ထောင်တွင်းကိုဗစ်ကူးစက်ခံထားရတဲ့ ဒေါက်တာအောင်မိုးညိုအခြေအနေမိသားစု မသိရ

တိုက်ရိုက် ထုတ်လွှင့်ချက်

1. ၄ သြဂုတ် ၂၀၂၁မန္တလေး နဒီမြန်မာ စင်တာမှာ နေ့စဥ် စစ်ဆေးသူ ထက်ဝက် ကိုဗစ်ပိုးတွေ့

   မန္တလေးမြို့ နဒီမြန်မာ Test and Care center မှာ ကိုဗစ်-၁၉ ရှိ မရှိ နေ့စဉ် စမ်းသပ်စစ်ဆေးရာ ထက်ဝက်လောက် တွေ့ရှိတယ်လို့ ကိုဗစ်စစ်ဆေးလူနာတွေကို ပို့ဆောင်ပေးနေရတဲ့ လူမူကူညီရေး အသင်းတွေက ပြောပါတယ်။

   " စစ်တာ အရင်ထက် ပိုများလာတယ်ဆိုတာက အရင်က မန္တလေးဆေးရုံကြီးမှာ စာအုပ်လုပ်တာ တစ်ရက်၊ နဒီမှာစစ်တာ တစ်ရက်။ အခုက အခမဲ့ သံသယပုံစံ စစ်တာဆိုတော့ များလာတယ်။ ၁၀၀ ကျော်စစ်တာ ၅၀ ကျော်တွေ့တော့ ထက်ဝက်လောက်ရှိတယ်။ နေ့တိုင်းပဲ"လို့ ကိုဗစ်အတည်ပြုလူနာတွေကို နေ့စဉ်ဆေးရုံတွေ ပို့ဆောင်ပေးရတဲ့ ပရဟိတကယ်ဆယ်ရေးအဖွဲ့ အသင်းတခုက တာဝန်ရှိသူက ပြောပါတယ်။

   ကိုဗစ်-၁၉ စစ်ဆေးပြီး အတည်ပြုပိုးတွေ့လူနာတွေကို မန္တလေးဆေးရုံကြီးကို လွှဲပေးရသလို လူနာတစ်ဦးချင်းရဲ့ အောက်ဆီဂျင် ရာခိုင်နှုန်း ရရှိမှုပေါ်မူတည်ပြီး ဆေးရုံအသီးသီးကို ပို့ဆောင်ပေးရတာဖြစ်ပါတယ်။

   မန္တလေးမြို့မှာ နဒီမြန်မာ Test and Care center မှာ စစ်ဆေးပြီးတဲ့ ကိုဗစ်-၁၉အတည်ပြုလူနာတွေကို ဆေးရုံ ၁၁ ခုမှာ ကုသမှုတွေ ပေးနေတယ်လို့ လူနာတွေ ပို့ဆောင်ပေးနေရတဲ့ ပရဟိတအသင်းတွေကနေ သိရပါတယ်။

   လက်ရှိမှာ ချမ်းမြသာစည် လေယာဉ်ကွင်းဟောင်းနဲ့ သင်ကြားရေးဆေးရုံ ကုတင်-၃၀၀ကို ကိုဗစ်ကုသရေးစင်တာအဖြစ် ထပ်မံတိုးချဲ့ထားသလို မန္တလေး MIT ကျောင်းကိုလည်း ထပ်မံတိုးချဲ့သွားဖို့ ရှိတယ်လို့ ပြောဆိုမှုတွေ ရှိနေပါတယ်။

   မန္တလေးမြို့က နဒီမြန်မာ Test and Care Center မှာ ကိုဗစ်-၁၉ ရှိ မရှိစစ်ဆေးလို့ ပိုးတွေ့ရှိသူများသာ ဆေးရုံတွေကို တက်ခွင့်ရှိပြီး နေအိမ်ကနေ ကိုယ်အစီစဉ်နဲ့ကိုယ်စစ်လို့ ပိုးတွေ့ရှိသူတွေကတော့ ဆေးရုံကို တိုက်ရိုက်သွားလို့ မရဘူးလို့ ပရဟိတအသင်းတွေကနေ သိရပါတယ်။

   ကျန်းမာရေးဌာန ထုတ်ပြန်ချက်မှာ ဩဂုတ်လ ၃ရက်နေ့ ကိုဗစ်-၁၉ အတည်ပြုလူနာဟာ မန္တလေးတိုင်းမှာ ၄၁၂ ဦး တွေ့ရှိရပြီး မန္တလေးခရိုင်က မြို့နယ် ၇ ခုမှာ ကိုဗစ်အတည်ပြုလူနာ ၇၀ ဦး သေဆုံးသူ ၂၂ ဦး ရှိတယ်လို့ ဖော်ပြထားပါတယ်။

   

   ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, မန္တလေး ပရဟိတအသင်းများ

2. ၄ သြဂုတ် ၂၀၂၁ကျယ်ဂေါင် ကျောက်စိမ်းဝိုင်းထဲက မြန်မာကုန်သည်တွေ လက်ဗလာနဲ့ ပြန်လာနေရတ​ယ်လို့ပြော, မြန်မာနဲ့နယ်စပ် တရုတ်မြို့တွေကို လော့ခ်ဒေါင်းချတဲ့ သက်တမ်း တိုးမြှင့်ဖို့ ပြင်ဆင်နေ

   ကိုဗစ်ရောဂါ ကူးစက်မှု ထိန်းချုပ်ရေးအတွက် တရုတ် အာဏာပိုင်တွေက ပိုပြီး တင်းတင်းကျပ်ကျပ် လုပ်ဆောင်လာတာမှာ မြန်မာနဲ့ကပ်ရပ် အဓိက နယ်စပ်ကုန်သွယ်မြို့ ဖြစ်တဲ့ ကျယ်ဂေါင်မှာ ဆိုရင် တရားဝင် နေထိုင် အလုပ်လုပ်နေတဲ့ မြန်မာကျောက်စိမ်း ကုန်သည်တွေကို မြို့ကနေ ထွက်ခွာနေစေပြီး မြန်မာဘက်ကို ပြန်ပို့နေတယ်လို့ နယ်စပ်ကုန်သည် အသိုင်းအဝိုင်းက ပြောပါတယ်။

   ကျယ်ဂေါင်၊ ရွှေလီ နယ်စပ်မြို့တွေကို လော့ခ်ဒေါင်း ချထားတဲ့ကြားကပဲ မြန်မာ ကျောက်စိမ်း ကုန်သည်တွေကို ထွက်သွားခိုင်းနေတာ ဖြစ်တယ်လို့ ကိုယ်တိုင် ကြုံကြရသူတွေက ပြောပါတယ်။

   “သူတို့အထက်က အမိန့်ကျလို့ ကျွန်မတို့အကုန်လုံးကို မောင်းထုတ်တဲ့ သဘောပဲ။ ဘယ် ကျောက်စိမ်းဝင်းမှာ ရောဂါတွေ့တယ်၊ အဲဒီက လူတွေထွက်သွား ဆိုပြီး ပြောတာ မဟုတ်ပဲ၊ အားလုံးကို ဝင်းတိုင်းကို ထွက်ခိုင်းတာ။ ခု တံတားအောက်က ကျောက်ကုန်သည်တွေလည်း အကုန်လုံး ငိုယိုနေကြတယ်။ ကျောက်တွေလည်း ဒီတိုင်း ထားခဲ့ရတာ ဆိုတော့လေ .... “ဆိုပြီး ကျောက်ကုန်သည် အမျိုးသမီးတစ်ဦးက ဘီဘီစီကို ပြောပါတယ်။

