ዋንጫ ዓለም 2026

ኤርትራ

ኢትዮጵያ

ሱዳን

ማእከላይ ምብራቕ

ሳይንስን ጥዕናን

ኣመና ፍቱዋት

ዜና

ቪድዮ

ተዓዘቡ

ራድዮ

ስምዑ

Tigrinya

ዓለምለኸ ትካል ስደት [ኣይ ኤም ኦ ]፡ ካብ 2014 ክሳብ ሕጂ ኣስታት 50 ሽሕ ስደተኛታት ናብ ኣሜሪካን ናብ ኣውሮጳን ንምእታው ኣብ ዝፈተንሉ ከምዘሞቱ ወይ ሃለዋቶም ከምዝጠፈአ ይሕብር። ኣይ ኦ ኤም ቁጽሪ ናይቶም ዝሞቱን ሃለዋቶም ዝጠፈአን ካብዚ ተገሊጹ ዘሎ ኣዝዩ ክልዕል ከምዝኽል’ዩ ግምታት ዘለዎ።
ንምዃኑ ኣብ ዓለም እቶም ሓደገኛታት መስመር ስደተኛታት ኣየኖት’ዮም? ንምንታይከ?


ኣብ ዓለም እቶም ሓደገኛታት መስመር ስደት ኣየኖት’ዮም?

ሓላፊ ህዝባዊ ርክባት ኮሚሽን ፖሊስ ክልል ኣምሓራ ንማዕከናት ዜና እታ ሃገር ኣብ ዝሃቦ መብርሂ፡ "ህዝቢ ንምሽባር ዝዓለመ ገበን ንምፍጻም ዝደለዩ ሓይልታት ኣብ ውሽጢ ከተማ ባህርዳር፡ ኣብ ኣርባዕተ ቦታታት ቦንባ ፈንጂሮም" ክብል ተዛሪቡ። 

ክልል ኣምሓራ፡ ኣብ ከተማ ባህርዳር ኣብ ኣርባዕተ ቦታታት ቦምባ ተፈንጂሩ

ሻምፕዮን ኤርትራ 2022 ሰነ 24 ብናይ ውልቂ ናይ ግዜ ውድድር፡ ሰንበት 26 ሰነ ኸኣ ብናይ ጽርግያ ውድድር ክካየድ እዩ።
ኣብዚ ውድድር እዚ ዳርጋ ንምልኦም ምስ ናይ ደገ ጋንታታት ዝወዳደሩ ፕሮፈሽናላት ተቐዳደምቲ ክሳተፍዎ ብምዃኖም፡ መን’ዩ ክዕወት? ንዝብል ሕቶ ምምላስ ኣዝዩ ከምዝኸብድ ብዙሓት ርእይትኦም ይህብሉ ኣለዉ።


ሻምፕዮን ኤርትራ፡ 'መን ክዕወት’ዩ ዘይግመተሉ ከቢድ ውድድር’ዩ' - ሳምሶን ሰሎሙን

ኣብ ዝሓለፈ ውሑዳት ኣዋርሕ፡ ፕረዚደንት ዩክረይን ቮሎድሚር ዘለንስኪ ኣብ ፈቀድኡ ባይቶታት ናይ ሃገራት ብማንዛ ኣኼባ ብምስታፍ፡ ዲፕሎማስያዊ ደገፋት ንምርካብ ህርጊግ ኣብ ምባል’ዩ የሕሊፍዎ።
እንተኾነ ንኣብነት፡ ብሰኑይ ንኣባለት ኮምሽን ሕብረት ኣፍሪቃ መደረ ኣብ ዘስምዓሉ ካብ ኩለን ሃገራት ኣፍሪቃ ኣርባዕተ መራሕቲ ሃገራት ጥራይ’ዮም ተረኺቦም።


ሩስያ ንዩክረይን ኣብ ኣፍሪቃ ብኸመይ ኣኳሊማታ?


