ዋንጫ ዓለም 2026

ኤርትራ

ኢትዮጵያ

ሱዳን

ማእከላይ ምብራቕ

ሳይንስን ጥዕናን

ኣመና ፍቱዋት

ዜና

ቪድዮ

ተዓዘቡ

ራድዮ

ስምዑ

Tigrinya

ዜጋታት ንምግዓዝ ኣብ ከባቢ ካርቱም ኣብ ዝርከብ ወተሃደራዊ መደበር ኣየር ትዓልብ ዝነበረት ነፋሪት ቱርኪ ከምዝተተኮሰላ ሚኒስትሪ ምክልኻል ቱርኪ ኣረጋጊጹ። 

ቅልውላው ሱዳን፡ ኣብ ልዕሊ ነፋሪት ቱርኪ ተተኲሱ

እቲ ቀዳማይ ሚኒስተር ብዓርቢ ብትዊተር ኣብ ዝዘርግሖ ሓበሬታ፡ "ዓቢይ ህዝቢ ሱዳን ሰላም የድልዮ'ዩ" ብምባል ምስ ኣዛዚ ሰራዊት ሱዳን ጀነራል ዓብደል ፋታሕ ኣልቡርሃንን ኣዛዚ ሓይልታት ህጽጹ ደገፍ (RSF) ጀነራል መሓመድ ሓምዳን ዳጋሎ - ሕሜቲን ምዝርራቡ ገሊጹ። 

ቀዳማይ ሚኒስተር ኣቢዪ ምስ ጀነራላት ሱዳን ተዘራሪቡ፡ ምቍራጽ ተዅሲ ተናዊሑ

ኣብ ሱዳን፡ ተዅስን ውግእን ደው ስለዝበለ፡ ሓያሎ ሰባት መወዳእታ ናይቲ ግጭት ክኸውን ይኽእል’ዩ ኢሎም ተስፋ ይገብሩ። ይዅን’ምበር፡ እቲ ግጭት ዘብቅዕ እንተዀይኑ፡ ኣብ ዝቕጽል ሒደት ሳምንቲ ወይ ኣዋርሕ ዝፍጠር ምዕባለታት ከግህዶ’ዩ።
ቢቢሲ፡ ብዛዕባ እቲ ከጋጥም ዝኽእል ኵነታት ክፈልጡ ንዝኽእሉ ሓደ ሓደ ተንተንቲ ሱዳን ከዘራርቦም ጸኒሑ ኣሎ።

ቅልውላው ሱዳን፡ እቲ ኵነታት ክወስዶ ዝኽእል ሰለስተ ኣንፈታት

ኣብ  ምዕራብ ሱዳን ዳርፉር፡ ዋላ’ኳ ተዅሲ ደው እንተበለ፡ ምሊሻታት ዓረብ ንመኽዘናት፡ ዕዳጋታትን ኣባይትን ዒላማ ይገብሩ  ከምዘለው ተሓቢሩ። ብሰንኪ እቲ ግጭት ሓደ ኣዛዚ ፖሊስ  ክቕተል እንከሎ፡ ሓደ ሱዳናዊ ሰራሕተኛ ረድኤት ከኣ ኣብ ትሕቲ ዓራቱ ይሕባእ ከምዘሎ ንቢቢሲ ተዛሪቡ።

ኲናት ዳርፉር ሱዳን፡ 'ነዛ ንኽንሸይን ኢና ንሽቝረር'

እቲ ኣብ መንጐ ሰራዊት ሱዳንን መቐናቕንቱ ፍሉይ ሓይልን ዝተወልዐ ኲናት ብሰኑይ ብዝተበጽሐ ስምምዕ ምቍራጽ ተዅሲ ኣብ ብዙሕ ከባቢታት ሃዲኡ'ኳ እንተሎ፡ ኣብ ገለ ከባቢ ካርቱም ተዅሲ ከምዘሎ ጸብጻባት ኣመልኪቶም። እዚ ከምዚ ኢሉ እንከሎ ግን ሰራዊት እታ ሃገር ነቲ ዓርቢ ከብቅዕ ምዃኑ ዝግለጽ ስምምዕ ግዝያዊ ምቍራጽ ተዅሲ ከናውሖ ድልው ምህላው ተገሊጹ። ክልቲኦም ወገናት ዘላቒ ሰላም ንምምጻእ ዘለዎም ድልውነት ግን ዘጠራጥር ምዃኑ ይግለጽ። 

