ትራምፕ ምቍራጽ ተዅሲ ኢራንን እስራኤልን ግብራዊ ምዃኑ ኣፍሊጡ

ቀጥታዊ ሸፈነ

1. 27 መጋቢት 2026ዘንቈንቍል ዘሎ ተቐባልነት ትራምፕ

   ትራምፕ ኣብ ጥሪ ዝሓለፈ ዓመት ናብ ዋይት ሃውስ ካብ ዝምለስ ኣትሒዙ ኣብ ህዝቢ ኣመሪካ ዝነበሮ ተፈታውነት ብቐጻሊ እናነከየ ይመጽእ ኣሎ።

   ድሕሪ ስለስተ ሰሙን ኲናት ኢራን፡ ዋጋ ጋዝ ንሓደ ጋሎን ብማእከላይ ገምጋም ናብ ኣስታት 4 ዶላር ወሲኹ። ደረጃ ቁጠባዊ ምጽዳቕ ትራምፕ ድማ ናብ 29% ኣንቈልቊሉ።

   ክሳብ’ቲ ኲናት ዝጀመረሉ 28 ለካቲት፡ 42% ኣመሪካውያን ጥራይ እዮም ኣብ ልዕሊ ትራምፕ እወታዊ ኣረኣእያ ዝነበሮም። ኣብዚ ሰሙን እዚ ግን እዚ መለክዒ ናብ 40% ወሪዱ። እቲ ኣብ ዝተወሰነ መቓን ግዜ ኣብ ልዕሊ እቲ ፕረዚደንት ዝተራእየ ቅልጡፍ ምንቁልቋል ተቐባልነት፡ መብዛሕትኡ ኣመሪካዊ ንወተሃደራዊ ምትእትታው ኣመሪካ ናብ ኢራን ካብ ፈለማኡ ስለ ዝተቓወሞ ክኸውን ከም ዝኽእል ይግመት።ፖለቲካዊ ማእከል ደገፍ ትራምፕ ይቕጽል ከምዝህሉ ብማእከል መጽናዕቲ ፒው ዝተቐመጠ ኣሃዛት የመልክት።

   ኣብ ቀረባ እዋን ኣብ ኲኒፒያክ ዝተኻየደ ዳህሳስ ከኣ 86% ሪፓብሊካን ነቲ ኣመሪካ ኣብ ኢራን ዝወሰደቶ ወተሃደራዊ ስጉምቲ ከም ዝድግፉን 80% ድማ ትራምፕ ብኸመይ ይሕዞ ከምዘሎ ከምዘጽድቑን ኣረጋጊጹ። ካብ መላእ መራጺ ህዝቢ ኣመሪካ እንክርአ ግን እዚ ደረጃታት ናብ 39%ን 34%ን ኣንቈልቍሉ።

2. 27 መጋቢት 2026ዘለንስኪ ድሮናት ንምሻጥን ክኢላታት ንምቕራብን ድሉው ከምዘሎ ኣብ ዝገለጸሉ ናብ ስዑድያ ገይሹ

3. 27 መጋቢት 2026ምንዋሕ መጥቃዕቲ ‘ዝርርብ ይካየድ ኣሎ ማለት ኣይኰነን’

   ኣብ እዋን ምምሕዳር ባይደን ፍሉይ ልኡኽ ኣመሪካ ኣብ ኢራን ዝነበረ ሮበርት ማሊ ንውሳነ ምንዋሕ ግዜ መጥቃዕቲ ትራምፕ ኣመልኪቱ ንቢቢሲ ኒውስ ኣብ ዝሃቦ ቃል፡ እቲ ትራምፕ ዝወሰዶ ውሳነ ዝርርብ ይካየድ ኣሎ ማለት ከምዘየመልክት ገሊጹ።

   ማሊ፡ ፕረዚደንት ትራምፕ ንመመንጨዊ ጸዓት ኢራን ንምውቃዕ ዝሃቦ ናይ 10 መዓልታት ገደብ ግዜ፡ እቲ ግዜ ቅድሚ ምውዳኡ “ምድራዊ ወራር ኣይእዝዝን ማለት ኣይኮነን” ይብል።

   እቲ በዓል ስልጣን ነበር ወሲኹ፡ ትራምፕ እቲ ምንዋሕ ግዜ ኣብ ዝርርብ ብዝረኸቦ ምዕባለ ምኽኑይ እዩ ምባል “ዝርርብ ይካየድ ኣሎ ማለት ኣይኮነን” ብምባል ንዘይተጨባጥነትን ዘይተገማትነትን እቲ ምምሕዳር ኣሚቱ።

