ዋንጫ ዓለም 2026

ኤርትራ

ኢትዮጵያ

ሱዳን

ማእከላይ ምብራቕ

ሳይንስን ጥዕናን

ኣመና ፍቱዋት

ዜና

ቪድዮ

ተዓዘቡ

ራድዮ

ስምዑ

Tigrinya

ምዕቡላት ሃገራት ብዙሓት ነርስታት ካብ ኣፍሪቃ ይቖጽራ ኣለዋ

ፈለማ ናብ ኣፍሪቃ መገሻ ዝገበረ፡ ጸሓፊ ጉዳያት ወጻኢ ኣሜሪካ እዩ። ሕጂ ኸኣ ምክትል ፕረዚደንት ካማላ ሃሪስ ኰይና፡ ኣብ መወዳእታ ዓመት ድማ እቲ ፕረዚደንት ባዕሉ ክመጽእ ትጽቢት ይግበር።

መገሻ ካማላ ሃሪስ፡ ኣሜሪካ ንኣፍሪቃ ካብ ቻይና ክትምንጥላ ትኽእል ድያ?

እዚ፡ ኣብታ 70 ሚኢታዊት ህዝባ ክርስቲያን ዝዀነት ሃገር ዝህነጽ ካቴድራል ንኹሎም ክርስትያን ዝኸውን ቅዱስ ቦታ ክኸውንን ሃገራዊ ሃይማኖታዊ ኣገልግሎት ክካየደሉ ዝኽእልን ቦታ እዩ ይብሃል።

ፕረዚደንት 'ፈጣሪ ንዝገበሮ በረከትን ምሕረትን እነመስግነሉ እዩ' ዝበሎ ካቴድራል ባይቶ ተቓዊሙዎ

ጋናዊ ተጻዋታይ ኩዕሶ እግሪ ክርስቲያን ኣትሱ ከም ዝሞተ ተገሊጹ።

ጋናዊ ተጻዋታይ ኵዕሶ እግሪ ክርስቲያን ኣትሱ ብሰንኪ ምንቅጥቃጥ ምድሪ ቱርኪ ሞይቱ 

ኣባል ሃገራዊት ጋንታ ኤርትራ ሄኖክ ሙሉብርሃን ነቲ ዓሚ ኣብ ግብጺ ዝተጎናጸፎ ቻምፕዮን ኣፍሪቃ ሎሚ ዓመት’ውን ኣብ ኣክራ ጋን ብምድጋም ኣከታቲሉ ንኽልተ ዓመት ቻምፖዮን ኣፍሪቃ ኮይኑ።

ሄኖክ ሙሉብርሃን ደጊሙ ቻምፕዮን ኣፍሪቃ 2023 ኮይኑ

ኣብ ጋና ኣብ ዝካየድ ዘሎ መበል 19 ቻምፕዮን ኣፍሪቃ፡ ትማሊ ናይ ጋንታ ናይ ግዜ ውድድር ዘካየደት ሃገራዊት ጋንታ ኤርትራ ንኣልጀርያ ተኸቲላ ካልኣይቲ ብምውጻእ ተሸላሚት ብሩር መዳልያ ኮይና።
ኣብቲ ውድድር ሃገራውያን ጋንታታት ኤርትራ፡ ኣልጀርያ፡ ርዋንዳ፡ ኣንጎላ፡ ሞሪሽየስ፡ ቡርኪናፋሶ፡ ኢትዮጵያ፡ ጋናን ዙምባው’የን ተወዳዲረን።

ኤርትራ ኣብ ቻምፕዮን ኣፍሪቃ ናይ ግዜ ውድድር ብሩር መዳልያ ወሲዳ

እዛ ናብ ጋና ተጓዒዛ ዘላ ሃገራዊት ጋንታ ኤርትራ ኣብ ማእከላ ክልተ ግዜ ቻምፕኦን ኣፍሪቃ ዝኾነ ናትናኤል ብርሃነን ናይ ዝሓለፈ ዓመት ቻምፕዮን ኣፍሪቃ ዝኾነ ሄኖክ ሙሉብርሃንን ሓቊፋ ትርከብ።