   အခုလို ကျောက်ဝိုင်းထဲကနေ လူတွေကို စပြီး ဖယ်ရှားနေတာ ၂ ရက် ဝန်းကျင် ရှိလာနေပြီ ဖြစ်ပါတယ်။ ကျယ်ဂေါင်မှာ ကျောက်စိမ်း အရောင်းအဝယ်လုပ်တဲ့ ကျောက်ဝိုင်း ၂ ဝိုင်း၊ ရွှေလီမှာဆို ကျောက်ဝိုင်း ၂ ဝိုင်း ရှိပါတယ်။

   မြန်မာဘက်ကနေ ဝင်လာတဲ့၊ ပြန်လာတဲ့ မြန်မာနိုင်ငံသား တချို့နဲ့ တရုတ်နိုင်ငံသား တချို့မှာ ကိုဗစ်ပိုး တွေ့ခဲ့တာကနေ နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေး အဝင်အထွက်တွေကို တင်းကျပ် ပိတ်ဆို့ပြီး ရွှေလီ ကျယ်ဂေါင် မြို့တွေကို လော့ခ်ဒေါင်းချတာမျိုးတွေကို တရုတ်အာဏာပိုင်တွေ ပြုလုပ်ထားနှင့်ပြီး ဖြစ်ပါတယ်။

   အခု လပိုင်း ရက်ပိုင်းတွေမှာပဲ မြန်မာ ရွှေ့ပြောင်းလုပ်သားတွေ တရုတ်မြို့တွေကနေ မြန်မာပြည်ဘက် ပြန်ဝင်လာနေကြတယ်လို့ ဘီဘီစီ သတင်းထောက်က ဆိုပါတယ်။ ဒီ ရက်ပိုင်းမှာပဲ မြန်မာပြည်နဲ့ နယ်စပ် တရုတ်ကုန်သွယ်ရေးမြို့တွေမှာ ကိုဗစ်ပိုးတွေ့ရသူတွေ ထပ်မံရှိလာတဲ့ အတွက် မူဆယ်နဲ့ ကပ်ရက် ကျယ်ဂေါင်ကို ၆ လ အထိ လော့ခ်ဒေါင်းချထားဖို့ စီစဥ်နေတယ် ဆိုတဲ့ သတင်းတွေလည်း ထွက်ပေါ် နေပါတယ်။

   အဲဒီလို အစီအစဥ်ရှိတဲ့ အတွက် အခုလို တရားဝင် ကျောက်ဝိုင်းတွေထဲက ကုန်သည်တွေကိုပါ ပြန်လွှတ်နေတာ ဖြစ်တယ်ဆိုတဲ့ ပြောဆိုမှုတွေ တရုတ်နယ်စပ် ကုန်သွယ်ရေး အသိုင်းအဝိုင်းမှာ ပြောဆို နေကြပါတယ်။

   တကယ်လို့ တရုတ်ဘက်ကနေ နှစ်နိုင်ငံ နယ်စပ်ဂိတ်တွေကို နောက်ထပ် ၃ လ လောက် အနည်းဆုံး ဆက်ပြီး ပိတ်ထားမယ် ဆိုရင် မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ လယ်ယာထွက်ကုန် တင်ပို့မှု စျေးကွက် အကြီးအကျယ် ထိခိုက်နိုင်တယ်လို့ မြန်မာကုန်သည်တွေက ပြောကြပါတယ်။

   

   ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, Getty Images

3. ၄ သြဂုတ် ၂၀၂၁ကျပ် ၁ဝဝ ထက်မပိုတဲ့ဈေးနူန်းနဲ့ အခြေခံစားကုန်ရောင်းချပေးသူတချို့တားဆီးခံရတာကြောင့် ရွေ့လျားပုံစံနဲ့ရောင်းချပေးဖို့ပြင်ဆင်

   ပြည်တွင်းကိုဗစ်တတိယလှိုင်းကာလမှာ ဆန်၊ ကြက်ဥ၊ ဆီနဲ့ ခေါက်ဆွဲခြောက်စတဲ့ စားသောက်ကုန်တွေကို ငွေကျပ် ၁ဝဝ နဲ့ရောင်းချပေးနေတဲ့သူတချို့ကို တားဆီးကန့်သတ်ခံရတာတွေရှိလာတာကြောင့် ရွေ့လျား ပုံစံ ကားနဲ့ ရောင်းချတာတွေ လုပ်ဖို့စီစဉ်လာရတယ်လို့ ရောင်းချသူတချို့ကဆိုပါတယ်။

   " တန်းစီနေတဲ့ သူတွေများတာရယ် တချို့ကစီနေရင်း ရန်ဖြစ်တယ်ဆိုတာတွေရယ်ကြောင့် ကျွန်မတို့ကို သက်ဆိုင်ရာက လာတားတာတွေကြုံရတယ် ။ ဒါကြောင့် မြေပြင်ထိဆင်းပြီးကားနဲ့ လှည့်ရောင်းပေးရမလား။ တုံကင်စနစ်နဲ့ရောင်းရမလား စဉ်းစားနေရတာပါ။ ဒီရက်ပိုင်းမှာပဲ အယောက် ၁ဝဝဝ စာလောက် ထပ်ရောင်းပေးဖို့ စီစဉ်နေပါတယ်" လို့ စားသောက်ကုန်တွေရောင်းချပေးနေသူတစ်ဦးက ဘီဘီစီ ကိုပြောပါတယ်။

   ကိုဗစ်တတိယလှိုင်းကာလ ရောဂါကူးစက်သေဆုံးမှုနှုန်းများတဲ့အချိန်နဲ့ ကုန်ဈေးနှုန်းမြင့်တက်လာချိန်တွေ တိုက်ဆိုင်တာကြောင့် အခြေခံစားသောက်ကုန်တွေကို အခုလို ၁ဝဝထပ်မပိုတဲ့ဈေးနှုန်းနဲ့ ရောင်းချပေး လာတာဖြစ်တယ်လို့ ရောင်းချပေးသူတွေကဆိုပါတယ်။ ဒီလိုရောင်းချတဲ့နေရာမှာ ဈေးကွက်အတွင်းမှာ ကြက်ဥတလုံး ၃ဝဝ ထိမြင့်တက်သွားချိန်မှာ ကြက်ဥတလုံး ၅ဝကျပ်နဲ့ ရောင်းချပေးခဲ့ပြီး ကြက်ဥ၊ ခေါက်ဆွဲ၊ ငါးသေတ္တာ ၃ မျိုးကို ငွေကျပ် ၁ဝဝ နဲ့ရောင်းချပေးတာတွေ လည်းပြုလုပ်လာကြတာပါ။

   ဒီကနေ့ သြဂုတ်လ ၄ ရက်နေ့ မနက်ပိုင်းက ရန်ကုန်မြို့တောင်ဥက္ကလာမြို့နယ်မှာရှိတဲ့ တောင်ဥက္ကလာ စန္နီဂျာမေ့ဗလီလူမှုကူညီရေးအသင်းကလည်း ဆန်တပြည်ကို ၁ဝဝ ကျပ်နှုန်းသတ်မှတ်ပြီး ရပ်ကွက်အလိုက် မော်တော်ယာဉ်နဲ့လှည့်လှည်ရောင်းချပေးနေတယ်လို့ အသင်းရဲ့လူမှုကွန်ရက် စာမျက်နှာမှာ ဖော်ပြထား ပါတယ်။

