جان‌گرفتن امید مخالفان حاکمان ترکیه؛ نخستین قدم‌ها در 'آغازی بر پایان اردوغان'؟

منتقدان حزب حاکم ۲۵ سال است که چنین شادی‌ای در استانبول به خود ندیده بودند. برنده، اکرم امام‌اوغلو، تا پیش از این انتخابات به جز برای منطقه‌ای از استانبول که شهردارش بود، کمتر شناخته‌شده بود.

در فضای سیاسی به‌شدت قطبی و دوپاره ترکیه، و در فضای انتخاباتی‌ای که یکی از تندترین و گزنده‌ترین نمونه‌ها برای انتخاباتی در سطح شهرداری‌ها و ده‌داری‌ها بود، شعارهای او توانست کسانی فراتر از حامیان همیشگی حزب خود، حزب جمهوری خلق را جلب کند.

می‌گوید این پیروزی‌اش برای این بزرگ‌ترین شهر ترکیه و قلب اقتصادی آن، و برای کل کشور، آغاز تازه‌ای رقم زده است. می‌گوید حامیانش دموکراسی ترکیه را تعمیر کرده‌اند. می‌گوید آینده، با عدالت، برابری و محبت است.

اگر او که توانست از نامزد پشت‌گرم به حکومت ببرد، چنین امیدوار نباشد، پس چه کسی باشد؟

رئیس‌جمهور رجب طیب اردوغان و حزب او در سال‌های اخیر اغلب رسانه‌های کشور را در دست گرفته‌اند و بر نظام قضایی هم روز به روز بیشتر تسلط پیدا می‌کنند.

منتقدان حزب حاکم، حزب عدالت و توسعه، ابطال انتخابات قبلی شهرداری استانبول را صرفا یک دوپینگ سیاسی به نفع نامزد مورد حمایت دولت می‌دیدند که به بهانه تخلف انتخاباتی میسر شد. آقای اردوغان هم به طور علنی در این باره فشار می‌آورد.

اما اگر هم این‌طور بود، تلاش دولت در این باره افاقه نکرد و باز هم نامزد مخالف برنده شد. این‌بار حتی قاطع‌تر.

بیشتر بخوانید:

بر خلاف رای‌گیری پیش که فاصله رای اکرم امام‌اوغلو با بن‌علی ییلدیریم، نامزد حزب حاکم، حتا به نیم درصد هم نمی‌رسید این بار با اختلاف نزدیک به ۱۰ درصد از او پیروز شد. رقیب زورمندی که نخست‌وزیر سابق ترکیه بوده و از حلقه نزدیکان رئیس‌جمهور رجب طیب اردوغان است.

شام‌گاه بعد از انتخابات، حامیان نامزد مخالف دولت به خیابان‌ها ریخته بودند. پرچم ترکیه را تکان می‌دادند و شعار می‌دادند همه چیز خیلی زیبا می‌شود… شعار نامزد پیروز این انتخابات که احتمالا خیلی از جمعیت پای‌کوبان در خیابان، به او رای داده‌اند.

بین آنها جوانان بسیاری بودند که خیلی از آنها سنشان به ترکیه قبل از رجب طیب اردوغان قد نمی‌دهد.

او ۲۵ سال است که در صحنه سیاسی ترکیه می‌تازد.

آقای اردوغان از همین چنین انتخاباتی به شهرداری استانبول رسید و بعد پله‌پله در قدرت بالا رفت.

در انتخابات سه ماه پیش، او و حزبش شهرداری چند شهر عمده ترکیه را هم از دست دادند. از جمله پایتخت، آنکارا، که شهرداری آن‌جا هم ۲۵ سال بود که در دست جناح فکری او بود.

این شکست‌ها به پچ‌پچه‌های اختلاف‌های درون حزب حاکم هم دامن زده و گمانه‌ها درباره انشعاب در این قدرت‌مندترین بلوک قدرت ترکیه، جدی‌تر از همیشه شده.

البته که آقای اردوغان هم‌چنان قدرتمندترین فرد ترکیه است و حامیان سرسختی دارد ولی مخالفانش هم حالا امیدوارتر از همیشه اند. شبی که مخالفان آقای اردوغان احتمالا بیشتر از همیشه می‌توانند تصور کنند که ترکیه بعد از او هم دست‌یافتنی است.

با این اختلاف‌های داخلی و با امید دوباره‌ای که به مخالفان باز گشته، اگر آنها بتوانند این انتخابات را پله خود کنند تا به قدرت باز گردند، این می‌تواند نخستین گام‌های آنان باشد برای پایان ترکیه اردوغانی.

هرچند رئیس‌جمهور اردوغان نشان داده که در رقابت‌ها از به‌کارگرفتن منابعی که در قدرتش می‌گنجد، کم نمی‌گذارد.