Muslimiinta Caalamka oo u dabaaldagaya munaasabadda Ciidul-Adxa

Tebin toos ah

1. 5 Luulyo 2022Muxuu yahay qorshaha madaxweyne Xasan Sheekh ku wajahayo Alshabaab?

   

   Xigashada Sawirka, ,

   Madaxweynaha Soomaaliya, Xasan Sheekh Maxmuud, oo ka hadlayey machadka SETA ayaa sheegay in ugu dambayn ay dawladdu la xaajoon doonto balse xilligan aysan Soomaaliya joogin marxalad ay kula xaajooto ururka Al-Shabaab.

   Madaxweynaha ayaa intaas ku daray in dawladdu albaabada u fursayso xubnaha ka tirsan Al-Shabaab ee doonaya in ay ka haraan gacan ka hadalka iyo fikirka xagjirka ah.

   Xasan Sheekh Maxamuud, ayaa sheegay in dawladdu ay doonayso inay saddex siyaabood ku wajahdo Al-Shabaab, kuwaasi oo kala ah mid milatari, mid fikir, iyo mid dhaqaale.

2. 5 Luulyo 2022"Dukaamo loo xiray maxaad ugu adeegteen haween aan xijaabnayn"

   

   Xigashada Sawirka, FARS

   Masuuliyiinta Iiraan ayaa xiray saddex maqaayadood oo lagu qaxweeyo oo ku yaalla bartamaha magaalada Qom, sababtoo ah haweenka macaamiisha ah ma xirneyn indho-shareerka, sida ay sheegtay warbaahinta maxalliga ah.

   "Saddex maqaayadood oo lagu qaxweeyo ayaa lagu xiray Qom sababo la xiriira xad-gudubyo badan, oo ay ku jiraan indho-shareerka haweenka iyo arrimo kale," ayaa lagu yiri bayaan ay soo saareen Ilaalada Kacaanka Iiraan, oo lagu daabacay wargeyska Hamshari.

   "Milkiilayaasha maqaaxiyaha waxaa u yeeray booliiska ka hor inta aan tallaabo sharciga waafaqsan laga qaadin," ayaa lagu daray qoraalka.

   Magaalada Qom, oo ah magaalo ay Shiicadu u qadariyaan inay tahay goobta ay aaminsan yihiin inuu soo laaban doono imaamka laba iyo tobnaad ee Shiicada Islamka, ayaa ku taal meel 150 kilomitir koonfurta ka xigta caasimadda Tehran.

3. 5 Luulyo 2022Maxay kawada hadleen hoggaamiyeyaasha Itoobiya iyo Sudan ee maanta Nairobi ku kulmay?

   

   Xigashada Sawirka, ,

   Raysal wasaaraha Itoobiya, Abiy Axmed, iyo hoggaamiyaha Sudan, Abdel Fattah al-Burhan, ayaa ka wada hadlay sidii loo qaboojin lahaa xiisadda ka taagan xuduudda lagu muransan yahay ee labada dal oo dhawaan dagaallo ku dhex mareen ciidamada labadaas dal.

   Abiy Axmed ayaa sheegay in labadooda hoggaamiye ay yeesheen wadahadal lagu xallinayo khilaaf kasta oo labada dal u dhexeeya.

   Labada hoggaamiye ayaa ku kulmay caasimadda Kenya, ee Nairobi halkaas oo ay uga qayb galeen shir-madaxeedka IGAD

   Midowga Afrika, UN-ka iyo IGAD ayaa dhamaantood ka dhawaajiyay walaaca ay ka qabaan xiisadda u dhexeysa Itoobiya iyo Suudaan.

   Saraakiisha Khartoum ayaa ku eedeeyay ciidanka Itoobiya in ay 7 askari oo Suudaani ah ka qabteen deegaanka lagu muransan yahay ee Al-Fashaga. Addis Ababa ayaa beenisay eeddaas.