   

   ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, CJ

   

   ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, CJ

4. ၄ သြဂုတ် ၂၀၂၁အာဆီယံ အထူးကိုယ်စားလှယ်ကို စစ်ကောင်စီ ဘက်က လက်ခံ

   မြန်မာ့အရေး ဖြေရှင်းပေးဖို့ အာဆီယံနိုင်ငံတွေ့ ခန့်အပ်ထားတဲ့ အထူးကိုယ်စားလှယ် Erywan Yusof ကိုလည်း စစ်ကောင်စီဘက်က လက်ခံအတည်ပြုကြောင်း ဒီကနေ့ သြဂုတ်လ ၄ ရက်နေ့မှာ ထုတ်ပြန်ခဲ့ပါတယ်။

   မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ အာဆီယံ အထူးကိုယ်စားလှယ် အဖြစ် ဘူရုနိုင်း နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး (၂) Erywan Yusof ကို သြဂုတ်လ ၃ ရက်ရက်နေ့မှာ ကျင်းပတဲ့ အာဆီယံ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးများ အစည်းအဝေးမှာ ခန့်အပ်ထားတာ ဖြစ်ပါတယ်။

   မစ္စတာ Erywan Yusof ဟာ စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက်မှာ မြန်မာ နိုင်ငံကို လာရောက်ခဲ့ဖူးသူ ဖြစ်ပြီး၊ အာဆီယံ အလှည့်ကျ ဥက္ကဋ္ဌ ဖြစ်တဲ့ ဘရုနိုင်း နိုင်ငံရဲ့ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး (၂) လည်း ဖြစ်ပါတယ်။

   အာဆီယံ အထူးကိုယ်စားလှယ် အနေနဲ့ မြန်မာနိုင်ငံတွင်းကို ဘယ်အချိန်မှာ သွားရောက်နိုင်မလဲ ဆိုတာကိုတော့ အာဆီယံ အဖွဲ့ကရော မြန်မာနိုင်ငံဘက်ကပါ ထုတ်ပြန်ခြင်းတော့ မရှိသေးပါဘူး။

   မစ္စတာ Erywan Yusof အနေနဲ့ မြန်မာ့အရေး ဖြေရှင်းဖို့ အာဆီယံဘက်က တောင်းဆို ထားတဲ့ အချက် (၅) ချက်ကို မြန်မာ ဘက်က လေးစားလိုက်နာဖို့ ကြိုးစား ရမှာဖြစ်ပါတယ်။

   မြန်မာ့နိုင်ငံရေး အကျပ်အတည်းနဲ့ပတ်သက်လို့ ကုလသမဂ္ဂ၊ အမေရိကန်နဲ့ အနောက်နိုင်ငံ အတော်များများ က အာဆီယံ အဖွဲ့အစည်းဘက်က ကြားဝင် ဆောင်ရွက်ပေးဖို့ တိုက်တွန်းထားတာ ဖြစ်ပါတယ်။

   အာဆီယံ အထူးကိုယ်စားလှယ်ကို မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း လွတ်လပ်စွာ သွားလာလှုပ်ရှားခွင့်ရသင့် သလို၊ သက်ဆိုင်ရာ နိုင်ငံရေး အဖွဲ့အစည်းအားလုံးနဲ့ လွတ်လပ်စွာ တွေ့ဆုံခွင့် ရသင့်တယ်လို့လည်း နိုင်ငံတကာက တောင်းဆိုနေပါတယ်။

   

   ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, Getty Images

5. ၄ သြဂုတ် ၂၀၂၁တစ်ရွာလုံးနီးပါး မီးဘေးသင့်ခဲ့တဲ့ ကင်းမရွာဒေသခံတွေ နှစ်လနီးပါးကြာတဲ့အထိ နေရပ်မပြန်နိုင်သေး

   

   ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, ပေါက်ဟစ်တိုင်

   ပခုက္ကူခရိုင်၊ ပေါက်မြို့နယ်၊ ကင်းမရွာထဲမှာ စစ်ကောင်စီတပ်တွေရဲ့ပစ်ခတ်မှုကြောင့် တစ်ရွာလုံးနီးပါး အိမ်ခြေတွေမီးလောင်ပျက်စီးခဲ့တဲ့ဒေသခံတွေအနေနဲ့လက်ရှိအချိန်ထိ နေအိမ်တွေမှာပြန်အခြေမချနိုင်သေးဘဲ တောရွာတွေထဲတိမ်းရှောင်နေရတုန်းဖြစ်တယ်လို့ ဒေသခံရွာသားတွေကပြောပါတယ်။

   " ကျွန်တော်တို့ရွာမှာဖြစ်ပြီးတလအကြာမှာပဲ ရွာမြောက်ဘက်မှာ လာသောင်းကျန်းကြသေးတယ် ။ တညအိပ်ပြီး ရွာထဲကကြက်တွေ ဝက်တွေသတ်စားသေးတယ်။ သေနတ်ပစ်သံတွေလည်း ကြားနေရလို့ရွာထဲမနေရဲသေးဘူး။ အခုကတော့ မီးလောင်တဲ့လူတွေကော မလောင်တဲ့သူတွေကို ရွာထဲမနေရဲဘူး။ မီးမလောင်သေးတဲ့ အိမ်တွေ တချို့ကတော့ ညဘက်လောက်အိမ်ပြန်ကျတယ်။ အများစုကတော့ တောထဲမှာပဲဆက်နေနေရတာ။ ပြီးခဲ့တဲ့ တလောကလည်းပစ်ခတ်သံတွေထပ်ကြားရ သေးတယ်" လို့ ကင်းမရွာက နေအိမ်မီးဘေးသင့်လို့ တောထဲ တိမ်းရှောင်နေရတဲ့ ရွာသားတစ်ဦးက ဘီဘီစီကိုပြောပါတယ်။

   လက်ရှိကင်းမရွာမှာတော့ နေအိမ်ကနေစွန့်ခွာပြီး တောထဲတိမ်းရှောင်နေတဲ့ လူဦးရေ ၁ဝဝဝ ဝန်းကျင် လောက် ရှိနေပြီး စားဝတ်နေရေးအတွက်ခက်ခဲမှုတွေရှိတယ်လို့လည်း ရွာသားတွေကဆိုပါတယ်။ ဒါအပြင် သြဂုတ်လ ၃ရက်နေ့မှာလည်း ကင်းမရွာကစစ်ရှောင်တွေကို ဆေးဝါးကုသပေးနေတဲ့ သူနာပြုတချို့နဲ့အရပ်သား ၄ ဦးကို ဆေးပစ္စည်းတွေနဲ့အတူ ပေါက်မြို့နယ်နဲ့ ဆိပ်ဖြုမြို့လမ်းဆုံမှာ စစ်ကောင်စီတပ်တွေကဖမ်းဆီးသွားတယ် လို့လည်း ဒေသခံရွာသားတွေက ပြောပါတယ်။