   ፔንታጎን ኣብዚ ሰሙን ተወሳኺ ኣጋር ሰራዊት ናብቲ ዞባ ኣዋፊሩ፣ ኣብ ተመሳሳሊ እዋን ድማ ኣመሪካ ንኢራን 15 ነጥብታት ዝሓዘ ውጥን ሰላም ከም ዘቕረበት ገሊጻ።

   እቲ ዝያዳ ተኽእሎ ዘለዎ ውጽኢት፡ ኣብ መንጎ ኣመሪካን ኢራንን ዝካየድ "ዓቢ ስምምዕ" ዘይኮነስ፡ ትራምፕ “ከም ዝተዓወተን ዕላማኡ ከምዝረኸበ ምስ ዝውስን... ብፖለቲካውን ቁጠባውን መዳያት ድማ ክሳቐ እዩ፡” ይብል።

4. 27 መጋቢት 2026ትራምፕ፡ መጥቃዕቲ መመንጨዊ ጸዓት ኢራን ብ10 መዓልታት ኣናዊሑ

   ፕረዚደንት ኣመሪካ ዶናልድ ትራምፕ ኣብ ትሩዝ ሶሻል ኣብ ዝዘርግሖ ጽሑፍ፡ እቲ ብሰኑይ ኣዊጅዎ ዝነበረ መጥቃዕቲ ኣብ ልዕሊ መመንጨዊ ጸዓት ኢራን ከምዘናውሐን ኣፍሊጡ።

   እቲ ፕረዚደንት ኣብ መግለጺኡ ብተወሳኺ፡ ኣብ መንጎ ኣመሪካን ኢራንን ዝካየድ ዘሎ ዝርርብ "ቀጻሊ" ከምዘሎ ጠቒሱ።

   እቲ ዝለጠፎ ጽሑፍ ከምዚ ይብል፤

   “ብመሰረት ሕቶ መንግስቲ ኢራን፡ እዚ መግለጺ እዚ ግዜ መጥቃዕቲ መመንጨዊ ጸዓት ብ10 መዓልታት - ማለት ክሳብ ሰኑይ 6 ሚያዝያ 2026፡ (ብኣቈጻጽራ ሰዓት ምብራቕ) 8 ድሕሪ ቀትሪ ደው ኣቢለዮ ከምዘለኹ ንምሕባር ከገልግል ይፍቀደለይ። ዘተ - ዋላ’ኳ ብኣንጻሩ ብናይ ሓሶት ማዕከናት ዜናን ካልኦት ጌጋ መግለጺታት እንተተዋህበ - ጽቡቕ ይቕጽል ኣሎ፤ ኣዝዩ ጽቡቕ እዩ ዝኸይድ ዘሎ። ነዚ ጉዳይ ኣቓልቦ ስለ ዝሃብኩምና የቐንየልና!”

   ፕረዚደንት ዶናልድ ጀይ ትራምፕ!

5. 27 መጋቢት 2026ኣመሪካ 10 ሽሕ ኣጋር ሰራዊት ክትልእኽ ትሓስብ

   ፕረዚደንት ዶናልድ ትራምፕ 10 ሽሕ ተወሳኺ ኣጋር ሰራዊት ናብ ማእከላይ ምብራቕ ንምልኣኽ ይሓስብ ከምዘሎ ዎል ስትሪት ጆርናል ሓቢሩ።

   እቲ ክግበር ዝኽእል ወፍሪ ወተሃደራት፡ ንትራምፕ “ምስ ቴህራን ዝግበር ዝርርብ ሰላም እናመዘነ ዝያዳ ወተሃደራዊ ኣማራጺታት” ንምሃብ ምዃኑ እቲ ሓበሬታ ኣተሓሒዙ የረድእ።

   እቲ ሓይሊ፡ ኣጋር ሰራዊትን ድሩዓት መካይንን ዘጠቓልል ክኸውን ከም ዝኽእልን፡ ኣብ ልዕሊ እቶም ድሮ ናብቲ ዞባ ተዋፊሮም ዘለዉ 5000 ኣባላት ሓይሊ ባሕሪ ኣመሪካ ምዃኑን እቲ ዎል ስትሪት ይሕብር።

   እቲ ሰራዊት ብልክዕ ኣበይ ከም ዝዋፈር ግን ንጹር ኣይኮነን።

   ቢቢሲ ርእይቶ ንምርካብ ምስ ዋይት ሃውስን ፔንታጎንን ተወኪሱ’ሎ፤ ዛጊት ግን ምላሽ ኣይረኸበን።

6. 26 መጋቢት 2026ትራምፕ፡ 'ኢራናውያን ሰነፋት ተዋጋእቲ እዮም፡ ግን ድማ ሓያላት ተዛተይቲ' ኢሉ ።

   ሕጂ ፕረዚደንት ኣመሪካ ኣብ ዋይት ሃውስ ኣኼባ ካቢነ ምኒስተራት የካይድ ኣሎ።

   ንሱ፡ 28 ለካቲት፡ እቲ ኲናት ካብ ዝጅምር ኣትሒዙ፡ ኣመሪካ ንወተሃደራዊ ዓቕሚ ኢራን ‘ውሑዳት ጥራይ ብዝረእዩዎ ደረጃ’ ክትሃርሞ ጸኒሓ'ያ ይብል።

