ዋንጫ ዓለም 2026

ኤርትራ

ኢትዮጵያ

ሱዳን

ማእከላይ ምብራቕ

ሳይንስን ጥዕናን

ኣመና ፍቱዋት

ዜና

ቪድዮ

ተዓዘቡ

ራድዮ

ስምዑ

Tigrinya

በብዓመቱ ካብ መስከረም ክሳብ ሕዳር ኣውሊዕ ንምእካብ፡ ኣብዚ ጸሊም ዕዳጋ ክሰርሑ፡ ወግዓዊ ወረቐት ዘይብሎም ክሳብ ልዕሊ 1000 ስደተኛታት ይመጹ።

ኣብ ሕርሻታት ኢጣልያ "ደም ዝርህፁ" ኣፍሪቃውያን ስደተኛታት 

ኢጣልያ ሓንቲ ካብተን ስደተኛታት ናብ ኤውሮጳ ዝኣትውለን ቀንዲ ሃገራት ኰይና፡ ካብ ምጅማር እዚ ዓመት ኣትሒዙ 85 ሽሕ ስደተኛታት ብጀላቡ ናብታ ሃገር ከም ዝኣተዉ ጸብጻብ ውድብ ሕቡራት ሃገራት የመልክት።

ኢጣልያ፡ ደቂ ተባዕትዮ ስደተኛታት ካብ መራኽብ ከይወርዱ ከልኪላ

ኣብ ዓለማዊ ኣህጉራዊ መድረኽ ሙዚቃን ምርኢትን ልዑል ስም ኣድናቖትን ዝረኸበት፡ ኣብ ታሪኽ ሙዚቃ ዓቢ ስምን ዝናን ምስ ዝወነኑ፡ ከም እኒ ሉዊ ኣርምስትሮንግ፡ ፍራንክ ሲናትራ፡ ስቲቪ ዋንደር፡ ክዊንሲ ጆንስ፡ ሉችያኖ ፓቫሮቲ፡ ዘኣመሰሉ ዓበይቲ ሙዚቀኛታት እትስራዕ፡ ብዜደንቕ ክእለትን ነብሰ ምትእምማንን እትዋሳእ ኤርትራዊት ኢጣልያዊት ሲልቫና ኣረጋሽ ሳቮረሊ ማዕረ ክንደይ ኮን ንፈልጣ ንኸውን?

ኣብ ዝለዓለ ጫፍ ጥበብ ዝዓረገት ኤርትራዊት ኢጣልያዊት ሲልቫና ኣረጋሽ ሳቮረሊ

ቬኒስ፡ ብሰንኪ እቲ እናወሰኸ ዝኸድ ዘሎ ፀፍሒ ባሕርን እናጠሓለ ዘሎ መሰረታን ኣብ ሓያል ሓደጋ ትርከብ።   

ኢጣልያዊት ከተማ ቬኒስ ንከይትጥሕል ዝግበር ዘሎ ጻዕሪ

ኣብ ሚላኖ ኢጣልያ፡ ኣብ ሓደ ሱፐር ማርኬት ብዝተፈጸመ መጥቃዕቲ ካራ፡ ሓደ ሰብ ክቕተል እንከሎ ኣባል እንግሊዛዊት ክለብ ኣርሰናል ዝርከቦም ሓሙሽተ ሰባት ከኣ ብኻራ ከምዝተወግኡ ፖሊስ እታ ሃገር ገሊጹ።

ኢጣልያ፡ ብመጥቃዕቲ ካራ ሓደ ሰብ ሞይቱ ተጻዋታይ ኣርሰናል ተወጊኡ

ሓዳስ ቀዳመይቲ ሚኒስተር ኢጣልያ ጆርጅያ ሜሎኒ፡ ንኣባላት ባይቶ ሃገራ ኣብ ዘስምዓቶ መደረ፡ ንዋሕዚ እቶም ማእከላይ ባሕሪ ኣቋሪጾም ናብ ኢጣልያ ዝኣትዉ ስደተኛታት ደው ከተብሎ ምዃና ገሊጻ።