   ဘီဘီစီအနေနဲ့တော့ အခုလိုကျန်းမာရေးဝန်ထမ်းတွေဖမ်းဆီးခံခဲ့ရတယ်ဆိုတာနဲ့ပတ်သတ်ပြီး သီးခြား အတည်ပြုနိုင်ဖို့ကြိုးစားနေပါတယ်။

   ပြီးခဲ့တဲ့ ဇွန်လ ၁၅ရက်နေ့ညနေပိုင်းမှာ စစ်ကောင်စီတပ်တွေနဲ့ ဒေသခံကာကွယ်ရေးတပ်တွေကြား အပြန်လှန် ပစ်ခတ်မှုပြီးတဲ့နောက်ပိုင်းမှာ စစ်ကောင်စီဘက်က ကင်းမရွာထဲကိုဝင်ရောက်ပစ်ခတ်ခဲ့တာကြောင့် ရွာထဲက နေအိမ်တွေမီးလောင်ပျက်စီးခဲ့ပြီး လူထိခိုက်သေဆုံးမှုတွေရှိခဲ့တဲ့အကြောင်းကိုလည်း ဒေသခံတွေက ပြောဆိုခဲ့ပါတယ်။

   အဲဒီနောက်ပိုင်းမှာ နေအိမ်မီးလောင်ပျက်စီးခဲ့တဲ့ ကင်းမရွာသားတွေအနေနဲ့တောတွေထဲ တိမ်းရှောင်ခဲ့ရပြီး နှစ်လနီးပါးကြာတဲ့အထိ စိုးရိမ်မှုတွေကြောင့် နေရပ်ပြန်ပြီး ပြန်လည်ထူထောင်ရေးတွေ မလုပ်နိုင်ကြ သေးဘူးလို့ဒေသခံရွာသားတွေကပြောပါတယ်။

6. ၄ သြဂုတ် ၂၀၂၁အာဆီယံရဲ့မြန်မာအထူးသံတမန်အဖြစ် ဘရူနိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး(၂) မစ္စတာErywan Yousofကို အာဆီယံကရွေးချယ်၊ ညှိနှိုင်းနေဆဲလို့ စစ်ကောင်စီဘက်ကတုန့်ပြန်

   မြန်မာ့အကျပ်အတည်းဖြေရှင်းဖို့အတွက် အာဆီယံရဲ့ မြန်မာအထူးသံတမန်အဖြစ် ဘရူနိုင်းနိုင်ငံရဲ့ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး (၂) မစ္စတာ Erywan Yousof ကို အာဆီယံကရွေးချယ်လိုက်တယ်လို့ ရိုက်တာ သတင်းကဖော်ပြပါတယ်။

   အာဆီယံအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံတွေကြား သုံးလကြာလောက် ဆွေးနွေးပြီးနောက်မှာ အခုလိုရွေးချယ်မှု ထွက်ပေါ် လာတာပါ။ မြန်မာအတွက် အထူးသံတမန် ထွက်ပေါ်လာပြီဖြစ်တဲ့အတွက် မြန်မာနိုင်ငံအရေး ဖြေရှင်းဖို့အပြင် လတ်တလောမြန်မာပြည်သူတွေလိုအပ်နေတဲ့ လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှု အကူအညီတွေကိုပေးနိုင် မယ်လို့အာဆီယံကဆိုပါတယ်။

   မစ္စတာ Erywan Yousof ဟာ စစ်အာဏာသိမ်းအပြီး မြန်မာပြည်ကိုလာဖူးတဲ့သူလည်းဖြစ်သလို အာဆီယံအလှည့်ကျ ဥက္ကဋ္ဌဖြစ်တဲ့ ဘရူနိုင်းနိုင်ငံရဲ့ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး -၂ လည်းဖြစ်ပါတယ်။

   အခုအာဆီယံက ခန့်အပ်လိုက်တဲ့ မြန်မာ့အရေးအထူးသံတမန် မစ္စတာ Erywan Yousof ရဲ့တာဝန်ဟာ အာဆီယံက မြန်မာ့အရေးဖြေရှင်းဖို့တောင်းဆိုထားတဲ့ အချက် ၅ ချက် ကို အကောင်အထည်ဖော်ဖို့၊ အာဏာသိမ်းစစ်အုပ်စုနဲ့ ထိန်းသိမ်းခံ နိုင်ငံရေးအင်အားစုတွေကြား တွေ့ဆုံဆွေးနွေးရေးကို အထူး လုပ်ဆောင်ရဖို့ရှိတာပါ။

   သူ့အနေနဲ့ မြန်မာပြည်တွင်း ဝင်ရောက်ခွင့်နဲ့ ဘယ်တော့အလုပ်တွေစတင်နိုင်မလဲဆိုတာတော့ နိုင်ငံတကာက စောင့်ကြည့်နေကြပါတယ်။ ကုလသမဂ္ဂ၊ အမေရိကန်အပါအဝင် အနောက်အုပ်စု နိုင်ငံ တွေရဲ့ အာဆီယံက မြန်မာ့အရေးကြားဝင်ဖို့ တိုက်တွန်းချက်အရ အခုလို အာဆီယံရဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက် ထွက်ပေါ်လာတာဖြစ်ပါတယ်။

   အာဏာသိမ်းစစ်ခေါင်းဆောင်ကိုယ်တိုင်တက်ခဲ့တဲ့ ပြီးခဲ့တဲ့ ဧပြီလက ဂျာကာတာမြို့မှာပြုလုပ်တဲ့ မြန်မာ့အရေးအထူးအစည်းဝေးပွဲမှာ မြန်မာ့အကျပ်အတည်းဖြေရှင်းဖို့ အာဆီယံအထူး ကိုယ်စားလှယ် ခန့်တာအပါအဝင် လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုအကူအညီတွေပေးဖို့ပါ ပါတဲ့ ဘုံသဘောတူညီချက် ၅ ချက်ကို အာဆီယံခေါင်းဆောင်တွေ သဘောတူခဲ့ကြတာပါ။

   နိုင်ငံတကာအနေနဲ့ကတော့ ခန့်အပ်မယ့်အထူးကိုယ်စားလှယ်ဟာ မြန်မာပြည်တွင်း လွတ်လွတ်လပ်လပ် သွားလာလှုပ်ရှားခွင့်ရသင့်သလို သက်ဆိုင်ရာပါဝင်ပတ်သက်သူတွေနဲ့ ထိတွေ့ဆက်သွယ်ခွင့်အပြည့်အ၀ ရသင့်တယ်လို့ ပြောထားကြတာပါ။

   ဒီရွေးချယ်မှုမတိုင်ခင်ကတော့ စစ်ကောင်စီဘက်ကနေ အာဆီယံကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေး ဒုတိယဝန်ကြီးဟောင်း Virasakdi Futrakul ကို အဆိုပြုခဲ့ပါတယ်။ ဒါပေမယ့် အာဆီယံကနေ အခု မစ္စတာ Erywan Yousof ကိုရွေးချယ်လိုက်တာဖြစ်ပါတယ်။

   အခုလို အာဆီယံဘက်က မြန်မာအထူးသံတမန်ရွေးချယ်မှုနဲ့ပတ်သက်ပြီး စစ်ကောင်စီဘက်ကို မေးမြန်းရာ မှာတော့ ညှိနှိုင်းနေဆဲဖြစ်တယ်လို့ ပြန်လည်ဖြေဆိုပါတယ်။