   ኣመሪካ ንሓይሊ ባሕርን ሓይሊ ኣየርን ኢራን "ምሉእ ብምሉእ" ከም ዝደምሰሰትን፡ "ዳርጋ 90 ሚኢታዊት ኣገmaገm" ናይ መወንጨፊ ሚሳይላት ኢራን፡ ምናልባት’ውን፡ ልዕሊ 90% ካብቶም ሚሳይላት ከም ዘዕነወት ትራምፕ ተዛሪቡ።

   ንሱ ወሲኹ፡ “ኢራናውያን ሰነፋት ተዋጋእቲ እዮም ግን ከኣ ሓያላት ተደራደርቲ” ኢሉዎም።

   ትራምፕ፡ ሕጂ እታ ኩuዕሶ ኣብ ሜዳ ኢራን ከምዘላ ብምምጓት፡ እቲ ስርዓት ነቲ ዝቐረበ ውጥን-ሰላም እንተዘይተቐቢሉ፡ ገና ዘስካሕክሕ ሳዕቤን ከም ዝፅበዮ ኣጠንቂቑ።

   “እንተዘይገይሮምዎ፡ ንሕና’ኮ ንዐኦም ኣዚና ኢና ነፍርሖም” ኢሉ ትራምፕ።

   “በቃ ብዘይ ምቍራፅ፡ ብቐፃሊ ክንብቍፆም ኢና"።

   ኣመሪካ ንኢራን ናብ መኣዲ ዘተ ብኸመይ ከተእትዋ መደብ ከምዘለዋ ግን ኣይተገልፀን።

7. 26 መጋቢት 2026ኢራን፡ ንውጥን ሰላም ኣመሪካ ኣብ ዝሃበቶ ምላሽ፡ ቅድመ-ዅነት ኣቕሚጣ, ንመጻብቦ ሆርሙዝ ናይ ምቁጽጻር 'ሕጋዊ መሰል’ ከምዘለዋ ገሊፃ

   ካቢኔኡ ዘዘራርብ ዘሎ ፕረዚደንት ኣመሪካ እንታይ ከምዝብል ንምስማዕ ትፅቢት ኣብ ዝግበረሉ እዋን እዩ፡ ኢራን ግብረ መልሲ ሂባ።

   እዚ፡ ኢራን ነቲ በዓል-15 ነጥቢታት ውጥን ኣመሪካ ኣመልኪታ፡ ዝሃበቶ ፈላማይ ግብረ መልሲ እዩ።

   ምስ እዚ- ሓለዋ እስላማዊ ሰውራ ኢራን ምትእስሳር ዘለዎ፡ ማዕከን ዜና ታስኒም፡ ቴህራን ነቲ ኣመሪካ ዘቕረበቶ 15 ነጥብታት ዝሓዘ ውጥን ሰላም ምላሽ ከምዝሃበትሉ ፀብፂቡ።

   ታስኒም ንሓደ "ሓበሬታ ዘለዎ” ዝበሎ ስሙ ዘይተፅርሐ በዓል ስልጣን ብምጥቃስ እያ፡ ነዞም ዝስዕቡ ቅድመ-ኵነት ኢራን ፀብፂባ።

   • "ብጸላኢ ዝፍፀም ተግባራት መጥቃዕታትንን ቅንፀለታትን- ደው ክብል
   • "ኲናት ዳግማይ ከምዘይለዓል ጭቡጥ ዘተኣማምን ኩነታት ክቐውም
   • "ካሕሳን ካሕሳ ኲናትን ክረጋገጽን ብንጹር ክውሰንን
   • "ምቁራጽ ተጻብኦታት ኣብ ኩሉ ግንባራትን ንኹሎም ኣብ መላእ እቲ ዞባ ኣብቲ ግጭት ዝሳተፉ ጉጅለታት ክተግበር ኣለዎ" ይብል።

   እቲ ናይ መወዳእታ ነጥቢ፡ ኣብቲ ዞባ ዝርከቡ መሓዙትን ኢራን ብምጥቃስ እዩ ሰፊሩ ዘሎ።

   እቲ በዓል ስልጣን፡ ልኡላውነት ኢራን ኣብ ልዕሊ መጻብቦ ሆርሙዝ ብምጥቃስ፡ "ተፈጥሮኣውን ሕጋውን መሰል" እታ ሃገር ከምዝዀነ ነቲ ማዕኸን ዜና ከምዝገለፀ ተሓቢሩ።

