ዋንጫ ዓለም 2026

ኤርትራ

ኢትዮጵያ

ሱዳን

ማእከላይ ምብራቕ

ሳይንስን ጥዕናን

ኣመና ፍቱዋት

ዜና

ቪድዮ

ተዓዘቡ

ራድዮ

ስምዑ

Tigrinya

ኣልጋነሽ፡ ምግቢ ሰሪሕካ ሰባት ምዕዳም ኣመና የሐጕሳ ስለዝነበረ፡ ብፍላይ ኣብ መዓልቲ “ታንክስ ጊቪን” ንኣሕዋተይን ኣዕሩኽቶምን ንዝፈልጡና ኤርትራዊያንን እዕድም ነይረ፡” ብምባል፡ ክእለታ ካብ ክሊ ስድራቤታ ወጺኡ ብኻልኦት ክፍለጠላ ዘይሓሰበቶ መገዲ ፈጠረ። 
ሓደ መዓልቲ ኸኣ፡ ነዚ ምግቢ ከሺና ንቀረብታን ፈተውታን እትጋብዘሉ ዝነበረት ልምዲ ዝቕይር ኣጋጣሚ ተኸስተ። 


ኣልጋነሽ፡ ብባህላዊ መግቢ ኣብ ኣሜሪካ ዝና ዝረኸበት ከሻኒት

ፓፈርፊሽ ካብ ሳይናይድ ዝዛይድ መርዛም እዩ፤ ኣብ ምድላው እቲ መግቢ ዝፍጸም ንእሽቶ ጌጋ ኣብ ሓጺር ግዜ ክቐትል ይኽእል።

ዘስካሕክሕ ሞት ከስዕብ ዝኽእል ጥዑም መግቢ ትፈልጡ’ዶ? 

ዶክተር ዒሳም፡ ቅድሚ ናብ መሪሕነት ወርልድፊሽ ምድያቡ፡ ኣብ ዓለምለኻዊ መሪሕነት ምጽዋር ክሊማን ዘላቕነት ከባብን ኮይኑ ሰሪሑ ነይሩ። 

ዶክተር ዒሳም ኣፍሪቃዊ መበቆል ዘለዎ ፈላሚ ዋና ዳይረክተር ወርልድፊሽ ኮይኑ 

ናህሪ ዋጋታት መግቢ ኣብ መላእ ዓለም ዝርአ ዘሎ ቅልውላው እኳ እንተኾነ ኣብ ፊሊፒንስ ግን ዋጋ ሽጉርቲ ኣዝዩ ብምኽባሩ፡ ከሸንቲ ካልእ ኣማራጺታት ከናድዩ ይግደዱ ኣለው። 

ሽጉርቲ ልዕሊ ስጋ ዝኸብረላ ሃገር

ክብደት ሰብነቱ፡ ፍርቂ ናይቲ ክምዘኖ ዝግባኦ ጥራይ እዩ፤ እቲ ዶክተር ነቲ ዓጽሚ ጥራይ ዝተረፈ ቅልጽሙን እግሩን ንምርኣይ ንስረኡን ዝተኸደኖ ጐልፎን ክቐልዖ እንከሎ፡ ኣደኡ ብስቕታ ትጥምቶ ነበረት። እዚ ድሕሪ’ቲ ንኽልተ ዓመት ዝተኻየደ ኲናት ሓድሕድ ኣብ ሰሜን ኢትዮጵያ ክልል ትግራይ ዝርአ መዓልታዊ ውጽኢት ጥምየትን ሕጽረት መግቢን እዩ። ዝተበጽሐ ስምምዕ ሰላም ነቲ ውግእ ደው ከብሎ'ኳ እንተኸኣለ፡ ካብቲ ግጭት ዝተረፈ በሰላ ግን ሕጂ’ውን ኣሎ። 

ፍርቂ ሚዛኑ ዝማሰነ ህጻን ‘ሃብቶም’ 

ኮሮናቫይረስ ኣብ ገለ መግብታት ንመዓልታት ክጸንሕ ከምዝኽእል ትፈልጡ’ዶ?