   

   ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, Getty Images

7. ၄ သြဂုတ် ၂၀၂၁ဝိုင်းမော်မှာကေအိုင်အေနဲ့စစ်ကောင်စီတပ်အကြားတိုက်ပွဲတွေဖြစ်၊ နေအိမ်တချို့မီးလောင်ကျွမ်းပြီး လက်နက်ကြီးထိမှန်တာတွေဖြစ်

   

   ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, CJ

   ကချင်ပြည်နယ် ၊ ဝိုင်းမော်မြို့အနီးမှာ သြဂုတ်လ ၃ရက်နေ့ညပိုင်းက ပစ်ခတ်မှုတွေဆက်တိုက်ဖြစ်ခဲ့ပြီးမြို့ပေါ်က နေအိမ်တချို့မီးလောင်ပျက်စီးကာအိမ်ခြေတချို့လက်နက်ကြီးထိမှန်တာတွေဖြစ်ခဲ့တယ်လို့ ဒေသခံတွေကပြောပါတယ်။

   " ည ၇နာရီလောက်ကစပစ်ကြတာ ။ ပစ်တုန်းက တော့ကုတင်အောက်ပုန်းနေတာဘယ်ဖက်ကစပစ်တာလဲ မသိဘူး။အရမ်းကြောက်သွားပြီး အိမ်တံခါးပိတ်ထားခဲ့ပြီးပြေးတာ။ ကျွန်မတို့မိသားစု အိမ်ပြန်လာတဲ့ အချိန်မှာတော့အိမ်ကမီးလောင်သွားပြီ ။ မီးဖိုချောင်တစ်ခုပဲကျန်တယ်။ တပ်ရင်းနဲ့နီးတယ် ။ ကျွန်မတို့အိမ်ကတပ်ရင်းတံခါးပေါက်နားမှာပဲဆိုတော့။ ဘယ်ကစပစ်တာလဲမခွဲခြားတတ်တော့ပါဘူး " လို့ ခလရ၅၈ အခြေစိုက်ရာလဘန်ရပ်ကွက်မှာနေထိုင်တဲ့ အမျိုးသမီးတစ်ဦးက ဘီဘီစီကိုပြောပါတယ်။

   ဒီပစ်ခတ်မှုတွေဟာ ည ၇နာရီလောက်ကစတင်ခဲ့ပြီး မနက် အရုဏ်တက်ချိန်ထိ လက်နက်ကြီးသံနဲ့ စက်သေနတ်သံတွေကိုကြားနေရတုန်းဖြစ်ပြီး စစ်တပ်သုံးတင့်ကားတွေဖြတ်သန်းသွားလာတာတွေနဲ့ လေယာဉ်ပျံသန်းမှုတွေကိုပါမြင်လိုက်ရတယ်လို့ ဒေသခံတချို့ကဆိုပါတယ်။

   ဒါအပြင်ပစ်ခတ်မှုတွေကြောင့် အိမ်ခြေ ၁၁ အိမ်လောက်လက်နက်ကြီးထိမှန်ခဲ့ပြီး အိမ်မွေးတိရိစ္ဆာန် သေဆုံးတာတွေနဲ့အိမ်စီးကားတချို့ပျက်စီးမှုတွေရှိခဲ့တယ်လို့ဒေသခံတွေကဆိုပါတယ်။

8. ၄ သြဂုတ် ၂၀၂၁ကရင်နီပြည်နယ်မှာစစ်ရေးပိုတင်းမာလာနိုင်ပြီး နိုင်ငံတကာအကူညီမရရင်အငတ်ဘေးကျရောက်နိုင်တယ်လို့ဆို

   

   ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, KNIC

   ကရင်နီပြည်နယ်ထဲမှာ သြဂုတ်လ ၂ရက်နေ့ကနေစတင်ပြီး စစ်ကောင်စီနဲ့ဒေသကာကွယ်ရေးတပ်တွေ ဖြစ်တဲ့ ကရင်နီတပ်မတော် KA၊ KNDF တို့ကြားတိုက်ပွဲတွေခပ်စိပ်စိပ်ဖြစ်လာတာကြောင့် စစ်ရှောင်အရေ အတွက်တွေ တိုးလာပြီး စစ်ရေးအရပိုတင်းမာလာနိုင်တဲ့အနေထားတွေရှိတယ်လို့ ဒေသခံလူမှုကယ်ဆယ် ရေး ဆောင်ရွက်နေတဲ့အဖွဲ့တွေကဆိုပါတယ်။

   တကျော့ပြန်တိုက်ပွဲတွေကြောင့် စစ်ရှောင်အရေအတွက် ၃ဝဝဝ လောက်ထပ်တိုးလာပြီးစားနပ်ရိက္ခာ နဲ့စစ်ဘေးရှောင်လိုအပ်ချက်တွေပိုများလာတဲ့အတွက် မကြာခင်အငတ်ဘေးဆိုက်ရောက်နိုင်တယ်လို့ စစ်ရှောင်အရေးကူညီဆောင်ရွက်ပေးနေသူတွေက သုံးသပ်လာကြတာပါ။

   " ကရင်နီပြည်နယ်ထဲမှာ စစ်ရှောင်နေရတဲ့ စစ်ရှောင်တစ်သိန်းကျော်အပြင် အခုဆို နန်းဖဲနဲ့ဘော်လခဲ ကားလမ်းမနားကစစ်ရှောင်တွေပါထပ်ပြေးနေရတယ်။ စစ်ရှောင်တွေအတွက်အကူညီဆိုတာ လည်းဒေသခံပြည်သူတွေအကူညီနဲ့နိုင်ငံတကာရောက်ကရင်နီပြည်သူတွေအကူညီလောက်ပဲရှိတာပါ ။ဒေသတွင်းအကူညီဆို အခုနောက်ပိုင်းမှာတော်တော်လေးနည်းသွားပြီ။ ပြီးခဲ့တဲ့နှစ်ကိုဗစ်ကာလကတည်း ကအားလုံးကစီးပွားရေးတွေကျဆင်းနေတာ။ ၃လကနေ ၆လအတွင်းထိတော့တောင့်ခံ နိုင်မယ်။ နိုင်ငံတကာက ကူညီမှုတွေရောက်မလာဘူးဆိုရင်တော့ ဆိုးဝါးတဲ့အငတ်ဘေးဖြစ်လာနိုင်တယ်လို့" ကရင်နီပြည်နယ်အတွင်းစစ်ရှောင်အရေးကူညီဆောင်ရွက်ပေးနေသူတစ်ဦးကဘီဘီစီကိုပြောပါတယ်။

   ကရင်နီပြည်နယ်အတွင်းက လွိုင်ကော်၊ ဒီမော့ဆို၊ ဖားဆောင်း၊ ဖရူဆိုနဲ့ ဘောလခဲမြို့နယ်အနီးမှာပြီးခဲ့တဲ့ သြဂုတ် ၂ရက်နေ့ကစတင်ပြီး စစ်ကောင်စီနဲ့ကရင်နီတပ်မတော် KNDF တို့အကြား တိုက်ပွဲတွေဆက်တိုက် ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး စစ်ကောင်စီဘက်ကိုပြင်းပြင်းထန်ထန်ပြန်လည်တိုက်ခိုက်မယ်ဆိုတဲ့အကြောင်းကိုလည်း KNDF ကတရားဝင်စာထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။

