محسنی‌ اژه‌ای بار دیگر به ریاست قوه قضائیه منصوب شد

منتشر شده در
زمان مطالعه: ۴ دقیقه

غلامحسین محسنی‌ اژه‌ای در حکمی که رسانه‌های ایران با امضای مجتبی خامنه‌ای منتشر کرده‌اند بار دیگر به ریاست قوه قضائیه منصوب شد.

در این پیام مجتبی خامنه‌ای آمده است که «مجموعه مطالبات مطرح شده» از سوی آیت‌الله خامنه‌ای و «نکات مذکور» در پیام هفتم تیر خودش «راهگشای تحول و شکوفایی» در قوه قضائیه توصیف شده است.

غلامحسین محسنی اژه‌ای از اعتراضات دی ۱۴۰۴ و به‌خصوص پس از شروع جنگ اخیر بارها به دادستان‌ها تاکید کرده است که باید هر چه سریع‌تر و بدون اغماض به پرونده بازداشت‌شدگان اعتراضات دی ماه و کسانی که به اتهام‌های «همراهی یا همکاری» یا «جاسوسی» برای دشمن در جنگ ۴۰ روزه بازداشت شده‌اند، حکم صادر و اجرا کنند.

روند اعدام‌ها بعد از جنگ اخیر شدت گرفته و اموال صدها نفر توقیف یا مصادره شده است.

رئیس قوه قضائیه با حکم رهبر جمهوری اسلامی برای یک دوره پنج ساله منصوب می‌شود.

آقای اژه‌ای ۱۰ تير ۱۴۰۰ به ریاست قوه قضائیه منصوب شد و دوره پنج ساله‌اش چند روز پیش به پایان رسید.

او در تیر ۱۴۰۰ با حکم آیت‌الله علی خامنه‌ای به‌عنوان رئیس قوه قضائیه جایگزین ابراهیم رئیسی شد؛ آقای رئیسی در آن زمان قرار بود به‌زودی به‌عنوان رئیس‌جمهور آغاز به کار کند.

غلامحسین محسنی اژه‌ای از جمله طلاب مدرسه حقانی بود که مدت کوتاهی پس از پیروزی انقلاب ۱۳۵۷ وارد فعالیت‌های قضایی و امنیتی شد و همه عمر کاری خود را در این سمت‌ها مشغول بوده است.

او در سال ۱۳۳۵ در روستای اژیه در استان اصفهان متولد شد و نام خانوادگی‌اش هم محسنی اژیه است اما به مرور به محسنی اژه‌ای مشهور شده است.

آقای محسنی اژه‌ای گفته است که در سال ۱۳۵۱ طلبه شد و مدتی در اصفهان بود و سپس به مدرسه حقانی در قم رفت؛ مدرسه‌ای که محمد حسینی بهشتی در ایجاد آن نقش داشت و تعداد زیادی از شاگردانش پس از انقلاب ۱۳۵۷ سمت‌های قضایی و امنیتی گرفتند.

او گفته است که ابتدا در کمیته و جهاد سازندگی اصفهان فعالیت می‌کرد و سپس به دعوت علی قدوسی، دادستان کل انقلاب، وارد سیستم قضائیه شد اما دوباره در سال ۱۳۶۱ به قم بازگشت.

آقای محسنی‌اژه‌ای از جمله مدیران قوه قضائیه دوره محمد یزدی بود که با چهره‌های شاخص سیاسی جریان مشهور به چپ اسلامی از جمله مهدی کروبی نیز روابط نزدیکی داشت. با این حال او پس از پیروزی محمد خاتمی در سال ۱۳۷۶ قاضی پرونده‌هایی شد که علیه مقامات دولت و چهره‌های مشهور به اصلاح‌طلب تشکیل شده بود.

او از جمله قاضی پرونده جنجالی غلامحسین کرباسچی، شهردار سابق تهران، شد که در دوره‌هایی با یکدیگر روابط نزدیکی داشتند. جلسات این دادگاه از تلویزیون ایران پخش می‌شد و آقای محسنی اژه‌ای در فضای عمومی نیز مطرح شد.

او پس از دادگاه آقای کرباسچی نیز رئیس مجتمع قضائی ویژه رسیدگی به جرائم کارکنان دولت بود که برخی از پرونده‌های مهم از جمله پرونده‌های مربوط به مطبوعات در آن رسیدگی می‌شد.

