ዋንጫ ዓለም 2026

ኤርትራ

ኢትዮጵያ

ሱዳን

ማእከላይ ምብራቕ

ሳይንስን ጥዕናን

ኣመና ፍቱዋት

ዜና

ቪድዮ

ተዓዘቡ

ራድዮ

ስምዑ

Tigrinya

ካብ ማሕበራዊ መራኸቢ ክውገዱ ዝግበኦም ደቂ ተባዕትዮ ብስም ንምጥቃስ ዝተጣየሸ ጉጅለ ማሕበራዊ መራኸቢ "ኣዝዩ ስክፍታ" ይፈጥር ከምዘሎ ተገሊጹ።

ፌስቡክ፡ ስምን ስእልን ደቂ ተባዕትዮ ብምቅላዕ ደቂ ኣንስትዮ ዘጠንቅቕ ዘሎ ጕጅለ ስለምንታይ ስክፍታ ፈጢሩ?

ብኣጋኡ ዘጋጥም ንጽፈ-ጻግነ እንታይ’ዩ? እዚ ዘጋጠማ ጓል ኣንስተይቲ ክትወልድ ትኽእል ድያ?

ምቍራጽ ጽግያት ኣብ ንእስነት የጋጥም ድዩ?

ግዳም ሓደሪ ሰብኣይ ምስ 80 ዓመት ዝዕድሚኣ ሃብታም መበለት ርክብ ጀሚሩ። ሓቀኛ ዛንታ ፍቕሪ’ዶ ወይስ ዛንታ ምትላል? 

ግዳም ሓደር ምስ ጓል 80 ዓመት ሃብታም መበለት - ሓቀኛ ዛንታ ፍቕሪ ወይስ ምትላል?

ሞሪስ “ደቂ ኣንስትዮ እንተተማሂረን መሰላትን ክፈልጣ ይኽእላ’የን፡ ትሕቲ መርዓ እንከለዋ ኣገዲዱ ከመርዕወን ንዝሓስብ ወይ ክምርዓወን ንዝሓስብ ደው ከብላኦ ከምዝኽእላን ኣበይ ከይደን ደው ከምዘብላኦን ክፈልጣ’የን፡ እዚ ኣካል ናይቲ ንሕና ንሰርሓሉ ዘለና ዕላማ’ዩ፡ ደቂ ኣንስትዮ ክዛረባ፡ ታሪኸን ከዕልልና ካልእ ዝበለጸ መንገዲ ከምዘሎን ክፈልጣ ኢና ንሰርሕ” ትብል።

 ‘ጓል 12 ዓመት እንከለኹ'የ፡ ንኽምርዖ ብ9 ዶላር ተሸይጠ’

 መበገሲ እቲ መጥቃዕቲ እንታይ ከምዝዀነ ዝምርምር ዘለዉ ፖሊስ፡ እቶም ተምሃሮ፡ እቲ መጥቃዕቲ ኣብ ዝተፈፀመሎም እዋን፡ 'ኬፊየህ'  ዝበሃል ባህላዊ ሻርባ ተኸዲኖምን ዓረብኛ ይዛረቡን ምንባሮም ገሊጾም።

ሰለስተ ፍልስጤማውያን ተምሃሮ ኣብ ጥቓ ቀጽሪ ዩኒቨርሲቲ ኣመሪካ ብጥይት ተሃሪሞም

‘ዓለምለኻዊ መዓልቲ ምውጋድ ኣብ ልዕሊ ደቂ ኣንስትዮ ዝፍጸም ዓመጽ’፡ ብዛዕባ እቶም ኣብ ልዕሊ ደቂ ኣንስትዮ ዝፍጸሙ ዓመጻታትን ምልክታቶምን ንቅሓት ምዕባይ ዝዓለመ’ዩ። እዛ መዓልቲ ካብ 1981 ጀሚሩ፡ ዓመት መጸ 25 ሕዳር ክትክበር ጸኒሓ’ያ። 

