လျှပ်စစ်မီးနာရီနဲ့ချီ ပြတ်တောက်နေတာကြောင့် သောက်သုံးရေပြတ်လပ်မှုတွေရှိလာ

တိုက်ရိုက် ထုတ်လွှင့်ချက်

1. ၁၈ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂တစ်ရက်တည်း ကိုဗစ်ကူးနှုန်း ၃၀၀၀ ကျော် ရောက်လာ

   ပြည်တွင်း ကူးစက်မြန် ကိုဗစ်မျိုးကွဲသစ် အိုမီခရွန် ကူးစက်မှုတွေ့ရှိလာပြီးနောက် ဒီကနေ့မှာ တစ်ရက်တည်း ကူးစက်သူ ၃,၀၅၈ ဦး အထိ တွေ့ရှိလာရပါတယ်။

   ဒါကြောင့် ဒါဟာ ပိုးတွေ့ရှိမှုနှုန်း ရာခိုင်နှုန်း ၉.၃၀ အထိ သိသိသာသာ မြင့်တက်လာတာ ဖြစ်ပါတယ်။

   အခုလ ၈ ရက် ကစတင်ပြီး နေ့စဥ် ပိုးတွေ့သူ ၁၀၀၀ ကျော် ရှိခဲ့ရာကနေ အစုလိုက်ပိုးတွေ့ရှိမှုတွေ ရှိခဲ့ရာက ၁၀ ရက်အတွင်း ပိုးကူးစက်နှုန်း မြန်မြန်ဆန်ဆန် မြင့်တက်လာတာ ဖြစ်ပါတယ်။

   လူနေ ထူထပ်တဲ့ ရန်ကုန်မြို့မှာလည်း ကူးစက် ဖျားနာသူတွေ အများအပြား ရှိနေပြီး အစိုးရဆေးရုံကြီးတချို့မှာ ဆရာဝန်တွေကိုယ်တိုင် ကူးစက်နေလို့ ဌာနတချို့ကို ပိတ်ထားရပါတယ်။

   အစိုးရဆေးရုံနဲ့ စင်တာတွေဆီ မရောက်လာတဲ့ နေအိမ်တွေမှာ ကူးစက်သူတွေနဲ့ ပြင်ပဆေးခန်းတွေမှာ ကုသနေတဲ့ ဖျားနာလူနာတွေ အတော်များများ ရှိနေတာကြောင့် အမှန်တကယ် ကူးစက်သူနှုန်းဟာ တရားဝင်စာရင်းထက် အများအပြား ရှိနေနိုင်ပါတယ်။

   ဒီလို ကူးစက်နှုန်းမြင့်တက်နေတာကြောင့် လာမယ့် သီတင်းပတ်ထဲမှာ ကူးစက်နှုန်း အမြင့်ဆုံးရောက်လာနိုင်တယ်လို့ ပညာရှင်တချို့က ခန့်မှန်းထားပါတယ်။

2. ၁၈ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂အိုင်စီဂျေမှာတရားရင်ဆိုင်ဖို့ စစ်ကောင်စီ ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ ထွက်ခွာ

3. ၁၈ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂ရဲတံခွန်ဓာတ်ငွေ့သိုက် အစုရှယ်ယာတွေကို Petronas နဲ့ Mitsubishiတို့ ထုတ်ရောင်း

   မြန်မာနိုင်ငံမှာ စစ်အာဏာသိမ်းပြီးတဲ့နောက် စွမ်းအင်ကုမ္ပဏီကြီးတွေ နိုင်ငံကနေ ထွက်ခွာနေကြရာမှာ အခုနောက်ဆုံး မလေးရှားက ပက်ထရိုနပ်စ် Petronas ကုမ္ပဏီနဲ့ ဂျပန်က မစ်ဆူဘီရှီ ကော်ပိုရေးရှင်း Mitsubishi Corp တို့ကလည်း မြန်မာနိုင်ငံက ရဲတံခွန်သဘာဝဓာတ်ငွေ့ ရှာဖွေတူးဖော်ရေးလုပ်ကွက်မှာ သူတို့ရင်းနှီးမြှုပ်နှံထားတဲ့ အစုရှယ်ယာတွေကို ထုတ်ပြီးရောင်းချတော့မယ်လို့ ရိုက်တာသတင်းထဲမှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။

   မစ်ဆူဘီရှီကုမ္ပဏီက ပြောခွင့်ရပုဂ္ဂိုလ်က အတတ်ပညာပိုင်းအရဖြစ်စေ၊ စီးပွားရေးပိုင်းကဖြစ်စေ လုပ်ငန်းဆက်လုပ်ဖို့က ခက်ခဲလာနေတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

   မြန်မာကမ်းလွန်ပင်လယ်က ရဲတံခွန် သဘာဝဓာတ်ငွေ့ရှာဖွေထုတ်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းမှ ာသူတို့ကုမ္ပဏီအနေနဲ့ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု စုစုပေါင်းရဲ့ ၁.၉၃ % သော အစုရှယ်ယာတွေကို သွယ်ဝိုက်ပြီး ပိုင်ဆိုင်ထားတာပါ။

   အဲဒီမှာကုမ္ပဏီရဲ့ စီမံချက်တွေ ရပ်ဆိုင်းတော့မှာ ဖြစ်တဲ့အတွက် သူတို့နဲ့ ဖက်စပ်လုပ်ခဲ့တဲ့ဂျပန်ကုမ္ပဏီများအဖွဲ့ JX Myanmarနဲ့ စကားပြောနေတယ်လို့လည်း သိရပါတယ်။

   ပက်ထရိုနပ်စ်ကုမ္ပဏီကလည်း သူ့ရဲ့လက်ခွဲကုမ္ပဏီတခုဖြစ်ပြီး ရဲတံခွန်ဓာတ်ငွေ့သိုက်မှာလုပ်ငန်းဆောင်ရွက်နေတဲ့ PC Myanmar (Hong Kong)အနေနဲ့ သူတို့ရဲ့ပိုင်ဆိုင်မှုတွေကိုရောင်းချဖို့ သဘောတူညီမှုတွေကို ပြီးခဲ့နှစ် ဇူလိုင်လအတွင်းက လုပ်ဆောင်ခဲ့တယ်လို့ ရိုက်တာ သတင်းဌာနကို ဒီလအစောပိုင်းတုန်းက ပြောထားပါတယ်။ ဘယ်သူက ဝယ်သူလဲဆိုတာကိုတော့သူတို့က ထုတ်မပြောပါဘူး။

   ရဲတံခွန်သဘာဝဓာတ်ငွေ့ထုတ်လုပ်ရေးရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုတွေထဲမှ ာPC Myanmar (Hong Kong) က ၄၀.၉ % ၊ မြန်မာ့ရေနံနဲ့သဘာဝဓာတ်ငွေ့လုပ်ငန်း (MOGE) က၂၀.၅%၊ JX Myanmar က ၁၉.၃ %စသဖြင့် ပိုင်ဆိုင်ကြပြီး ကျန်အစုရှယ်ယာတွေကို ထိုင်းက PTTEPကုမ္ပဏီက ပိုင်ဆိုင်တာပါ။