ኣብዚ እዋን 8 ቢልዮን በጺሑ ንዘሎ ህዝቢ ዓለም ንምምጋብ፡ ጀነቲካዊ ምምሕያሽ እንስሳታትን ኣትክልትን መተካእታ ኣድላይነት ከም ዘለዎ እዩ ዝዝረብ።
ደገፍቲ ሳይንስ ‘ጂኤምኦ’፡ እዚ ዝለዓለ ምህርቲ ከምጽእ፡ ሕማም ወይ ድርቂ ዝጻወር ባህርያት ከማዕብልን ካልእን ከም ዝኽእል ይምጕቱ።
ብኻልእ ወገን ድማ ኣብ ጥዕና ደቂ ሰባትን ከባብን ከውርዶ ዝኽእል ጉድኣት ጠቒሶም፡ ኣብ ባህላዊ ኣሰራርሓ ሕርሻ ዘስዕቦ ኣሉታዊ ጽልዋ፡ ከምኡ'ውን ዓብላልነት ኩባንያታትን "ዘይተፈጥሮኣዊ" ባህሪ ቴክኖሎጅን ኣብ ዝምልከት ስክፍታታቶም የስምዑ። ብሓፈሻ፡ ብጀነቲካዊ ኣገባብ ዝተቐየሩ መግብታት ጐዳእቲ ድዮም ጠቐምቲ? ማዕከል ዛዕባኡ ዝገበረ ጽሑፍ ቀሪቡ’ሎ።


ጀነቲካዊ ምምሕያሽ ዝተገበረሎም ፍርያት እንታይ ረብሓ ኣሎዎም?

ኣብ መጀመርታ ናይዚ ወርሒ፡ ፌደራል መንግስትን ዓመጽቲ ትግራይን፡ ነቲ ንኽልተ ዓመት ዝጸንሐ ኲናት ደው ንምባል ስምምዕ ተፈራሪሞም ኣለዉ። እሞ ደኣ ኣብዚ እዋን ናብቶም ዝተጸገሙ ሰባት ረድኢት ይበጽሕ’ዶ ይህሉ? 

ኲናት ኢትዮጵያ: ናብ ትግራይ ሰብኣዊ ሓገዝ ክኣቱ ጀሚሩ’ዶ?

ንበልዖን ንሰትዮን ኣብ ናይ ምዝካር ክእለትና ዘለዎ ጽልዋ

ውድብ ጥዕና ዓለም፡ ኣብ ኲናት ትግራይ ስምምዕ ምቁራጽ ተኹሲ እኳ እንተተኸተመ ዛጊት ዝኾነ መግቢ ኮነ መድሃኒት ናብታ ክልል ከምዘይኣተወ ሓቢሩ። 

ናብ ትግራይ መግብን መድሃኒትን ዛጊት ኣይኣተወን - ውድብ ጥዕና ዓለም

'ኣውቶ-ብሩዌሪ ሲንድሮም' ብውሽጣዊ ምብልዕላዕ ፈንገስ ወይ ባክተርያ ኣቢሉ ኣብ ስርዓተከስዐ፡ ጓንጓ ኣፍ ወይ ስርዓተ ሽንቲ ኤታኖል (ኣልኮል) ዝፍጠረሉ ብዓቢኡ ምስጢራዊ ኩነታት እዩ።

ኣብ ውሽጢ ከብዶም ኣልኮላዊ መስተ ዘፍርዩ ሰባት

ሓደ ላዕለዋይ በዓል ስልጣን ዩክሬን ከምዝሓበሮ፡ እቲ 40 ሽሕ ቶን እኽሊ ናብቶም ኣብ ኢትዮጵያ ብጥምየት ዝተጎድኡ ዜጋታት ዝበፅሕ’ዩ።