   ဒီတိုက်ပွဲတွေကြောင့် ကရင်နီပြည်နယ်အတွင်းတိုက်ပွဲတွေစဖြစ်တဲ့ မေလကတည်းက စစ်ဘေးတိမ်းရှောင် နေရတဲ့ စစ်ဘေးရှောင် တစ်သိန်းကျော်အပြင် နောက်ထပ်ထပ်တိုးစစ်ရှောင်တွေထပ်ရှိလာတာဖြစ်တယ်လို့ ဒေသခံလူမှုအဖွဲ့အစည်းတွေက ပြောဆိုလာတာပါ ။

   လက်ရှိမှာ စစ်ဘေးရှောင်တွေအနေနဲ့ စားနပ်ရိက္ခာ ၊ ဆေးဝါးလိုအပ်ချက်တွေနဲ့အတူ ရာသီဥတုဒဏ်ကြောင့် အမိုးအကာလိုအပ်မှုတွေလည်းရှိနေပြီး ရိက္ခာပို့ရာလမ်းကြောင်းတွေလည်းခက်ခဲနေတာဖြစ်တယ်လို့ စစ်ရှောင် အရေးကူညီပေးနေသူတွေကပြောပါတယ်။

   ကရင်နီပြည်နယ်အတွင်း တကျော့ပြန်တိုက်ပွဲတွေဟာ စစ်ကောင်စီရဲ့ထိုးစစ်ဆင်မှုကြောင့်ဖြစ်ရတာ ဖြစ်တယ်လို့ ကရင်နီတပ်မတော် KA နဲ့ KNDF ဘက်က ပြောဆိုထားပေမယ့် စစ်ကောင်စီဘက်ကတော့ ကရင်နီပြည်နယ်အတွင်းတိုက်ပွဲတွေနဲ့ပတ်သတ်လို့ သတင်းထုတ်ပြန်လာတာမရှိပါဘူး။

   ကရင်နီပြည်နယ်အတွင်းတကျော့ပြန်တိုက်ပွဲတွေနဲ့ပတ်သတ်ပြီး စစ်ကောင်စီဘက်ကို ဘီဘီစီက ဆက်သွယ်မေးမြန်းဖို့ကြိုးစားနေပါတယ်။

9. ၄ သြဂုတ် ၂၀၂၁စစ်ကောင်စီကဖမ်းဆီးထားတယ်လို့မြဝတီရုပ်သံမှာကြေငြာခဲ့တဲ့ကိုထက်ကိုဦးသေဆုံးကြောင်း သတင်းတွေထွက်ပေါ်ပေမယ့် မိသားစုဆီဆက်သွယ်လာတာမရှိသေး

   ပြီးခဲ့တဲ့ဇူလိုင် ၃၁ ရက်နေ့က စစ်ကောင်စီရဲ့မီဒီယာဖြစ်တဲ့ မြဝတီသတင်းဌာနကနေ လက်နက်တွေနဲ့တကွ ဖမ်းဆီးမိခဲ့တယ်လို့ကြေငြာခဲ့တဲ့ကိုထက်ကိုဦး သေဆုံးသွားပြီဆိုတဲ့ သတင်းတွေထွက်ပေါ်နေပေမယ့် မိသားစုဆီဆက်သွယ်လာတာမရှိဘူးလို့ မိသားစုဝင်တွေကပြောပါတယ်။

   အသက် ၂၃ နှစ်အရွယ်ရှိတဲ့ ကိုထက်ကိုဦးကို ဇူလိုင်လ ၂၀ရက်နေ့မှာ ရန်ကုန်မြို့ဒဂုံဆိပ်ကမ်းမြို့နယ်မှာ ဖမ်းဆီးရမိတယ်လို့ မြဝတီရုပ်သံက ကြေငြာခဲ့ပြီးတဲ့နောက်ပိုင်းမှာမိသားစုထံအလောင်းပြန်လာယူဖို့ ဆက်သွယ်တယ်လို့သတင်းတွေထွက်ပေါ်ခဲ့တာပါ။ "ပထမသတင်းတွေထွက်လာတယ် ။

   မိသားစုကိုအလောင်းပြန်လာယူခိုင်းတယ်ဆိုပြီး ဖေ့ဘွတ်ခ်စာမျက်နှာတစ်ခုက ဖော်ပြလာတယ် ။အဲ့ဒီအထိလည်း မိသားစုကိုဆက်သွယ်တာ အလောင်းပြန်လာယူခိုင်းတာမရှိပါဘူး ။ အခုစိတ်ချယုံကြည်ရတဲ့ သတင်းအရင်းမြစ် ဆီက ကိုထက်ကိုဦးသေဆုံးကြောင်းအတည်ပြုလို့ရတဲ့အထိလည်း မိသားစုကိုဆက်သွယ်လာတာ အလောင်း ပြန်လာယူခိုင်းတာမရှိပါဘူး " လို့ ကိုထက်ကိုဦးရဲ့မိသားစုဝင်တစ်ဦးက ဘီဘီစီကိုပြောပါတယ်။

   ဇူလိုင် ၃၁ ရက်နေ့မြဝတီရုပ်သံမှာဖော်ပြလာတဲ့ သတင်းမှာတော့ ကိုထက်ကိုဦးအပါဝင် လူငယ် ၃ဝ ဦးထက် မနည်းကို လက်နက်နဲ့ဖောက်ခွဲရေးဆက်စပ်ပစ္စည်းတွေနဲ့တကွ ဖမ်းဆီးရမိတယ်လို့ကြေငြာခဲ့ပါတယ် ။

   လက်ရှိကိုထက်ကိုဦးသေဆုံးတယ်ဆိုတဲ့ သတင်းတွေထွက်ပေါ်နေတဲ့အပေါ်တော့ စစ်ကောင်စီဘက်က သတင်းထုတ်ပြန်တာမရှိသေးသလို ဘီဘီစီကလည်းဆက်သွယ်မေးမြန်းဖို့ကြိုးစားနေပါတယ်။

   နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများကူညီစောင့်ရှောက်ရေးအသင်းAAPP ရဲ့ထုတ်ပြန်ချက်တွေအရ စစ်ကောင်စီက ဖမ်းဆီးပြီးတဲ့နောက် စစ်ကြောရေးကာလအတွင်းဖမ်းဆီးနှိပ်စက်မှုနဲ့ဆေးဝါးကုသခွင့်မရတာတွေကြောင့် သေဆုံးသူအရေအတွက် ၂၇ဝ ဝန်းကျင်ရှိနေပြီလို့လည်းသိရပါတယ်။

   

   ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, CJ

10. ၃ သြဂုတ် ၂၀၂၁အရေးပေါ်ကာလ အချိန်ထပ်ဆွဲတာ လက်ခံနိုင်ဖွယ်မရှိဘူးလို့ ယူကေ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးပြော

11. ၃ သြဂုတ် ၂၀၂၁ရခိုင်မှာ မတရားမှုတွေအတွက် တိုင်ကြားနိုင်တယ်လို့ အေအေ စာထုတ်

    ရခိုင်ပြည်နယ်အတွင်းမှာရှိတဲ့ မတရားမှု၊ အကြမ်းဖက်မှု၊ ခိုးမှုတွေအပြင် မြေယာအငြင်းပွားမှုတွေကို ရခိုင်အမျိုးသားအဖွဲ့ချုပ် ULA/AA ကို တိုင်ကြားနိုင်တယ်လို့ ထုတ်ပြန်လိုက်ပါတယ်။