4. 5 Luulyo 2022Somaliland: Xabsiga Mandheera oo laga siidaayey siyaasiyiin iyo suxufiyiin muddo ku xirnaa

   

   Xigashada Sawirka, ,

   Waxaa goor dhaweyd xabsiga laga soo daayay siyaasiin iyo suxufiyiin sida la sheegay xabsiga Mandheera ee Somaliland ugu xirnaa arrimo siayasadeed.

   Arrintan ayaa timid ka dib markii salaadiin ka mid ah kuwa Somaliland ay dhexdhexaadiyeen xukuumadda iyo xisbiyada mucaaridka.

   Mid ka mid ah salaadiinta hawshan qaybta ka qaadatay oo BBC-da la hadlay ayaa sheegay in siiddaynta maxaabiista ka dib ay berri kulmi doonaan xisbiyada mucaaridka iyo xukuumaddu.

   "Waxaa xigi doona qoladii mucaaradka ahayd iyo dowladda oo kulmi doona, sagaalka subaxnimo iyada kheyr baan ka rajaynaynaa". ayuu yiri suldaanka BBC-da la hadlay.

   Si kastaba ha ahaatee waxaa waayadaan dambe taagnaa khilaaf ka dhashay doorashada oo u dhexeeyey xukuumadda iyo mucaaradka. lamana oga in dadaalladan ay soo afjari doonaan xurguftii dhinacyada u dhaxaysay.

5. 5 Luulyo 2022Muxuu Turkigu ka yeeli doonaa raashinka "la soo xaday " ee Saaran markabka Ruushka

   

   Turkiga ayaa sheegay in laga yaabo in uu iibiyo 7 kun oo tan oo galleey ah oo saarnayd Markab laga leeyahay Ruushka oo dhammaadkii toddobaadkii hore uu Turkigu qabtay.

   Markabka ayaa ka soo shiraacday deked ku taal dalka Ukraine oo haatan ku jirta gacanta Ruushka, waxaana Ruushka lagu eedeeyey in uu hanti ka xaday dhulka Ukraine ee uu qabsaday.

   Eedeymaha xatooyada ayaa waxaa si joogta ah u beeniyey Ruushka, balse waxa uu carrabka u ku dhuftay "Dhoofinta" galleyda, wuxuuna ku andacooday in Bariga Dhexe uu suuq uga helay.

   La-taliyaha madaxweynaha Turkiga ayaa BBC-da u sheegay in haddii baaritaannadu ay caddeeyaan in galleydaas la soo xaday, uu Turkigu gelin doono suuqa caalamiga ah isagoo wakiil ka ah Ukraine.

6. 5 Luulyo 2022Khilaaf ka dhashay markii tiro xildhibaanno ah lagu dhaariyay gudaha baarlamaanka Koonfur Galbeed

7. 5 Luulyo 2022Dad ku dhintay qarax ka dhacay Yemen

   Ka bood X boggan

   Oggolow X macluumaadka

   Macluumaadkan waxaa daabacay X. Waxaan dalbanayenaa fasaxaaga ka hor inta aan la furin, waxaa laga yaabaa inay isticmaalayaan cookies iyo farsamooyin kale. hadii aad u bahato akhri X xeerarka cokie iyo kan ku saabsan xogta gaarka ah ka hor inta aadan aqbalin. si aad u aragto xogta guji ‘aqbal oo soco’.

   Aqbal horayna u soco

   Digniin: BBC macluumaadka ku qoran bog kale masuul kama ahan

   Dhammaadka X boggan

   Saraakiisha caafimaadka ee dalka Yemen ayaa sheegay in ugu yaraan shan qof ay ku dhinteen halka soddon kalena ay ku dhaawacmeen qarax ka dhacay bakhaar la dhigo hubka.

   Qaraxa ayaa sababay in dhismo labo dabaq ahaa uu burburo balse shaqaalaha gurmadka ayaa ku guuleystay in qaar ka mid ah dadkii ka badbaaday qaraxa ay kasoo saaraan burburka.

