You’re viewing a text-only version of this website that uses less data. View the main version of the website including all images and videos.
Ndịagha Naịjirịa ekwupụtala na mmadụ iri abụọ na isii ebutela nje covid-19 n’ime mmadụ narị anọ na iri na asaa ha mere nnyocha.
Minista njem dị n'aka na Naịjirịa bụ Rotimi Amaechi ekwuola ụnyaahụ na ụgbọoloko sị Abụja aga Kaduna ga-amalite ọrụ ọzọ ụbọchị Wenezde na-abịa.
Cheta na e mechiburu njem ụgbọoloko na Maachi maka agha coronavirus.
Mba North Korea ekwuputela ihe ha kpọrọ onye mbụ a na-eche na o butere coronavirus n'ebe ahụ.
Ụlọọrụ mgbasa ozi akpọrọ KCNA nke steeti kwuru na onye ahụ bụ onye si mba ahụ fere South Korea kamgbe afọ atọ ma bata ọhụrụ a na-egosi mgbama covid-19.
Ha kwuru na onye ahụ gafere okeala North Korea na South Korea n'ụzọ nzuzo wee bata.
Onyeisiala mba ahụ bụ Kim Jong-un machịrị ngagharị n'ogbe ebe okeala ahụ dị na Kaesaong.
North Korea, bụ mba ndị mmadụ aghọtachaghị kwuburu na o nweghị onye bu ọrịa covid 19 na mba ahụ, mana ndị ọkachamara kwuru na ọ bụchaghị eziokwu.
Ahụla mmadụ 438 ọhụrụ bu nje coronavirus ọhụrụ Naịjirịa dịka akara Twitter ndị ụlọọrụ na-egbochi mfesa nje bụ Nigeria Centre for Disease Control si dee n'ụtụtụ Sọnde.
N'ime ọnụọgụ a, Enugwu were iri na ise (15), Ebonyi iri na otu (11), Abia itoolu (9) ebe Delta ji asatọ (8).
Nchịkọta ọnụọgụ ndị nwere ya bụ nje na Naịjirịa ugbua dịzị narị puku iri atọ na itoolu, narị iri itoolu, asaa na asaa (39,977).
Mmadụ narị puku iri na isii, narị iri itoolu na iri anọ na asatọ (16,948) agbakeela na ya bụ ọrịa ebe ọ tagoro isi mmadụ narị asatọ, na iri ise na isii (856).
N'egwuregwu, Paris St. Germain amaburula iko asọmpi ndị France site na-iji otu ọkpụ merie Saint-Etienne n'egwubọọlụ ha gbara ụbọchị Fraịde.
Ya bụ egwubọolụ Kylian Mbappe meruru ahụ bụ nke mbụ agbara na mba ahụ kemgbe e mechiri egwuregwu maka egwu coronavirus.
A chụpụrụ Loic Perrin bụ onye meruru Mbappe ahụ dịka Neymar nyere ya bụ otu goolu nyere ha mmeri.
Mbappe bụ onye mechere nwere mkpara ruru ụkwụ gaa tukwuru ala na-atụ egwu na ya bụ ahụ o meruru nwereike ịme ka ọ ghara iso gbaa asọmpi Champions League mgba ha na Atalanta ga-ezukọ n'Ọgụst.
Ngalaba na-ahụ maka mgbochi ọrịa bụ Nigeria Centre for Disease Control (NCDC) ekwuola na mmadụ 591 ọhụrụ esorola na ndị ahụrụ coronavirus n'ahụ ha.
ihe ịtụ n'anya na ọnụ ọgụgụ ọhụrụ a bụ mmadụ 191 n'ime ndị a si steeti Oyo dịka steeti ahụ nwetekarịrị ndị ọhụrụ nje fesara.
Lagos sosi ha n'azụ dịka mmadụ 168 ọhurụ butere ọrịa ahụ na steeti ahụ.
NCDC sị na mgbakọ ọnụ ọgụgụ ọhụrụ na nke ochie butere ndị ha hụrụ ọrịa n'ahụ 39539.
Nnọọ nụ dịka anyị na-amalite njem nke ụtụtụ a.
Akụkọ maka coronavirus ga-eru unu aka site ebe a.
Ka ọ dị echi.
Western Sahara bụbu mba ọrịa coronavirus erutebeghi n'Afrịka, ekwuola na mmadụ anọ ebutela ya na mba ha.