ናብ ኢትዮጵያ እኽሊ ዝፀዓነት እትርከበን መራኽብ ካብ ወደብ ዩክረይን ተበጊሰን

ቤተ-ፈተነ ናይቲ ኣብ ብሪጣንያ ዝርከብ ዩኒቨርሲቲ ዱርሃም፡ እዚ፡ ዕሸላት ንዝተፈላለየ መኣዛታት መግቢ ምላሽ ከም ዝህቡ ዘርኢ  ፈላማይ ዝተመዝገበ ቀጥታዊ መረዳእታ ምዃኑ ገሊጹ።

ዘይተወልዱ ዕሸላት፡ ንካሮት ‘ብፍሽኽታ’፡ ንሓምሊ ‘ብጽዋገ’ ከም ዝቕበሉ ተመራመርቲ ሓቢሮም

ኣብ ኔዘርላንድ እትርከብ ከተማ ሃርለም መወዓውዒታት ስጋ ካብ ህዝባዊ ቦታታት ከም እትእግድ ተገሊጹ። ስጋ ኣብ ለውጢ ከባቢ ኣየር ብሰንኪ ዝፈጥሮ ጽልዋ እያ፡ እታ ከተማ ነዚ ስጕምቲ ክትወስድ ተበጊሳ ዘላ።

ኔዘርላንዳዊት ከተማ ሃርለም መወዓውዒ ስጋ ብምእጋድ ኣብ ዓለም ፈላመይቲ ክትኸውን ትኽእል’ያ 

ሓደ ካናዳዊ ከሻኒ፡ ኣብ 1960ታት፡ እቲ ሕጂ ንዓለም ዝኸፋፍል ዘሎ ፒዛ ምሂዙ። ስለ ምንታይ ደኣ ብሰፊሑ ተፈትዩን ተጸሊኡን?

መራሕቲ ሃገራት ከይተረፈ ዝኸፋፈለ ፒዛ

መራሕቲ ትግራይ፡  እቲ ብዋና ዳይረክተር ምግቢ ዓለም ዝቐረበ ‘መራሕቲ ትግራይ ነዳዲ ሰሪቖም’ ዝብል ክሲ ነጺጎም። ንሳቶም፡ ኣማስዮም ብወገን ቤት ጽሕፈት ዝምድናታት ወጻኢ ኣቢሎም፡ ኣብ ዝሃብዎ  መግለጺ፡ ሰብመዚ ትግራይ፡ ንፕሮግራም ምግቢ ዓለም ልዕሊ 600 ሽሕ ሊትር ነዳዲ ኣለቂሖምዎ ከምዝነበሩን ብውዕሎም መሰረት ብዓይነት ክምለስ ከምዝጠለቡን ሓቢሮም። 

መራሕቲ ትግራይ፡ ‘ነዳዲ ሰሪቖም’ ንዝብል ክሲ ፕሮግራም ምግቢ ዓለም ነጺጎም

እቲ ምግቢ ኣብ መላእ እታ ሃገር ንዝገብሮ ረድኤት ናይ ምቕራብ ስራሕቲ ዝድግፍ ኮይኑ፡ ብፍላይ ቅድሚ 22 ኣዋርሕ ብዝተወልዐ ደማዊ ኲናት ሓድሕድ ንዝተጸልወ ቆላሕታ ዝህብ እዩ።

ስርናይ ዩክረይን ንሓደጋ ጥሜት ኢትዮጵያ ከቃልሎ እዩ - ፕሮግራም መግቢ ዓለም

“ዋጋ ጣፍ ኣዝዩ ወሲኹ’ሎ። ነጋዶ ኣብ ልዕሊ ሕብረተሰብ ጨኪኖም ኣለዉ፣ ንኵነታት ሕብረተሰብ ኣብ ግምት ዘየእተወ ተግባር እዮም ዝፍጽሙ ዘለዉ። ከቢድ ኵነታት ኢና ንሓልፍ ዘለና። ብዙሓት እንጀራ ክምገቡ ኣብ ዘይክእሉሉ ደረጃ በጺሕና ኣለና" ክብል ኣረዲኡ።