ሰራዊት ሱዳን ምቍራጽ ተዅሲ ንምንዋሕ ድልው ምህላው ገሊጹ

ኣብ ሱዳን ን72 ሰዓታት ምቍራጽ ተዅሲ ንምግባር ዝተበጽሐ ስምምዕ ይሕሎ'ኳ እንተሎ ኣብ ገለ ክፋላት እታ ሃገር ኲናት ይቕጽል ኣሎ።

ቅልውላው ሱዳን፡ ስምምዕ ምቍራጽ ተዅሲ እናተባህለ ሓሓሊፉ ኲናት ይቕጽል 

መርገጺ ጸለውቲ ሃገራት ዓረብ ኣብ ጉዳይ ሱዳን እንታይ እዩ?

ብክስታት ኣንጻር ሰብኣውነት ዝድለ ሱዳናዊ ፖለቲከኛ ነበር ምስ ካልኦት ብጾቱ ካብ ማእሰርቲ ከምዝወጸ ገሊጹ። 

ቅልውላው ሱዳን፡ ብገበናት ኵናት ዝድለ ጥርጡር ተፈቲሑ

እቲ ውድብ ብሰሉስ ንቢቢሲ ኣብ ዝሃቦ ሓበሬታ፡ ሰራሕተኛታት ናይቲ ቤተፈተነ ብሰንኪ'ቲ ተወሊዑ ዘሎ ግጭት ናብቲ ትካል ክኸዱ ከምዘይክኣሉን፡ ኩነታቱ ብንጹር ክፍለጥ ስለዘይተኻእለን ሻቕሎት ከምዘለዎም ገሊጹ። 

እዋናዊ ምዕባለታት ቅልውላው ሱዳን፡ ስግኣት 'ባይሎጂካዊ ሓደጋ' ኣብ ካርቱም

ኣብ ካርቱም ዝርከብ ኤምባሲ ኢትዮጵያ፡ ኣብ መንጎ ወተሃደራዊ መራሕቲ ሱዳን ብዝተፈጥረ ግጭት ብውሕዱ ሸሞንተ ኢትዮጵያውያን ከም ዝተቐትሉ ገሊጹ።

ኣብ ግጭት ሱዳን ብውሕዱ 8 ኢትዮጵያውያን ተቐቲሎም

ሱዳን፡ ኣብ መንጎ እቶም ጀነራላት ዘሎ ናይ ስልጣን ንሕንሕ ካበይ ዝጀመረ እዩ?

ኣብ ሱዳን ብፍላይ ኣብታ ቀንዲ ማእከል ኲናት ኰይና ዝቐነየት ካርቱም፡ ኵነታት እናጸንከረ ብምምጽኡ ብዙሓት ነበርቲ ነታ ከተማ ገዲፎም ይሃድሙ ከምዘለዉ ክንገር ጸኒሑ እዩ። እዚ ኰይኑ ግን፡ ኣብዚ ዝርአ ዘሎ፡ ህይወት ኣድሕን ህድማ፡ ሓያለ ኤርትራውያን ካብ ካርቱም ክሃድሙ እንከለዉ፡ ኣብ ከባቢ ከሰላ ኣብ ዝበጽሑሉ እዋን ብኣስገዳድ ናብ ኤርትራ ክኸዱ ይግበር ከምዘሎ ካብቲ ቦታ ዝተረኽበ ሓበሬታ የረጋጋጽ።