8. 26 መጋቢት 2026ኣብ ማእከላይ ምብራቕ ቀጻሊ ዕንወት ዘርእዩ ሓደሽቲ ምስልታት

   ሎሚ ሓሙስ ዝወፅኡ ዘለዉ ምስልታት፡ ኣብ እስራኤልን ካልኦት ሃገራት ማእከላይ ምብራቕን ዝበፅሕ ዘሎ ዕንወት ዘርእዩ እዮም።

   ብፍላይ ድማ፡ መጥቃዕቲ ኢራን ኣብ ልዕሊ እስራኤልን፡ መጥቃዕቲ እስራኤል ኣብ ሊባኖስን ዘስዓቦ ብርሰትን ሃሰያን የመልክቱ።

   እቶም ኣሳእል፡ ኣበይ ከምዝተፈጸሙ፡ ብዝርዝር ዝገልጽ ነፍሲ-ወከፍ መብርሂ ኣለዎም።

9. 26 መጋቢት 2026ዓለማዊ ንግዲ ዝጸልዉ 5 ቀንዲ መስመራት ባሕሪ

   ኢራን ነቲ ኣገዳሲ መስመር መራኽብ ነዳዲ ዝዀነ መጻብቦ ሆርሙዝ ብኣድማዒ መንገዲ ዓጽያቶ ትርከብ።

   ኣብ ዝሓለፈ ክልተ ሰሙናት ድማ ኣብ ልዕሊ በቲ መስመር ክሓልፋ ዝፈተና ዓሰርተታት መራኽብ መጥቃዕቲ ፈጺማ እያ።

   እቲ ቅልውላው ግን ዝሰፍሐ ጸገም'ውን ኣጕሊሑ ኣሎ። ዓለማዊ ንግዲ ኣብ ዘገርም ውሑድ ቍጽሪ ዘለዎም ጸበብቲ መስመራት ዝምርኮስ ምዃኑን ንጹር ኰይኑ ኣሎ።

   ንምዃኑ እዞም መስመራት ኣየኖት እዮም?

   ዓለማዊ ንግዲ ዝጸልዉ 5 ቀንዲ መስመራት ባሕሪ - BBC News ትግርኛ

10. 26 መጋቢት 2026እስራኤል ንኣዛዚ ሓይሊ ባሕሪ እስላማዊ ሓለዋ ሰውራ ኢራን ከም ዝቐተለት ገሊጻ

    እስራኤል ንኣዛዚ ሓይሊ ባሕሪ እስላማዊ ሓለዋ ሰውራ ኢራን ዓሊረዛ ታንግሲሪ ከም ዝቐተለት ገሊጻ።

    ምኒስተር ምክልኻል እስራኤል ካትዝ፡ ታንግሲሪ "ቀጥታዊ ተሓታቲ ናይቲ ደብዳባትን ምዕጻው መጻብቦ ሆርሙዝን'ዩ፡" ብምባል "ተቐቲሉ፡" ከም ዘሎ ተዛሪቡ።

    ንሱ ወሲኹ፡ ካልኦት ብርክት ዝበሉ "ላዕለዎት ሓለፍቲ እ ሓይሊ ባሕሪ" እውን ከም ዝተቐትሉ ይዛረብ።

    ኢራን ዛጊት ርእይቶ ኣይሃበትን።

    ዓሊረዛ ታንግሲሪ ኣብ 2018 ኣዛዚ ሓይሊ ባሕሪ እስላማዊ ሓለዋ ሰውራ (IRGC) ኰይኑ ተመዚዙ።

    ቅድሚ ሕጂ ካብ 2010 ጀሚሩ ምክትል ኣዛዚ ሓይሊ ባሕሪ ኰይኑ ኣገልጊሉ።

    ብሽሙ ዝተኸፍተ ናይ ኤክስ ኣካውንት ካብ 10 መጋቢት 2026 ጀሚሩ ንጡፍ ኰይኑ፡ ማዕከናት ዜና ኢራን ካብቲ ኣብቲ ኣካውንት ዝወሃብ ሓበሬታታት ከጣቕሳ ጸኒሐን እየን።

