Maxaa laga ogyahay 'Taalo Tiiriyaadyada ama Xabaal Tiiriyaadyada' dhulka Soomaalida
Wararkii ugu dambeeyay xaaladda Marooko
Xigashada Sawirka, Reuters
WARBIXINTA WARIYAHA BBC-da Ece Goksedef
Waxaan joogay Marrakesh dhawr maalmood ka hor, anigoo ku wareegaya waddooyinka aadka u cidhiidhiga ah ee dhex mara magaalada taariikhiga ah.
Waxa aan aadey buuraha Atlas- ee hadda xudunta u ah dhulgariirka- oo ay ku nool yihiin dad u badan timo jarooyin.
Tuulooyinka ku yaala dhulkan buuraleyda ah ayaa ah kuwo aad u kala fog, waxaana qaarkood ay leeyihiin iskuulo ama xarumo caafimaad oo yaryar.
Tuulooyinka ku yaala dhulkan buuraleyda ah ayaa ah kuwo aad u kala fog, waxaana qaarkood ay leeyihiin iskuulo ama xarumo caafimaad oo yaryar.
Ninkii i hagayay wakhtigaas wuxuu ahaa Omar Imzilan, oo ka yimid Moulay Brahim, tuulo ku taal buuraha.
Waxaan la hadlay isaga saaka, markii uu dhul gariirka ka dhacay Marrakesh, laakiin waxa u suurtagashay in uu la xiriiro qoyskiisa oo dhan oo wanaagsan. "Laakiin hooyaday waxay ii sheegtay in 16 qof ay ku hoos jiraan burburka guryaha dumay," ayuu yiri.
Ka dib, wuxuu damcay inuu ku laabto xaafadiisii, laakiin wadadii ayaa go'day.
Xiriirdhka internet-ka ee halkaas ku yaalla ma aha mid aad u wanaagsan, sidaa awgeed waxa uu ii soo diri karayay dhawr fariimo, isaga oo sheegay in uu arkayo guryo badan oo dumay oo jidka ku yaalla, oo ay ku jiraan hudheel ay ku jiraan dalxiisayaal ajaanib iyo kuwo Marookon ah.
Waa sidee xaalka sheekh Umal oo la sheegay inuu xanuunsanayo?
War deg deg ah, UK oo ka hadashay dhul-gariirka Morocco
Raiisel wasaare Rishi Sunak ayaa sheegay in UK ay diyaar u tahay inay taageerto Morocco.
“Waxaan aad u la jirnaa qof kasta oo uu saameeyay dhulgariirkii ba’naa ee xalay ka dhacay Morocco.
"UK waxay diyaar u tahay inay taageerto saaxiibadeena Morocco," ayuu ku yiri qoraal uu soo dhigay X, oo hore loogu yiqiinay Twitter.
Qoraalka sawirka, Dadka ku nool Marrakesh ayaa ku deeqay dhiig si ay u caawiyaan boqollaalkii ku dhaawacmay dhulgariirka
Xigashada Sawirka, Getty Images
Qoraalka sawirka, Qaar badan oo ka mid ah dadka magaalada ayaa xalay ku hoyday bannaanka guryahooda iyadoo laga cabsi qabo in uu mar kale dhaco dhul gariir kale.
Xigashada Sawirka, Reuters
Qoraalka sawirka, Daraasiin dad ah ayaa seexday meel u dhow barkadda dabaasha ee hoteelka - oo ah meel loo dalxiis tago.
Mareykanka oo war ka soo saaray dhul gariirka Morocco
Madaxweynaha Mareykanka Joe Biden ayaa muujiyay sida uu uga xun yahay dadkii ku waxyeeloobay dhulgariirka wuxuuna sheegay in Mareykanka uu diyaar u yahay inuu bixiyo gargaar kasta oo lagama maarmaan ah.
“Waxaan aad uga xumahay khasaaraha nafeed ee ka dhashay dhulgariirkii ka dhacay Morocco,” ayuu ku yiri hadal uu soo saaray.