غلامحسین محسنی اژه‌ای شهریور ۱۳۷۹ سخنگوی قوه قضائیه شد. یکی از اتفاقات دوره سخنگویی او سخنرانی در دانشگاه‌ها و جدال لفظی با حامیان محمود احمدی‌نژاد بود.

آقای محسنی اژه‌ای مرداد ۱۳۸۴ و با پیروزی محمود احمدی‌نژاد، وزیر اطلاعات شد. در دوره وزارت اطلاعات او واژه «براندازی نرم» در ادبیات نهادهای امنیتی شایع شد و شماری از جمله هاله اسفندیاری و یحیی کیان تاجبخش، پژوهشگران تبعه آمریکا، و آرش و کامیار علایی، فعالان مبارزه به بیماری ایدز، با این اتهام بازداشت شدند.

آقای محسنی اژه‌ای تیر ۱۳۸۸ و پس از اعتراض به برکنار نشدن اسفندیار مشایی از سمت معاون اول رئیس‌جمهور با وجود دستور رهبر جمهوری اسلامی، از سمت خود عزل شد.

او آذر ۱۳۹۶ محمود احمدی‌نژاد را به «لاتی که یک مدت از چشم‌ها افتاده بود و رنج می‌برد» تشبیه کرد و گفت که زبان او «هرز شده است و هرچه به زبانش بیاید می‌گوید.»

در آذر ۱۳۹۶ «سوت بلبلی زدن» آقای محسنی اژه‌ای در دانشگاه شریف در اعتراض به سوت زدن دانشجویان معترض خبرساز شد.

علی اکبر جوانفکر، مشاور محمود احمدی‌نژاد، در واکنش به این اقدام نوشت: «اگر فردی با بیش از شصت سال سن و در کسوت روحانیت، با ریش سفید و تجربه تصدی مسئولیت‌های مهم در کشور... با رفتاری سبک، اقدام به زدن سوت بلبلی کند، به گونه‌ای که مضحکه عام و خاص شود... آیا باید او را به پزشکی قانونی معرفی کرد یا آنکه مستقیما در بیمارستان مخصوص بستری نمود.»

غلامحسین محسنی‌اژه‌ای از مدافعان سرسخت حجاب اجباری بوده است و آبان پارسال با اشاره به «ناهنجاری‌های اجتماعی» گفته بود که با سازمان اطلاعات سپاه پاسداران و وزارت اطلاعات صحبت کرده و به دادستان‌ها دستوراتی در این باره داده است.

برخی از پرونده‌های جنجالی محسنی اژه‌ای

جز اعتراضات سراسری «زن، زندگی، آزادی» و اعتراضات دی ۱۴۰۴، محسنی اژه‌ای در طول چند دهه همواره درگیر پرونده‌های مهم و جنجال‌برانگیز بوده است که مروری کوتاه می‌کنیم بر برخی از مهم‌ترین آنها:

  • محسنی اژه‌ای بازجوی پرونده تقی محمدی از متهمان انفجار دفتر نخست وزیری بود که جنازه اش در۱۹ فروردین ۱۳۶۵، در زندان پیدا شد و مقامات پرونده اعلام کردند که خودکشی کرده است. پس از این اتفاق و موضوعات دیگری چون دستگیری خسرو تهرانی، رئیس دفتر اطلاعات نخست وزیری، آیت‌الله خمینی دستور داد که این پرونده بسته شود.
  • او از سال ۱۳۶۵ در پرونده‌هایی که برای آیت‌الله منتظری و نزدیکانش تشکیل شد حضور داشت و همزمان با وزارت اطلاعات در دادگاه ویژه روحانیت نیز فعالیت می‌کرد و از جمله نماینده دادستان در پرونده مهدی هاشمی برادر داماد آیت‌الله منتظری بود.
  • در دهه ۷۰ نیز او قاضی پرونده‌های جنجال برانگیز بسیاری از جمله پرونده اختلاس از بانک صادرات شد و برای مرتضی رفیق‌دوست، برادر محسن رفیق دوست، حکم زندان و برای فاضل خداداد حکم اعدام صادر کرد.
  • نام غلامحسین محسنی اژه‌ای سال ۱۳۷۷ در ماجرای قتل‌های دگراندیشان مشهور به قتل‌های زنجیره‌ای هم مطرح شد و خبرهایی نقل شد که قربانعلی دری‌ نجف‌آبادی، وزیر سابق اطلاعات، در کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس، گفته که آقای محسنی اژه‌ای فتوای «ارتداد» پیروز دوانی را ابلاغ کرده است.