ኢትዮጵያን ኤርትራን፡ ኣብ ልዕሊ ደቂ ኣንስትዮ  ሰፊሕ ፆታዊ ዓመፃት ካብ ዝፍፀሙለን ዓድታት 

ንሳ፡ “’ቫልዩ ኣድ’ ዝገብር - ወይ መለሳ ዝፈጥር ፍርያት ምቕራብ እዩ ቢዝነስ፡” ኢላ ከም እትኣምን ብምግላጽ፡ ካብቲ ዘሎ ዝተፈላለየ ፍርያት ጸጕሪ ብዓይነቱን ትሕዝቶኡን ዝተፈልየ “ብዝከኣል መጠን ድማ ጸብለል ዝበለ ተመራጺ”፡ ክኸውን ዝኽእል ፍርያት ምቕራብ ኣድላዪ እዩ፤ ከምኡ እንተዘይኰይኑ ሓንቲ ኣይገበርካን ጥራይ ትቐድሕ ኢኻ ዘለኻ፤  “ኣነ ድማ እኽእል እየ ብዝብል ኣጠማምታን ተበግሶን ክሰርሕ ጀሚረ፡” እያ ትብል።

ድሕሪ ዕዉት ትካል ‘ናትና ሄር’ ዘላ ሲና ጸጋዝኣብ መን’ያ?

ብሪትኒ ስፒርስ ዘሕለፈቶም ተዘክሮታታ፡ ‘ዘ ዉመን ኢን ሚ’ ብዝብል ኣርእስቲ ኣብዚ ሰሙን ኣሕቲማ’ያ። ሓዳስ መጽሓፋ፡ ናብ ዝና ዝገበረቶ ጉዕዞን ካብቲ ንነዊሕ እዋን ንህይወታ ዘመሓድር ዝነበረ ሓላዊ ዓቃቢ ኣቡኣ ነጻ ንምውጻእ ዝገበረቶ ጻዕርን ትገልጽ።

ብሪትኒ ስፒርስ፡ እታ ኣዘራራቢት ሓዳስ መፅሓፋ እንታይ’ያ ኣቃሊዓ?

ኣብቲ ኣብ ሞንጎ ፌደራል መንግስቲን ሓይልታት ትግራይን ዝተኻደ ደማዊ ኲናት ብዝሒ ዝሞቱ ሰባት ብዝምልከት ካብ መንግስቲ ኢትዮጵያ ይኹን ግዝያዊ ምምሕዳር ትግራይ ወግዓዊ መረዳእታ ኣይተወሃበን።

‘ዋላ ጾምና ንሕደር ጥይት ኣይንደልን’ - ስድራቤት ስውኣት ትግራይ

እስራኤል እቲ ትጽቢት ዝግበረሉ መጥቃዕቲ መሬት ቅድሚ ምጅማራ ካብቲ ከባቢ ክወጹ ዝደለዩ ፍልስጤማውያን ኣብ ደቡባዊ ወሽመጥ ቓዛ ኣብ ኣፍደገ ራፋ ይእከቡ ኣለዉ። ብሰንኪ ስደተኛታት፡ ኣብ ሓደ ለይቲ ቍጽሪ ነበረታ ብዕጽፊ ዝወሰኸ ከተማ ከሃን ዩኒስ ካብ ዓቐን ንላዕሊ ተጨናኒቓ ገለ ሰብኣዊ ሓገዝ እናተጸበየት ትርከብ። እዋናዊ ኵነታት እስራኤል-ቓዛ ከምዚ ዝስዕብ ይመስል። 

ራፋ፡ እቲ እንኮ መትኒ ህይወት ቓዛ ስለምንታይ እዩ ኣገዳሲ ኰይኑ?

ርእሰ ሊቃነ ጳጳሳት ኣቡነ ፍራንሲስ፡ ካቶሊካዊት ቤተክርስትያን ንሕደጾታውያን መጻምድቲ ክትባርኽ ከም እትኽእል ሓቢሮም። 

'ሕደጾታውያን መጻምድቲ ክባረኹ ይኽእሉ እዮም'- ኣቡነ ፍራንሲስ

ዳርጋ ካብ ኣርባዕተ ሓደስቲ ኣቦታት ሓደ ድሕሪ ሕርሲ ኣብ ዘሎ ቀዳማይ ዓመት ብጭንቀትን ሻቕሎትን ይሳቐ። ንዓኣቶም ዝኸውን እንታይ ደገፍ ኣሎ?