    "ဒီစာမထုတ်ခင်ကတည်းက ULA/AAက ထိန်းချုပ်ထားတဲ့နေရာတွေမှာ ပြည်သူ့ရေးရာစီမံအုပ်ချုပ်မှုတွေကို လုပ်ဆောင်နေပေးနေတာပါ ။ အခုလိုတရားဝင်စာထုတ်ပြီးပြောရတာက ပြည်သူတွေ လွတ်လွတ်လပ်လပ် တိုင်ကြားနိုင်အောင်လို့ပါ " လို့ ရခိုင့်တပ်မတော်က ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ ခိုင်သုခကက ဘီဘီစီကိုပြောပါတယ်။

    တရားဥပဒေရဲ့ အဆုံးအဖြတ်ခံယူရမယ့် အမှုအခင်းတွေအားလုံးကို အီးမေးလ်၊တယ်လီဂရမ် နဲ့ VK အကောင့်တွေကတဆင့် ရခိုင်အမျိုးသားအဖွဲ့ချုပ်ရဲ့ တရားရေးဌာနကို တိုင်ကြားနိုင်တယ်လို့ ထုတ်ပြန်ချက်မှာပါရှိပါတယ်။

    လက်ရှိမှာလည်း ရခိုင်ပြည်နယ်အတွင်းမှာဖြစ်ပေါ်နေတဲ့ ကိစ္စရပ်တွေနဲ့ပတ်သက်ပြီး ULA/AA ကို တိုင်ကြားမှုတွေ တောက်လျောက်ရှိနေပြီး ရခိုင်ဒေသမှာရှိတဲ့ပြည်သူတွေအတွက် ဥပဒေကြောင်း အရ ဆောင်ရွက်ပေးတာတွေလည်း ရှိခဲ့တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

    ရခိုင်အမျိုးသားအဖွဲ့ချုပ်ရဲ့ သြဂုတ်လ ၁ ရက် ထုတ်ပြန်ချက်မှာတော့တိုင်ကြားသူရဲ့ အချက်အလက်တွေ မှန်မှန်ကန်ကန် ဖော်ပြဖို့၊ကျူးလွန်ခံရသူ ဒါမှမဟုတ် မိသားစုဝင်တစ်ဦးဖြစ်စေ မျက်မြင်သက်သေဖြစ်စေ ကိုယ်တိုင် တိုင်ကြားနိုင်တဲ့အကြောင်းဆက်သွယ်ရမယ့်လိပ်စာတွေနဲ့အတူ ဖော်ပြထားပါတယ်။

    

12. ၃ သြဂုတ် ၂၀၂၁ဖယ်ခုံမှာ ကိုဗစ်ကာကွယ်ဆေးထိုးနေရာ ပေါက်ကွဲမှု ရဲနှစ်ဦးသေဆုံး

    ရှမ်းပြည်နယ် တောင်ကြီးခရိုင်ထဲက ဖယ်ခုံ မြို့လယ် မြို့တော်ခန်းမက ကိုဗစ်ကာကွယ်ဆေးထိုးပေးနေတဲ့နေရာမှာ ဗုံးပေါက်ကွဲမှု ဖြစ်ခဲ့ပြီး ရဲတပ်ဖွဲ့ဝင် နှစ်ဦးသေဆုံးခဲ့ပါတယ်။

    အဲဒီမှာ ကိုဗစ်ကာကွယ်ဆေးထိုးနေတာ သုံးရက်မြောက်ရှိပြီ ဖြစ်ပါတယ်။

    ဒီပေါက်ကွဲမှုဟာ နေ့လယ်ပိုင်းမှာ ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး ပေါက်ကွဲသံ အကျယ်ကြီး ကြားရကြောင်း၊ အနီးအနားက အဆောက်အအုံတွေရဲ့ ပြတင်းမှန်တွေကွဲကုန်ပြီး အိမ်တွေတုန်ခါသွားတယ်လို့ သိရကြောင်းနဲ့ ပေါက်ကွဲမှုကြောင့် ကောင်းကင်ကို မီးခိုးလုံးကြီး တက်သွားတာ မြင်တွေ့ရကြောင်း ပေါက်ကွဲစဥ် အနီးအနားမှာရှိသူ တစ်ဦးက ပြောပါတယ်။

    ညပိုင်းမှာ စစ်ကောင်စီက သတင်းထုတ်ပြန်ရာမှာ အဲဒီမှာ လုံခြုံရေးယူနေတဲ့ ရဲတပ်ဖွဲ့ဝင် နှစ်ဦး သေဆုံးခဲ့တယ်လို့ ထုတ်ပြန်ပါတယ်။ ရဲတပ်ဖွဲ့ဝင် တစ်ဦး၊ ဆေးလာထိုးသူတစ်ဦးနဲ့ စေတနာ့ဝန်ထမ်းတစ်ဦးတို့လည်း ဒဏ်ရာ ရခဲ့တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

    

    ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, Google Maps

13. ၃ သြဂုတ် ၂၀၂၁စစ်ကိုင်းမှာ ကိုဗစ်လက္ခဏာနဲ့ သေဆုံးသူ နေ့စဥ် ၁၀ ဦးကျော်ရှိလို့ လူမှုကူညီရေးအသင်းတွေပြော

    စစ်ကိုင်းမြို့မှာ ကိုဗစ်-၁၉ လက္ခဏာနဲ့ သေဆုံးသူဟာ နေ့စဉ် ၁၀ ဦးကျော်ရှိတယ်လို့ ပရဟိတ လူမှုကူညီကယ်ဆယ်ရေး အသင်းတွေက ပြောပါတယ်။

    "ဒီရက်ပိုင်းတွေမှာ ၁၀ အောက်ကို မဆင်းတာ။ ခုနစ်လပိုင်းမကုန်ခင်ကတည်း လုံးဝ ၁၀ ကျော်ပဲရှိတာ။ လကုန်ပိုင်းကဆို ၂၂ ဦး သင်္ဂြိုဟ်ပေးရတယ်" လို့ စစ်ကိုင်းမြို့ လူမှုကူညီရေးအသင်းတခုရဲ့ တာဝန်ခံက ပြောပါတယ်။

    စစ်ကိုင်းမြို့မှာ ကိုဗစ်-၁၉ လက္ခဏာနဲ့ သေဆုံးသူဦးရေဟာ ဇွန်လမှာ သုံးဦးထက်မပိုခဲ့ပါဘူး။ ဇူလိုင်လလယ်မှာ ကိုဗစ်ရောဂါ လက္ခဏာခံစားရသူ များလာသလို သေဆုံးသူတွေပါ ထပ်တိုးလာပါတယ်။ ကိုဗစ် သံသယလက္ခဏာနဲ့ သေဆုံးသူအများစုဟာ နေအိမ်မှာ နေထိုင်သူတွေ အများဆုံး ဖြစ်ပါတယ်။

