Etholiad 2026

Mae Pen-y-bont Bro Morgannwg yn etholaeth Senedd newydd, yn cyfuno rhannau o hen seddi Pen-y-bont, Ogwr, a Bro Morgannwg.

Ffeithiau allweddol

• Poblogaeth: 194,600
• Amcangyfrif siaradwyr Cymraeg: 11%
• Economi: Twristiaeth, amaeth, parciau busnes, byrddau iechyd Cwm Taf Morgannwg a Chaerdydd a'r Fro, manwerthu (McArthurGlen)

Costau byw, swyddi, tai a thrafnidiaeth yw'r pynciau pwysig - gyda nifer yn teithio i Gaerdydd i weithio

Mae ardaloedd arfordirol, gwledig a threfol yn yr etholaeth hon ac mae hefyd yn gartref i Faes Awyr Caerdydd.

Yn sefyll yma mae Luke Fletcher a gafodd ei ethol yn AS rhanbarthol yn 2021 - mae e'n drydydd ar restr Plaid Cymru.

Yn sefyll hefyd mae Andrew R T Davies sydd wedi bod yn AS rhanbarthol ers 2007 ac yn gyn-arweinydd y Ceidwadwyr yn y Senedd, ac Altaf Hussain a fu'n AS rhanbarthol o 2015-16 ac yna ers 2021.

Hefyd yn sefyll mae Sarah Murphy a gafodd ei hethol yn AS Llafur Pen-y-bont ar Ogwr yn 2021 ac yn sefyll fel ymgeisydd annibynnol mae Caroline Jones - bu hi'n Aelod dros UKIP tan 2018. Gwrthododd bod yn drydydd ar restr Reform ym Mhontypridd.

Mae canllaw i'r 16 etholaeth newydd ar gyfer etholiad y Senedd i'w weld yma.

Owain Evans
Gohebydd BBC Cymru

Mae'r gwirio pleidleisiau wedi dechrau yma yn Y Barri a'r pleidiau i gyd yn cadw cofnod er mwyn gweld pa ffordd mae'r gwynt yn chwythu.

Mae Plaid Cymru a Reform yn obeithiol o lacio gafael Llafur ar ardal sydd wedi bod yn gadarnle iddi mewn etholiadau i Fae Caerdydd.

Hen etholaethau'r cyn-Brif Weinidog Carwyn Jones a Jane Hutt yw'r etholaeth hon gan fwyaf gyda rhan fach o hen etholaeth Ogwr.

Mae hi'n ymestyn o'r Barri'n y dwyrain i Borthcawl yn y gorllewin gyda thref Pen-y-Bont ar Ogwr yn y gogledd a'r Bontfaen yng nghanol etholaeth sy'n gyfuniad o ardaloedd trefol ardaloedd diwydiannol ac ardaloedd gwledig.

Etholiad 2026

Mae Ceredigion Penfro yn etholaeth Senedd newydd, yn cyfuno rhannau o hen seddi Gorllewin Caerfyrddin a De Sir Benfro, Ceredigion, a Phreseli Sir Benfro.

Ffeithiau allweddol

• Poblogaeth: 198,360
• Amcangyfrif siaradwyr Cymraeg: 28%
• Economi: Arfordir Sir Benfro, amaeth, Prifysgol Aberystwyth, Porthladd Aberdaugleddau, Bwrdd Iechyd Hywel Dda

Ffynhonnell y llun, Getty Images

Mae twristiaeth a ffermio yn faterion pwysig wrth i dros 6% o etholwyr fod yn gweithio ym myd amaeth - yr uchaf o'r 16 sedd.

Yn ddiweddar mae gwasanaethau iechyd gwledig hefyd wedi cael cryn sylw.

Dyma'r etholaeth y mae'r Prif Weinidog Eluned Morgan yn sefyll ynddi - hi sydd ar frig rhestr Llafur. Cafodd ei hethol yn Brif Weinidog yn Awst 2024 ac mae wedi bod yn AS rhanbarthol ers 2016.

Dyma hefyd yr etholaeth y mae Elin Jones yn sefyll ynddi. Hi sydd ar frig rhestr Plaid Cymru ac fe gafodd ei hethol gyntaf i gynrychioli Ceredigion yn 1999.

Y ddau Geidwadwr sydd ar frig eu rhestr nhw yw Paul Davies a Samuel Kurtz.