Dalka Shiinahana, Madaxweyne Xi Jinping waxa uu "farriin tacsi ah" u diray Morocco, sida ay sheegtay warbaahinta dowladda Shiinaha.
Wararkii ugu dambeeyay ee dhul-gariirka Morocco
Xigashada Sawirka, Reuters
Dhulgariir xooggan oo cabirkiisu yahay 6.8 ayaa ku dhuftay bartamaha dalka Morocco, waxaana ku dhintay ugu yaraan 820 qof, sida ay sheegtay wasaaradda arrimaha gudaha ee dalkaasi.
Meesha xudunta u ah ayaa ku taalla buuraha Atlas ee sare, oo 71km (44 mayl) koonfur-galbeed kaga beegan magaalada Marrakesh, sida ay sheegtay hay'adda sahaminta dhulka ee Maraykanka.
Cudurrada aan dawada lahayn iyo sida loola noolaado
Midowga Afrika oo xubin ka noqday G-20
Xigashada Sawirka, Getty Images
Ra'iisul Wasaare Modi oo khudbad ka jeediyay furitaanka
shirka ayaa ku casuumay Midowga Afrika (AU) inay ka mid noqdaan G20.
Ka mid noqoshada Midowga Afrika ayaa si weyn loo sugayay ka
hor inta uusan shirku furmin.
Go'aanka ayaa sii xoojin doona dadaalka Modi ee ku aaddan in
India laga dhigo codka Koonfurta Adduunka.
Muhiimadda Midowga Afrika ee G20
Shirwaynahani waxa uu markhaati ka yahay go'aan taariikhi
ah.
Ururka Midowga Afrika oo ka kooban 55 dal oo xubnaha ka ah ayaa ku sugan shir-madaxeedka oo lagu casuumay kana socda Hindiya. Hadda, waxay yeelan
doontaa maqaam la mid ah tan Midowga Yurub.
Hindiya waxay u doodaysay ka mid noqoshada AU-da muddo bilo
ah. Wadamada sida Russia, US, Australia iyo Japan ayaa sidoo kale taageeray
tallaabadan kadib markii madaxweynaha Senegal Macky Sall uu soo jeediyay 2022-kii markii uu ahaa guddoomiyaha Midowga Afrika.
Falanqeeyayaasha ayaa sheegay in tallaabadani ay xoojin doonto
codka Global South oo Hindiya ay doonayso inay ku matasho waxayna siin
doontaa waddamada Afrika madal caalami ah oo lagu muujiyo dhibaatooyinka ay la
kulmaan waddamada soo koraya, iyo sidoo kale inay wax weyn ka sheegaan
go'aannada iyaga khuseeya marka ay gaaraan waddamada barwaaqaysan. aduunka.
Neymar oo dhigay rikoor aan horay uga dhicin Brazil
Weeraryahanka, oo 31 jir ah, oo soo galay ciyaartii
isreebreebka Koobka Adduunka ee rikoorka jabiyay oo dhaliyay 77 gool, ayaa
khasaariyay rigoore ka hor inta uusan laba gool dhalin qeybtii labaad ee
ciyaarta isagoo saftay 125aad.
"Weligay kuma fikirin inaan gaaro rikoorkan, kama fiicni
Pele ama ciyaaryahan kasta oo kale oo qaranka ah," ayuu yiri.
Marta ayaa dhalisay rikoor 122 gool 189 kulan oo ay u
ciyaartay kooxda haweenka Brazil.
Pele, oo dhintay bishii December isagoo 82 jir ah, ayaa
dhaliyay 77 gool 92 kulan oo uu saftay intii u dhaxaysay 1957-dii iyo 1971-dii.
Waxaa loo arkaa inuu yahay mid ka mid ah ciyaartoydii ugu fiicnaa ee abid
ciyaara kubadda cagta.
Tababaraha Brazil Fernando Diniz ayaa yiri: “Waxa uu u yimid
inuu sameeyo waxa uu sameeyay oo ah madadaalo, labo gool iyo inuu jabiyo
rikoorka”.