    ኣብቲ ጽሑፋቱ ብዛዕባ መጻብቦ ሆርሙዝ ብዙሕ ግዜ ሓበሬታ ጠቂዑ ኣሎ።

    "ምስ ኣንጻር ኢራን ወረርቲ ምትእስሳር ዘለዋ ዝኾነት መርከብ ክትሓልፍ መሰል የብላን፡" ይብል።

    ታንግሲሪ ደፋር ተዛራባይ ኣዛዚ ኰይኑ፡ ኣብ ዝሓለፈ እዋን ኣንጻር ኣመሪካን እስራኤልን ብዙሕ መግለጺታት ሂቡ።

    ኣብ 2019፡ ሰደድ ነዳዲ ኢራን እንተ ተዓንቂፉ መጻብቦ ሆርሙዝ ክዓጽዎ ምዃኑ ኣፈራሪሑ ነይሩ።

    ኢራን ኣብ ጥቓ እቲ መጻብቦ ንዝነበረት ናይ ኣመሪካ ናይ ምክትታል ድሮን ድሕሪ ምውዳቓ፡ ታንግሲሪ ምስ ካልኦት ኣዘዝቲ ብምዃን ብ2019 ብቤት ጽሕፈት ትሬዠሪ ኣመሪካ እገዳ ተገይሩላ።

11. 26 መጋቢት 2026'ብህዝቦም ከይቅተሉ ይፈርሑ'ዮም' - ትራምፕ ኣብ ጉዳይ መራሕቲ ኢራን ዝተዛረቦ

    ኣብዚ ሰሙን፡ ቴህራን ምስ ዋሽንተን ዝተኻየደ ዝርርብ ከም ዘየለ ኣብ እትገልጸሉ ዘላ እዋን፡ ፕረዚደንት ዶናልድ ትራምፕ፡ ኢራን ምስ ኣመሪካ ትዘራረብ ከም ዘላ እዩ ደጋጊሙ ዝዛረብ ዘሎ።

    ትማሊ ምሸት ኣብ ዋሽንግተን ዲሲ ኣብ ዝተኻየደ ዓመታዊ ምእካብ ገንዘብ ሃገራዊ ኮሚተ ኮንግረንስ ሪፓብሊካን፡ ትራምፕ ኣብ ዝሃቦ መግለጺ፡ ብዛዕባ መፋርቕ መረጻ፡ ኢሚግሬሽንን ቬንዝዌላን ዝርከብዎም ዝተፈላለዩ ኣርእስታት ሸፊኑ።

    ብዛዕባ ኢራን ኣብ ዝተዛረቦ፡

    • ኢራን "ስምምዕ ክትገብር ልዑል ድልየት ኣለዋ፡" ኢሉ። መራሕቲ ኢራን ግን "ብህዝቦም ክንቅተል ኢና ዝብል ስግኣት ስለ ዘለዎም ከይዛረቡ ይፈርሑ'ዮም፡" ኢሉ። ወሲኹ፡ "ብኣና ከይቅተሉ እውን ይፈርሑ" ኢሉ
    • ኣብ ማእከላይ ምብራቕ ዝተኻየደ ኲናት "ወተሃደራዊ ስርሒት" ምዃኑ ገሊጹ። "[ካብ ኮንግረስ ኣመሪካ] ፍቓድ ክትረክብ ስለ ዘለካ ኲናት ዝብል ቃል ኣይፈትዉን እዮም። ስለዚ ወተሃደራዊ ስርሒት ዝብል ቃል ክጥቀም እየ፤ እቲ ሓቂ ድማ ከምኡ'ዩ ዘሎ፡" ክብል ተዛሪቡ።
    • ኣመሪካ ንኢራን "ተጥፍኣ" ከም ዘላን "ኣብ ልዕሊ ኢራን [እዚ] ኣብ መዓርፎ ነፈርቲ [ሰበስልጣን ኢሚግሬሽን] ስለ ዝርእያ ኣብ ተለቪዥን ክረኣዩ ዘይክእሉ ዓበይቲ ወተሃደራዊ ዓወታት ኣለዉ" ይብል።
    • ትራምፕ፡ ኢራን "ብዘየማትእ" ኣንጻር ኣመሪካ ኒዩክለሳዊ ኣጽዋር ክትቀጥም ትኽእል ነይራ። ኣመሪካ እንተዘይትህሉ "ዓለም ብምልእታ ኣብ ስግኣት ሞት ምሃለወት፤ ኣብ ማእከላይ ምብራቕ ዝነበረ ተስፋ ሰላም'ውን ንዘልኣለም ምጠፍአ፡" ኢሉ
    • ወሲኹ፡ እቲ ኣብ ዋጋ ነዳዲ ዝመጽእ ለውጢ ናይ ሓጺር ግዜ ምዃኑ ብምግላጽ፡ ኣመሪካ "ነቲ መንሽሮ ከተጥፍኦ" ግድን ነይሩ ይብል። "እቲ መንሽሮ ኢራን ምስ ኒዩክለሳዊ ኣጽዋር እያ ነይራ። ሕጂ ኣሊናዮ ኣለና፤ ክንውድእ ኢና ኸኣ።"