Mae Paul Davies yn gyn-arweinydd y Ceidwadwyr yn y Senedd. Fe gafodd e ei ethol i gynrychioli Preseli Sir Benfro yn 2007.

Cafodd Sam Kurtz ei ethol i gynrychioli Gorllewin Caerfyrddin a De Sir Benfro yn 2021.

Mae canllaw i'r 16 etholaeth newydd ar gyfer etholiad y Senedd i'w weld yma.

Cemlyn Davies
Gohebydd Gwleidyddol BBC Cymru

Rydw i yn Llandysul lle bydd canlyniadau etholiad Penfro yn cael eu cyhoeddi.

Dim ond pleidleisiau Ceredigion o'r etholaeth hon fydd yn cael eu cyfrif yma, gyda phleidleiswyr yng Ngheredigion yn cynrychioli traean o gyfanswm yr etholwyr.

Mae pleidleisiau Sir Benfro yn cael eu cyfrif yn Hwlffordd felly bydd swyddogion y blaid yn y ddau gyfrif mewn cysylltiad cyson wrth iddyn nhw geisio cael darlun clir o'r hyn sy'n debygol o ddigwydd yma. Y cwestiwn mawr yma: A fydd y Prif Weinidog yn cael ei hailethol.

Mae Eluned Morgan eisoes wedi cydnabod yn gyhoeddus bod ei sedd mewn peryg. Does dim arwydd ohoni eto, er bod nifer o'r ymgeiswyr eraill yma.

BBC Radio Cymru

Mae modd gwylio (a chlywed!) rhaglen etholiad Radio Cymru drwy wasgu ar y botwm uchod.

Ymunwch â Dewi Llwyd a Kate Crockett a'r gwesteion.

Huw Lewis
Sylwebydd gwleidyddol

Ers sawl etholiad, ennill un sedd - a sicrhau troedle yn y Senedd - fu’r nod i’r Blaid Werdd.

Fodd bynnag, dros y flwyddyn ddiwethaf mae’r arolygon barn wedi awgrymu y dylai’r blaid obeithio am dipyn mwy.

Gobeithion gorau’r blaid yw’r ddwy etholaeth yn y brifddinas - Caerdydd Ffynnon Taf a Chaerdydd Penarth. Fodd bynnag, gallai cyrraedd y trothwy o bum sedd, gan ennill statws grŵp ffurfiol yn y Senedd fod yn drawsnewidiol i’r Gwyrddion.

Byddai hynny’n agor y drws i gyllid ychwanegol a allai helpu’r blaid i ehangu ei threfniadaeth yng Nghymru ar adeg allweddol yn ei datblygiad.

Yn ogystal, gan ddibynnu ar sut mae’r pleidiau eraill yn gwneud, gallai llwyddiant o’r fath roi’r cyfle i’r blaid ddylanwadu ar raglen bolisi’r llywodraeth nesaf.

Serch hynny, mae rhai o’r arolygon barn ddiweddaraf wedi awgrymu bod cefnogaeth i’r Gwyrddion wedi gostwng ychydig yn ystod wythnos olaf yr ymgyrch.

Etholiad 2026

Mae Gŵyr Abertawe yn etholaeth Senedd newydd, yn cyfuno rhannau o hen seddi Dwyrain Abertawe, Gorllewin Abertawe, a Gŵyr.

Ffeithiau allweddol

• Poblogaeth: 211,891
• Amcangyfrif siaradwyr Cymraeg: 11%
• Economi: Twristiaeth (Penrhyn Gŵyr), Bwrdd Iechyd Bae Abertawe, Prifysgol Abertawe, manwerthu, lletygarwch

Ffynhonnell y llun, Getty Images

Mae swyddi a'r economi yn allweddol mewn sedd sy'n cynnwys rhan helaethaf o ail ddinas fwyaf Cymru

Prifysgol Abertawe yw'r drydedd brifysgol fwyaf yng Nghymru o ran nifer y myfyrwyr.

Mae dau sy'n ceisio cadw eu seddi yn y Senedd yn sefyll yma sef Mike Hedges o'r Blaid Lafur sydd wedi bod yn cynrychioli Dwyrain Abertawe ers 2011 a'r Ceidwadwr Tom Giffard - mae e wedi bod yn aelod rhanbarthol ers 2021.