ኣቦታት ሕርሲ ጭንቀት የስዕበሎም ድዩ?

ኣብ ደቡባዊ ስጳኛ እትርከብ ከተማ፡ ብሰብ-ሰርሖ-ብልሒ [ኤኣይ] ዝተፈጥረ ዕርቃነን ምስሊ ዝረኣያ መንእሰያት ኣዋልድ ኣብ ማሕበራዊ መራኸቢታት ምስ ተዘርገሐ ኣዴታት ሰንቢደን። 

ብሰብሰርሖ ብልሒ ዝተፈጥረ ዕርቃን ስእሊ ኣዋልድ ንኣደታተን ኣሰንቢዱ

ልእልቲ ማርታ ሉዊስ ምስ ንነብሱ ደብተራ ኢሉ ዝሰመየ ሕጹያ ዱረክ ቨሬትን ኣብዚ ዝመጽእ ሓጋይ ከም ዝምርዓዉ ኣፍሊጦም።

ልእልቲ ኖርወይ ካብ ሞት ተንሲአ ንዝብል ደብተራ ክትምርዖ ወሲና

እቲ ወዲ 22 ዓመት ኣብ ነትፍሊክስ ከም ሶፍትዌር ኢንጂነር ስራሕ ዝጀመረ መንእሰይ ዮሃንስ፡ ኣብ ሳንሆዘ ካብ ዝርከብ መንበሪ ቤቱ፡ ብ 14 ነሓሰ ኡበር ታኽሲ ጸዊዑ ድሕሪ ምውጽኡ፡ ብድሕሪኡ ከምዘይተራእየን፡ 'ኣብዚ ኣተወ' ከይተባህለ ተሸሪቡ ከም ዝጸንሐን ይፍለጥ።

ሃለዋቱ ጠፊኡ ዝነበረ ኤርትራዊ ኣሜሪካዊ ዮሃንስ ኪዳነ ሞይቱ ተረኺቡ

ኣብ መጀመርታ 2020 ብውድብ ሕቡራት ሃገራት ዝተኣከበ መረዳእታ ከምዘመልክቶ፡ ኣስታት 160 ሚልዮን ህጻናት ንግዱድ ዕዮ ዝተቓልዑ ነይሮም። ነዚ ንምውጋድ ዝግበር ዓለማዊ ፃዕሪታትን ምዕባለታቱን ድማ ድሕሪ 20 ዓመታት ንፈለማ እዋን ኣብ ዘለዎ ደው ከምዝበለ ይሕብር። 

ሓላፍነት ስድራ ክጾሩ ዝግደዱ ዘለዉ ሚልዮናት ህጻናት ዓለም

ኣብ ዓለም፡ ካብ 4 ንኣሽቱ ህጻናት እቶም 3 ብቐጻሊ ኣብ ገዛ፡ ኣብ ቤት ትምህርቲ ወይ ኣብ ካልእ ቦታታት ብኣለይቲኦም ዓመጽ ዘጠቓልል ኣካላዊ መቕጻዕቲ የጋጥሞም። ህጻናት ኣደብ ዘይገዝእሉ ምኽንያት "ኣጋንንቲ" ስለዝቖጻጸርዎም’ዩ፡ ካብ ቁጽጽር "ድያብሎስ" ንኽወጹ ድማ እንኮ መንገዲ ማህረምቲ ጥራይ’ዩ ኢሎም ዝኣምኑ ገለ ማሕበረሰባት ኣለዉ። እዚ ጽሑፍ፡ ኣካላዊ መቕጻዕቲ ሕጋውን ውጽኢታዊ ድዩ ዝብል ሕቶ ይድህስስ።

ንህጻናት፡ ‘ኣጋንንቲ ዘውጽእ’ መቕጻዕቲ ብኸመይ ይጸልዎም?