12. 26 መጋቢት 2026ትራምፕ፡ ኔቶ ኣብ ኢራን 'ንኽሕግዝ ዝዀነ ነገር ኣይገበረን'

    ፕረዚደንት ኣመሪካ ዶናልድ ትራምፕ፡ ደጊሙ ንኣባል ሃገራት ኔቶ ብምንቃፍ፡ ኣብ ኢራን ሓገዝኩም ኣይደልን ኢሉ።

    ንሱ፡ ኣብ ማሕበራዊ ሚድያኡ ኣብ ዝጠቅዖ ጽሑፍ፡ "ኣባል ሃገራት ኔቶ፡ ኣብታ ሕጂ ብወተሃደራዊ መገዲ ተዳኺማ ዘላ ኢራን ንምሕጋዝ ዝዀነ ነገር ኣይገበራን፤ ኣመሪካ ካብ ኔቶ ዝዀነ ነገር ኣይትደልን። ግን ነዚ ኣዝዩ ኣገዳሲ ነጥቢ 'ፈጺምኩም ከይትርስዑዎ'!" ኢሉ።

13. 26 መጋቢት 2026ሕቡራት ሃገራት፡ ጊላነት ኣፍሪቃውያን 'ዝኸበደ ገበን ኣንጻር ሰብኣውነት' ምዃኑ ኣፍልጦ ሂቡ

14. 26 መጋቢት 2026ሞሮኮ፡ ዓወት ሃገራዊት ጋንታ ኤርትራን ኣገዳስነቱን

15. 26 መጋቢት 2026ኲናት ማእከላይ ምብራቕ፡ ናብ ዱባይ ዝግበር ጕዕዞታት ብኸመይ ክጸልዎ'ዩ?

    ዱባይ ሓንቲ ካብተን ቀንዲ ኣዕኑድ ኢንዱስትሪ ኣቭየሽን ኰይና ኣላ።

    መዓርፎ ነፈርቲ ዱባይ - ኣህጉራዊ መዓርፎ ነፈርቲ ዱባይ (DBX) - ንኣህጉራውያን ተጓዓዝቲ ኣብ ዓለም እቲ ዝበዝሐ ቍጽሪ ተጓዓዝቲ ዝሓልፈሉን ዘአንግድን እዩ።

    እዚ ካብ መዓፈፎ ነፈርቲ ብሪጣንያ ዝዀነ ሄትሮ ኣዝዩ ዝዛይድ እዩ።

    ኣብ 2024፡ ልዕሊ 92 ሚልዮን ተጓዓዝቲ በቲ መዓርፎ ነፈርቲ ሓሊፎም።

    ኣብ ንቡር ኵነታት፡ እተን ሰለስተ መዓርፎ ነፈርቲ ወሽመጥ - ኣቡዳቢን ርእሰ ከተማ ቐጠር ዶሓን ሓዊሱ - ብሓባር ኣብ መዓልቲ ልዕሊ 3000 በረራታት ዝካየደለን ኰይኑ፡ መብዛሕትአን ድማ ብናይ ውሽጢ ዓዲ መንገዲ ኣየር፡ ኢማራትስ፡ ኢትሓድን መንገዲ ኣየር ቐጠርን ዝካየዳ እየን።

    ኣብ ማእከላይ ምብራቕ ግጭት ካብ ዝፍጠር ኣትሒዙ ግን፡ ኣብዞም ዓበይቲ ማእከላት መዓርፎ ነፈርቲ ዝርከባ ነፈርቲ ኣብ ገለ ኣጋጣሚታት ክንቀሳቐሳ ስለዘይክኣላ፡ ኣማኢት ኣሽሓት ተጓዓዝቲ ጕዕዞኦም ተሰናኺሉ እዩ።

    እቲ መጥቃዕቲ ሰብ ኣልቦ ነፈርቲን ሚሳይላትን ኣብ ዝቕጽለሉ ዘሎ እዋን፡ ትራፊክ ኣየር እቲ ዞባ ብኸቢድ ኣካታዒ ኰይኑ ይቕጽል ኣሎ።

    ግን ጉዳይ ነዳዲ እውን ካልእ ክዝንጋዕ ዘይብሉ ነገር እዩ።

    ኢራን ንመጻብቦ ሆርሙዝ ብኣድማዒ መንገዲ ካብ እትዓግቶ ንደሓር፡ ካብ ኣብ ወሽመጥ ዓረብ ዝርከባ መጻረዪ ነዳዲ ዝመጽእ ዝነበረ ቀረብ ተሓኒቑ።