Mae canllaw i'r 16 etholaeth newydd ar gyfer etholiad y Senedd i'w weld yma.

Lowri Roberts
Gohebydd BBC Cymru

Mae'r gwaith o wirio pleidleisiau wedi dechrau yma yn Neuadd Brangwyn, Abertawe.

Fe wnaeth y dirprwy swyddog etholiadol Huw Evans esbonio'r broses wrth y degau o bobl sydd yma i gynorthwyo â'r gwaith.

Mae disgwyl i'r cam cyntaf orffen tua 12:00 cyn i'r broses o ddidoli pleidleisiau fesul plaid ddechrau.

Bydd hi yn 14:00 ar y cynharaf cyn i ni gael canlyniad yma.

Liam Evans
Gohebydd BBC Cymru

"Mae'r hyn ry'n yn ei glywed yma yn Yr Alban yn ddigon tebyg i beth oedden ni yn ei glywed 'nôl yng Nghymru. Gwasanaethau cyhoeddus - dyna sydd ar flaen meddyliau etholwyr a'r hyn maen nhw yn ei brofi wrth fynd i'r ysbyty, be maen nhw yn teimlo wrth dderbyn eu cyflog bob mis," medd Liam Evans sy'n gohebu o Holyrood.

"Ydy'r system yma yn gweithio iddyn nhw?

"A dwi meddwl mai dyna fydd yr her fwyaf i'r SNP y tro hwn, ac mae'n anodd osgoi'r cwestiwn cyfansoddiadol yma yn yr Alban ynglŷn ag annibyniaeth.

"Ydi mae'n bwnc trafod, ond ydy o wrth wraidd yr etholiad?

"Yr argraff dwi yn cael bore ma yw dim cymaint â mae o wedi bod yn y gorffennol."

O 11:00 tan 19:00 byd Dewi Llwyd a Kate Crockett yn trafod a dadansoddi gydag arbenigwyr, ymgeiswyr a mwy ar BBC Radio Cymru.

Hefyd yn ymuno â nhw mae Betsan Powys ac Owain Clarke.

Hwn fydd etholiad olaf Dewi Llwyd cyn iddo ymddeol ddiwedd Mai

Gwrandewch yn fyw ar BBC Sounds.

Carwyn Jones
Gohebydd BBC Cymru

Mae'r swyddog etholiadol, Dafydd Gibbard, newydd gyhoeddi i'r neuadd yma yng Nghanolfan Tenis Arfon bod y broses o wirio'r pleidleisiau ar fin cychwyn.

Hon yw etholaeth fwyaf Cymru yn ddaearyddol, y rhedeg o'r Felinheli yn y gogledd i Llanidloes yn y de.

Bydd hi wedi cymryd dros ddwy awr i rai o'r ymgeiswyr deithio i Gaernarfon y bore 'ma o rannau o'r etholaeth yn Sir Drefaldwyn.

Etholiad 2026

Mae ffynhonnell o fewn Llafur wedi dweud wrth y BBC bod pleidlais y blaid wedi chwalu yn etholaeth Blaenau Gwent Caerffili Rhymni.

Fe wnaeth 47.7% fwrw pleidlais yn yr etholaeth.

Dywedodd y ffynhonnell bod dal cyfle gan Lafur i gael sedd yn yr etholaeth, ac y gallai fod yn agos rhwng Reform a Phlaid Cymru gyda Reform yn gwneud yn well yn ardal Blaenau Gwent, a Phlaid Cymru yn perfformio yn well yng Nghaerffili.

Huw Lewis
Sylwebydd gwleidyddol

Wrth i ddiwrnod y bleidlais nesáu, roedd nifer anarferol o uchel o arolygon barn wedi’u cyhoeddi gan gwmnïau gwahanol. Mae hynny ynddo’i hun yn awgrymu bod etholiad Senedd Cymru eleni yn cael ei weld fel un arwyddocaol.

Ar y cyfan, mae’r arolygon wedi adrodd stori gyson dros y misoedd diwethaf. Mewn gwirionedd, prin iawn yw’r newid yn y patrwm ers bron i flwyddyn.

