جنجال بر سر ریاست اتاق بازرگانی؛ حسین سلاح‌ورزی کوتاه نیامد

روز دوشنبه در حالی به پایان رسید که کماکان دقیق روشن نیست بر سر اتاق بازرگانی و انتخابات و رئیس آن چه آمد. خبرگزاری ایرنا می‌گوید که حسین سلاح‌ورزی به دلیل مخالفت وزارت اطلاعات از ریاست اتاق بازرگانی کنار گذاشته شده است. اما اتاق بازرگانی اصرار دارد که او رئیس اتاق بازرگانی است.

این مساله در واقع تنشی است در بین وزارت صمت و اتاق بازرگانی که ناگهان از پرده برون افتاده است و ریشه ماجرا هم در آخرین دوره انتخابات اتاق بازرگانی است که شاید بتوان آن را پرحاشیه‌ترین انتخابات این سازمان غیرانتفاعی در این سال‌ها توصیف کرد.

این انتخابات که در ۲۸ خرداد امسال برگزار شد، هنوز با ابهامات زیادی همراه است. حسین سلاح‌ورزی برنده آن انتخابات است و بر اساس بیانیه‌ای که اتاق بازرگانی در روز دوشنبه منتشر کرد، او و دیگر اعضای هیات رئیسه «با پشتوانه رأی قاطع نمایندگان بخش خصوصی در اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران» به کار خود ادامه می‌دهند.

آقای سلاح‌ورزی ساعتی بعد از انتشار خبر کنار رفتنش از اتاق بازرگانی در یک جلسه کاری با سفیر ایران در سوئد شرکت کرد.

از آن جایی که طبق قانون‌اساسی جمهوری اسلامی، اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی به‌عنوان هماهنگ‌کننده فعالیت‌های بخش خصوصی و نماینده آنها در حوزه‌ اقتصاد است و از جایگاه مشورتی با قوای سه‌گانه‌ نظام نیز برخوردار است، هرگونه ناآرامی و اختلال در فرایند آن، با حساسیت بالایی از سوی فعالان اقتصادی دنبال می‌شود.

در انتخابات دهمین دوره هیات نمایندگان اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران، حسین سلاح‌ورزی با کسب ۲۶۵ رای از کل ۴۸۵ رای به عنوان رئیس دوره دهم این نهاد انتخاب شد.

او که از سال ۱۳۹۵ نائب رئیس اتاق بازرگانی ایران و جایگزین غلامحسین شافعی شد، سوابق حضور در شوراى عالى بورس، شوراى عالى كار كشور، نمایندگی بخش كارفرمايى ايران در سازمان بين‌المللى كار (ILO) را در کارنامه خود دارد. او همچنین عضو هیات نمایندگان اتاق خرم‌آباد در اتاق بازرگانی ایران است.

سلاح‌ورزی تا سال قبل، دو دوره رئیس اتاق بازرگانی خرم‌آباد بود. او را از نزدیکان جهانگیری ، معاون اول دولت حسن روحانی می‌دانند.

حسین سلاح‌ورزی در جریان اعتراض سال گذشته مردم ایران، در توییتر مطالبی منتشر کرد که برخی آن‌ها را حمایت ضمنی از اعتراض‌ها توصیف کرده‌اند.

این موضوع از چشم برخی رسانه‌های نزدیک به سپاه دور نماند و خبرگزاری تسنیم یک روز بعد از انتخابات اتاق با انتشار تصویری از صفحه توییتر سلاح‌ورزی، او را «ضدانقلاب» و «برانداز» توصیف کرد.

در عین حال برخی از خبرنگاران نیز حسین سلاح‌ورزی را به فساد متهم کرده‌اند و می‌گویند وزارت اطلاعات به همین دلیل با انتخاب او مخالفت کرده است.

خبرگزاری مهر هم تصویری از نامه حراست وزارت صمت منتشر کرد که نشان می‌دهد صلاحیت حسین‌سلاح‌ورزی مورد تایید این وزارتخانه نیست.

ولی اتاق بازرگانی ایران با این توضیح که وزارت صمت مسئولیتی در این زمینه ندارد، به این نامه توجهی نکرد.

اما این پایان تنش نبود.

خبرگزاری ایرنا صبح دوشنبه، پنجم تیر، خبر برکناری رئیس اتاق بازرگانی ایران را منتشر کرد که با واکنش منفی سلاح‌ورزی مواجه شد.

پس از انتشار این خبر، سلاح‌ورزی به اقتصاد آنلاین گفت: «ما از صبح امروز در محل کار حاضریم و استعفا را ۱۰۰ درصد تکذیب می‌کنم.»

سایت خبری اتاق بازرگانی ایران هم به این اخبار واکنش شان داده و نوشت: «حسین سلاح‌ورزی رئیس اتاق ایران به همراه شش عضو دیگر هیئت رئیسه با پشتوانه رای قاطع نمایندگان بخش خصوصی در اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران، به فعالیت خود ادامه می‌دهند. طبق نظر انجمن نظارت بر انتخابات اتاق ایران، این انتخابات در چارچوب قانون و آیین‌نامه انتخاباتی اتاق ایران انجام‌شده و پایان‌یافته است. همچنین اسناد تأیید این انتخابات طبق آیین‌نامه انتخاباتی اتاق ایران به شورای عالی نظارت اعلام‌شده است.»