Neymar ayaa noqday ciyaaryahanka aduunka ugu qaalisan markii
uu Paris St-Germain kaga soo biiray Barcelona aduun dhan £200m sanadkii
2017-kii.
Waxa uu ka tagay kooxda Faransiiska xagaagan si uu ugu biiro
kooxda Saudi Pro League ee Al-Hilal.
Tirada dhimashada ee dhul gariirka Marooko oo labo jibbaarantay
Xigashada Sawirka, Reuters
In kabadan 600 ayaa dhimatay sida uu sheegay wasaaradda
arrimaha gudaha ee dalka Marooko.
Waxaan hadda xaqiijinnay in 632 qof ay dhinteen 329 kalena
ay dhaawacmeen, sida lagu sheegay warbixin ay soo saartay wasaaradda arrimaha
gudaha ee Morocco, oo ay soo xigatay wakaaladda wararka ee AFP.
Sida laga soo xigtay wasaaradda, dadka dhaawacmay, 51 ka mid
ah ayaa ku jiray xaalad halis ah dhulgariirka ka dib.
Tirada dhimashada ayaa la filayaa in ay sii kororto kadib
dhulgariirkii la sheegay in uu ku dhuftay saddex meelood meel dalkaasi kamida.
Wararka ayaa sheegaya in dhibaato weyn ay ka jirto sidii loo
gaari lahaa tuulooyinka fog fog ee ku yaalla buuraha Atlas oo uu dhulgariirku
si ba’an u saameeyay.
Waxa laga yaabaa inay qaadato maalmo ka hor inta
samatabbixiyeyaashu aanay gaarin tuulooyinkaas oo badi ka kooban
dhismayaal duug ah.
Xataa dadka ku nool jasiiradaha Canary ee xeebaha Morocco
iyo Algeria oo deris la ah bari ayaa sheegay inay dareemeen dhulgariirka.
Maxaa sababa quurada, sidee ayaadna u joojin kartaa?
Xigashada Sawirka, Getty Images
Qofna ma ogaan karo tirada rasmiga ah ee dadka habeenkii quuriya ee dunida ku nool. Balse tirada dadkan ayaa sii kordheysa.
Quuradu ma dhibto qofka quurinaya, balse waxay hurdada u diiddaa qofka jiifa meel u dhow.
Qoysas badan ayaa la sheegay inay ku burburaan quurada darteed.
Golaha amaanka ee Qaramada midoobay ayaa si buuxda isugu
raacay qaraar qabyo ah oo ka hadlaya qubidda (burburinta) dhuxusha.15ka dal ee xubnaha ka ah golaha ayaa
qaraarka 2696 ku soo saari doona dukumenti qoraal ah.
Xubnaha ayaa la sheegay in ay eegeen dalab uga yimid
dawladda federaalka Soomaaliya oo doonaysa in la soo saaro Qaraar aan ka hor
imaanayn kii tirsigiisu ahaa 751 ee 1992 lagu mamnuucay ka ganacsiga iyo
dhoofinta dhuxusha Soomaaliya.
Dawladda Soomaaliya waxay doonaysaa in hal mar oo kaliya loo
fasaxo inay daadiso (burburiso) dhuxusha taalla, sida ku xusan warqad la qoray
14kii Agoosto.
Golaha ayaa faray Soomaaliya in ay dhaqan geliso dalabkaas
sida ku xusan qaraarradii 2036 (2012) iyo 2182 (2014), waxaana jira guddi ku
dabagali doona sida ay hawshaas u fusho.
Madaxweynaha Koonfur Afrika Cyril Ramaphosa ayaa ku dhawaaqay geerida isagoo sidoo kale ka tacsiiyeyay.
“Waxaan aad uga xumahay inaan ku dhawaaqo geerida Amiir
Mangosuthu Buthelezi, Amiirka Kwa Phindangene, Ra'iisul Wasaaraha Dhaqanka ee
Boqortooyada Zulu iyo Qaranka, iyo Aasaasihii ahaana Madaxweynaha Emeritus ee
Xisbiga Xoriyadda Inkatha”.