ካብ ካርቱም ዝሃደሙ ኤርትራውያን ‘ብግዴታ’ ንኤርትራ ይኣትዉ ኣለዉ

መንግስታት ብሪጣንያ፡ ኣሜሪካ፡ ፈረንሳን ካልኦትን ዲፕሎማሰኛታቶምን ስድራቤቶምን ካብ ሱዳን ምውጽኦም ዝገልጽ ዜና ኣብ ዝሓለፉ ክልተ መዓልታት ተሰሚዑ ኣሎ። እዚ ዝኾነ፡ እቲ ኣብ ዝሓለፈ ሰሙን ኣብ መንጎ ክልተ ተጻረርቲ ወተሃደራዊ ሓይልታት ኲናት ድሕሪ ምውልዑ ኮይኑ፡ ኣብ ርእሰ ከተማ ካርቱም ብዝተፈጸመ ደብዳብን ተዅስን ሓሙሽተ ሰራሕተኛታት ረድኤት ዝርከብዎም ብኣማኢት ዝቑጸሩ ሰባት  ተቐቲሎም እዮም። 

ሃገራት ብኸመይ እየን ዜጋታተን ካብ ዞባ ኲናት ዘውጽኣ 

ጸሓፊ ጉዳያት ወጻኢ ኣሜሪካ ኣንቶኒ ብሊንከን እቶም ኣብ ሱዳን ኣብ ኲናት ዝርከቡ ወገናት ካብ ፍርቂ ለይቲ - 24 ሚያዝያ ጀሚሩ ን72 ሰዓታት ዝጸንሕ ምቍራጽ ተዅሲ ክገብሩ ከምዝተሰማምዑ ገሊጹ። ኣብዚ ወርሒ ግጭት ካብ ዝለዓል ንደሓር እዚ እንተወሓደ ንሳልሳይ ግዜ ዝተኣወጀ ምቍራጽ ተዅሲ ኰይኑ፡ እቶም ካልኦት በርዒኖም እዮም። 
 ብሊንከን ኣብ ናይ ትዊተር መልእኽቱ፡ ነቲ ዝተበጽሐ ስምምዕ ብጽቡቕ ከም ዝቕበልዎ ብምግላጽ፡ ንቐዋሚ ምቍራጽ ተጻብኦን ሰብኣዊ ሓገዛትን ምስ መሻርኽቲ ኣካላት ክሰርሑ ምዃኖም ኣተንቢሁ።

ቅልውላው ሱዳን፡ ተቐናቐንቲ ሓይልታት ተዅሲ ደው ንምባል ተሰማሚዖም

ድሕሪ እቲ ንዓሰርተ መዓልታት ዝቐጸለ ኲናት፡ ተስፋ ዝቘረጹ ሰባት ካብ ርእሰ ከተማ እታ ሃገር ክወጽኡ ሓያል ጻዕሪ ይገብሩ ምህላዎም ማሕበር ቀይሕ መስቀል ሓቢሩ። እቶም ብዘይ መግብን ማይን ዝተረፉ ሰባት ነቲ ኵነታት ክጻወርዎ ከቢድ ከምዝዀነን፡ ኣብ ርእሲኡ ገሊኦም ሆስፒታላት ስራሕ ከምዘቋረጻን’ውን ይግለጽ፤ እቶም ካብ ካርቱም ዝወጹ ሰባት ካብ ጐደናታት ዘይተላዕሉ ሬሳታት ከምዘለው ተዛሪቦም።

ካርቱም፡ ዓቕለጽበታዊ ፈተነ ንምህዳም

ብዙሓት ሃገራት ሰራሕተኛታት ኤምባሲን ካልኦት ዜጋታተንን ንምውጻእ ይጓየያ ኣለዋ። ዛጊት 1,000 ዜጋታት ሃገራት ሕብረት ኣውሮጳ ካብ ሱዳን ከምዝወጹ ሓላፊ ጉዳያት ወጻኢ እቲ ሕብረት ጆሰፕ ቦረል ሓቢሩ። ፈረንሳ ኣብ ካርቱም በቲ ግጭት ብምስጋእ ኣብ ካርቱም ዝርከብ ኤምባሲኣ ክትዓጹ ተገዲዳ'ላ።