   ပြီးခဲ့တဲ့လအတွင်းကလည်း တိုတဲလ်(TotalEnergies)နဲ့ ရှယ်ဗရွန်(Chevron Corp) ရေနံနဲ့သဘာဝဓာတ်ငွေ့ကုမ္ပဏီကြီးတွေက မြန်မာနိုင်ငံမှာ စစ်အာဏာသိမ်းပြီးတဲ့နောက် လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖောက်မှုတွေ ဆိုးရွားလာတဲ့အတွက်ကြောင့်လို့ဆိုပြီး နိုင်ငံကနေ ထွက်ခွာသွားခဲ့ပါတယ်။

   

   ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, AFP/Getty Images

4. ၁၈ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂ကော့ကရိတ် ကမိုင်ကုန်းကျေးရွာ လက်နက်ကြီးကျလို့ အမျိုးသမီးတစ်ဦးသေဆုံး

   ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံး KNU တပ်မဟာ၆ ထိန်းချုပ်နယ်မြေအတွင်းက ကော့ကရိတ်မြို့ တောင်ဘက် ကမိုင်းကုန်းကျေးရွာဘက်ကို စစ်ကြောင်းထိုး ဝင်ရောက်လာတဲ့ စစ်ကောင်စီတပ်တွေနဲ့KNUတပ်မဟာ၆ လက်အောက်ခံ တပ်ရင်း၂၇ ၊ ဒေသကာကွယ်ရေးပူးပေါင်းတပ်တို့ မနေ့ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၇ ရက် ကစလို့တိုက်ပွဲတွေဖြစ်ပွားနေပါတယ်။

   

   ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, CJ

   ဒီနေ့ဖေဖော်ဝါရီ ၁၈ ရက်မနက်ပိုင်းထိ တိုက်ပွဲတွေဆက်လက်ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး ကော့ကရိတ်မြို့ အခြေစိုက် ၉၇ တပ်ရင်း အမြောက်ကုန်း၊ လှိုင်ဝ အမြောက်ကုန်းဘက်ကနေ ပစ်ခတ်လိုက်တဲ့ လက်နက်ကြီးကျည် ကျရောက်ပေါက်ကွဲတာကြောင့် အမျိုးသမီး တစ်ဦးသေဆုံး ပြီး အမျိုးသားတစ်ဦး ထိခိုက်ဒဏ်ရာ ရရှိသွားကြောင်း ကမိုင်ကုန်းရွာဒေသခံတစ်ဦးက ဘီဘီစီကိုပြောပါတယ်။

   ဖေဖော်ဝါရီ ၁၇ ရက် ည ၇ နာရီကျော်ခန့်က ကော့ကရိတ် နယ်ခံ ကရင်နယ်ခြားစောင့်တပ် BGF နှင့် စစ်ကောင်စီ တပ်ပူးပေါင်း စစ်ကြောင်း ကမိုင်ကုန်း ရွာဘက် ရောက်လာတာကြောင့် တိုက်ပွဲတွေစတင်ဖြစ်ပွားခဲ့ပါတယ်။ ဒီမနက်မှာထိ နှစ်ဖက်ပစ်ခတ်မှုတွေ ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး ဒေသခံတွေ စစ်ရှောင်ဖို့ပြင်နေချိန်မှာပဲ နေအိမ်ခြံဝင်း အတွင်း လက်နက်ကြီး ကျရောက် ပေါက်ကွဲတာကြောင့် ကမိုင်ကုန်းရွာသား စောကျော်ဖော့ ပြင်းထန်ဒဏ်ရာရရှိပြီး သူ့ရဲ့ဇနီးကတော့ သေဆုံးခဲ့ပါတယ်။

5. ၁၈ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂ပဲခူးတိုင်း ဝန်ကြီးချုပ်ဟောင်း ဦးဝင်းသိန်း ထောင်အနှစ် ၂၀ ချမှတ်ခံရ

   NLD အစိုးရလက်ထက်က ပဲခူးတိုင်း ဝန်ကြီးချုပ်ဟောင်း ဦးဝင်းသိန်း ကို စစ်ကောင်စီက အလုပ်နဲ့ ထောင်အနှစ် ၂၀ ချမှတ်လိုက်ပါတယ်။ အဂတိလိုက်စားမှု ၇ မှု အတွက် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး တရားလွှတ်တော်က ဖေဖော်ဝါရီ ၁၇ ရက်မှာ အမိန့်ချမှတ်ခဲ့တာပါ။

   သူ့ကိုစွဲထားတဲ့ အဂတိမှုတွေထဲ လုပ်ငန်းရှင်တွေရဲ့လှူဒါန်းငွေတွေကို ကိုယ်ရေးကိုယ်တာနဲ့ပါတီအတွက်သုံးစွဲမှု၊ မြေလုပ်ပိုင်ခွင့်ပေးလိုက်တဲ့ကုမ္ပဏီပိုင်ရှင်တစ်ဦးဆီက ကားလက်ဆောင်ရယူမှု၊ လျှပ်စစ်မီးကိစ္စနဲ့ ပဲခူးတိုင်းတည်ဆောက်ရေးလုပ်ငန်းများကြီးကြပ်မှုအာဏာပိုင်အဖွဲ့ဖွဲ့စည်းမှုတွေပါဝင်တယ်လို့ စစ်ကောင်စီကထုတ်ပြန်ပါတယ်။

   စစ်ကောင်စီဟာ NLD အစိုးရ ထိပ်ပိုင်းခေါင်းဆောင်တွေ၊ ဝန်ကြီးချုပ်တွေကို အဂတိမှုတွေအပါအဝင် ရွေးကောက်ပွဲဆိုင်ရာအမှုတွေနဲ့တရားစွဲဆိုထားပြီး အဲဒီထဲက ကရင်ပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ် ဒေါ်နန်းခင်ထွေးမြင့်က အဂတိမှု ၅ မှု၊ ပုဒ်မ ၅၀၅ (ခ) နဲ့ ရွေးကောက်ပွဲဆိုင်ရာအမှုတို့နဲ့စုစုပေါင်း ထောင်ဒဏ်အနှစ် ၈၀ နဲ့အများဆုံးဖြစ်ပါတယ်။

   ဒါပေမဲ့ စစ်ကောင်စီက ပြည်ထောင်စုနေ့မှာ ဒေါ်နန်းခင်ထွေးမြင့်ကို ပြစ်ဒဏ်ထက်ဝက်လျှော့ပေးခဲ့ပါတယ်။

   

   ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, Social Media

6. ၁၈ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂မနေ့ကတိုက်ပွဲအတွင်း ကယ်ဆယ်ရေးဆရာဝန် တစ်ဦး ၊ တပ်ဖွဲ့ဝင် ၇ ဦး ကျဆုံးပြီး ၆ ဦး ဒဏ်ရာရတယ်လို့မိုးဗြဲ PDF အတည်ပြု, စစ်ကောင်စီဘက်က ၂၀ ဦးထက်မနည်းသေဆုံးတယ်လို့လည်း ဆိုထား