ኲናት ኮርያ ድሕሪ ምዝዛሙ፡ ካብ 50 ክሳብ 80 ሽሕ ምሩኻት ወተሃደራት ደቡብ ኮርያ ኣብ ሰሜን ኮርያ ተሪፎም።
ሰሜን ኮርያ እሱራት ኣይመለሰትን። ሊ ዳይ-ቦንግ ሓደ ካብቶም እዩ፤ ንሱን ካልኦት ኣዝዮም ውሑዳትን ንምህዳም ውዲት ክኣለሙ ተገዲዶም እዮም።

ንልዕሊ 50 ዓመታት ዝተረስዑ ምሩኻት ኲናት

ሕማም ልቢ ኣብ መላእ ዓለም እቲ ቀንዲ ጠንቂ ሞት ደቂ ኣንስትዮ እዩ።

ቀንዲ ጠንቂ ሞት ደቂ ኣንስትዮ እንታይ’ዩ?

ቀዳማይ ሚኒስተር ካናዳ ጃስቲን ትሩዶ ምስ በዓልቲ ቤቱ ተፋቲሑ

ንነፍሰጾራት ኣዴታት ምኽሪ ምሃብ ብኸመይ ብተሃዋሲ መገዲ ክንቀርቦ ንኽእል?

ንሓንቲ ነፍሰጾር ክንብሎም ዘይግቡኡ ነገራት 

መብዛሕትኡ ግዜ ዕሸላት ብቀጻሊ ክበኽዩ ከለዉ ገለ ወለዲ ወይ ኣላይቲ ይሓርቁ፡ ይበሳጨዉ ከምኡ’ውን ዓቕሊ ይስእኑ። ብሕርቃን ድማ ብኽያት እንተቋረጹ ኢሎም ብሓይሊ ይውዝውዝዎም ወይ ይሓቑንዎም። እዚ ከም ቀሊል ዝርአ ተግባር ግን ኣብ ገለ ህጻናት ሓያል ጸገም ጥዕና ከስዕብ ይኽእል’ዩ፤ እዚ ጸገም ጥዕና፡ ‘ሼክን ቤቢ ሲንድሮም’ ወይ ሕማም ዝተሓቘነ ህጻን ይበሃል። 

ንዕሸላት ምሕቛን ዘለዎ ሳዕቤን ክሳዕ ክንደይ እዩ ከቢድ?

እታ ነዚ ዝሕግዝ ኣገዳሲ መጽሓፍ ዘሕተመት ልዋም፡ “ብፍላይ ኣብተን ቀዳሞት ሽሕ መዓልታት ብምስትውዓል እንተመጊብናዮም ነዚ ድማ ክሳብ ሓሙሽተ ዓመት ዝመልኡ እንተ ሓሊናዮ፡ ኣብ ሂወቶም ምሉእ ከሳልዮም ዝኽእል ስንቂ ኣስኒቕናዮም ኣለና ማለት እዩ፡" ብምባል፡ እቲ ኣብ ህጻንነቶም ዝግበር ወፍሪ ዝተመጣጠነ ኣመጋግባ ጽልዋኡ ንሓዋሩ ኣብ ጥዕና፡ ኣተሓሳስባ፡ ንቕሓት፡ ቁመት፡ ምስ ሰባት ዝህልዎም ማሕበራዊ ርክብ፡ ብሓፈሻ ንኣካላውን ኣእምሮኣውን ዕብየቶም ከም ዝጽሉ ተረድእ።

'መጻኢ ደቅና ካብ ቍልዕነቶም ብእንምግቦም እዩ ዝጽሎ' ልዋም ተኽለ

ብጠበንጃ ዝፍጸም ዓመጽን ተኹሲ ኣብ ነፍሲ ወከፍ ሒደት መዓልታት ኣርእስታት ዜና ኣብ ዝዀነሉ ዘሎ እዋን፡ ኣብ ከምዚ ዝበለ ፍጻመ ግዳይ ከይዀኑ ዝሰግኡ ሚልዮናት ኣመሪካውያን ህይወቶም ይቕየር ኣሎ።