N'agbanyeghi na mba Moroko na-ekwu na ha nọ n'okpuru ha, ngalaba African Union na-ahụta ya dịka mba nke 55 so n'otu ha.
Ka ọ dị ugbua, ihe karịrị mmadụ 750,000 ebutela ọrịa coronavirus na mpaghara Afrịka, ebe o gburula ihe ruru mmadụ 15,000, dịka ngalaba World Health Organisation (WHO) si kwuo.
Cyrus Oguna bụ ọnụ na-ekwuchitere gọọmentị mba Kenya, ekwuola na o bu coronavirus.
Oguna nọ n'ebe a na-elekọta ya n'ụlọọgwụ e wepụtara maka ndopu, kwuru na ọ bụ ka o si ọrụ ọ gara n'isiobodo Nairobi lọta, ka ahụ ya malitere igosi ọrịa a obere obere.
O kwuru na ahụ dị ezinaụlọ ya mma, mana a na-achọ ndị ya na ya nweburu mmekọ, ịma ma ha ebutere ya.
Mara na ọ gọnarịrị na ọ nọ n'ụlọọgwụ, ụbọchị ise gara aga.
Ọkammụta Akin Abayomi bụ kọmishọna ahụike Legọs steeti ekwuola na ha na-eji ihe dịka site n'otu puku narị ruo otu nde, elekọta otu onye bu ọrịa Covid-19 na steeti ahụ.
Abayomi kwuru nke a oge ọ na-agwa ndị ntaakụkọ okwu n'ụbọchị Tọọzde, kwuru sị na a bịa na ndị ọrịa a ejisighi ike, na ọ na-ewe ihe ruru otu puku naịra.
O kwukwara na ọ ga-arụ ahụ ịgbakọ ihe ọ na-eri steeti ahụ ilekọta otu onye bu ya bụ ọrịa, mana ihe o kwuru bụ ihe a na-eche na o ruru.
O kwuru na ihe a na-eji ego a eme gụnyere nlekọta, nri, ebe obibi nakwa ụgwọ a na-akwụ ndị ọrụ ahụịike na-elekọta mmadụ dgz.
Gọọmenti Uganda ekwuola na otu nwaanyị dị afọ 34 abụrụla onye mbụ coronavirus gburu na mba ahụ.
Dịka e dere n'akara Twitter Minista Ahụike na mba ahụ, nwaanyị a nwere amụma coronavirus gụnyere ụkwara, isi ọwụwa, ahụ ọkụ nakwa mkpọchị obi na-eme ka iku ume rịa ahụ.
Onyeisiala Donald Trump akagbuola ọgbakọ ukwu patị Repụbịkan chọrọ ime n'obodo Florida.
Trump sị na ọ bụ maka "mbawanye" coronavirus kpatara ntụgharị uche a.
Trump sị: "Ọ bụghị oge dị mma ime ya."
Ọ sịkwa na ya ga-akwu okwu okwesiri ikwu n'ọgbakọ n'ụzọ ọzọ.
Nke a na-abịa dịka ọnụ ọgụgụ ndị bu coronavirus gafere nde anọ.
Otu ihe kwesiri ime na ọgbakọ bụ ibunye Trump ọkọrọtọ patị Repụblịkan ọ ga-eji zọọ ọkwa onyeisiala.
Ọ bụ n'ebe ekwesiriburu ime ya bụ obodo Charlotte ka a ka ga-anọ mee ihe yiri ọgbakọ. Mana ọ gaghị agafee ọkara ụbọchị.
Trump wepụbụrụ ọgbakọ gawa obodo Jacksonville, na Florida dịka aka na-achị Nọt Karolina - bu onye patị Demokrat - siri ọnwụ na-aga achabi ndị ga-abịs ọgbakọ a maka iwu etinyere banyere ọgbakọ ndị mmadụ n'ihe coronavirus.
Mba Saụt Afrịka ga-agbachi ụloakwụkwọ ha ihe ruru izuụka anọ iji kwụsịlata mfesa ọrịa coronavirus.
Ha mere nke a dịka ọnụọgụgụ ndị bu ọrịa ahụ riri elu dị egwu kemgbe ha gbapere ụlọakwụkwọ n'ala ahụ.
Onyeisiala mba ahụ bụ Cyril Ramaphosa kọwara na o nweghi isi ịgbape ụlọakwụkwọ maọbụrụ na ọ ga-abụ ebe a na-ekesa ọrịa a.