   မနေ့ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၇ ရက်က မိုးဗြဲမြို့ပေါ် တိုက်ပွဲအတွင်း မိုးဗြဲဒေသခံကာကွယ်ရေးတပ်ဘက်က ရဲဘော် ၇ ဦးကျဆုံးပြီး ၆ ဦး ဒဏ်ရာရသလို ရှေ့တန်းစစ်မြေပြင်မှာ ကယ်ဆယ်ရေးဆောင်ရွက်ပေးနေတဲ့ ဆရာဝန်တစ်ဦးလည်းကျဆုံးခဲ့တယ်လို့ မိုးဗြဲ PDF က ဒီနေ့ဖေဖော်ဝါရီ ၁၈ ရက်မနက်မှာ သတင်းထုတ်ပြန်လာပါတယ်။

   စစ်ကောင်စီဘက်ကလည်း ၂သဦးထက်မနည်းသေဆုံးတယ်လို့ အဲဒီထုတ်ပြန်ချက်ကဖော်ပြထားပြီး စစ်ကောင်စီဘက်က လက်နက်ကြီးအဆမတန်သုံးတဲ့အပြင် ညနေ ၅ နာရီခန့်မှာ လေယာဉ် ၂ စီးနဲ့ ၇ကြိမ်ခန့်ပစ်ခတ်ခဲ့တဲ့နောက် ဒေသကာကွယ်ရေးတပ်ဘက်က ရဲဘော်တွေထိခိုက်ကျဆုံးခဲ့တာဖြစ်တယ်လို့လည်း ဖော်ပြထားပါတယ်။

   စစ်ကောင်စီဘက်တော့ မိုးဗြဲတိုက်ပွဲဖြစ်စဥ်၊ အကျအဆုံးသတင်းနဲ့ပတ်သက်လို့တော့ သတင်းမထုတ်ပြန်သေးပါဘူး။

   

   ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, Mobye PDF

7. ၁၈ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂မိုးဗြဲမှာ စစ်ဘေးရှောင်ဖို့ နယ်မြေ မရှိသလောက် ဖြစ်နေပြီလို့ဒေသခံတွေပြော

   စစ်ကောင်စီတပ်တွေနဲ့ ဖယ်ခုံ၊ မိုးဗြဲ၊လွိုင်ကော်က ဒေသကာကွယ်ရေးတပ်တွေအပါအဝင် ပူးပေါင်းတပ်ဖွဲ့တို့ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၅ ရက်ကစလို့ မိုးဗြဲမြို့နယ်နဲ့အနီးတဝိုက်တိုက်ပွဲတွေအပြင်းအထန်ဖြစ်ပွားနေပြီး စစ်ကောင်စီဘက်က လက်နက်ကြီးတွေ ၊ လေကြောင်းပစ်ကူတွေနဲ့ ပစ်ခတ်မှုတွေ ရှိတာကြောင့် မိုးဗြဲမြို့နဲ့ မြို့အနီးတဝိုက်ကရွာတွေမှာ ဒေသခံတွေ မရှိသလောက်နည်းပြီး တခြား နေရာတွေကို ရှောင်တိမ်းနေကြရပါတယ်။

   ဒေသခံတွေဟာ တိုက်ပွဲနဲ့လွတ်ရာနေရာတွေကို တစ်နေရာပြီး တစ်နေရာပြောင်းရွှေ့ ရှောင်တိမ်းနေကြရတာဖြစ်ပြီး စစ်ကောင်စီဘက်က လက်နက်ကြီးလက်နက်ငယ်တွေနဲ့ ဆက်တိုက် ရွာတွေကို ပစ်ခတ်နေတာကြောင့် နေအိမ်တွေ မီးလောင် ပျက်စီးတာတွေ ဒေသခံတွေထဲမှာ ဒဏ်ရာရသူတွေ လည်း ရှိလာတယ်လို့ ဒေသခံတွေက ဆိုကြပါတယ်။

   တိုက်ပွဲနယ်မြေကျယ်ပြန့်လာတာနဲ့အမျှ စစ်ဘေးရှောင်ရတဲ့နယ်မြေလည်း ကျဉ်းမြောင်းလာပြီး လက်ရှိမှာ ဘယ်ကိုရှောင်လို့ရှောင်ရမှန်းတောင်မသိတော့ဘူးလို့ မိုးဗြဲမြို့ကနေ တိုက်ပွဲရှောင်လာတဲ့ အမျိုးသမီးတစ်ဦးက အခုလို ပြောပါတယ်။

   "အခုက မိုးဗြဲက တိုက်ပွဲဖြစ်နေတယ်။ လွိုင်ကော်မှာလည်း မငြိမ်သေးတော့ လွိုင်ကော်လည်း ပြန်လို့မရတော့ စစ်ရှောင်တွေက ဘယ်ကိုပြေးလု့ိပြေးရမှန်းမသိတော့ဘူး။ ပြေးရမယ့်နေရာလည်းမရှိဘူး။ စစ်ပြေးရမယ့်နေရာကလည်း ကျဉ်းလာတယ်။ ပြီးရင် ကျွန်မတို့ လွတ်မြောက်နယ်မြေကလည်း မရှိတော့ ဘယ်ကိုပြေးလို့ပြေးရမလဲမသိဘူး။ မရေမရာနဲ့ဟိုပြေးလိုက် ဒီပြေးလိုက် အခြေအနေကတော့ အဲဒီလိုဖြစ်နေတယ်။ ခုလက်ရှိရောက်နေတဲ့နေရာကလည်း လုံခြုံတယ်လို့ပြောလို့မရသေးဘူး" လို့ သူက ပြောပါတယ်။

   ဖေဖော်ဝါရီ ၁၈ ရက် ဒီမနက်ပိုင်းထိ မိုးဗြဲ ဝါရီဆူပလိုင်းရွာကို စစ်ကောင်စီဘက်က လက်နက်ကြီးတွေနဲ့ပစ်ခတ်ခဲ့ပြီး ရွာကိုလည်းမီးရှို့နေတယ်လို့ ဒေသခံတွေက ဘီဘီစီကိုပြောပါတယ်။ မနေ့ကတိုက်ပွဲအတွင်းလက်နက်ကြီးနဲ့ပစ်ခတ်မှု၊လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုတွေအတွင်းနဲ့ တိုက်ပွဲနဲ့ဘေးလွတ်ရာကို ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်ရင်းကမှ လက်နက်ကြီးထိမှန်လို့သေဆုံးသူ အရပ်သား ၂၀ ဦးခန့်အထိ ရှိလာနေပြီး ဒီမနက်မှ ရုပ်အလောင်းတချို့ကို စတင်ကောက်ယူခဲ့ရတယ်လို့ဒေသခံလူမှုကယ်ဆယ်ရေးအဖွဲ့တစ်ဖွဲ့က ဘီဘီစီကို ဒီနေ့မနက်မှာပြောကြားထားပါတယ်။

   

   ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, News Light in Karenni_2

8. ၁၈ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂မိုးဗြဲမှာ ဒီမနက် စစ်ကောင်စီက လက်နက်ကြီးနဲ့ပစ်၊ ဝါရီဆူးပလိုင်ရွာ မီးရှို့ခံရ, လက်နက်ကြီးကျလို့ ၂၀ ဦးခန့်သေဆုံးခဲ့တယ်လို့ ကယ်ဆယ်ရေးအဖွဲ့ပြော

   စစ်ကောင်စီတပ်က လေကြောင်းနဲ့တိုက်ခိုက်ခဲ့တဲ့ မိုးဗြဲမှာ ဒီကနေ့ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၈ ရက်မနက်ရှစ်နာရီကတည်းက စစ်ကောင်စီဘက်က လက်နက်ကြီးတွေနဲ့ ဆက်တိုက်ပစ်နေတယ်လို့ ဒေသခံတွေကပြောပါတယ်။