ሓዳስ ቀዳመይቲ ሚኒስተር ኢጣልያ ዋሕዚ ስደተኛታት ደው ከምእተብል ገሊጻ

ጆርጅያ ሜሎኒ፡ ነቲ ንውሕስነትን ጽሬትን ህይወት ዜጋታታ ኣብ ሓደጋ ዘእቱ ትብሎ ስርዓት ሓተትቲ ዑቕባ ብምድራት፡ ዘይስሩዕ ስደት ክቋረጽ እንተገይራ፡ ኣብ ልዕሊ ስደተኛታት እታ ሃገር ርኡይ ጽልዋ ከሕድር እዩ።

ኣብ ኢጣልያ ዘንጸላለወ ስግኣት ስደተኛታት

ብምስግጋር ደቂ ሰባት ተጠርጢሩ ንኽልተ ዓመታት ክድለ ዝጸንሐ ሓደ ኤርትራዊ፡ ብመንግስቲ ኢትዮጵያ ተታሒዙ ንመንግስቲ ኢጣልያን ከምዝተረከበ ንሚኒሰትሪ ፍትሒ ኢጣልያን ጠቒሱ ሮይተርስ ሓቢሩ።

ኤርትራዊ ዕሉል ኣሰጋጋሪ ብኢትዮጵያ ተታሒዙ ንኢጣልያን ተረኪቡ

መብዛሕትኡ ግዜ፡ ኣደታት ዓዲጥልያን ክበሃል እንከሎ ነተን ኣብ ከተማታት ዓዲጥልያን - ሮማ፡ ሚላኖ፡ ፊረንሰ፡ ቦሎኛ፡ ፓርማ፡ ናፖሊ፡ ባሪ ... ወዘተ - ብፓስፖርት ኢትዮጵያ ክሰርሓ እተሰዳ፡ ኣብ ሽቕለት ተዋፊረን ብዅለንትነአን ንሰውራ ዝደገፈ ኤርትራውያን ኣደታት’ዩ ዘመልክት።  መብዛሕተአን እተን ናይ ሰብዓታት ኣደታት ሕጂ ብዕድመ ደፊአን፡ ካብቲ ዓቢ ስእሊ ሰውራ ተገሊለን፡ ጥሮታ ወጺአን፡ ሓያሎ እውን ድሮ ካብዛ ዓለም ብሞት ሓሊፈን እየን። ብዙሓት ካብተን ብህይወተን ዘለዋ ከኣ ገና ኣብ ዓዲ ስደተን ኣብ ጥልያን ይነብራ ኣለዋ። ዛንታአን ከኣ ምስ ምንዋሕ ግዜ ዳርጋ ተረሲዑ ክበሃል ይከኣል፡ ይብል ኣቶ ኤልያስ።
ይዅን እምበር ኣብ ከም በዓል ሱዳን፡ በይሩት፡ ኩወይት፡ ብሪጣንያን ካልእን'ውን ንነጻነት ሃገረን ዝተቓለሳ ኤርትራውያን ኣደታት ኣለዋ።

ኣደታት ዓዲጥልያን፡ ንዓመታት ንሰውራ ኤርትራ ዝደገፋ ሃገራውያን ከመይ ኣለዋ?  

ህልቂት ላምፔዱሳ ድሮ ትሽዓተ ዓመቱ ገይሩ ከብቅዕ ንዓይ ግን ትማሊ ዝተፈጸመ ኰይኑ እዩ ዝስመዓኒ። ሃልሃልታ ናይታ ሓሙሽተ ሚእቲ ስደተኛታት ዝጸዓነት ኣብ ስግር ላምፔዱሳ ብባርዕ እትህሞኽ ዝነበረት መርከብ፡ ካብ ቅድሚ ዓይነይ ፈጺሙ ርሒቝ ኣይፈልጥን እዩ። 
ብውነይን ብሕልመይን ብኽያትን ኣውያትን ናይቶም ዓዲ ሰብ ኣቲና፡ ዓዲ ተስፋ በጺሕና ብምባል ብልዑል ሃንቀውታ መሬት ክረግጹ ዝጽበዩ ዝነበሩ ቈልዓ ሰበይትን መንእሰያትን እዝክሮ እሞ ክቈጻጸሮ ዘይክእል ንብዓት ይስዕረኒ።

