1993 Ocak ayındaki "kadife boşanma"ya kadar Çekoslavakya'nın bir parçası olan Çek Cumhuriyeti, zengin bir kültürel mirasa sahip.

Ülkenin yetiştirdiği isimlerden ilk akla gelenleri, besteci Dvorak ya da yazar Franz Kafka.


Şimdilerde ise ülke, bir diğer önemli zenginliği olan mimarisini öne çıkarıyor.

Turistler akın akın kıtadaki barok, art nouveau ve kübik mimarinin en güzel örneklerini barındıran kentleri ziyaret ediyor.

GENEL BİLGİLER

2003 Şubat ayında Vaclav Havel görev süresini doldurduğunda ülkede bir dönem de son buldu.

Oyun yazarı Havel, 1989'daki kadife devrimin başını çekti ve komünizm sonrası dönemde Çekoslavakya'nın ilk devlet başkanı oldu.

Havel'in cumhurbaşkanlığı, sadece Çek Cumhuriyeti ve Slovakya'nın bölündüğü dönemde bir kaç ay sekteye uğradı.

Havel, cumhuriyet 1999'da NATO'ya üye olduğunda da Sovyet döneminden miras kalan askeri nüfuzun da tamamen ülkeden sıyrıldığına tanıklık etti.

Ülkeyi AB'nin eşiğine getirdikten sonra ise görevden ayrıldı. Ülkeyi referandum sürecinden geçirip üyeliğin gerçekleşmesine imza atmak, eski rakibi ve halefi Vaclav Klaus'a düştü.

ÇEK CUMHURİYETİ • Nüfus: 10,2 milyon (BM 2003) • Başkent: Prag • En yaygın diller: Çekçe • En yaygın din: Hıristiyanlık • Ortalama ömür: Erkeklerde 72, kadınlarda 79 yıl (BM) • Para birimi: 1 koruna = 100 haler • Başlıca ihraç ürünleri: Mamül mallar, makineler, otomobil ve ulaşım araçları, bira • Ortalama yıllık gelir: 5.310 $ (Dünya Bankası, 2001) • İnternet uzantısı: .cz • Uluslararası telefon kodu: +420

Çek Cumhuriyeti, sınır komşusu olduğu Avrupa Birliği'ne dahil olmak için 17 Ocak 1996'da başvuruda bulundu.

Avrupa Birliği, Çeklerin çingene ya da Roma olarak anılan ve ülkedeki nüfusları 300 bini bulan azınlığa yönelik siyasetlerini eleştirmesine rağmen ülkeyi üyeliğe davet etti. Roma azınlık arasında okur yazar olmayanların sayısı, yoksulluk ve işsizlik hala ülke geneline göre nispetsiz denecek oranlarda yüksek.

Çek Cumhuriyeti bağımsızlığından bu yana uluslararası alanda pek çok sorun yaşadı.

2000 yılında Temelin nükleer santralinin faaliyete geçirilmesi Avusturya ile büyük bir tartışma yaratırken, ülkenin İkinci Dünya Savaşı sonrasından kalan Benes kararnamelerini yürürlükten kaldırmayı kabul etmemesi bir diğer sorun oldu. 2,5 milyonu aşkın Alman ve Macar asıllı kişinin sınırdışı edilmesi ile sonuçlanan bu karanameler ülkenin komşuları ile ilişkilerini gerdi.

LİDERLER

Devlet başkanı: Vaclav Klaus

Vaclav Klaus, 2003 yılı Şubat ayında, o zamana dek pek çok kez sürtüşmeler yaşadığı Vaclav Havel'in yerini aldı.

Ülkede devlet başkanlığı görevi büyük oranda sembolik yetkilere sahip.

Klaus, Komünizm sonrası dönemde Çekoslavakya'nın ilk maliye bakanıydı. 1992 -1997 arasında ise başbakanlık yaptı. Ancak bu dönemde yaşanan mali skandalların etkisiyle hükümet düştü.

Avrupa Birliği'ne şüpheyle yaklaşan bir isim olmasına rağmen devlet başkanı olarak göreve geldiğinde, Avrupa Birliği'ne entegrasyonun başlıca önceliği olacağını söyledi.

Başbakan: Vladimir Spidla

Spidla liderliğindeki Sosyal Demokrat Parti, 2002 Haziran ayında düzenlenen genel seçimleri kazandı. Ancak 20 sandalyeli mecliste sandalye sayısı sadece 70'de kaldı.

Sosyal Demokratlar, merkez sağ eğilimli Hıristiyan Demokratlar ve Özgürlük Birliği arasında bir koalisyon kuruldu.

O dönemde devlet başkanı olan Vaclav Havel, parlamentoda çok az bir çoğunluğu olmasına rağmen bu koalisyonun lideri Spidla'yı başbakan olarak görevlendirdi.

AB üyeliğine destek veren Spidla ve koalisyon ortaklarına bu yolda düşen önemli görevler oldu.

Bunların başında bütçe açığı geliyor. Her ne kadar geçmişte refah devleti kavramını şiddetle desteklemiş olsa da Spidla, şimdi bu açığı kapatmak için ülkeyi sosyal güvenlik ve refaha yönelik harcamalara kesintilere gitmeye ve vergileri artırmaya sevketmeye çalışıyor.

Daha önceki hükümetlerde başbakan yardımcısı ve çalışma ve sosyal güvenlik bakanı olaraka görev yapan Spidla, 2001 Nisan'ında, o dönemdeki başbakan Milos Zeman'ın parti liderliğinden ayrılması ile bu görevi de üstlendi.

Selefi Milos Zeman'a göre daha az renkli ve otoriter diye kabul edilen Spidla uzlaşmacı kişiliyle tanınıyor.