ሃገራዊት ጋንታ ኤርትራ ኣብ ቻምፕዮን ኣፍሪቃ ንምስታፍ ናብ ጋና ኣምሪሓ

ሃገራዊ ባንክ ኢትዮጵያ፡ ኣብ ዝሓለፈ 30 ዓመታት እዚ ሓድሽ በዓል ስልጣን ዝርከቦም፡ ሓሙሽተ ኣመሓደርቲ ኣአንጊዱ እዩ።
ምሻም እዚ ሓድሽ ኣመሓዳሪ ባንክ ግን ኣብ ክሊ ምሁራን ክትዕ ዝፈጠረ ይመስል።
እቲ ሓደን ቀንድን ምኽንያት፡ ኣቶ ማሞ ምስ ቀዳማይ ሚኒስተር ኣብይ ዘለዎ ቅርበት ኣብ ስርሑ ጽልዋ ክፈጥር እዩ ዝብል ኰይኑ፡ ዘይሻራዊ ክሳብ ዘይኰነ ኸኣ ሓድሽ ሰብ ምምዛዝ ለውጢ ኣይፈጥርን እዩ ኢሎም ዝካትዑ ኣለዉ።
ንምዃኑ፡ ሓላፍነት ሃገራዊ ባንክ እንታይ እዩ? ስልጣን ኣመሓዳሪ ሃገራዊ ባንክ’ኸ እንታይ ይመስል? እቲ ባንክ ዘይሻራዊ ትካል ኣይኰነን ዝበሃለሉ ምኽንያት’ከ?

ሽመት ሓድሽ ኣመሓዳሪ ሃገራዊ ባንክ ኢትዮጵያ ንምንታይ ኣካታዒ ኰይኑ? ጽልዋኡ ኸ?

ነገዎ ብፌስቡክ ኣብ ዝዘርግሖ ሓበሬታ፡ ስእሉ ኣብ ጎድኒ ናይ ሱሌማና ዓብዱሰመድ ብምልጣፍ “ተስፋ ዘይምቑራጽ” ክብል ጽሒፉ። 

ካብ ጋናዊ ሱሌማና ኣነ እነውሕ - ኢትዮጵያዊ ነገዎ ጂማ

ኣብ ሰሜን ጋና ዝርከብ ሆስፒታል ወዲ 29 ዓመት ጋናዊ መንሰሰይ ሱለማና ኣብዱል ሳመድ፡ ሕክምና ክርአ ኣብ ዝመጽኣሉ ቁመቱ ተዓቒኑ 2.89 ሜትሮ ከምዝኾነ እቲ ሕክምና ድሕሪ ምግላጹ ብብዙሓት ኣተኵሮ ከረክብ ክኢሉ።

ጋናዊ መንእሰይ ሱሌማና ካብ ዓለም እቲ ዝነውሐ ሰብ ክኸውን ይኽእልዶ?

ኣብ ጋና መራሕቲ ሃይማኖት ኣብ ሓዱሽ ዓመት  ዝተፈላለየ ትንቢታት ንሰዓብቶም ምዝራብ ልሙድ ኰይኑ፡ ኣብቲ እዋን ዝዝረቡ ትንቢታት ድማ ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ጭንቀት ከም ዘኸትሉ ፖሊስ ገሊፁ።

ጋና፡ ሃይማኖታዊ ሰበኽቲ ጉድኣት ከስዕብ ዝኽእል ትንቢታት ከይዛረቡ ኣጊዳ

ክልቲአን ጋንታታት ሎሚ ዓርቢ ዳግማይ ተራኺበን ኣለዋ። ጋና ሕነ ንምፍዳይ ድሕሪ 12 ዓመት ዝረኸበቶ ዕድል እዩ። ብዛዕባ ስዋሬዝ ድማተወሳኺ ሕቶታት ኣለዓዒሉ እዩ።

ዋንጫ ዓለም 2022፡ ዩራጓይ ንጋና ለኪማ ካብ ውድድር ተገሊፋ 

ጋናዊ ሱሌማን ዓብዱሰመድ በብሰለስተ ወይ ኣርባዕተ ወርሒ፡ ቁመቱ፡ ብዘይ ምቁራጽ ይውስኽ ከምዘሎ ይገልጽ። ንሱ፡ ፍቓድ መምርሒ መኪና ከውጽእ ድልየት እኳ እንተነበሮ፡ ብሰንኪ ነዊሕ ቁመቱ ኣብ መኪና ኮፍ ኢሉ ክዝውር ስለዝተጸገመ ሓዲግዎ። 

ብሰንኪ ቁመቱ መኪና ክዝውር ዝተጸገመ ሰብኣይ

ኣብ ርእሰተ ከተማ ጋና ኣክራ ኣብ ዝርከብ መካነ እንስሳ፡ ዘሊሉ ዝኣተወ ውልቀሰብ ብኣናብስ ብዝተፈጸሞ መጥቃዕቲ ህይወቱ ከምዝሓለፈ ተገሊጹ። 

ናብ መካነ እንስሳ ዘሊሉ ዝኣተወ ሰብ ብኣናብስ ተቐቲሉ

እቲ ሓደጋ፡ ኣብ መንበር ኰፍ ኢሉ ድቃስ ምስ ወሰዶ፡ ኣብ ሕልሙ ስጋ ዝቖርጽ ዘሎ መሲልዎ፡ ንፍረ-ነብሱ ብምሕራድ ኣብ ብልዕቱ ጉድኣት ከም ዘውረደ'ዩ ኮፊ ዝዛረብ። 