    ኣስታት ፍርቂ ናይቲ ካብ ወጻኢ ዝኣቱ ነዳዲ ጀት ኤውሮጳ ካብቲ ዞባ ዝመጽእ ኰይኑ፡ ሕጽረት ከየጋጥም ዝፈጠሮ ስግኣት ድማ ዋጋታት ብዕጽፊ ክውስኽ ገይሩ።

    ገለ መገዲ ኣየራት ድሮ በረራታት ምቑራጽ ጀሚረን ኣለዋ።

    ብመሰረት ተንተንቲ ሲርየም፡ እቲ ግጭት ካብ ዝጅምር ንደሓር ልዕሊ 30 ሽሕ ናብ ማእከላይ ምብራቕ ዝግበር ዝነበረ ኣገልግሎት ከም ዝተሰረዘ ይፍለጥ።

    እዚ ኣብ ነዊሕ እዋን ነቲ ኣዝዩ ዕዉት ዝዀነ "ሞዴል ወሽመጥ" ኣቬሽን - ንነዊሕ ርሕቀት ዝግበር ጕዕዞ ብምቕያርን ሕሱር ብምግባርን ብሰፊሑ ክንኣድ ጸኒሑ'ዩ።

    እቲ ሕጂ ተፈጢሩ ዘሎ ኵነታት ድማ ነዚ ክሃስዮ ከም ዝኽእል ተንተንቲ ይዛረቡ።

    እቲ ግጭት እንተቐጺሉ፡ ተጓዓዝቲ ኣማራጺ መገዲታት ክደልዩ ክግደዱ'ዮም፤ እዚ ድማ ዋጋታት ክውስኽ ምኽንያት ከም ዝኸውን ክኢላታት ይዛረቡ።

16. 26 መጋቢት 2026ኢራን፡ ነቲ ኲናት ደው ንምባል እንታይ ትሓትት ኣላ?

    መንግስታዊ ማዕከን ዜና ኢራን ፕረስ ቲቪ ንሓደ “ላዕለዋይ በዓል ስልጣን ፖለቲካዊ-ጸጥታ” ብምጥቃስ ኣብ ዝሃቦ መግለጺ፡ ኢራን ነቲ ሕጂ ዘሎ ኲናት ንምውዳእ ዝዓለመ እማመ ኣመሪካ ከም ዝነጸገቶ ገሊጹ።

    እቲ በዓል ስልጣን ነቲ ጋዜጠኛ ኣብ ዝሃቦ ሓበሬታ፡ "ኢራን ናይ ገዛእ ርእሳ ቅድመ ኵነት ምስ ተማልአ ጥራይ ነቲ ኲናት ደው ከተብሎ እያ፡" ኢሉ።

    ነቲ ኲናት ደው ንምባል ክማላኡ ዘለዎም ሓሙሽተ ቅድመ ኵነታት ተባሂሎም ዝተዘርዘሩ ድማ፥

    • ብጸላኢ ዝፍጸም "መጥቃዕትን ቅትለታትን" ደዉ ምባል
    • እቲ ኲናት ኣብ ልዕሊ እስላማዊት ሪፓብሊክ ዳግማይ ከም ዘይውላዕ ውሕስነት ዘለዎ ጭቡጥ ኣገባባት ምቕማጥ
    • ውሕስነት ዘለዎን ብዝተነጸረን ክፍሊት ካሕሳ ኲናትን ዕንወትን ክህሉ
    • ኣብ ኵሉ ግንባራትን ኵሎም ኣብ መላእ እቲ ዞባ ዝንቀሳቐሱ ጕጅለታት መኸተን ዘሎ ኲናት ምዝዛም
    • ኢራን ኣብ ልዕሊ መጻብቦ ሆርሙዝ ላዕለዋይ ስልጣን ንምጥቃም ልዑላዊ መሰል ከም ኣህጉራዊ ኣፍልጦን ውሕስነትን ምሃብ ዝብሉ'ዮም።

    ኢራናውያን፡ እቲ ኲናት ምሉእ ብምሉእ ክውዳእ እምበር፡ ተዅሲ ደው ምባል ጥራይ ከም ዘይደልዩ ብተደጋጋሚ ገሊጾም እዮም።

17. 26 መጋቢት 2026ትራምፕ ምስ መን'ዩ ክዘራረብ?

    ኣመሪካን እስራኤልን ንብዙሓት መራሕቲ ኢራን ቀቲለን እየን።

    ሰራዊት እስራኤል ንዝዀነ ላዕለዋይ በዓል ስልጣን ኢራን ዒላማ ክገብር ስልጣን ከም ዝተዋህቦ፣ ተወሳኺ ፍቓድ ከም ዘየድልዮ ምኒስተር ምክልኻል እስራኤል እስራኤል ካትዝ ኣፍሊጡ'ዩ።

    እዞም ሰበስልጣን ግን ኣብ ውሽጢ መሓውር ስልጣን ኢራን ክሳብ ክንደይ ኣገዳሲ ተራ ነይርዎም?