در واکنش به برکناری سلاح‌ورزی، روسای ۱۰۶ تشکل اقتصادی با ارسال نامه‌ای سرگشاده به سران سه قوه، از آنها خواستند تا به دلیل اینکه انتخابات ۲۸ خرداد اتاق بازرگانی ایران، «با حضور حداکثری و مطابق با آیین نامه‌های شورای عالی نظارت و قانون اتاق برگزار شد»، از آن حمایت کنند.

به طور معمول «اتاق بازرگانی» یک نهاد مستقل است که به شکل مستقیم بخشی از حکومت یا نهادی دولتی محسوب نمی‌شود. «اتاق بازرگانی» در واقع یک انجمن داوطلبانه است که در آن صاحبان تجارت و صنایع برای حفاظت از منافع خود تاسیس می‌کنند.

اگرچه چنین نهادهایی معمولا با دولت همکاری و روابط مهمی دارند، اما خودمختاری خود را حفظ می‌کنند و توسط نهادهای حکومتی کنترل نمی‌شوند.

اما بررسی‌های بی‌بی‌سی فارسی نشان می‌دهد که نهادهای امنیتی به شکل مستقیم و نهادینه بر روی انتخاب اتاق بازرگانی در ایران کنترل دارند.

یک منبع آگاه از اتاق بازرگانی ایران، به بی بی سی فارسی گفت: «بر اساس آیین نامه اتاق بازرگانی، انجمن نظارت بر انتخابات اتاق‌ها، قبل از برگزاری هر انتخاباتی، لیست کاندیداهای هیات رئیسه را تهیه کرده و طی نامه‌ای به وزارت اطلاعات ارسال می‌کند.»

خبرگزاری ایرنا نامه‌ای منتشر کرده که می‌گوید متعلق به مرکز حراست وزارت صمت است و یک روز قبل از انتخابات اتاق بازرگانی برای این نهاد ارسال شده است. در این نامه آمده است که بر اساس نظر وزارت اطلاعات فقط دو نفر اجازه دارند در انتخابات اتاق بازرگانی نامزد شوند که نام حسین سلاح‌ورزی در بین آن‌ها وجود ندارد.

به گفته یک منبع آگاه در اتاق بازرگانی، در آیین‌نامه آمده است که وزارت اطلاعات باید ظرف ۱۰ روز به اتاق بازرگانی پاسخ بدهد.

او می‌گوید: «ولی هیات رییسه و انجمن نظارت بر انتخاب‌های اتاق، بعد از ۱۰ روز هیچ پاسخی از سوی وزارت اطلاعات دریافت نکرد. طبق آیین نامه‌های انجمن نظارت و نظر معاونت حقوقی اتاق، این عدم ارسال پاسخ از سوی وزارت اطلاعات، به معنی تایید صلاحیت افراد است و اتاق بازرگانی حق دارد انتخابات را برگزار کند. »

این منبع آگاه در خصوص مخالفت وزارت صمت با انتخاب سلاح‌ورزی افزود: «برخی از مدیران وزارت صمت مخالف سلاح‌ورزی هستند. در جلسه ای که پیش از انتخابات برگزار شد، جواد حاجی حسینی، معاون امور مجلس وزارت صمت، خطاب به سلاح‌ورزی گفت: توصیه می کنم که این برادر در انتخابات شرکت نکند. »

این منبع آگاه در مورد نامه وزارت صمت گفت: «این نامه دو روز قبل از برگزاری انتخابات به اتاق ارسال شد. اما انجمن نظارت بر انتخابات اتاق و امور حقوقی اتاق در مورد نامه حراست وزارت صمت گفتند که بر اساس آیین نامه‌های اتاق، مرجع تصمیم‌گیری در خصوص صلاحیت افراد، وزارت اطلاعات است، نه وزارت صمت.»

اتاق بازرگانی و وظایفش

اتاق بازرگانی صنایع و معادن ایران، در اسفند ۱۳۴۸ از ادغام دو اتاق بازرگانی و اتاق صنایع و معادن ایران به وجود آمد و در چهار حوزه صنعت، معدن، بازرگانی و کشاورزی فعال است.

ارکان اتاق عبارت از شورای عالی نظارت، هیات نمایندگان که از استانها انتخاب می‌شوند و هیات رییسه است.

هیات نمایندگان اتاق بیش از ۴۰۰ عضور دارد که از استان‌های کشور انتخاب می‌شوند.

مهمترین وظیفه اتاق بازرگانی ایرانی ارائه مشاوره در کمیسیون‌های تخصصی به قوای سه گانه در جهت حمایت بخش خصوصی، ارائه تسهیلات و کمک‌های فنی و اقتصادی به افراد تابعه، ارتباط و همکاری با اتاق‌های بازرگانی و صنایع و معادن دیگر کشورها، صدور و تمدید کارت بازرگانی و عضویت اتاق، تایید اسناد تجاری، انجام امور مربوط به ویزای تجاری و ارائه خدمات مشاوره در زمینه سرمایه گذاری خارجی در ایران است.

بعد از اتاق ایران، اتاق بازرگانی تهران مهمترین اتاق بازرگانی ایران است که ۶۰ نماینده دارد که ۴۰ نماینده آن از بخش خصوصی و ۲۰ نماینده آن از طرف دولت انتخاب می‌شوند. نمایندگان دولت معمولا از سوی وزارت صمت معرفی می‌شوند.