ቻይና፡ ነቲ ኣብ ቀርኒ ኣፍሪቃ ተፈጢሩ ዘሎ ዘይምርግጋእ፡ ጸጥታዊ ብድሆታትን ግጭታትን ንምፍታሕ ዝዓለመ ዋዕላ ሃገራት ናይቲ ዞባ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ኣካይዳ። 

ኣብቲ ባዕላ ዘስራሓቶ ህንጻ ሕብረት ኣፍሪቃ ካብ 20 ክሳብ 21 ሰነ ዝተጋብአ “ቀዳማይ ዋዕላ ሰናይ ምምሕዳርን ልምዓትን ቻይና-ቀርኒ ኣፍሪቃ” ዝተሰምየ ኣኼባ፡ ወከልቲ ቻይና፣ ኢትዮጵያ፣ ሱዳን፣ ኬንያ፣ ዩጋንዳ፣ ደቡብ ሱዳን፣ ጂቡቲን ሶማልያን ተሳቲፎም ነይሮም። 


ተበግሶ ቻይና ኣብ ምርግጋእ ቀርኒ ኣፍሪቃን ብልጫታቱን

ፓትሪስ ሉሙምባ ብ1961 እዩ ተረሺኑ። እቲ ተቐቢሩሉ ዝነበረ መቓብር ተዃዒቱ ሬሳኡ ምስ ወጸ፡ ተቘራሪፁ ኣብ መወዳእታ ኸኣ ብኣሲድ ከም ዝሓቅቕ እዩ ተገይሩ። ካብ ኣካላቱ ዘተረፈት ከኣ ሓንቲ ወርቂ ስኑ ጥራይ እያ።

ወርቂ ስኒ ፓትሪስ ሉሙምባ

ኣብቲ ብማንዛ ዝተኻየደ ኣኼባ 55 መራሕቲ ሃገራት ኣፍሪቃ’ኳ ተዓዲሞም እንተነበሩ ሓሙሽተ መራሕቲ ሃገራት ጥራይ ከምዝተሳተፉን እተን ዝተረፋ ሃገራት ወኪላተን ጥራይ ከምዘሳተፋን ቢቢሲ ከረጋግጽ ክኢሉ ኣሎ።

“ሩስያ፡ ንኣፍሪቃ ጅሆ ኵናት ዩክረይን ገይራታ”- ዘለንስኪ

ፊፋ ብዝገበሮ መጽናዕቲ፡ ኣብ ውድድራት ኢሮን ዋንጫ ኣፍሪቃን ካብ ዝተጻወቱ ተጻወትቲ፡ ልዕሊ ፍርቂ ጸርፍን ዘለፋታትን ከምዘጋጠሞም ብምርግጋጽ፡ ሳካን ራሽፎርድን እቶም ዝያዳ ዝተጸረፉን ዝተዘለፉን ተጻወትቲ ምንባሮም ኣነጺሩ።

ሳካን ራሽፎርድን ብዝሒ ጸርፍን ዘለፋን ዝወረዶም ተጻወትቲ ምዃኖም ፊፋ ገሊጹ

ኣብ 4,500 ካብ 18 ክሳብ 24 ዕድመኦም ኣፍሪቃውያን መንእሰያት ዝተገበረ ሓድሽ መጽናዕቲ፡ እቶም 52 ምኢታዊት ብምኽንያት ቁጠባዊ ጸገማትን ዕድል ትምህርትን ኣብቶም ዝቕጽሉ ውሑዳት ዓመታት ሃገሮም ገዲፎም ክስደዱ ከምዝሓስቡ የመልክት፡፡ቢቢሲ ዘዘራረቦም ሓሙሽተ ደቡብ ኣፍሪቃውያንን ናይጄርያውያንን መንእሰያት፡ ኣብ ዓዶም ድሕነት ከምዘይስመዖምን ናይ ስራሕ ዕድል ከምዘየለን ዝገለጹ ኮይኖም፡ ኣብ ጋና ግና እቲ ምስሊዝተፈለየ እዩ፡፡

ፍልሰት ኣፍሪቃውያን ምሁራት፡ ‘90 ምኢታዊት መሓዙተይ ክስደዱ ይደልዩ’

ሕቡራት ሃገራት፡ ሎሚ ዓመት ዝናብ ብዘይምህላው፡ 20 ሚልየን ሰባት ኣብ ስግኣት ከምዘለዉ ኣፍሊጡ። ኣብ ምብራቕን ቀርኒን ኣፍሪቃ ብዘጋጠመ ድርቂ 20 ሚልየን ሰባት ንሕሱም ጥሜት ክቃልዑ ይኽእሉ’ዮም ክብል’ውን ስግኣቱ ገሊፁ ነይሩ።