ህልቂት ላምፔዱሳ፡ 'ዝነባዕናዮ ንብዓት ኣይርስዖን እየ'

ኣዛዚ ሓይሊ ምድርን ወዲ ፕረዚደንት ዩጋንዳን ዝኾነ ጀነራል ሙሆዚ ካይነሩጋባ ሕጂ’ውን ኣብ ማሕበራዊ መራኸብታት ኣዘራረብቲ ጽሑፋት ምዝርጋሕ ቀጺሉ ኣሎ።

ኣዛዚ ሓይሊ ምድሪ ዩጋንዳ ጀነራል ሙሆዚ ካይነሩጋባ ካብ ስልጣኑ ተኣልዩ 

03 ጥቅምቲ 2013 ልዕሊ 365 ኤርትራውያን ኣብ ኣፍ ደገ ላምፔዱሳ ኣብ ባሕሪ ብሓደጋ ሃሊቖም። ሪስኦም ከኣ ክሳብ ሕጂ ኣብ ዝተፈላለያ ከተማታት ጥልያን ተቐቢሩ ኣሎ።

ዝኽሪ ላምፔዱሳ 'ዋይ ደቀይ ለኪመኩም’ባ'

ኣንሶ ማትየንሶ፡ ብ1902 ኣብ ቦሊቭያ ተወሊዱ፡ ሕግን ፖለቲካዊ ስነፍልጠትን ዝተማህረ እዩ። ክሳብ ሚኒስተር ጉዳያት ወጻኢን ኣምባሳደር ኣብ ውድብ ሕቡራት ሃገራት ኰይኑ ንሃገሩ ዘገልገለን ማቲየንሶ፡ ብ14 ታሕሳስ 1950 ኮሚሽነር ውድብ ሕቡራት ሃገራት ኰይኑ ንጕዳይ ኤርትራ፡ ብመሰረት ውሳነ 390 A(V)፡ መዕለቢ ክገብረሉ ንኤርትራ ዝተጓዕዘ ፍሉይ ልኡኽ እዩ። ይዅን’ምበር፡ ማትየንሶ ዘተኣታተዎ ፈደረሽን ንኤርትራ ኣይጠቐመን። እንግሊዝ ንብረት መንግስቲ ኤርትራ ንመንግስቲ ኢትዮጵያ ኣረኪቡ’ዩ ከይዱ። እታ ኣንጻር ድሌት ህዝባ ብፈደራላዊ ውዕል ዝተቘርነት ኣብ መወዳእታኡ ከኣ ብዓመጽ ዝተላሕቀት ኤርትራ፡ ድሕሪ ናይ 30 ዓመታት ቃልሲ ኣብ ግንቦት 1991 ነጻነታ ተጐናጺፋ ምስ ልዑላዊ ክብረታ ናብ ማሕበረሰብ ሰብ ዓለም ተጸምበረት። 

ኣንሶ ማትየንሶ፡ ኣንፈት ኤርትራ ዝቐየረ ልኡኽ ሕቡራት ሃገራት

መራሒት ሰልፊ ሕሉፍ የማናዊ - ሰልፊ ሕውነት ኢጣልያ - ጆርጅያ ሜሎኒ ኣብቲ ኽካየድ ዝቐነየ መረጻ ኢጣልያ ከም ዝተዓወተት ትገልጽ ኣላ፤ በዚ ድማ ኣብ ታሪኽ ‘ታ ሃገር ፋልመይቲ ጓል ኣንስተይቲ ቀዳመይቲ ሚኒስተር ንምዃን መገዲ ጸሪጋ’ላ።

ኢጣልያ፡ ጸረ-ስደተኛታት ጆርጅያ ሜሎኒ ከም እትዕወት ይግመት 

ስደተኛታት ከምዘይትፈቱ ዝዘረበላ ሜሎኒ መራሒት ኢጣሊያ ናይ ምዃን ተኽእሎ ኣለዋ

11 ስደተኛታት ኣብ ማእከላይ ባሕሪ ጥሒሎም

ሓደ ካናዳዊ ከሻኒ፡ ኣብ 1960ታት፡ እቲ ሕጂ ንዓለም ዝኸፋፍል ዘሎ ፒዛ ምሂዙ። ስለ ምንታይ ደኣ ብሰፊሑ ተፈትዩን ተጸሊኡን?