   Ilaa hadda lama oga sababta ka dambeysay qaraxa.

   Xabbad joojin laba bilood ah oo dalka oo dhan ka dhaqangashay oo lagu soo joojinayo dagaalka dabo dheeraday ee Yemen ee u dhexeeya fallaagada Xuutiyiinta ee ay Iran taageerto iyo xoogagga dawladda ee Sucuudigu hoggaamiyo ayaa lagu wadaa inay sii socoto illaa horraanta bisha soo socota.

   

   Xigashada Sawirka, Getty Images

8. 5 Luulyo 2022Mauricio Pochettino oo ka tagay kooxda PSG

   

   Xigashada Sawirka, Getty Images

   Kooxda Paris St-Germain ee ka dhisan dalka Faransiiska ayaa xaqiijisay in uu kooxda ka tagay Mauricio Pochettino oo tababare ka ahaa halkaas muddo 18 bilood ah.

   Muddo bil ah ayaa laga war sugayay xaaladda ninkan oo la lahaa kooxda ayuu isaga tegi rabaa.

   Mauricio Pochettino ayaa hadda ka hor tababare usoo noqday kooxda ka dhisan Ingiriiska ee Tottenham.

   Tababarihii hore ee kooxda Nice, Christophe Galtier ayaa lagu wadaa in uu badalo ninkan u dhashay Argentine ee haatan PSG ka tagay.

   Pochettino wuxuu ka tagaya PSG kadib markii uu u horseeday inay ku guuleystaan markii 10-aad horyaalka Faransiiska.

9. 5 Luulyo 2022Burcad hubeysan oo kusoo badaneysa Muqdisho

   

   Xigashada Sawirka, Baraha bulshada

   Waxa maalmihii dambe sii kordhayay falalka burcadnimada hubeysan ee ay la kulmaan dadka dagan magaalada Muqdisho, iyadoo dhacdooyin kale duwan oo qaarkood ay dhimasho keeneen la soo weriyay dhawr iyo afartankii saacadood ee la soo dhaafay.

   Rag hubeysan ayaa xalay magaalada ku dilay marxuum la oran jiray Cusmaan Axmed Macow oo hormuud ka ahaa kuliyadda dhaqaalaha ee Jaamacadda Horseed sida laga soo xigtay maamulka Jaamacadda.

   Habeen horena waxa loo dhacay xaafado ku yaala degmada Hawlwadaag.

   Dhinaca kalena xalay waxa Muqdisho ka socday hawlgal balaaran oo xaafado dhawra ay ka wadeen ciidamada amaanka, kuwaas oo lagu baadi goobayay burcadda hubeysan ee dhaca joogtada ah ku haya dadweynaha magaalada.

10. 5 Luulyo 2022War kasoo kordhay heshiskii qaadka Kenya ee Soomaaliya lagu fasixi rabay

    

    Xigashada Sawirka, AFP

    Wasiirka beeraha ee Kenya, Peter Munya ayaa BBC-da u sheegay in maanta aan la saxiixi doonin heshiis ganacsi oo u dhaxeeya Kenya iyo Soomaaliya.

    Madaama madaxweynaha Soomaaliya uusan ka qeyb galin shirkaas ayaa waxaa dib loo dhigay saxiixa heshiiska labada dal.

    Heshiiskan wuxuu horseedi lahaa in dib loo furo qaadkii ay Kenya u dhoofin jirtay Soomaaliya.

    Heshiiskan ayaa lagu waday in lagu saxiixo shir madaxeedka urur goboleedka IGAD ee ka dhacaya dalka Kenya, iyadoo la filayay in la qaado xayiraadii saarneyd labadii sano ee u dambeysay qaadkii Kenya.