“Amiir Mangosuthu Buthelezi waxa uu ahaa hoggaamiye heersare
ah oo soo maray siyaasadda iyo nolosha dhaqanka ee qarankeena, oo ay ku jiraan
halgankii xornimo doonka, kala guurkii inoo sugay xoriyadeena 1994 iyo
dimoqraadiyaddeenii”. Ayuu sii raaciyay
Amiir Buthelezi, oo soo noqday Wasiirkii Arrimaha Gudaha ee
ugu horreeyay ee dimuqraadiga ah ee Koonfur Afrika, ayaa geeriyooday saacadihii
hore ee saaka, laba toddobaad uun kadib dabaaldegga dhalashadiisa 95aad.
Waxaa lagu dhawaaqi doonaa waqtigeeda xilliga aaska, iyadoo
lagu salaynayo wada-tashi dhexmara dowladda iyo qoyska, oo ku saabsan
qabanqaabada baroordiiqda iyo maamuuska boqorka.
Putin iyo madax kale oo aan ka qayb gelin shirka G-20 ee Hindiya
Xigashada Sawirka, Reuters
Ra'iisul wasaaraha Hindiya, Narendra Modi, ayaa ku soo
dhaweynayay hoggaamiyeyaasha G-20 furitaanka shir-madaxeedka kooxda ee Delhi.
Si kastaba ha ahaatee, madaxda labada dal ee ugu awoodda
badan caalamka ee Ruushka iyo Shiinaha ayaan ka qaybgelin shirka, waxaana
kooxdan si weyn ugu kala qaybsantay arrimo dhowr ah oo ay ugu horreyso
duullaanka Ruushka ee Ukraine.
Hindiya waxa ay aad u danaynaysay in ay diiradda saarto
wada-hadallada arrimaha sida aan habboonayn u saameeya waddamada soo koraya.
Laakin Mr Modi ayaa la filayaa in uu sameeyo is afgarad ku filan oo lagu heshiiyo marka uu shirku dhamaado.
Bishii Maarso, maxkamadda caalamiga ah ee dambiyada (ICC) ayaa soo saartay amar lagu soo xirayo madaxweynaha Ruushka Vladimir Putin, oo ay ku eedeysay inuu dambiyo dagaal ka geystay Ukraine. Markaa, Putin waxa uu doonayaa in uu iska ilaaliyo ceebta ka dhalan karta in la xiro haddii uu ka baxo Ruushka. Waxa uu ka baaqday shirkii Brics ee dhawaan ka dhacay Koonfur Afrika.
Ku dhawaad saddex boqol oo qof oo ku geeriyooday dhul gariir xooggan oo ka dhacay Marooko
Xigashada Sawirka, Reuters
Dhul gariir xooggan ayaa ku dhuftay dalka Morocco, waxaana
ku dhintay ugu yaraan laba boqol iyo sagaashan iyo lix qof, iyadoo tiro intaas
ka badanna ay ku dhaawacmeen, sida ay sheegtay wasaaradda arrimaha gudaha ee
dalkaas.
xooggiisu waxa uu ahaa gobol aan dadku ku badnayn oo ku yaal
buuraha Atlas halkaas oo ay jiraan magaalooyin yar, iyo deegaano badan oo fog
oo ay adagtahay in la galo.
Dad badan oo degganaa magaalada ugu weyn ee u dhow,
Marrakesh, ayaa ka qaxay guryahoodii markii uu dhulgariirku dhacay.
Muuqaal la soo dhigay baraha bulshada ayaa muujinayay
dhismayaal gariiraya, burbur badan oo waddooyinka yaalla iyo dad dhex socda burbur iyo boor badan.
Isbitaalada magaalada Marrakesh ayaa lagu soo waramayaa in
lagu dabiibayo qaar badan oo ka mid ah dadka dhaawacmay.