   တိုက်ပွဲတွေပြင်းထန်နေတဲ့ မိုဗြဲမြို့ရဲ့ တောင်ဘက်က ဝါရီဆူးပလိုင်ရွာမှာ ဒီကနေ့ မနက်က နေအိမ်တွေ မီးရှို့ခံနေရတယ်လို့လည်း ဒေသခံတွေဆီက သိရပါတယ်။

   ဒီရွာဟာ အိမ်ခြေ နှစ်ရာလောက်ရှိပြီး မီးလောင်မှုကြောင့် အိမ်ဘယ်လောက်ပျက်စီးသွားလဲဆိုတာ မခန့်မှန်းနိုင်သေးဘူးလို့ Progressive Karenni People Force – PKPF သတင်းနဲ့ပြန်ကြားရေးဗျူရိုက လည်းသတင်းထုတ်ပြန်ပါတယ်။

   ဒေသခံကာကွယ်‌ရေးတပ်တွေ ဝါရီဆူးပလိုင်ရွာဘက်ကို ဆုတ်ခွာသွားတယ်လို့ စစ်ကောင်စီဘက်ကယူဆပြီး အခုလို မီးရှို့တာလို့ ဒေသခံတွေက ပြောပါတယ်။ မိုးဗြဲမှာ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၇ ရက်က တိုက်ပွဲအပြင်းထန်ဆုံးဖြစ်ခဲ့ပြီး တိုက်ပွဲတွေကြောင့် ဘေးလွတ်ရာခိုလှုံနေတဲ့ စစ်ရှောင်တွေနေထိုင်ရာ မွေတော်ဘုန်းကြီးကျောင်းအပါအဝင် ဘုန်းကြီးကျောင်းနဲ့ကပ်လျက်တည်ရှိတဲ့ ကျေးရွာကို လက်နက်ကြီးကျလို့ အရပ်သား ၂၀ ဝန်းကျင်သေဆုံးပြီး ဒဏ်ရာရသူ အများအပြားရှိခဲ့တယ်လို့ ဒေသခံကယ်ဆယ်ရေးအဖွဲ့တွေဆီက သိရပါတယ်။

   

   ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, PKPF

9. ၁၇ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂လေးကေ့ကော်မှာ တိုက်ပွဲပြန်ဖြစ်

10. ၁၇ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂အိုင်စီဂျေ ကြားနာမှု စစ်ကောင်စီ ကိုယ်စားလှယ်တွေ အွန်လိုင်းက တက်ဖွယ်ရှိ

    ရိုဟင်ဂျာတွေအပေါ် လူမျိုးတုံး သတ်ဖြတ်မှုတွေ ကျူးလွန်ခဲ့တယ်ဆိုပြီး မြန်မာနိုင်ငံအပေါ် ဂမ်ဘီယာနိုင်ငံက နယ်သာလန်နိုင်ငံ သည်ဟိဂ်မြို့က အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ တရားရုံးမှာ စွဲဆိုထားတဲ့ အမှုကို လာမယ့် သီတင်းပတ်ထဲမှာ ကြားနာဖို့ ရှိနေပြီး စစ်ကောင်စီရဲ့ ကိုယ်စားလှယ်တွေ တက်ရောက်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။

    ဒီလို တက်ရောက်ခွင့် ရရင် စစ်ကောင်စီကို နိုင်ငံတကာ အသိအမှတ်ပြုမှု ရရှိသွားနိုင်မယ်ဆိုပြီး တက်ရောက်ခွင့် မပြုဖို့ နိုင်ငံရေး အတိုက်အခံတွေ ဘက်က ကန့်ကွက်ထားကြတဲ့ ကြားမှာ အခုလို ဖြစ်လာတာ ဖြစ်ပါတယ်။

    စစ်ကောင်စီရဲ့ ကိုယ်စားလှယ်တွေက ကြားနာမှုကို အွန်လိုင်းက တက်ရောက်ဖွယ်ရှိပြီး စစ်ကောင်စီရဲ့ ကိုယ်စားလှယ်တွေ တက်ရောက်ဖို့ ကုလသမဂ္ဂအဖွဲ့အစည်းတချို့က ဖိတ်ခဲ့တယ်လို့ ဆိုပေမဲ့ စစ်ကောင်စီဟာ ကုလသမဂ္ဂရုံးချုပ် နယူးယောက်မှာတော့ တရားဝင်ကိုယ်စားပြုခွင့် မရရှိထားပါဘူး။

    ကုလသမဂ္ဂ အထွေထွေ ညီလာခံရဲ့ အရည်အချင်းစစ်ကော်မတီက ပြီးခဲ့တဲ့ ဒီဇင်ဘာလအတွင်းက မြန်မာနိုင်ငံကို ဘယ်သူက ကိုယ်စားပြုမလဲ ဆိုတာနဲ့ ပတ်သက်လို့ ဆုံးဖြတ်မယ့် ကိစ္စကို ရက်ရွှေ့ဆိုင်းထားခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီကြားထဲမှာ အာဏာသိမ်းခံခဲ့ရတဲ့ အရပ်သား အစိုးရလက်ထက်က ခန့်ထားခဲ့ပြီး စစ်ကောင်စီကို ဆန့်ကျင်တဲ့ လက်ရှိ မြန်မာရဲ့ ကုလသမဂ္ဂဆိုင်ရာ သံအမတ်ကြီး ဦးကျော်မိုးထွန်းကိုပဲ ကိုယ်စားလှယ် အဖြစ် ဆက်လက် သတ်မှတ်ထားခဲ့ပါတယ်။

    အမျိုးသား ညီညွတ်ရေး အစိုးရ ဘက်ကလည်း မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ ကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် အသိအမှတ်ပြု ခံထားရသူဟာ ဦးကျော်မိုးထွန်းသာ ဖြစ်တာကြောင့် အခုကိစ္စမှာလည်း ဦးကျော်မိုးထွန်းသာလျှင် မြန်မာနိုင်ငံကို ကိုယ်စားပြု တက်ရောက်သင့်တယ်လို့ ပြောထားပါတယ်။

    အရင်ကုလသမဂ္ဂရဲ့ အချက်အလက် ရှာဖွေရေး ကော်မရှင် အဖွဲ့ဝင် နဲ့ လူ့အခွင့်အရေး ရှေ့နေတယောက် ဖြစ်တဲ့ Christopher Sidotiက စစ်ကောင်စီဟာ မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ အစိုးရ မဟုတ်ဘူး၊ မြန်မာ ပြည်တွင်းမှာရော ပြည်ပမှာပါ မြန်မာပြည်ရဲ့ အစိုးရအဖြစ် ကိုယ်စားပြုနိုင်တဲ့ အခြေအနေမျိုး မရှိဘူးလို့ပြောပါတယ်။

    ဒါပေမယ့် ICJကြားနာမှုကို တက်ခွင့်ရရင် မြန်မာကိုယ်စားပြု အစိုးရသဖွယ်ဖြစ်အောင် လုပ်ပြဖို့ ကြိုးစားမှာပဲ လို့ Sidotiက ရိုက်တာ သတင်းဌာနကို ပြောပါတယ်။