    ሕጂ ብውጽኢታዊ መንገዲ መን እዩ ኣዛዚ ዘሎ?

    ዝርዝር ሓበሬታ ንምርካብ ነዚ መላግቦ ሰዓቡ።

18. 26 መጋቢት 2026ተስፋ ዝርርብ ኣመሪካን ኢራንን ንነታንያሁ ኣብ ጸቕጢ የእትዎ

    ኣመሪካ ምስ ኢራን ሓድሽ ዝርርብ ንምክያድ ዝሓሰበቶ መደባት ዝተሓዋወሰ ኣፋፍኖት ኣብ ዝርእየሉ ዘሎ እዋን፡ ኣብ መንጐ ኢራንን እስራኤልን ዝካየድ ዘሎ ምልውዋጥ ተኹሲ ይቕጽል ኣሎ።

    ዶናልድ ትራምፕ ምስ ቴህራን ሓድሽ ዝርርብ ንምኽፋት ዝደረዀ ምኽንያት ዝምልከት ክሳብ ሕጂ ሰፊሕ ግምታት ይቐርብ ኣሎ፤ ዘተ ቅድሚ ሕጂ ዋይት ሃውስ ከም መከላኸሊ ወተሃደራዊ ምዕባለ ዝጥቀመሉ ዝነበረ ኰይኑ፡ ኣብዚ እዋን'ዚ ብኣሽሓት ዝቝጸሩ ሰራዊት ሓይሊ ባሕሪ ኣመሪካ ናብ ማእከላይ ምብራቕ ይለኣኹ ኣለዉ።

    ኣብ እስራኤል ግን፡ ዘተ ክጅመር'ዩ ዝብል ዘረባ፡ ፕረዚደንት ኣመሪካ ካብቲ ኲናት መውጽኢ መገዲ ይደሊ ከም ዘሎን፡ ዕላማታት እስራኤልን መሓዛኣን ክፈላለ ከም ዝጀመረን ዘመልክት እዩ።

    ዝርዝር ንምርካብ ነዚ መላግቦ ጠውቑ።

19. 26 መጋቢት 2026ኢራን ስለምንታይ'ያ ንዝርርብ ኣመሪካ ነጺጋቶ?

    ዋሽንግተን ምስ ቴህራን ብዛዕባ ዝተገብረ ዝርርብ ክትዛረብ እንከላ፡ ኢራን ግን ብግልጺ ትነጽጎ።

    እቲ ዘይምርድዳእ፡ ካብቲ ቅድሚ ሕጂ ኣብ መንጎ ክልቲኦም ወገናት ዝተገብረ ዝርርብ ዝምንጩ ዓሚቝ ዘይምትእምማን ዘንጸባርቕ እዩ።

    ቅድሚ ሕጂ ዝተኻየዱ ዝርርባት፡ ክልተ ግዜ ድማ ወጥሪ ንምቅላል ተስፋ ኣልዒሎም ኣለዉ።

    ክልቲኡ ግዜ ስዒቡ ድማ ኣብ ልዕሊ ኢራን ወተሃደራዊ መጥቃዕቲ እስራኤልን ኣመሪካን ተኻይዱ።

    ብዓይኒ ኢራን፡ ዝርርብ ንናይ ኲናት ተኽእሎ ኣየጉደሎን።

    ስለዚ ድማ እዩ ትራምፕ ዝብሎ ዘሎ ብጥርጣረ ዝርእዩዎ ዘለዉ።

    ኢራን ሕጂ ዝርርብ ኣይተኻየደን ምባላ ግን ግድን ኣንጻር ዝርርብ እያ ማለት ኣይኰነን።

    እዚ ጸገም ካብዚ ንላዕሊ እዩ። ዲፕሎማሲ ዝድግፉ ሰበስልጣን እውን እንተዀነ ጸቕጢ ይግበረሎም ኣሎ።

    ዳግማይ ድርድር ምፍታን ሓደገኛ ክኸዉን ይኽእል። እዚ ግዜ ዝተፈለየ ከም ዝኸዉን ዝሕብር ኣፋፍኖት የለን።

    እዚ ድማ ነቲ ካብ ሚኒስተር ጉዳያት ወጻኢ ዓባስ ኣራግቺን ካልኦት ሰበስልጣንን ዝመጽእ ተሪር ቃና ዘለዎ መግለጺታት ምርኣይ ይክኣል።

    ኢራን ስለምንታይ'ያ ንዝርርብ ኣመሪካ ነጺጋቶ?

20. 26 መጋቢት 2026ዓለማዊ ንግዲ ዝጸልዉ 5 ቀንዲ መስመራት ባሕሪ