መራሕቲ ሃገራት ከይተረፈ ዝኸፋፈለ ፒዛ

ፈረንሳዊ ተጻዋታይ ማእከል ሜዳ ጋንታ ጁቬንቱስ ፖል ፖግባ ብውዱባት ወረበላታት ዝምታን ምፍርራሕን ይወርዶ ምህላዉ ገሊጹ።

ፖል ፓግባ ዒላማ ውዱባት ወረበላታት ኰይኑ ምህላዉ ገሊጹ

ኣስከሬን ናይቲ ወዱ ንምድሓን ካብ ጃልባ ናብ ቀላይ ዝዘለለ ብሪጣንያዊ፡ ኣብ ኢጣልያ ተረኺቡ። እቲ ኣራን ቻዳ ዝተባህለ ኣቦ ኣብ ዝሓለፈ ወርሒ’ዩ ምስ በዓልቲ ቤቱን ክልተ ደቁን ንኽዛወር ናብ ቀላይ ጋርዳ ከይዱ። 

ውላዱ ዘድሓነ ብሪጣንያዊ፡ ሬሳኡ ኣብ ኢጣልያ ተረኺቡ

ብዙሓት ኣብ ኢጣልያ ዝነብሩ ጸለምቲ፡ “ዓሌትነት” ኣብታ ሃገር ብዕቱብ ከም ዘይጥመት እዮም ዝገልጹ።
ኣርያም ተኽለ ዝተባህለት ኢጣልያዊት-ኤርትራዊት ኣፍራይት ፊልምን ፖድካስተርን፡ እቲ ኣብዚ ቀረባ እዋን ኣብ ኢጣልያ ኣብ ልዕሊ ሓደ ኣብ ጐደና ዝሽቅጥ ስንኩል ናይጀርያዊ ኣሊካ ኦጐርቹኩዉ ዝተፈጸመ ቕትለት፡ "ዓሌታዊ ቅትለት" ምዃኑ ኣይትጠራጠርን።

ኢጣልያ፡ ዓሌትነት ማዕረ ክንደይ'ዩ ንጸለምቲ ዝድህል ዘሎ?

ካብ ባንኪ ክሰርቕ ኣብ ቱቦ ተቐርቂሩ ዝተረኸበ ኢጣልያዊ

ማልታ፡ እታ እንኮ ምንጻል ጥንሲ ዝኸልከለት ኣባል ሕብረት ኤውሮጳ እያ። ኣብታ ሃገር ዋላ’ውን ብሰንኪ ጾታዊ ዓመጽ ወይ’ውን ካብ ዘመድ ዘጋጠመ ጥንሲ፡ ክንጸል ይኽእል እዩ ዝብል ፍቓድ የለን።

'ምንጻል ጥንሲ ዝብል ቃል ንርእሱ ጉግል ክገብር'የ ፈሪሐ'

እቲ 450 ኪሎ ግራም ዝምዘን ቦምባ፡ ኣብ ገምገም እቲ ዝተፀንቀቐ ሩባ “ፖ” ብገፈፍቲ ዓሳ እዩ ተረኺቡ።

ብሰንኪ ድርቂ ኣብ ዝነቐጸ ሩባ፡ ዘይተፈንጀረ ቦምባ ካልኣይ ኲናት ዓለም ተረኺቡ

እዘን ዘመናውያን ነፈርቲ ሒዘናኦ ካብ ዝመጽኣ ኣማራጺታት እቲ ሓደ፡ ኣብረርቲ ስራሕ ክበዝሖም እንከሎ ወይ’ውን ኣብ ኣጨናቒ ኵነታት ክዀኑ እንከለው፡ ሓገዝ ንምሃብ ዘኽእል 'ኣርተፊሻል ኢንተሊጀንስ' [ሰብሰርሖ ብልሒ] ክግጠመለን እዩ።