    ကိုဗစ်-၁၉ ရောဂါကို စစ်ကိုင်းမြို့မှာ ပြည်သူ့ဆေးရုံကြီး၊ နှစ် ၇၀၀ ပြည့်ကွင်းနဲ့ စစ်ကိုင်းပညာရေး ကောလိပ်တွေမှာ ကုသပေးတာတွေ ရှိပါတယ်။ ဆေးရုံရော နေအိမ်မှာပါ ကိုဗစ်လက္ခဏာနဲ့ သေဆုံးသူ အများစုဟာ အောက်ဆီဂျင်ပြတ်လပ်မှုကြောင့်လို့ လူမှုကူညီကယ်ဆယ်ရေး အသင်းတွေကနေ သိရပါတယ်။

    "စစ်ကိုင်းအတွက် အဓိကလိုအပ်နေတာက အောက်ဆီဂျင်ပါပဲ။ ရမယ့်နေရာတိုင်းကို ပတ်ရှာပါတယ်။ မန္တလေးစက်ရုံတွေကနေလည်း ခွဲတမ်းရတာ နည်းတယ်။ အခုအသင်းပေါင်းစုံက အောက်ဆီဂျင်ကို ရတဲ့နေရာက စုံစမ်းဖြည့်ရတယ်"လို့ စစ်ကိုင်းမြို့ လူမှုကူညီရေးအသင်းတခု တာဝန်ခံက ပြောပါတယ်။

    ကိုဗစ်-၁၉ ရောဂါစောင့်ကြပ်ကြည့်ရှု့မှု အခြေနေကို ကျန်းမာရေးဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်ရာမှာ ဩဂုတ်လ ၂ရက်နေ့ စစ်ကိုင်းမြို့မှာ ကိုဗစ်အတည်ပြုလူနာ ၁၁ဦးနဲ့ သေဆုံးသူ ၇ ဦးသာရှိတယ်လို့ ဖော်ပြထားပါတယ်။

    

    ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, KZYL

14. ၃ သြဂုတ် ၂၀၂၁မြန်မာကို ပိုမတည်မငြိမ် ဖြစ်စေမယ့် နိုင်ငံတကာဆောင်ရွက်ချက်မျိုး အိန္ဒိယ မလိုလားဘူးလို့ပြော

    မြန်မာနိုင်ငံထဲက ဘယ်လို မငြိမ်မသက်ဖြစ်မှုမျိုးကမဆို အိန္ဒိယနိုင်ငံကို တိုက်ရိုက် အကျိုးသက်ရောက်တာကြောင့် မြန်မာကို အခုထက်ပိုပြီး မတည်မငြိမ်ဖြစ်စေမယ့် နိုင်ငံတကာ အသိုင်းအဝိုင်းရဲ့ အရေးယူဆောင်ရွက်မှုကို အိန္ဒိယက မလိုလားဘူးလို့ ကုလသမဂ္ဂဆိုင်ရာ အိန္ဒိယသံအမတ် တီအက်စ် တီရူမာတီက ပြောပါတယ်။

    အိန္ဒိယဟာကုလ လုံခြုံရေးကောင်စီမှာ သြဂုတ်လအတွက် အလှည့်ကျ ဥက္ကဋ္ဌ အဖြစ် ဆောင်ရွက်ရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

    မြန်မာဟာ အိန္ဒိယအတွက် အင်မတန် အရေးပါတဲ့ အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံဖြစ်ကြောင်း၊ ဒါကြောင့် မြန်မာနိုင်ငံထဲမှာ ဖြစ်တာတွေက အိန္ဒိယအတွက် အင်မတန် အရေးကြီးကြောင်းနဲ့ မြန်မာနိုင်ငံထဲမှာ အိန္ဒိယအတွက် တိုက်ရိုက်အကျိုးသက်ဆိုင်မှုတွေ ရှိနေကြောင်းလည်း တနင်္လာနေ့က ကုလ ရုံးချုပ်မှာ လုံခြုံရေးကောင်စီဆိုင်ရာ သတင်းစာရှင်းလင်းပွဲမှာ ပြောပါတယ်။

    မြန်မာအရေးမှာ အိန္ဒိယ နိုင်ငံရဲ့ ရပ်တည်မှုက အတော်လေး ရှင်းလင်းပြတ်သားပြီး တစ်သမတ်တည်း ဖြစ်တယ်လို့လည်း ဆိုပါတယ်။

    မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ ဖြစ်ပေါ်တိုးတက်မှုတွေကို အလေးအနက်ထားကြောင်း၊ အကြမ်းနည်းလမ်းသုံးတာကို ရှုတ်ချကြောင်း၊ ဒီမိုကရေစီလမ်းကြောင်းပေါ် ရှေ့ဆက်သွားဖို့ တိုက်တွန်းကြောင်းနဲ့ ဖမ်းဆီးထားတဲ့ ခေါင်းဆောင်တွေ လွှတ်ပေးဖို့ တောင်းဆိုထားကြောင်း ပြောပါတယ်။

    အာဆီယံရဲ့ မြန်မာ့အရေးလုပ်ဆောင်မှုတွေကိုလည်း အိန္ဒိယက ထောက်ခံကြောင်းနဲ့ အာဆီယံဘုံသဘောတူညီချက် ငါးချက်လည်း မြန်မြန်ဆန်ဆန် လုပ်ဆောင်နိုင်မယ်လို့ မျှော်လင့်ကြောင်း ပြောပါတယ်။

    ဒါကြောင့် အပြုသဘောဆောင်ပြီး ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်တဲ့ နည်းလမ်းလိုအပ်တယ်လို့ ပြောပါတယ်။

    ဒါ့အပြင် မြန်မာဘက်က နိုင်ငံရေး ခိုလှုံခွင့်တောင်းလာသူတွေကို အိန္ဒိယ ငြင်းပယ်ခဲ့တယ်ဆိုတာတွေနဲ့ ပတ်သက်ပြီး သတင်းထောက် တစ်ယောက်က မေးမြန်းခဲ့ရာမှာ ဒီသတင်း လုံးဝ မဟုတ်မှန်ဘူးလို့ ပြောပြီး အိန္ဒိယထဲမှာ မြန်မာဘက်ကလူတွေ ထောင်ဂဏန်း အတော်များများ ရောက်နေတယ်လို့ ပြောပါတယ်။

    အိန္ဒိယဟာ မြန်မာနဲ့ နယ်နိမိတ်ထိစပ်နေတဲ့ ပြည်နယ်လေးခု ရှိနေတာကို နားလည်ဖို့ အရေးကြီးကြောင်းနဲ့ ဥပမာ မီဇိုရမ်မှာ ရှိတဲ့ တချို့လူမျိုးစုတွေဟာ မြန်မာဘက်က ချင်းပြည်နယ်ထဲမှာ ရှိတဲ့ လူမျိုးစုတွေနဲ့ အတူတူပဲ ဖြစ်တယ် ပြောပါတယ်။

    

    ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, Getty Images

15. ၃ သြဂုတ် ၂၀၂၁

    မင်္ဂလာပါ။ မြန်မာနိုင်ငံမှာ ဖြစ်ပေါ်နေတဲ့ အခြေအနေတွေကို အချိန်နဲ့ တစ်ပြေးညီ တိုက်ရိုက်တင်ဆက်မှု စတင်ပါပြီ။ ပြီးခဲ့တဲ့ သီတင်းပတ်တွေအတွင်းက ဖြစ်ပေါ်ခဲ့တဲ့ သတင်းတွေကို ဒီနေရာမှာ ပြန်လည်ဖတ်ရှုနိုင်ပါတယ်။