ኣብ ኢትዮጵያ ኣስታት 200 ሽሕ ህፃናት ከቢድ ሕፅረት ምግቢ ኣጋጢምዎም-ትካላት ረዲኤት

ፕረዚደንት ሱዳን ዑመር ኣልበሽር፡ ብህዝባዊ ናዕቢ ካብ ስልጣኑ ካብ ዝእለ ድሕሪ ሰለስተ ዓመታት፡ ኣባላት ሰልፉ ሃገራዊ ኮንግረስ (ኤንሲፒ) ነበር፡ በቲ ስልጣን ጨቢጡ ዘሎ ወተሃደራዊ ጕጅለ ኣገዳሲ ጽፍሕታት ይወሃቦም ብምህላው፡ ፖለቲካዊ ምልሶት ከይከውን ስግኣት የለዓዕል ኣሎ።

ሱዳን፡ ምልሶት መሓውራትን ሰዓብትን ኣልበሽር 

ስለምንታይ እያ ብሪጣንያ ንሓተትቲ ዑቕባ ናብ ርዋንዳ ክትልእኾም ትደሊ?

ምምሕዳር ቦሪስ ጆንሰን፡ ብዘይሕጋዊ መገዲ ናብታ ሃገር ዝኣትዉ ስደተኛታት ንምግታእ እዚ ስጉምቲ ይወስድ ከምዘሎ’ዩ ዝገልፅ። ኣብዚ ዓመት ጥራሕ ብቻነል እንግሊዝ ሓደገኛ ጉዕዞ ባሕሪ ኣቋሪፆም፡ 10 ሽሕ ሰባት ናብ ዓባይ ብሪጣንያ ኣትዮም።

ምስጓግ ስደተኛታት ካብ ብሪጣንያ ዝተቓወሙ ተሓለቕቲ ይግባይ ክብሉ’ዮም

ተቀዳደምቲ ሃገራዊት ጋንታ ኤርትራ ኣብ ዓመተ 2022 ዝተፈላላየ ዓወታት’ዮም ሓፊሶም።
ለላህለቱ’ኳ እንተጠቂስና፡ ናትናኤል ተስፋጽዮን ዕዉት ዙር ርዋንዳ፡ ሄኖክ ሙሉብርሃን ኣብ ግብጺ ኣብ ዝተኣንገደ ቻምፕዮን ኣፍሪቃ፡ ተሸላሚ ወርቂ መዳልያ ኮይኑ።
ናይ ቢንያም ግርማይ እንተተላዒሉ፡ እዛ ዓመት ቀዳዊቱ እያ ነይራ ክብሃል ይከኣል።


ኤርትራ ብብሽክለታ ካብ ኣፍሪቃ ቀዳመይቲ ካብ ዓለም መበል 16 ደረጃ ተሰሪዓ

ኣብ መጻረዪ ጉያ 800  ድማ ኢትዮጵያውያን ኣትሌታት ቶሎሳ ቦደና፡ ኤፍሬም መኮነንን ባጫ ሞርካን ካብ ምድቦም ሓሊፎም ኣለዉ።

ኢትዮጵያዊ ሞገስ ጥዑማይ ኣብ ናይ 10 ሽሕ ሜትሮ ጉያ ተዓዊቱ

ኣብታ ኣብ 1993 ብረፈረንደም ናጽነታ ዝኣወጀት ኤርትራ ሃገራዊ ምርጫ ክሳብ ሎሚ ኣይተኻየደን። ዞባዊን ከባብያውን ምርጫታት ግን ክካየዱ ምጽንሖም ይፍለጥ።

ሓድሽ ጸብጻብ ሕቡራት ሃገራት ብዛዕባ ሰባዊ መሰላት ኤርትራ እንታይ ይብል?

ሃገራት ኣፍሪቃ፡ ብላኼማ ግዳያት ኲናት ዩክረይን ስለዝዀና፡ እቲ ወሪድወን ዘሎ ስቓየን ንምቅላል ሩስያ ክትሕግዝ ከምዝግባእ እዋናዊ ኣቦ መንበር ሕብረት ኣፍሪቃ - ፕረዚደንት ሰኔጋል -  ኣብ ሩስያ ኣብ ዘካየዶ ኣኼባ ንቭላድሚር ፑቲን ተማሕጺንዎ።