ቅልውላው ሱዳን፡ እዋናዊ ምዕባለታት 10ይ መዓልቲ 

ሩስያዊ ዕሱብ ሓይሊ ዋግነር ምስ ሱዳን ዝተፈላለየ ንግዳውን ወተሃደራውን ርክብ ኣለዎ ተባሂሉ ክኽሰስ ጸኒሑ። እቲ ጕጅለ ግን ኣብዚ ሕጂ እዋን ኣብታ ሃገር ዝካየድ ዘሎ ግጭት ዝዀነ ይዅን ኢድ ከምዘይብሉ ኣብሪሁ’ዩ።

ሩስያውያን ዕሱባት ኣብ ሱዳን እንታይ ክገብሩ ጸኒሖም?

ዲፕሎማሰኛታት ብሪጣንያን ስድራቤቶምን ብ"ዝተሓላለኸን ቅልጡፍን" ስርሒት ካብ ሱዳን ከም ዝወጹ ቀዳማይ ሚኒስተር ሪሺ ሱናክ ኣረጋጊጹ።

ቅልውላው ሱዳን፡ ዓባይ ብሪጣንያ ዲፕሎማሰኛታት ካብ ካርቱም ኣውጺኣ

መንግስቲ ፕረዚደንት ዓብዱልፋታሕ ኣልሲሲ፡ ሱዳን ኣብ ስትራተጂያዊ ረብሓታት ግብጺ ኣዝዩ ኣገዳሲ ተራ'ኳ እንተለዋ፡ ነቲ ኣብ ካርቱም ተወሊዑ ዘሎ ግጭት ብዘተኣማምን መገዲ ምላሽ ንምሃብ ዝተሸገረ ይመስል።

ቅልውላው ሱዳን፡ መዋጥር ግብጺ ኣብ ግጭት ካርቱም

ቅልውላው ሱዳን፡ ዲፕሎማሰኛታትን ዜጋታት ካልኦት ሃገራትን ይወጹ ኣለዉ

ፕረዚደንት ኣሜሪካ ጆ ባይደን፡ ሰራዊት ኣሜሪካ ዲፕሎማሰኛታታን ስድራቤቶምን ካብ ካርቱም ሱዳን ከምዘውጽአ ገሊጹ።

ቅልውላው ሱዳን፡ ኣመሪካ ዜጋታታ ካብ ካርቱም ኣውጺኣ

ሱዳን፡ እቲ ኣብ መንጐ ሰራዊት እታ ሃገርን፡ ሓይልታት ህጹጽ ደገፍን ዝካየድ ዘሎ ግጭት ጸንኪሩ ኣብ ዝቕጽለሉ ዘሎ ኣዋን፡ ኣብታ ሃገር ዝጸንሑ ዲፕሎማሰኛታትን ዜጋታትን ኣሜሪካ፡ ብሪጣንያ፡ ፈረንሳን ቻይናን ካብታ ሃገር ብነፋሪት ክወጽኡ ምዃኖም ሰራዊት ሱዳን ኣብ ዘውጽኦ መግለጺ ኣፍሊጡ። 

ቅልውላው ሱዳን፡ ወጻእተኛታት ካብ ሱዳን ክወጽኡ ምዃኖም ሰራዊት ሱዳን ኣፍሊጡ

እዚ ከምዚ'ሉ እንከሎ፡ ክልቲኦም ተጻባእቲ ንሰለስተ መዓልቲ ዝጸንሕ ምቁራጽ ተዂሲ ክግበር ከምዝተሰማምዑ ይግለጽ ኣሎ። እንተኾነ ግን፡ ሎሚ ምሸት'ውን ከተማ ካርቱም ካብ ድምጺ ተዂሲ ከምዘይዓረፈት ጸብጻባት ካብታ ከተማ ይገልጹ ኣለዉ።
እንተኾነ ግን፡ ሎሚ ምሸት'ውን ከተማ ካርቱም ካብ ድምጺ ተዂሲ ከምዘይዓረፈት ጸብጻባት ካብታ ከተማ ይገልጹ ኣለዉ።