    ယူကေအခြေစိုက် Burmese Rohingya Organisation U.Kရဲ့ ဥက္ကဌ ဦးထွန်းခင်ကလည်း မြန်မာပြည်သူလူထုက စစ်ကောင်စီကို လက်မခံကြဘူး၊ စစ်ကောင်စီက သူတို့ကို ကိုယ်စားမပြုဘူးဆိုတာ ရှင်းရှင်းလင်းလင်း ပြသပြီး ဖြစ်ပါတယ်လို့ ပြောပါတယ်။ ICJအပါအဝင် နိုင်ငံတကာ အသိုင်းအဝိုင်းက ဒီအချက်ကို သိရှိနားလည်ပြီး စစ်ကောင်စီကို နေရာပေးတဲ့ အပြုအမူမျိုးတွေ မလုပ်ဖို့ လိုပါတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

    သည်ဟိဂ်မြို့က ICJတရားရုံးနဲ့ နီးစပ်တဲ့ အသိုင်းအဝိုင်းက ရိုက်တာကို ပြောကြားရာမှာတော့ အခု ကြားနာမှုကို စစ်ကောင်စီက နိုင်ငံတကာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု ကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် ခန့်အပ်ထားသူ ဦးကိုကိုလှိုင်နဲ့ ပြည်ထောင်စု ရှေ့နေချုပ် ဒေါ်သီတာဦးတို့ ဦးဆောင်ပြီး အဖွဲ့ဝင် ၈ ဦးပါတဲ့ အဖွဲ့တက်ရောက်မယ်လို့ သိရပါတယ်။ အဲဒီ စစ်ကောင်စီရဲ့ ကိုယ်စားလှယ် ၂ ဦးစလုံးဟာ အမေရိကန်က ပိတ်ဆို့ အရေးယူခံထားရသူတွေထဲမှာ ပါဝင်ပါတယ်။

    ဒီလို အစိုးရအဖြစ် အသိအမှတ်ပြု ခံရဖို့ အပြိုင်အဆိုင် ကြိုးစားနေကြတဲ့ နိုင်ငံတနိုင်ငံအတွက် ကိုယ်စားပြုခွင့် ဆိုတာကို ဘယ်လို ဆုံးဖြတ်သလဲကိစ္စနဲ့ ပတ်သက်လို့ ICJကို ရိုက်တာက မေးမြန်းခဲ့ရာမှာတော့ သူတို့ရဲ့ စည်းမျဥ်းစည်းကမ်း တွေကိုသာ ရည်ညွှန်းပြောကြားခဲ့ပါတယ်။

    အဲဒီစည်းမျဥ်း စည်းကမ်းတွေအရ ကိုယ်စားလှယ်ကိစ္စအတွက် ဆက်သွယ်မှုတွေဟာ နိုင်ငံတခုရဲ့ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာန သို့မဟုတ် သံရုံးတွေက ဖြစ်ရမယ်လို့ ဆိုထားပါတယ်။

    ပြီးခဲ့တဲ့ ၂၀၁၇ အတွင်း ရခိုင်ပြည်နယ်မှာ ဖြစ်ခဲ့တဲ့ စစ်တပ်ရဲ့ နယ်မြေရှင်းလင်းမှုတွေ အတွင်းမှာ ရိုဟင်ဂျာ ၇၃၀,၀၀၀ ကျော်ဟာ မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းက ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်ဘက်ကို ထွက်ပြေးခဲ့ကြရပြီး အဲဒီက ဒုက္ခသည် စခန်းတွေမှာ နေထိုင်နေကြရပါတယ်။

    ကုလသမဂ္ဂရဲ့ စုံစမ်းစစ်ဆေးသူတွေက မြန်မာ စစ်တပ်ဟာ လူမျိုးတုံး သတ်ဖြတ်မှု မြောက်တဲ့ ရည်ရွယ်ချက်နဲ့ နယ်မြေရှင်းလင်းမှုတွေ လုပ်ဆောင်ခဲ့တယ်လို့ ဆိုကြပါတယ်။ အဲဒီကိစ္စနဲ့ ပတ်သက်လို့ အစ္စလာမ်မစ်နိုင်ငံများ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေး အဖွဲ့ရဲ့ အထောက်အပံ့နဲ့ ဂမ်ဘီယာက မြန်မာနိုင်ငံအပေါ်မှာ လူမျိုးတုံး သတ်ဖြတ်မှုတွေ လုပ်ခဲ့တယ်လို့ စွပ်စွဲပြီး အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ တရားရုံးမှာ တိုင်ကြားခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။

    

    ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, Getty Images

11. ၁၇ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂ပုလဲမြို့နယ် ဇီးဖြူကုန်းရွာ မီးလောင်မှု နှစ်ဖက် အပြန်အလှန်စွပ်စွဲ

12. ၁၇ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂အာဆီယံ အထူးကိုယ်စားလှယ် မြန်မာ့အရေး ဘာဆက်လုပ်ဖို့ရှိလဲ

13. ၁၇ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂ရခိုင်မှာ ကုန်းလမ်းနဲ့ရေကြောင်းခရီးသည်တွေကို ကိုဗစ် စစ်ဆေးမှု မလုပ်သေး

14. ၁၇ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂မိုးဗြဲမှာ စစ်ကောင်စီရဲ့လက်နက်ကြီးပစ်ခတ်မှုကြောင့် အရပ်သားတွေ ဒဏ်ရာရ

    

    ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, မိုးဗြဲကယ်ဆယ်ရေး

    ရှမ်းနဲ့ ကယား(ကရင်နီ)ပြည်နယ်နယ်စပ် မိုးဗြဲမြို့မှာ ဒီနေ့ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၇ ရက် မနက်ပိုင်းကစလို့ စစ်ကောင်စီရဲ့လက်နက်ကြီး ပစ်ခတ်မှုကြောင့် အမျိုးသမီးတစ်ဦးအပါအဝင် အရပ်သား ၄ ဦးထက်မနည်း ဒဏ်ရာရထားတယ်လို့ ဒေသခံတွေဆီကနေ သိရပါတယ်။

    ‘‘မနက် ၁၀ နာရီလောက်မှာ အမျိုးသမီးတစ်ဦး လက်နက်ကြီးမှန်ပြီး ဒဏ်ရာရတယ်။ ခြေထောက်တစ်ဖက် ဖြတ်လိုက်ရတယ်။ အခုအချိန်အထိလည်း လက်နက်ကြီးနဲ့ ပစ်ခတ်နေတုန်းပဲ။ ပါးစောင်ထိတဲ့သူ၊ ခေါင်းကို ထိတဲ့သူတွေ အပါအဝင်ဆို ဒဏ်ရာရသူ ၄ ဦးထက်မနည်း ရှိသွားပြီ’’လို့ ကယ်ဆယ်ရေးလုပ်ငန်းတွေမှာပါဝင်နေသူတစ်ဦးက ပြောပါတယ်။

    လက်ရှိမှာ မိုးဗြဲမှာရှိတဲ့စစ်ကောင်စီတပ်က ပစ်ခတ်တဲ့လက်နက်ကြီးတွေဟာ စည်ကား ၁ ရပ်ကွက်အပါအဝင် မြို့ပေါ် ရပ်ကွက်အချို့ကို ကျနေတယ်လို့လည်း ဒေသခံတွေဆီက သိရပါတယ်။