    Bishii Juun ayay aheyd markii wasiirka beeraha Kenya uu shaaca ka qaaday in wadahadalada u dhexeeya labada dal ay galeen qeybtii ugu dambeeysay si heshiis looga gaaro in xayiraad ay Soomaaliya ka qaado qaadkii Kenya.

    Soomaaliya ayaa hakisay qaadkii laga dhoofini jiray Kenya labo sannadood ka hor oo ay taariikhda ku beegnayd 19-kii Maarso, ee 2020, iyadoo sabab looga dhigayo xayiraadaha Covid-19.

    Hakinta ayaa si kastaba ha ahaatee, aan marna la qaadin kadib markii uu soo shaac baxay khilaaf diblumaasiyadeed oo u dhexeeya labada dal.

    Mamnuuciddaasi ayaa horseedday in suuqa maalinlaha ah ee qaadka uu lumiyo in ka badan 50 tan oo qaad ah oo markaas lagu qiimeeyay in ka badan 20 milyan oo shilinka Kenya ah oo dhiganta ku dhowaad 200 oo kun doolar.

11. 5 Luulyo 2022Faransiiska oo carruur iyo hooyooyin kasoo daadgureeyay xeryo ku yaalla Suuriya

    

    Xigashada Sawirka, Getty Images

    Faransiiska ayaa soo daadgureeyay soddon iyo shan carruur ah oo Faransiis ah iyo lix iyo toban hooyooyin kuwaas oo ku noolaa xeryaha qaxootiga ee waqooyi bari Suuriya.

    Carruurta ayaa dhamaantood la marsiin doona baaritaanno caafimaad, waxaana hooyooyinka lagu wareejin doonaa hay’adaha garsoorka ee dalkaas.

    Qaramada Midoobay waxay sheegtay in dadka ay ku noolaayeen xaalad aad looga naxo oo ka jirta xeryaha ay dadkaas ku sugnaayeen.

    Bishii Disembar ee lasoo dhaafay haweeney u dhalatay dalka Faransiiska ayaa geeriyootay, taas oo qabtay cudurka macaanka.

    In ka badan boqol iyo lixdan carruur ah iyo lixdan hooyooyin ah ayaa weli ku jiraa xeryo ay maamulaan xoogagga Kurdiyiinta ee waqooyi bari Suuriya.

12. 5 Luulyo 2022

13. 5 Luulyo 2022Ergadii dhexdhexaadinaysay xukuumadda iyo mucaaradka Somaliland oo qudhoodii is-khilaafay

    Gudidii isugu jirtay odayaasha dhaqanka iyo xubnaha ka tirsan golaha guurtida jamhuuriyadda gooni isu taageeda ku dhawaaqday ee Somaliland, ayaa wararka Hargaysa ka imanayaa tibaaxayaan in qudhoodii uu soo dhex galay khilaaf farsamo oo ku saabsan qaab dhismeedka hogaanka gudidaa dhexdhexaadinta ah.

    Weriyaha BBC-da Sidiiq Maxamed Burmad ayaa ka warramaya waxa u qabsoomay gudidaas khilaafkan haatan soo baxaya ka hor.

14. 5 Luulyo 2022Abiy Axmed: 'Waa in la ciribtiraa jabhadda Oromada'

    

    Xigashada Sawirka, Getty Images

    Ra’iisul Wasaaraha Itoobiya Abiy Axmed ayaa xasuuq ku tilmaamay weerarro lagu beegsaday dadka laga tiro badan yahay ee ku nool galbeedka Itoobiya halkaas oo lagu dilay dad badan.

    Abiy Axmed wuxuu wacad ku maray in la ‘ciribtiro’ fallaagada oromada ee OLF.

    Wuxuu ku eedeeyay in kooxdan ay ka dambeysay colaadda.

    Ilaa iyo hadda jabhadda Oromada kama aysan hadlin eedeymaha loo jeediyay.

    Dagaal ayaa subaxnimadii Isniinta ka bilowday degmada Hawa Gelan ee ka tirsan gobolka, dagaalkaas oo socday muddo saddex saacadood ah.