Plaid Cymru a Reform sydd wedi bod ar y blaen drwy gydol y cyfnod, gyda’r ddwy blaid yn glir o flaen eu gwrthwynebwyr ond yn agos iawn i’w gilydd. Yn fras, mae'r rhan fwyaf o arolygon wedi rhoi’r gefnogaeth i’r ddwy blaid rhywle yn agos i’r 30%.

Ffynhonnell y llun, PA Media

Yn y cyfamser, mae cefnogaeth Llafur wedi gostwng yn sylweddol. Mae’r rhan fwyaf o’r arolygon yn gosod y blaid yn y trydydd safle, ar rhwng 12% a 15%.

Mae’r frwydr am y pedwerydd safle yn edrych yn llawer tynnach. Yn ôl nifer o arolygon, mae’r Ceidwadwyr a’r Gwyrddion ill dau ar oddeutu 10%.

Y Democratiaid Rhyddfrydol sydd ar ei hôl hi yn ôl pob arolwg barn. Hi hefyd yw’r unig blaid nad yw wedi gweld newid mawr yn ei chefnogaeth ers 2021, gan aros yn gyson ar tua 5% - er mai ychydig o gysur fydd hynny i’r blaid.

Wrth gwrs, dim ond cipolwg ar farn y cyhoedd y mae arolygon barn yn ei roi. Fel y mae arweinwyr pleidiau yn aml yn pwysleisio, yr unig bleidlais sy’n cyfrif yw’r un ar ddiwrnod yr etholiad.

Dafydd Evans
Gohebydd BBC Cymru

Mae'r papurau’n cael eu gwirio yn etholaeth Clwyd ar hyn o bryd. Fe gawn ni syniad o’r nifer sydd wedi pleidleisio wedi hynny.

Bydd y cyfrif i’r pleidiau yn dechrau o ddifrif wedyn.

Mae Reform yn edrych yn hyderus yma a Phlaid Cymru hefyd yn obeithiol.

Mae arweinydd y Ceidwadwyr Cymreig, Darren Millar, yn gobeithio cael ei ailethol, felly hefyd cyn-weinidog Llafur, Hannah Blythyn.

Gobaith am gyhoeddi canlyniad erbyn 15.00.

Yn ystod yr awr ddiwethaf mae'n gohebwyr wedi cyrraedd y mannau cyfrif - ac mae'n prysuro ar ddesg Cymru Fyw ac yng nghanolfan y BBC.

Yn ystod y dydd bydd un o'r criw, Annell Dyfri, yn cyfweld â phobl wrth iddyn nhw gyrraedd i gael eu cyfweld ar yr amrywiol raglenni.

Y diweddaraf ar ein llif byw.

Iolo Cheung
Gohebydd BBC Cymru

Mae ‘na bentyrrau o bleidleisiau bellach ar y byrddau yn Aberdâr wrthi’n cael eu gwirio.

Mae’r ardaloedd ac etholaethau sydd nawr yn rhan o Bontypridd Cynon Merthyr yn rhai sydd wedi pleidleisio’n gadarn dros Lafur ers dros ganrif.

Ond mae’r lliw ar y map yn debygol o newid heddiw – er ei bod hi’n rhy gynnar i ddweud ar hyn o bryd ai glas golau Reform neu wyrdd Plaid Cymru fydd hi.

Mi gawson ni sgwrs gyda David Hughes, sy’n ail ar restr Reform, yn gynharach – mae’r blaid honno’n obeithiol o gael dwy o’r chwe sedd, “falle tair”, medda fo.

Ond mi oedd o’n gresynu am y system bleidleisio sy’n golygu bod y pwyslais ar y blaid, nid yr unigolyn, gan ddweud fod hyd yn oed pobl oedd yn ei nabod yn bersonol heb sylwi ei fod yn sefyll yn yr etholiad tan ddoe.

Roedd Heledd Fychan, sydd ar frig rhestr Plaid Cymru, yn siomedig na fu cyfrif dros nos – doedd hynny, meddai hi, heb helpu’r nerfau wrth gysgu neithiwr.

Un elfen ddiddorol i’r sedd hon yw presenoldeb yr ymgeisydd annibynnol, Beth Winter, sy’n gyn-Aelod Seneddol Llafur.

Doedd hi ddim yn orhyderus, gan ddweud ei bod hi’n rhwystredig ceisio ymgyrchu mewn sedd mor fawr fel ymgeisydd annibynnol.

