ኤርትራ

ኢትዮጵያ

ሱዳን

ማእከላይ ምብራቕ

ሳይንስን ጥዕናን

ኣመና ፍቱዋት

ዜና

ቪድዮ

ተዓዘቡ

ራድዮ

ስምዑ

Tigrinya

ሰበስልጣን ምምሕዳር ባይደን ብዛዕባ እቲ ሓድሽ ዳህሳስ ምስ ተሓተቱ፡ ፊት ንፊት ዝግበር ጐስጓስ ኣዝዩ ኣገዳሲ ምዃኑ፡ ባይደን ብነጥቢ ከም ዝመርሕ ወይ ምስ ትራምፕ ከም ዝተመዓራረየ ዘርኢ ምዃኑን ይምጕቱ።

ጆ ባይደን፡ ንዲሞክራት ሻቕሎት ፈጢሩሎም፡ ምክልኻል ግን ኣይገደፉን

ምስዕዓም ፍልቀታዊ ዕላማ እውን ክህልዎ ይኽእል እዩ። ኣካል ንኣካል ክንጸጋጋዕ ከለና ሓደ ነቲ ካልእ ዘለና ስምዒት ዝሕብር ምልክታት ክንረክብ ንኽእል ኢና። እዚ ድማ እቲ ከንፈር ንከንፈር ዝግበር ፍቕራዊ ምስዓም ንበይኑ ፍሉይ ዝውቱር ባህሪ ደቂ ሰባት ከምዘይኮነ ከረድእ ይኽእል።

ሰባት ግን ስለምንታይ እዮም ዝሰዓዓሙ?

እቲ ብዩኒቨርሲቲ ሎውቦሮ ምስ ማሕበር ፕሮፌሽናል ተጻወትቲ ብምትሕብባር ዝተኻየደ መጽናዕቲ ከም ዘመልክቶ፡ ካብ ሓሙሽተ ተጻወትቲ እቶም ክልተ እንተወሓደ ሓደ ግዜ ነቲ ንጥረ ነገር ፈቲኖምዎ እዮም።
"ሓቀኛ ቁጽሪ" ናይቶም ስኑስ ዝጥቀሙ ተጻወትቲ ኣዝዩ ዝለዓለ ክኸውን ከም ዝኽእል ዘመልክት እቲ ጸብጻብ፡ ብዙሓት ተጻወትቲ ወልፊ ከምዘለዎም ንምዝራብ ፍቓደኛታት ኣይኮኑን ይብል።

ተጻወትቲ ኩዕሶ እግሪ ትሕቲ ከንፈሮም ዝቐብርዎ ጥቕላል እንታይ እዩ? ሕጋዊ ድዩኸ?

ኣብ መጀመርታ ደቂ ሰባት፡ ጸባ እንስሳታት ኣይኽእሉን ነይሮም – ሕጂ ግን ኣብ ብዙሓት ህዝብታት ተመራጺ መስተ’ዩ። ፍልቀት ስለምንታይ ጸባ ምጽዋር መሪጻ? 

ደቂ ሰባት ንምንታይ ኢና ንምራኽ ዝተዳለወ ጸባ ንሰቲ?

ሓደስቲ ኣቦታት ጥዕና ኣእምሮኦም ንምቁጽጻርን ሚዛኖም ንምሕላውን ዝሕግዙ ለበዋታት ኣለዉ። 

ንጥዕና ሓደስቲ ኣቦታት ዝሕግዙ 7 ቀንዲ ለበዋታት

ብወለንታኦም ናይ መወዳእታ ትንፋሶም ከይተወሰደት ቅድሚ ሰለስተ መዓልቲ ኣቢሉ ጃንን ኤልስን ኣብ ሰሜን ሆላንድ ኣብ ጥቓ እታ ከም ገዛ ዝጥቀሙላ ንኢሽተይ ኣውቶብስ እትመስል መኪና ኮይኖም ጸሓይ ይጽለዉ ነበሩ። ካብ ቦታ ናብ ቦታ እናተንቀሳቐስካ ምንባር ዝፈትዉ መጻምድቲ’ዮም። 

ፍቕሪ ክሳብ መቓብር፡ እዞም መጻምድቲ ስለምንታይ ብሓገዝ ሕክምና ኣብ ሓንቲ መዓልቲ ክሞቱ ወሲኖም?

ደቂ ኣንስትዮ ካብ ተባዕትዮ ዝጠልብኦም ባህርያት፡ ብዛዕባ እቲ ዝደልይኦ ዓይነት ርክብ ዘመልክት እዩ። 

ደቂ ኣንስትዮ ንዕርክነት ዝምነይኦ ወዲ ተባዕታይ ከመይ ዝበለ'ዩ?