    Weerraro hor leh ayaa ka dhacay tuulooyin fogfog oo ku yaalla galbeedka gobolka Oromiya ee Itoobiya. Dad badan ayaa ku dhintay, guryana waa lagu gubay sida ay goobjoogeyaal u sheegeen BBC-da.

    Way adag tahay in la xaqiijiyo tirada dhabta ah ee dadka la dilay maaddaama aan wali la wada helin meydadka dadka loo malaynayo in la laayay. Laakiin, waxaa laga yaabaa in ay kor u dhaafto 150 qof oo ay ku jiraan carruur, sida ay sheegeen labo ka tirsan goobjoogeyaasha.

    

    Xigashada Sawirka, Getty Images

15. 5 Luulyo 2022Dabaylo aad u xoogan oo ku dhuftay deegaanno kamid ah Puntland

    Waxaa maalmihii la soo dhaafay ka dhacaysay qaybo ka mid ah deegaannada Puntland dabayl xaagaa waayeelka dhulkaa ku nooli sheegeen in aanay taas oo kale arag.

    Waa dabaylo xawaare sare ku socda sidoo kalena ay ku ladhan yihiin habaaskii iyo wixii bacaad ah ee ay dul maraan oo ay sitaan.

    Waa dhul xaalufay oo geed celiyaa jirin iyo geddiisee bal hadda sida ay dabaylahaasi dhul, dad iyo duunyaha u dhibeen waxa ka waramay weriye Maxamed Xasan Dhalo.

16. 5 Luulyo 2022Milateriga Suudaan oo war hor leh ka soo saaray xaaladda

    

    Xigashada Sawirka, AFP

    Taliyaha militeriga Suudaan Janaraal Cabdel Fataax Al Burhaan ayaa sheegay in ciidanka ay waddada u xaari doonaan sidii loogu dhawaaqi lahaa dowlad rayid ah.

    Khudbad uu ka jeediyay taleefishinka ayuu sheegay in ciidamada qalabka sida aysan hor istaagi doonin isbedel dimuqraadi ah, ayna ka go’an tahay inay ka shaqeeyaan sidii doorasho loo qaban lahaa.

    Janaraal Cabdel Fataax Al Burhaan wuxuu sheegay in ciidamada aysan hadda ka qeyb geli doonin wadahadallada lagu soo afjarayo qalalaasaha siyaasadeed ee dalka ka jira, iyadoo dadaallada wadahadallada ay garwadeen ka noqon doonaan kooxaha bulshada rayidka ah.Taliyaha militeriga wuxuu ka gaabsaday xilligga rasmiga ah ay xilka ku wareejin doonaan dowlad rayida ah.

    Waa tanaasulaad aad u weyn oo ay ku dhawaaqeen ciidanka, kuwaas oo la kulmay cadaadis badan oo kaga imaanayay dibad baxayaasha dimuqraadiyad doonka ah oo dibadbaxyo joogto ah ka waday guud ahaan Suudaan.

    The army seized power in a coup last October after ousting the civilian-led government of Prime Minister Abdalla Hamdok.

    Militeriga Suudaan ayaa afgembi kula wareegay awoodda dalka bishii Oktoobar ee sanadkii hore kadib markii ay xilka ka tuureen Ra’iisul Wasaarihii dowladda rayidka aheyd Cabdalla Hamdok.

17. 5 Luulyo 2022

    Kulanti wacan kusoo dhawaada tebinta tooska ah oo aan idiin kuugu soo gudbinno wararkii ugu dambeeyay Soomaalida iyo Caalamka.

    Madaxweyne ku xigeenkii hore ee Kenya oo shaaciyay inuu 'qabiil Soomaali ah kasoo jeedo'

    Falal argagax leh oo ka dhacay Itoobiya

    Nin 40 sano iska dhigayay wiil qoys maalqabeen ah ka lumay oo lagu fahmay arrimo ay hooyo garatay

18. 4 Luulyo 2022Muranka Japan iyo Shiinaha muxuu salka ku hayaa?