Ond bydd yn ddiddorol gweld faint o bleidleisiau gaiff yr ymgeisydd sosialydd – a pha bleidiau adain chwith allai fod wedi bod ar eu colled oherwydd hynny.

Liam Evans
Gohebydd BBC Cymru

Mae’r gwaith o gyfri’r pleidleisiau yma’n yr Alban wedi dechrau wrth i’r wlad baratoi i ethol 129 o wleidyddion yn ôl i Holyrood.

Mae’r drefn bleidleisio fel oedd hi yng Nghymru yn y gorffennol- cyfuniad o cyntaf i’r felin a hefyd aelodau rhanbarthol.

Mae’r SNP yn brwydro am 5ed tymor yma’n Holyrood a’r darogan ydi mai nhw fydd y blaid fwyaf.

Ond a fydd ganddyn nhw ddigon o aelodau i gael mwyafrif neu a fydd angen cydweithio gyda’r pleidiau llai.

Neu all Reform UK a Llafur lwyddo i roi stop ar y cenedlaetholwyr?

Mae’r nifer fwyaf erioed wedi cofrestru i bleidleisio- dros 4,000,000 - fe allai fod yn ddiwrnod hir!

Cennydd Davies
Gohebydd BBC Cymru

Mae'r ymgeiswyr i gyd yn eu lliwiau perthnasol yn dechrau ymgynnull yn y ganolfan hamdden yng Nghas-gwent.

Mae'r awyrgylch wrth gwrs i gyd yn bositif ar hyn o bryd, a'r pleidiau i gyd yn obeithiol o dan y drefn newydd o bleidleisio.

Mae hon yn etholaeth sy'n plethu'r hen ardaloedd ôl-ddiwydiannol ag ardaloedd mwy gwledig.

Yn un rhan o'r etholaeth sef Mynwy mae'r Ceidwadwyr wedi ennill pob etholiad ers dechrau datganoli.

Dyma un o dair etholaeth yn unig ledled Cymru sydd wedi gwirio'r papurau pleidleisio dros nos felly mae yna bosibilrwydd bydd 'na ganlyniad yn gynt na'r disgwyl.

Nia Cerys
Gohebydd BBC Cymru

Mae cyfri etholaeth Bangor Conwy Môn wedi dechrau yn Venue Cymru, Llandudno, a gohebydd BBC Cymru Nia Cerys sydd yno...

Etholiad 2026

Mae'r gwirio newydd ddechrau yng nghyfrif Brycheiniog Tawe Nedd, medd ein gohebydd yno Mari Grug.

Mae Brycheiniog Tawe Nedd yn etholaeth Senedd newydd, yn cyfuno rhannau o hen seddi Aberafan, Brycheiniog a Sir Faesyfed, Castell-nedd, Dwyrain Abertawe, a Gŵyr.

Ffeithiau allweddol

• Poblogaeth: 194,514
• Amcangyfrif siaradwyr Cymraeg: 15%
• Economi: Amaeth, twristiaeth (Bannau Brycheiniog), cynhyrchu nwyddau a logisteg, byrddau iechyd Powys a Bae Abertawe

Ffynhonnell y llun, Getty Images

Mae'r etholaeth yn gymysgedd o ardaloedd trefol a gwledig a'r pynciau llosg yn amrywio o ffermydd gwynt i draffig.

Yma mae Sioned Williams yn sefyll - hi sydd ar frig rhestr Plaid Cymru. Cafodd ei hethol fel aelod i gynrychioli rhanbarth Gorllewin De Cymru yn 2021.

Dyma yn ogystal yr etholaeth lle mae Jane Dodds yn sefyll - hi yw arweinydd y Democratiaid Rhyddfrydol yng Nghymru. Fe gafodd ei hethol yn aelod o'r Senedd yn 2021. Cyn hynny bu'n Aelod Seneddol San Steffan am dri mis yn 2019.

Yma hefyd mae James Evans yn sefyll - fe sydd ar frig rhestr Refrom a chynt roedd e'n AS Ceidwadol Brycheiniog a Sir Faesyfed. Fe gafodd ei ddiarddel o'r Blaid Geidwadol yn Ionawr 2026 a'r mis canlynol fe ymunodd â Reform.

Mae canllaw i'r 16 etholaeth newydd ar gyfer etholiad y Senedd i'w weld yma.