እዚ 1.6 ፓውንድ (0.7 ኪሎ ግራም) ዝምዘን ሓጺናዊ ኣካል ኣብቲ ዝሓለፈ ወርሒ መጋቢት ኣብ ናፖሊ ኣብ ዝርከብ ገዛ ኣሌሃንድሮ ኦተሮ ንኽልተ ናሕሲ በሲዑ ከምዝኣተወ ይግለጽ። እቲ ኣቕሓ ክፋል ናይቲ ዓለምለኻዊ መደበር ህዋ ዘወገዶ ኣስታት 5,800 ፓውንድ (2,630 ኪሎ) ዝምዘን ሃርድዌር ምዃኑ ናሳ ገሊጹ ነይሩ።

ገዛኦም ካብ ህዋ ብዝወደቐ ፍርስራስ ዝዓነወ ስድራ ካሕሳ ሓቲቶም

ዳን – ማለት ካብ ‘Do Anything Now’ ዝብል ዝተወስደ ኣሕጽሮት’ዩ። “ጀይልብሬክ” ዝዀነ ስሪት ቻትጂፒቲ እዩ። “ጀይልብሬክ” ማለት ኣብ ሓደ ስርሒት ቴክኖሎጂ ለውጢ ብምግባር ብዘይተሓሰበሉ መንገዲ ምጥቃም እዩ።

ኣፍቃሪ ሰብ-ሰርሖ ብልሒ፡ ኣብ ቻትጂፒቲ ኣፍቃሪ ዝእልሻ ዘለዋ ደቂ ኣንስትዮ

መንሽሮ መትሎ ሳሕቲ ዝረአ ኰይኑ፡ ኣብ መላእ ዓለም ግን ተርእዮታትን መጠን ሞትን እናወሰኸ ይኸይድ ኣሎ። ብራዚል፡ ካብተን ዝለዓለ መጠን ተርእዮ መንሽሮ መትሎ ዘለወን ሃገራት ኰይና፡ እዚ ካብ 100 ሽሕ ደቂ ተባዕትዮ 2.1 ከም ዝዀነ መጽናዕቲታት የመልክቱ።

ስለ ምንታይ'ዩ መንሽሮ መትሎ ዝውስኽ ዘሎ?

ኣብ ዝሓለፈ መዓልታት ኵነታት ድቃስኩም እንታይ ይመስል ነይሩ - ኣስከ ሕሰቡ! እኹል ድቃስ ዝረኸብኩም ዶ ይመስለኩም? ብዘይ ዝዀነ ጸቕጢ ካብ ድቃስኩም ተንሲእኩም፡ ሰብነትኩም እኹል ዕረፍቲ ረኺቡ ዝተሰምዓኩም መዓልቲ’ኸ ትዝክሩዎ’ዶ?

ስለ ምንታይ’ዩ ንጥዕናና ኣዝዩ ኣገዳሲ ዝዀነ ድቃስ ንእስን? መፍትሒኸ ኣለዎ’ዶ?

ውድብ ጥዕና ዓለም፡ ሰባት ብብዝሒ ክብደት ሰብነት ንምጕዳል ዝጥቀምሉ ዘለው ስኑዕ ‘ኦዘምፒክ’ ዝተባህለ መድሃኒት ዝምልከት ዓለምለኻዊ ጥንቃቐ ክግበር ኣተሓሳሲቡ። እዚ መድሃኒት፡ ቀንዲ ዕላምኡ ንዓይነት 2 ሕማም ሽኮር ንምፍዋስ እኳ እንተዀነ፡ ሓሓሊፉ ግን “ስኪኒ ጃብ” ተባሂሉ ይፍለጥ።


ክብደት ሰብነት ንምጕዳል ኣብ ዝውሰዱ ስኑዓት መድሃኒታት መጠንቀቕታ ተዋሂቡ

ዓሌትነት፡ ጽልኢ ወጻእተኛታትን፡ ምስዚ ዝተኣሳሰር ኣድልዎን ዘይተጻዋርነትን ኣብ ኵሎም ሕብረተሰባት ዝርአ እዩ።

ንደቅና ብዛዕባ ዓሌትነት ብኸመይ ንምህሮም?

‘ተኣምራዊ ተኽሊ’ ብዝብል ዝፍለጥ ሞሪንጋ፡ ንጥዕና ዘደንቕ ረብሓታት ከምዝህብ ንዘመናት ናእዳታት ክረክብ ጸኒሑ’ዩ። እዚ ቖጽሊ ዝህቦም ረብሓታት ግን ብሳይንስ ዝተደገፉ ድዮም? እዚ ዛንታ እንታይነት እዚ መሳጢ ተኽሊ ዝምርምር’ዩ።

ሞሪንጋ፡ ‘ተኣምራዊ ተኽሊ’ ዝበሃል ሓቂ ድዩ?