    မိုးဗြဲမြို့ပေါ်မှာတော့ စစ်တပ်ရဲ့တင့်ကား ၂ စင်းအထိ ဖြန့်ကြက်ချထားကို တွေ့ရသလို မြို့ပေါ်ရပ်ကွက်အချို့မှာလည်း စစ်ကောင်စီတပ်နဲ့ ဒေသကာကွယ်ရေးတပ်တွေ တိုက်ပွဲဖြစ်နေဆဲလို့ ဒေသခံတွေက ပြောပါတယ်။

    ပစ်ခတ်တိုက်ခိုက်မှုတွေကြောင့် မြို့ပေါ်ကနေ တိမ်းရှောင်နေသူတွေရှိသလို မြို့ခံတချို့ဟာ မနေ့ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၆ ရက်ကတည်းက မြို့တွင်းကနေ စွန့်ခွါ တိမ်းရှောင်နေကြတယ်လို့လည်း သိရပါတယ်။

15. ၁၇ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂ဆွမ်ပီယန်ရွာဒေသခံ တစ်ထောင်ခန့် တောထဲမှာ စစ်ရှောင်နေရတာ ဆယ်ရက်ကျော်ရှိလာ, စစ်ရှောင်တွေထဲဖျားနာသူတချို့ရှိ

    ကချင်ပြည်နယ်၊ ပူတာအိုမြို့နယ်၊ ဆွမ်ပီယန်ကျေးရွာက ဒေသခံတွေဟာ ဖေဖော်ဝါရီ လ ၃ ရက်နေ့ကစလို့ စစ်ကောင်စီတပ်တွေဘက်က လေကြောင်းကနေ တိုက်ခိုက်ခံရပြီးတဲ့နောက် အရပ်သားတချို့ ထိခိုက်ဒဏ်ရာတွေရရှိခဲ့တဲ့နောက် ဘေးလွတ်ရာ တောတောင်တွေထဲ ရှောင်ပြေးနေထိုင်နေရတာ ဆယ်ရက်ကျော်လာပြီဖြစ်ပါတယ်။

    

    ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, CJ

    ရွာ အနီးအဝိုက်မှာတော့ စစ်ကောင်စီတပ်တွေကို မတွေ့ရပေမယ့် လက်နက်ကြီးထိမှန်မှာ၊ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုတွေ ပြန်ဖြစ်မှာကိုစိုးရိမ်လို့ဆက်လက်တိမ်းရှောင်နေရတယ်လို့ဒေသခံတွေကပြောပါတယ်။ ရှောင်တိမ်းနေထိုင်တဲ့ နေရာမှာလည်း အခက်အခဲ တွေများစွာရှိပြီး စစ်ရှောင်တွေထဲဝမ်းပျက်ဝမ်းလျောတာ၊ ချောင်းဆိုးတဲ့သူတွေ ရှိလာနေတယ်လို့ဆိုပါတယ်။ "ခက်ခဲမှုတွေအများကြီးရှိပါတယ်။ ဒီမိုးကာတွေစားဝတ်နေရေး ၊ ကျန်းမားရေးအဓိက ကျန်းမားရေးဖြစ်ပါတယ်။ အခုဆိုရင်ဒီမှာတော်တော်များများချောင်းဆိုးနေကြပါတယ်။ ဆေးဝါးတွေအများကြီးလိုအပ်ပါတယ်။ ကူညီမှုတချို့ ဒီ NGO တချို့ CSO ပုံစံတချိ့အဖွဲ့အစည်းတွေလည်း လိုအပ်တာတွေ နည်းနည်းပါးပါး ကူညီတာတွေရှိပါတယ်။ နေရပ်ကိုတော့ ဘယ်သူ့မှမပြန်ရဲကြပါဘူး။ တခါတလေ ရိက္ခာပြတ်တဲ့အခါ ရွာထဲပြန်ယူတာတော့ရှိပါတယ်" လို့ ဆွမ်ပီယန် ဒေသခံ တစ်ယောက်က အတည်ပြုပြောပါတယ်။

    

    ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, CJ

    ပူတာအိုမြို့နယ် ဆွမ်ပီယန် ရွာအတွင်းက ပြည်သူ့စစ်အခြေစိုက်စခန်းကို ကေအိုင်အေနဲ့ဒေသကာကွယ်ရေးတပ်တို့ပူးပေါင်းတိုက်ခိုက်ခဲ့တဲ့နောက် အဲဒီကျေးရွာကို စစ်ကောင်စီဘက်က လေကြောင်းကနေတိုက်ခိုက်ခဲ့ရာမှာ အရပ်သားတချို့သေဆုံးထိခိုက်ဒဏ်ရာရတာတွေရှိခဲ့ပါတယ်။

16. ၁၇ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂မြစ်ကြီးနားက ကိုဗစ်ပိုးတွေ့စာသင်ကျောင်းတွေကို မပိတ်သေး

    

    ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, CJ

    ကချင်ပြည်နယ်၊ မြစ်ကြီးနားမြို့မှာရှိတဲ့ စာသင်ကျောင်း ၄ ကျောင်းက ဆရာနဲ့ကျောင်းသားတွေမှာ ကိုဗစ်ပိုးတွေ့ရှိခဲ့ပေမဲ့ အဲဒီစာသင်ကျောင်းတွေကို လုံးဝပိတ်တာမျိုးမရှိသေးဘူလို့ သိရပါတယ်။

    ‘‘ပိုးတွေ့သူနဲ့ နီးနီးကပ်ကပ်ထိစပ်မှုရှိခဲ့တဲ့စာသင်ခန်းတွေဆိုရင်တော့ ၁၀ ရက် ပိတ်ထားလိုက်ပါတယ်။ ကျန်တာတွေကတော့ ကျန်းမာရေးက ညွှန်ကြားချက်အတိုင်း ဆောင်ရွက်နေပါတယ်။ ကျောင်းတွေ ပိတ်ထားတာမျိုးတော့မရှိပါဘူး။ ဆေးဖြန်းတာတွေလုပ်တယ်’’ လို့ မြစ်ကြီးနားပညာရေးပိုင်းက တာဝန်ရှိသူတစ်ဦးက ပြောပါတယ်။

    ကိုဗစ်(ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ်)တွေ့တဲ့ကျောင်းတွေဟာ မြစ်ကြီးနားမြို့ပေါ်က အမှတ် - ၃ အထက်တန်းကျောင်း၊ အမှတ် - ၄ အထက်တန်းကျောင်း၊ အမှတ် -၃ အလယ်တန်းကျောင်းနဲ့ လေ့ကျင့်ရေးကျောင်းတု့ိမှာဖြစ်တယ်လို့ သိရပါတယ်။

    အဲဒီကျောင်းတွေကနေ ပိုးတွေ့သူ ဆရာနဲ့ကျောင်းသား ၇၀ ကျော်အထိရှိတယ်လို့လည်း သိရပါတယ်။

17. ၁၇ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂မတူပီမြို့နယ်ထဲ စစ်ကောင်စီမိုင်းနင်းမိတာကြောင့် အမျိုးသမီးတစ်ဦးဒဏ်ရာရ

    

    ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, Chin World

    ချင်းပြည်နယ် မတူပီမြို့နယ်ထဲက မတူပီ-ပလက်၀ လမ်းမကြီးမှာရှိတဲ့ ထျယ်ဘွေရွာမှာ မနေ့ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၆ ရက် မနက်ပိုင်းက စစ်ကောင်စီ တပ်ဖွဲ့ဝင်တွေထောင်ထားတဲ့မိုင်းနင်းမိတာကြောင့် အရပ်သားအမျိုးသမီးတစ်ဦး ခြေထောက်ပြတ်တဲ့အထိ ဒဏ်ရာပြင်းထန်စွာရရှိခဲ့တယ်လို့ ဒေသခံတွေ ဆီကနေ သိရပါတယ်။

    ''ရွာထဲမှာ စစ်တပ်ရှိနေတာဆိုတော့ စစ်ရှောင်တဲ့အမျိုးသမီးက ရိက္ခာပြန်ယူတုန်း မိုင်းနင်းမိတာ။ ဒဏ်ရာရတဲ့သူကို ဆိုင်ကယ်နဲ့ခေါ်ဖို့လည်းခက်ခဲတော့ ဆေးကုဖို့ နယ်စပ်(မြန်မာ-အိန္ဒိယနယ်စပ် မီဇိုရမ်ပြည်နယ်ထဲ)ကို ထမ်းပြီးတော့ ပို့လိုက်ရတယ်။ အသက်စိုးရိမ်စရာတော့ မရှိတော့ပါဘူး'' လို့ ဒေသခံတစ်ဦးက ဘီဘီစီကိုပြောပါတယ်။

    ဒါ့ပြင် တစ်နေ့တည်းမှာပဲ ချင်းကာကွယ်ရေးတပ်(မတူပီ)က ရဲဘောတစ်ဦးလည်း မိုင်းရှင်းလင်းရင်း မိုင်းနင်းမိလို့ ဒဏ်ရာရခဲ့တယ်လို့လည်း ဒေသတွင်း သတင်းတွေမှာဖော်ပြပါတယ်။

    အဲဒီမတိုင်ခင် ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၅ ရက်တုန်းကလည်း မတူပီနယ်ထဲမှာ စစ်ကောင်စီထောင်တဲ့မိုင်းနင်းမိလို့ အမျိုးသားတစ်ဦး ဒဏ်ရာရခဲ့တဲ့ဖြစ်စဉ် ဖြစ်ထားပါတယ်။

    မတူပီမြို့နယ်ထဲက ရေဇွာမြို့ဘက်အခြမ်းမှာ စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင်တွေနဲ့ ချင်းကာကွယ်ရေးတပ်တွေကြား တိုက်ပွဲဖြစ်နေတာ သီတင်းတစ်ပတ်ထဲဝင်လာပြီဖြစ်ပြီး အဲဒီက တိုက်ပွဲတွေကြောင့် ဒေသခံရာချီဟာ ဘေးလွတ်ရာတွေအပြင် အိန္ဒိယနယ်စပ်ဘက်ကို တိမ်းရှောင်နေကြပါတယ်။

18. ၁၇ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂ဖလူးကြီးဖလူးလေး တိုက်ပွဲအတွင်း စစ်ကောင်စီဘက်မှ အရာရှိတစ်ဦး အပါအဝင် ၁၀ ဦးခန့်သေဆုံးတယ်လို့ KNLA နဲ့ ပူးပေါင်းတပ်ဖွဲ့တွေပြော, ပူးပေါင်းတပ်ဖွဲ့ဘက်ကလည်း ထိခိုက်ဒဏ်ရာရသူတချို့ရှိ

    မနေ့ ဖေဖော်ဝါရီ၁၆ ရက်က ဖြစ်ပွားခဲ့တဲ့ လေးကေ့ကော်ဒေသ၊ ဖလူးကြီး ဖလူးလေး တိုက်ပွဲ အတွင်း စစ်ကောင်စီရဲ့ လက်နက်ကြီးပစ်ကုန်း တစ်ခုအပါအဝင် စစ်ကောင်စီ တပ်စွဲခဲ့တဲ့ ကျေးရွာအဝင်အထွက်ဂိတ်တွေကို ကရင်အမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေးတပ် KNLA နဲ့ ဒေသကာကွယ်ရေးပူးပေါင်းတပ် တွေ ပြန်လည်သိမ်းယူနိုင်ခဲ့တယ်လို့ စစ်ရေးနယ်မြေက တာဝန်ရှိသူတချို့က ဘီဘီစီကို ပြောပါတယ်။

    တိုက်ပွဲ အတွင်း စစ်ကောင်စီဘက်က အရာရှိတစ်ဦးအပါအဝင် ၁၀ ဦးခန့် သေဆုံး ကာ ဒဏ်ရာရရှိသူတွေလည်းရှိပြီး ဆုတ်ခွာသွားချိန်မှာ လက်နက်ကြီးတချို့နဲ့ ဆက်စပ်ခဲယမ်းတွေ သိမ်းဆည်းရမိကြောင်း စစ်ရေးနယ်မြေ တာဝန်ရှိသူတွေက ဓာတ်ပုံတွေနဲ့တကွ ထုတ်ပြန်လာပါတယ်။ စစ်ကောင်စီဘက်ကတော့ မနေ့က အဲဒီတိုက်ပွဲနဲ့ပတ်သက်လို့ထုတ်ပြန်လာတာမရှိသေးပါဘူး။

    

    ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, CJ

    " မနေ့က ကျွန်တော်တို့က ပြန်တိုက်တာမှာ ဘုရားကုန်းပေါ့။ သူတို့ အဲဒီနေရာကနေ လက်နက်ကြီးပစ်ထုတ်တာပေါ့။ အဲဒီကုန်းကိုသိမ်းနိုင်တယ် ၊ သူတို့ လက်နက်ကြီးတွေ ကျန်ခဲ့တယ် ၊ သူတို့ ဆုတ်ပြေးတော့ မင်းလက်ပံရွာဘက်ကို ဆုတ်သွားတယ်။ ပြီးတော့ သူတို့ အရာရှိအလောင်းနဲ့ သူတို့ရဲဘော် အလောင်းတွေ ကားနဲ့ လာပြန်တက်လာပြီး ကောက်သွားတယ်၊ ၁၀ လောင်း လောက်တော့ သေမယ်။ ကျွန်တော်တို့ရဲဘော် တွေကတော့ သူတို့ပစ်တဲ့ လက်နက်ကြီး အစမှန်တာ ၈ယောက် လောက်တော့ ဒဏ်ရာ ရတယ် ၊ လေယာဉ်လာပစ်တာကြောင့်ဖလူးရွာသားထိတယ်။ အခုတော့ ဆေးရုံ ပို့ထားပြီ" လို့ လေးကေကော် ဒေသ KNLA တပ်ဖွဲ့ တာဝန်ရှိသူတစ်ဦးက ပြောပါတယ်။

    

    ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, CJ

    လေးကေ့ကော် ဒေသမှာ စစ်ကောင်စီက မြေပြင်နဲ့ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုတွေကြောင့်နယ်မြေခံ KNLA တပ်များ ဆုတ်ခွာခဲ့ရပြီး ဒေသခံ ပြည်သူတစ်သောင်းကျော်ဟာလည်း ထိုင်းမြန်မာ နယ်စပ် သောင်ရင်းမြစ် ဘေး တစ်လျှောက် စစ်ဘေးတိမ်းရှောင်ခဲ့ရပါတယ်။