Cheta na ndị nọ na klaasị nwere ule n'ụlọakwụkwọ pramarị na sekọndrị laghachiri ụlọakwụkwọ n'ụbọchị 6 ọnwa Jụlai n'etiti nkatọ ndị mmadụ na-akatọ ya bụ mgbape.
Coronavirus gburu mmadụ 20 na Naịjirịa n'ụbọchị Tụzde.
Ngalaba na-ahụ maka mgbochi ọrịa bụ Nigerian Centre For Disease Control (NCDC) sỊ na nke a butere ọnụ ọgụgụ ndị si ọrịa laa mmụọ mmadụ narị asatọ na iri atọ na atọ.
Dịka NCDC siri kwuo, ọ bụ mmadụ 604 ọhụrụ ka a hụrụ ọrịa na-ahụ ha na Naịjirịa.
Ndị nje a fesarala kemgbe ọbatala Naịjirịa bụ mmadụ 38,948.
Maadụ 16,061 n'ime ha agbakeela ma laa be ha.
Etu ọrịa siri kwụrụ na steeti 36 gụnyere mpaghara Abụja bụ:
Ọnụọgụgụ nke NCDC wepụtara na-egosi na obere ọnụọgụgụ na steeti ụfọdụ dị n'ọwụwa anywanwụ.
Iji ma atụ: Delta na Ebonyi nwere mmadụ itoolu, Imo nwere mmadụ asatọ ebe Enugwu nwere naanị mmadụ ise butere ọrịa a ọhụrụ.
N'agbanyueghị nke a, ọnụọgụgụ ndị butere ya bụ ọrịa n'ala Naịjirịa niile ka na-arị elu dịka achọpụtara mmadụ narị isii na anọ ọzọ nwere ya.
Nke a ga-eme ya ihe karịrị mmadụ puku iri asaa na asatọ enyochapụtara covid-19 n'ahụ ha na mba a.
Ndị Igbo unu a dị nkwadobe izu ike na ngwucha izu a?
N'agbanyeghi ya, gbaa nụ mbọ sonye anyị na peeji a maka akụkọ na-ewu ewu.
Jisike!
Ị mere ọfụma wee nọnyere anyị taa.
Ka ọ dị mgbe anyị ga-ahụ echi.
Ndeewo!
Minista ahụike Naịjirịa bụ Osagie Ehanire, ekwuola na o nweghi ihe ha chọtara n'ọgwụ "Madagascar cure" gosiri na ọ ga-agwọnwu ọrịa Covid-19.
O kwuru sị na ngalaba National Institute of Pharmaceutical Research and Development (NIPRD) nyochara ya bụ ọgwụ, wepụtara mpụtara gosiri na ọgwụ ahụ a na-akpọkwa "Covid Organics", nwere Artemisia anua.
O kwuru sị "Ebe o gosiri na ịnụ ya ebe ọ dị ukwu na-ewetuta etu ụkwara si atụ mmadụ, o nweghi ihe ọbụla gosiri na o nwereike ịgwọnwu Covid-19.
"Mana, anyị ga na-agba mbọ na-achọ ọgwụ mgbọrọgwụ na mkpaakwụkwọ nwereike ịgwọ ọrịa a."
Ngalaba na-ahụ maka ahụike mbaụwa bụ World Health Organization (WHO) ekwuola na ihe karịrị ndị ọrụ ahụike puku iri (10,000) ebutela ọrịa coronavirus kemgbe ọrịa a selitere isi.
Ka ha si kwuo, nke a bụ pasentị 10 n'ime ndị ahụike niile buterela coronavirus na mbaụwa, n'agbanyeghi na ọnụọgụgụ ndị buterela ya bụ ọrịa na mpaghara Afrịka erubeghi nke ndị buterela ya na mpaghara mbaụwa ndị ọzọ - Afrịka nwere mmadụ 700,000 n'ime ihe karịrị nde 15 bu ya na mbaụwa.
Ha kwuru na ihe kacha butere ha nsogbu a bụ na ngwaọrụ e ji ekpuchi onwe ha anaghị ezu etu o kwesịrị.
WHO kwukwara na ọ bụ ndị nọọsụ ka ọrịa a kacha metụta, n'ime ndị ọrụ ahụike buterela ya, n'ihi na ọ bụ ha na-akacha anọ n'ebe a na-elekọta ndị na-arịa ya bụ ọrịa.