ብድቅሱ ብልዕቱ ዝሓረደ ጋናዊ

ጋና  ንመጀመርታ ግዘ ብቫይረስ ማርበርግ ዝተጠቕኡ ኽልተ ሰባት ከምዝረኸበት ኣረጋጊጻ። እዚ ማርበርግ ዝተባህለ ቫይረስ  ከም ቫይረስ ኢቦላ ሓያል ሕማም ርኽሰት ዘስዕብ ቫይረስ እዩ ።

ጋና ሓደገኛ ተላባዒ ቫይረስ ከምዝረኸበት ኣረጋጊጻ

እዘን ተሞክሮአን ኣብዚ ትሕዝቶና ዝቐርብ ሰለስተ ደቂኣንስትዮ ኣብ እዋን ለበዳ ኮሮናቫይረስ ነቲ ዝተዋፈራሉ ስራሕ ገዲፈን ናብ ናይ ዲጂታላዊ ደምብ ንግዲ (ኦንላይን ንግዲ) ክኣትዋ ዝተገደዳ'የን።

ኣብ እዋን ኮቪድ ኣታዊአን ከዕብያ ዝኸኣላ ደቂ ኣንስትዮ፡ ብኸመይ?

እዛ ጓል 38 ዓመት ጋናዊት ጓል ኣንስተይቲ፡ ምስዚ ዘይተለምደ ጥዕናዊ ኩነታት ክንደየናይ ከም ዝተሳቐየት ንክተረድእ ናይ ጣዕሳ ብዝመስል ድምጺ እያ ትዛረብ።

'ክልተ ማህጸን፣ ክልተ ክሳድ ማህጸንን ክልተ ርሕሚን ኣለኒ'

ኣብታ ብሓይልታት ሩስያ መጥቃዕቲ ዝበጽሓ ዘሎ ሰሜን-ምብራቓዊት ከተማ ሳሚ ብዙሓት ወጻእተኛታት ተቐርቂሮም ይርከቡ።

ኣብ ዩክረይን መውጽኢ ዝሰኣኑ ኣፍሪቃውያን ውርጪ እናምከኹ ክሰትዩ ተገዲዶም

መንግስቲ ጋና ኣብታ ሃገር ዘለው ኩሎም ሲም ካርድታት ዳግም ክምዝገቡ ኣለዎም ክብል ንዘውጽኦ መምርሒ ዝተቓወሙ ጋናውያን ሰሉስ "ቴሌፎን ዘይድወሎ መዓልቲ" ክብሉ ኣዊጆም።

ጋናውያን ወትሩ ሰሉስ 'ቴሌፎን ኣይንድውልን' ዝበልሉ ምኽንያት

እታ ብ29 ጥሪ ካብ ጋና ናብ ኣሜሪካ ኣብ ዝነበረ ነዊሕ በረራ ኣብ ውሽጢ ነፋሪት ዝተገላገለት ኣደ ነቲ ቦኽሪ ውላዳ ጂጂ ዝብል ስም ዘውጽኣትሉ ኮይና መዓልቱ ከይኣኸለ ከምዝተወለደ ተሓቢሩ።

ኣብ ውሽጢ ናብ ኣሜሪካ ትበርር ዝነበረት ነፋሪት ዝሓረሰት ነብሰጾር

ኣብታ ከም “ዓለማዊት ርእሰ ከተማ ስነ-ስርዓት ቀብሪ” እትፍለጥ ሃገረ ጋና እንተዝኸውን፡ ከምዚ ዝኣመሰለ ኣብ ዓለም ልዑል ተፈላጥነት ዘለዎ ውሩይ ሰብ ሞይቱስ፡ ኣብ ውሽጢ ሓደ ሰሙን ብዘይ “ዓው ዓው” ብትሑት ደረጃ ክቕበር ከም ዘሰምብድ ሕንቅሕንቅሊተይ እዩ ዝረአ።

ዴዝሞንድ ቱቱ ብጋናዊ ስርዓት እንተዝቕበር፡ ስነ-ስርዓት ቀብሩ እንታይ ምመሰለ?

እቶም ኣብ ሓንቲ ንእሽተይ ጀልባ ተሳፊሮም ዝተለቀቑ ሰለስተ ጥርጡራት ኣብ ዝሓለፈ ወርሒ ሕዳር ኣብ ወሽመጥ ባሕሪ ጊኒ ድሕሪ ናይ ተኹሲ ልውውጥ ኣብ ቁጽጽር ዝኣተው እዮም።

ዴንማርክ ኣብ ቁጽጽራ ኣእትያቶም ዝጸንሐት ጥርጡራት ሸፋቱ ባሕሪ ፈቲሓ

ኤሪክ ኣርተር ባህግታቱ ንምፍጻም ዝኸውን ብዙሕ ናይ ዕረፍቲ ግዜ የብሉን፤ ቀዳመ ሰንበት ኣብ መላእ ጋና ብምዛርን ዝተበላሸዋ ቴለፎናት ኣብ ምእካብን እዩ ዘሕልፎ።