ኲናት ዩክረይን፡ ኣፍሪቃውያን ግዳያት ናይቲ ግጭት ምዃኖም ተሓቢሩ

ኣብታ ሃገር፡ ኣብ 2021 ብዝተልዓለ ዓመጽ ካብቲ ቅድሚኡ ዝነበረ ዓመት ብሰለስተ ዕጽፊ ዝበዝሑ ወጻእተኛታት ከም ዝተቐትሉ ማእከል ስደትን ሕብረተሰብን ኣፍሪቃ ይሕብር። ድኽነት፡ ሓደ ምንጪ እዞም ጎንጺታት ኮይኑ፡ ደቡብ ኣፍሪቃውያን ክረኽቡዎ ዝግባእ ስራሕ ብስደተኛታት ይውሰድ ኣሎ ዝብል ተቓውሞ ኣለዎም።

ካብ ሃገሮም ስደተኛታት ዘባርሩ ዘለው ደቡብ ኣፍሪቃውያን

ትማሊ ምስ ቢቢሲ ፎከስ ኦን ኣፍሪቃ ጻንሒት ዝገበረ ፍሉይ ልኡኽ ኦባሳንጆ፡ እቲ ኣብ ሞንጎ መንግስቲ ፌደራልን ሓይልታት ትግራይን ዝተወልዐ ኲናት ንከብቅዕ ዝግበር ዘሎ ዝርርብ “ድንጉይ ግን ድማ ድልዱል” ምዕባለ የርኢ ኣሎ ክብል ገሊጹዎ።

'ድንጉይ ግን ዘተኣማምን' ምዕባለ ንርኢ ኣለና -ኦሊሰጉን ኦባሳንጆ

ሕማም በዲዶ ህበይ፡ ንመጀመርታ ግዜ ብ1970 ኣብ ኣፍሪቃዊት ሃገር ዝተረኸበ ኰይኑ፡ ካብ ሽዑ ንድሓር ኣብ ገጠራትን ብኣግራብ ዝተሸፈኑ ከባቢታትን ክኽሰት ጸኒሑ። 

ኣብ ኣፍሪቃ 1,400 ሰባት ብበዲዶ ህበይ ተለኺፎም - ውድብ ጥዕና ዓለም

ብፍላይ 'ስቶን ታውን' ኣብ ዝብሃል ጥንታዊ ክፋል ከተማ ዛንዚባር ብፍሉይ 'ኬንያታ ሮድ' ኣብ ዝብሃል ከባቢ እቲ ተግባር ብስፍሓት ከምዝረኣይ ይግለፅ።

ዛንዚባር፡ ንበጻሕቲ ሃገር ብሰንኪ ኣከዳድና ዝፃረፉን ዝዕምፁን ከምዘይትምሕር ኣጠንቂቓ

ሰብመዚ ሱዳን፡ ምስቲ ኣንጻር ወተሃደራዊ ዕልዋ ክካየድ ዝጸንሐ ህዝባዊ ተቓውሞታት ብዝተሓሓዝ ኣብ ቀይዲ ኣትዮም ዝጸንሑ 125 እሱራት ፖለቲካ ከምዝፈትሑ ተፈሊጡ።

ሰብመዚ ሱዳን ልዕሊ 120 እሱራት ፖለቲካ ፈቲሖም

ድሕሪ ክልተ ዓመት ኣብ መወዳእታ ሚያዝያ 1993 ብዝተኻየደ ሕቡራት ሃገራት ዝተዓዘቦ ህዝበ-ውሳነ (ረፈረንደም)፡ ህዝቢ 99.8 ሚእታዊት ናይቲ ድምጹ ዝሃበ ህዝቢ "እወ" ንናጽነት ብምድማጹ፡ ብ24 ግንቦት 1993 ናጽነታ ብወግዒ ኣዊጃ፡ ከም ሃገር ዓለምለኻዊ ኣፍልጦ ረኺባ።

መበል 31 ዝኽሪ ናጽነት ኤርትራ ብወግዒ ተጸንቢሉ ውዒሉ

ኣብ ኢትዮጵያን ሶማልያን ኣስታት ፍርቂ ሚልየን ሰባት ዓፀቦ ኣብ ዝመስል ኵነታት ከምዝርከቡ ይግለፅ። ኣብ ኬንያ ድማ 3 ነጥቢ 5 ሚልየን ሰባት ብኸቢድ ጥምየት ይሳቐዩ ከምዘለዉ ተሓቢሩ።