ትግራይ፡ ዋጋ ሓደ ኩንታል ጣፍ 17 ሽሕ ብር ከምዝበፅሐ ነበርቲ ገሊፆም

እተን ቀዳሞት ሸውዓተ መዓልታት ነፍሲ ወከፍ ወርሒ ነሓሰ፡ ጸባ ጡብ ኣደ ዝኽበረለን እየን። ጸባ ጡብ ኣደ ምጥባው ንጥዕናን  ድሕነትን ህጻናትን ዘለዎ ዓቢይ ረብሓታት ንምድንፋዕ፡ ኣብ 1992 ዝተጀመረ ወፍሪ 179 ሃገራት ከም ዘብዕላኦ ይፍለጥ።
ስለ ዝዀነ፡ ብዛዕባ ጡብ ኣደ ከምኡ’ውን ብዛዕባ ቀመር ጸባ ንእሽቶ ክንብለኩም ፈቲና። 

ጸባ ጡብ ኣደ፡ ፍጹም ዘይትካእን ምስ ኵነታት ዝቀያየርን ትሕዝቶኡ

ናብ መደብር ክንኣትው ከለና ፈለማ ናብቲ ምንካይ ዋጋ ዝተገበረሎም ሸቐጣት ዝርከቡሉ ቦታ ምኻድ ከምዘድልይ ሊን ትምዕድ። 
"ብዝርዝር ኣብ ወረቐት ካብ ዝፀሓፍኩምዎ ነገራት ኣብኡ እንተረኺብኩም ቁሩብ ገንዘብ ክተትርፉ ኪኢልኩም ኣለኹም ማለት'ዩ" ትብል።

ወጻኢታት መግቢ ብኸመይ ንቝጥብ?

ኣብቲ ብማንዛ ዝተኻየደ ኣኼባ 55 መራሕቲ ሃገራት ኣፍሪቃ’ኳ ተዓዲሞም እንተነበሩ ሓሙሽተ መራሕቲ ሃገራት ጥራይ ከምዝተሳተፉን እተን ዝተረፋ ሃገራት ወኪላተን ጥራይ ከምዘሳተፋን ቢቢሲ ከረጋግጽ ክኢሉ ኣሎ።

“ሩስያ፡ ንኣፍሪቃ ጅሆ ኵናት ዩክረይን ገይራታ”- ዘለንስኪ

ኲናት ሩስያን ዩክረይን ንዋጋታት ነዳድን እኽልን ዘይቲ ብልዕን ስለዘንሃሮ ኣብ ዓለም ከቢድ ምምዝባል ዕዳጋ ኣኸቲሉ ይርከብ። እቲ ኲናትን ቅልውላውን እንተቐጺሉ ከኣ ካልእ ዝኸፍአ ጸገማት ክኽሰት ከምዝኽእል ክኢላታት ቁጠባ ብተደጋጋሚ ክገልጹ ጸኒሖም ኣለው።

ኵነታት ዩክረይን ንዓለማዊ ሕጽረት እኽሊ መመሊሱ የጋድዶ

ሃገራት ኣፍሪቃ፡ ብላኼማ ግዳያት ኲናት ዩክረይን ስለዝዀና፡ እቲ ወሪድወን ዘሎ ስቓየን ንምቅላል ሩስያ ክትሕግዝ ከምዝግባእ እዋናዊ ኣቦ መንበር ሕብረት ኣፍሪቃ - ፕረዚደንት ሰኔጋል -  ኣብ ሩስያ ኣብ ዘካየዶ ኣኼባ ንቭላድሚር ፑቲን ተማሕጺንዎ።

ኲናት ዩክረይን፡ ኣፍሪቃውያን ግዳያት ናይቲ ግጭት ምዃኖም ተሓቢሩ

90 ሚእታዊት ካሎሪ ካብ ዘራእቲ ከም ዝርከብ ሰብ ሞያ ሮያል ቦታኒ ጋርደንስ - ለንደን ይገልጹ።