ሓይሊ ዕማም ህጹጽ ምላሽ ንትግራይ፡ ኣብ ሓደጋ ጥምየት ንዝርከቡ ማሕበረሰብ እቲ ክልል ብዓይነት ከቕርቦ ሓሲቡ ዝነበረ ሰብኣዊ ሓገዝ ብጥረ ገንዘብ ከከፋፍል ምዃኑ ኣፍሊጡ። እቲ ሓይሊ ዕማም ናብ 26 ወረዳታት ትግራይ ኣብ ምጉዕዓዝ ዝፀንሐ 2ይ ዙር ሓገዝ እኽሊ ዝተበላሸወን ንጥዕና ዘስግእን ብምዃኑ ንህዝቢ ከይዕደል ከምዝገበረ'ውን ገሊጹ ኣሎ።

‘ሓገዝ ብጥረ ገንዘብ ክወሃብ ወሲንና’፡ ሓይሊ ዕማም ህጹጽ ምላሽ ንትግራይ

ኣቶ ሃይሉ፡ ሸምጊሎም፣ ቈርበቶም ተሸማሪሩን ኣስናኖም ይውዳእን እኳ እንተሃለወ፡ ብዛዕባ ትምህርቲ ክዛረቡ እንከለው ግን ምስ ሙሉእ ሓይሎም ከም ዘለው ትግንዘብ።

ንራብዓይ ግዜ 8ይ ክፍሊ ዝተፈተኑ ወዲ 76 ዓመት ኣቶ ሃይሉ ለማ

ፓስታ ብመጠኑ ምስ ዝብላዕ፡ ኣካል ናይቲ ሚዛናዊን ጥዕና ዘለዎን ኣመጋግባ ክኸውን ይኽእል’ዩ። ይኹን’ምበር ካብ ዝተጻረየ ሓርጭ ዝስራሕ ጻዕዳ ፓስታ ኣብ ጥዕናና ኣሉታዊ ጽልዋ ክህልዎ ስለዝኽእል ዝተፈላለዩ መንገድታት ተጠቒምና ሳዕቤኑ እንተነከይና ዝሓሸ ይኸውን። 

ፓስታ ምምጋብ ጥዕናዊ ጸገም የስዕብ ድዩ?

ካልኦት ብመንግስቲ ሩስያ ተኣሲሮም ዘለዉ ተመራመርቲ ወዲ 57 ዓመት ዳይረክተር ITAM ኣብ 2022 ፍርዲ ይጽበ ኣሎ፡ ዳይረክተር ኢንስትትዩት ምርምር ፔተርስበርግ ኣሌክሳንደር ኩራኖቭ ኣቭ 2021 ተኣሲሩ ኣብ 2024 ንሸውዓተ ዓመታት ክእሰር ተፈሪዱ፡ ኣበን 2020  ንሸውዓት ዓመትት ክእሰር ዝተፈረደ ሮማን ካቮሌኦቭ ኣብ 2022 ኣብ ቤት ማእሰርቲ እንከሎ ዝሞተ ይርከቦም።

ሩስያ፡ ስለ ምንታይ'ያ ንመሃዝቲ ዝተራቐቐ ሚሳይላት ብ 'ኽሕደት ሃገር' ትኸስስ ዘላ?

ደቂ ኣንስትዮ ስፖርተኛታት ኣብ እዋን ወርሓዊ ጽግያት ብዙሕ ጌጋታት ከምዘይሰርሓን ዝቐልጠፈ ግብረ መልሲ ከም ዝህባን ሓደ መጽናዕቲ ይሕብር።

ደቂ ኣንስትዮ ኣብ እዋን ጽግያት ልዑል  ስፖርታዊ ብቕዓት ከምዘርእያ ትፈልጡዶ?

ብብዝሒ ኣብ ቡን እንረኽቦ 'ካፌይን' እንተወሲድና እንታይ ንኸውን?

ኢትዮጵያ ኣብ ግብጺ ንዝካየድ ዓለምለኻዊ ውድድር 'ቅርጺ ሰብነት' ከመይ ተዳልያ ኣላ?

ኣብ ኣመሪካ ነብራስካ፡ ኣብ መንበሪ ኣረጋውያን ከምዝሞተት ዝተገልጸት ሓንቲ ሰበይቲ ንቀብሪ ኣብ እትዳለወሉ እዋን ብህይወት ከምዘላ ሰብመዚ ኣረጋጊጾም።

ሞይታ ተባሂላ ንሓመድ-ድበ ዝተዳለወት ሰበይቲ ብህይወት ተረኺባ

‘ዲሶሲያሽን’፡ ካብ ሓሳባትካ፡ ስምዒታትካ፡ ዝኽርታትካ ወይ መንነትካ ናይ ምፍልላይ ኣእምሮኣዊ መስርሕ ኰይኑ ንበሰላ ወይ ማህሰይቲ ዝወሃብ ንቡር ግብረ መልሲ እዩ።

‘ኣቦይ ብተደጋጋሚ ምስ ዓመጸኒ 2,500 ስብእናታት ኣማዕቢለ’

መስርሕ ዝውውር ቀልቀል ካብ ሓደ ጥዑይ ለጋሲ ቀልቀል ተወሲዱ ናብ ስርዓተ ከስዐ ናይ ሓደ ዝሓመመሰ ሰብ ከም ዝኣቱ ዝግበር ኣገባብ’ዩ።