    အခု ၂လ ပြည့်ချိန် ဖေဖော်ဝါရီ ၁၅ ရက်ကစလို့ လေးကေ့ကော်ဒေသမှာ တကျော့ပြန် တိုက်ပွဲတွေ ပြန်ဖြစ်လာနေပြီး KNLA နဲ့ ဒေသ PDF ပူးပေါင်းအဖွဲ့က နယ်မြေပြန်လည်ထိန်းချုပ်နိုင်ဖို့ တိုက်ခိုက်တာဖြစ်ပါတယ်။

    တိုက်ပွဲကြောင့် စစ်ကောင်စီတပ်တွေဟာ လေးကေ့ကော်ဒေသ၊ မင်းလက်ပံ ကျေးရွာ BGF ကရင်နယ်ခြားစောင့်တပ် စခန်းဘက်နဲ့ သောင်ရင်းမြစ်ဘေး DKBA ဗိုလ်စလုံး စခန်း ဟောင်းမှာ နေရာယူထားတဲ့ BGF စခန်းတွေဘက်ကို ဆုတ်ခွာသွားတယ်လို့သိရပါတယ်။ အဲဒီနေရာတွေကနေ KNLA ပူးပေါင်းတပ်တွေ ရှိရာဘက်သို့ လက်နက်ကြီး လက်နက်ငယ်တွေနဲ့ ပြန်လည် ပစ်ခတ်မှုတွေရှိနေတာကြောင့် နှစ်ဘက်တိုက်ပွဲတွေ နေ့စဉ်ရက်ဆက် ပြန်လည် ပြင်းထန်ဖြစ်ပွားလာမှာကို စစ်ဘေးရှောင်တွေက စိုးရိမ်နေပါတယ်။

    ဒါ့အပြင် လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုတွေ ရှိလာမယ်ဆိုရင် ထိုင်းနိုင်ငံဘက်ခြမ်းကို ကမ်းကူး ခိုလှုံဖို့၊ တိုက်ပွဲ လွတ်ရာ နေရာတွေကို အသင့်ရှာပြင်ဆင်ထားဖို့ စစ်ဘေးရှောင်အချင်းချင်းလည်း တိုက်တွန်းနှိုးဆော်နေကြပါတယ်။

19. ၁၇ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂ကော့ကရိတ်မြို့မှာ နေအိမ် ၅ လုံး ကို စစ်ကောင်စီ ချိပ်ပိတ်

    

    ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, ကော့ကရိတ်ပွင့်လင်းသတင်းစဉ်

    ကရင်ပြည်နယ်၊ ကော့ကရိတ်မြို့ပေါ်က နေအိမ် ၅ လုံးကို စစ်ကောင်စီက မနေ့ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၆ ရက်တုန်းက လာရောက်ချိပ်ပိတ်သွားတယ်လို့ သိရပါတယ်။

    ချိပ်ပိတ်ခံရတဲ့လူနေအိမ်တွေထဲမှာ ကော့ကရိတ်မြို့ပေါ် အမှတ် ၅ ရပ်ကွက်၊ ဗိုလ်ချုပ်လမ်းပေါ်က နေအိမ်တစ်လုံးလည်း ပါဝင်တယ်လို့ ကော့ကရိတ်ပွင့်လင်း သတင်းစဉ်က သတင်းဖော်ပြပါတယ်။

    ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့(PDF)တွေ၊ တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့တွေ(EAOs)တွေကို အကူအညီ အထောက်အပံ့ပေးတယ်ဆိုတဲ့စွပ်စွဲချက်နဲ့ လာရောက်ချိပ်ပိတ်သွားတယ်လို့သိရပါတယ်။

    ချိပ်ပိတ်ခံရတဲ့အိမ်တွေဟာ စစ်ကောင်စီက စွပ်စွဲအမှုဖွင့်ထားတဲ့ လူပုဂ္ဂိုလ်တွေ အမည်ပေါက်ပိုင်ဆိုင်တဲ့အိမ်ခြံတွေမဟုတ်ဘဲ အမွေဆိုင်အိမ်တွေ၊ စွပ်စွဲခံရသူတွေနေထိုင်ဖူးခဲ့တဲ့အိမ်တွေဖြစ်တာကြောင့် ကျန်ရှိနေတဲ့ ဆွေမျိုးတွေ၊ အိမ်ပိုင်ရှင်တွေ အခက်အခဲတွေကြုံနေရတယ်လို့လည်း သိရပါတယ်။

20. ၁၇ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂ဘာလင်နိုင်ငံတကာရုပ်ရှင်ပွဲတော်မှာ မြန်မာ ရုပ်သံမှတ်တမ်း အကောင်းဆုံးဆုရ

    ဂျာမနီနိုင်ငံ၊ ဘာလင်မြို့မှာကျင်းပတဲ့ အခုနှစ်အတွက် ဘာလင်နိုင်ငံတကာရုပ်ရှင်ပွဲတော်မှာ မြန်မာပြည်တွင်းက စစ်အာဏာသိမ်းမှုကို အဓိကရိုက်ကူးထားတဲ့ မြန်မာ့ဒိုင်ယာရီများ(Myanmar Diaries) ရုပ်သံမှတ်တမ်းဟာ အကောင်းဆုံး ရုပ်သံမှတ်တမ်းဆုရရှိသွားပါတယ်။

    အဲဒီရုပ်သံမှတ်တမ်းဟာ စစ်အာဏာသိမ်းမှုကိုဆန့်ကျင်တဲ့ဆန္ဒပြမှုတွေနဲ့ စစ်တပ်ရဲ့နှိမ်နင်းမှုတွေအပါအဝင် အာဏာသိမ်းမှုအောက်က မြန်မာ့အခြေအနေတွေကို Myanmar Collective လို့ခေါ်တဲ့ အမည်မဖော်လိုတဲ့ဒါရိုက်တာ ၁၀ ဦးက လျှို့ဝှက်ရိုက်ကူးထားတာ ဖြစ်ပါတယ်။

    ဆုရရှိတာကိုတော့ ဘာလင်မြို့မှာ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၆ ရက်ညပိုင်းက ပြုလုပ်တဲ့ပွဲတော်အခမ်းအနားမှာ ကြေညာခဲ့တာဖြစ်ပါတယ်။

    စမတ်ဖုန်းကို အများဆုံးအသုံးပြုပြီး ရိုက်ကူးထားတဲ့အဲဒီရုပ်သံမှတ်တမ်းဟာ Myanmar Collective အဖွဲ့ရဲ့အားထုတ်မှုအရဆိုရင် အခက်ခဲဆုံးနဲ့ အန္တရာယ်အများဆုံးအခြေအနေမှာတောင် ရုပ်ရှင်ကို ထုတ်လုပ်နိုင်တဲ့ စွမ်းရည်ကို ပြသနေတယ်ဆိုပြီး ဘာလင်ရုပ်ရှင်ပွဲတော်ဇာတ်ကားဝေဖန်ရေးသမားတွေက မှတ်ချက်ပြုထားပါတယ်။

    

    ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, Myanmar Collective