    

    Xigashada Sawirka, File photo of a Chinese boat in the East China Sea

    Japan ayaa cabasho rasmi ah u gudbisay Beijing, ka dib markii markab ay leeyihiin ciidamada badda Shiinaha uu ka shiraacday meel u dhow jasiiradaha ku yaal badda bari ee Shiinaha oo ay labada dal ku muransan yihiin.

    Maraakiibta ilaalada xeebaha Shiinaha ayaa si joogto ah uga shiraacda meel u dhow jasiiradaha, oo loo yaqaan jasiiradaha Senkaku ay Tokyo u taqaanno Shiinahana uu u yaqanno Diaoyu.

    Waxaa la rumeysan yahay tani iyo 2018-kii in marki ugu horreeyey maraakiibta Shiinaha ay aaggaasi soo galaan.

    Beijing waxay sheegtay waxa ay sameysay iney yihiin kuwa sharci ah, sharcigana waafaqsan.

    Dhanka kale, warbaahinta Japan ayaa sheegtay in markab ay leeyihiin ciidamada badda ee Ruushka lagu arkay meel u dhow jasiiradaha, inkastoo Tokyo aysan weli xaqiijinin wararkaasi.

19. 4 Luulyo 2022Dufaan boor wadata oo Iiraan ku kallifay iney goobaha waxbarashada albaabbda isugu dhufato

    

    Xigashada Sawirka, Getty Images

    Duufaan boor wadata oo ku dhufatay magaalada Tehran ayaa dowladda Iiraan ku kallifay iney Isniinta maanta ah gabi ahaanba albaabbada isugu dhufato iskullada, jaamacadaha iyo xafiisyada dowladda.

    Sida oo kale gobolka Alborz oo ay dufaantaasi saameysayna waxay qaadeen tallaabbo taa la mid ah.

    Boorka Duufaanta ka dhashay ayaa sababtay wasakheysiga hawada iney gaarto halkii ugu sarreeyey.

    Duufaan tan la mid ah dalka Iiraan waxay ku dhufatay 25-kii Bishii May ee sanadkan.

    Waddamada Ciraaq, Kuweyt iyo Sacuudi Carabiya waxay sida oo kale sanadkan la kulmeen dufaan tan la mid ah inkasta oo heerkeeda uu gaarsiisneen tan ku dhufatay Iiraan.

20. 4 Luulyo 2022Abiy Ahmed: 'Jabhadda OLF xasuuq ayey markale geysatay'

    

    Xigashada Sawirka, PM OFFICE

    Raysal wasaaraha Itoobiya ayaa Jabhadda Xureynta Oromada ee OLF ku eedeeyey iney markale xasuuq ka geysteen galbeedka dalkaasi.

    Abiy Axmed oo bartiisa Twitter-ka farriin soo dhigay wuxuu sheegay Jabhadda OLF iney dad ku xasuuqeen galbeedka deegaanka Oromada.

    Hase yeeshee, Abiy Axmed farriintiisa ma soo raacin tirada dadka uu sheegay iney Jabhaddu 'xasuuqday.'

    Hase yeeshee, Xisbiga Mucaaradka ee 'BALDARAS', wuxuu sheegay tuulooyin ku yaalla galbeedka deegaanka Oromada iney Jabhadda OLF maanta ku xasuuqday boqollaal qof oo rayad ah.

    Laba toddobaad ka hor deegaanka Gimbi ee ku yaalla galbeedka dalka Itoobiya waxaa lagu dilay boqollaal qof oo qowmiyadda Amxaarada ka soo jeeda.

    IDowladduna tirada dadka halkaasi lagu dilay waxay ku sheegtay 330 qof, halka ay ila wareedyo madax bannanna tirada dhimashada ay gaarsiinayaan 600 oo qof.