යුරෝපා තානාපතිවරු යාපනයේ චෙම්මනි සමූහ මිනී වළ නිරීක්ෂණයට යති
- Author, බීබීසී සිංහල
- Published
- කියවීමේ කාලය: මිනිත්තු 4
යාපනය, චෙම්මනි, සිත්තුපාත්තු සුසාන භූමිය ආසන්නයේ පවතින සමූහ මිනී වළ නිරීක්ෂණය වෙනුවෙන් බදාදා (ජූලි 22) යුරෝපා සංගමයේ නියෝජිතයින් පිරිසක් සහභාගි වූහ.
ඊට යුරෝපා සංගමයේ තානාපති කාර්මෙන් මොරීනෝ, ජර්මනියේ තානාපති ආචාර්ය ෆෙලික්ස් නියුමන්, ප්රංශයේ තානාපති රෙමි ලැම්බර්ට්, ඉතාලියේ තානාපති ඩෙමියානෝ ෆ්රැන්කොවින්ග්, නෙදර්ලන්තයේ තානාපති වෙයිබ් ඩි බෝර් ඇතුළු යුරෝපා සංගමයේ නියෝජිතයින් පිරිසක් අයත් වූහ.
ඔවුන් මීට එක්වූයේ, යාපනය මහේස්ත්රාත් අධිකරණයෙන් ලබාගත් අවසරය මත ය.
අදාළ පිරිස චෙම්මනි සමූහ මිනී වළ නිරීක්ෂණයට එක්වූ අවස්ථාවේ උතුරු නැගෙනහිර අතුරුදන්වූවන්ගේ ඥාතීන් හා උතුරු නැගෙනහිර පළාත් නියෝජනය කරන සිවිල් සංවිධාන නියෝජිතයෝ, උතුරු පළාතේ අතුරුදහන්වූවන් සොයා දෙන ලෙසට හා අතුරුදන්වූවන් වෙනුවෙන් යුරෝපා සංගමයේ මැදිහත්වීම මත සාධාරණ පරීක්ෂණයක් පවත්වන ලෙසට ඉල්ලීම් කරමින් සමූහ මිනී වළ ඉදිරිපිට විරෝධතාවක ද නිරත වූහ.
මිනිස් සිරුරු 467කට අදාළ අස්ථි කොටස් මතු කර ගැනේ
සමූහ මිනී වළේ කැණීම්වලින් ජූලි 21 වන දා වන විට තවත් මිනිස් සිරුරු අටකට අදාළ අස්ථි කොටස් මතු කර ගෙන තිබේ.
ඉන් මේ දක්වා මිනිස් සිරුරු 467කට අදාළ අස්ථි කොටස් මතු කර ගෙන ඇති අතර, එයින් මිනිස් සිරුරු 444කට අදාළ අස්ථි කොටස් ගොඩගෙන ඇති බව කැණීම් කටයුතු නිරීක්ෂණය කරන අතුරුදන්වූවන් වෙනුවෙන් පෙනී සිටින නීතිඥ රනිතා ඥානරාජ් සඳහන් කළා ය.
සමූහ මිනී වළේ 6 වන අදියරේ මේ දක්වා කැණීම්වලින් කුඩා දරුවන්ගේ බවට සැක කරන අස්ථි කොටස් කිහිපයක්, රන් භාණ්ඩයක කොටසක්, කාසි කිහිපයක් ඇතුළු විවිධ ද්රව්ය 130කට ආසන්න ගණනක් හමුව ඇති ඥානරාජ් පැවසුවා ය.
හයවන අදියර තුළින් මේ දක්වා මිනිස් සිරුරු 204කට අදාළ අස්ථි කොටස් ගොඩගෙන ඇති බව ද ඇය ප්රකාශ කළා ය.
සමූහ මිනී වළ තුළින් භාවනායෝගී ආකාරයෙන් සිටින අයෙකුගේ මිනිස් අස්ථි කූඩුවක් හමුව ඇති අතර, අදාළ අස්ථී කූඩුව කැණීම් නිලධාරීන් ඉතා පරීක්ෂාකාරී ලෙස මතු කර ගනිමින් සිටින බව ද ඥානරාජ් පැවසුවා ය.
චෙම්මනි සමූහ මිනී වළේ හයවන අදියර කැණීම් කටයුතු පසුගිය අප්රේල් 27 වන දා යාපනය මහේස්ත්රාත් එස්. ලෙනින්කුමාර්ගේ අධීක්ෂණය යටතේ ආරම්භ කෙරිණි.
යාපනය, චෙම්මනි සිත්තුපාත්තු සුසාන භූමිය ආසන්නයේ පවතින සමූහ මිනී වළේ පස්වන අදියරේ කැණීම් කටයුතු 2025 සැප්තැම්බර් 6 වන දා නවතා දැමිණි.
පස්වන අදියරේ කැණීම් කටයුතු අවසන් වන විට සමූහ මිනී වළ තුළින් මිනිස් සිරුරු 240කට අදාළ අස්ථි කොටස් ගොඩගෙන තිබිණි.
සමූහ මිනී වළ සම්බන්ධයෙන් කළ ස්කෑන් පරීක්ෂණ වාර්තා සැලකිල්ලට ගනිමින් හයවන අදියරේ කැණීම් කටයුතු කරන බව කැණීම් නිලධාරීහු පැවසූහ.
යාපනය මහේස්ත්රාත් එස්. ලෙනින්කුමාර්ගේ අධීක්ෂණය යටතේ, කැලණිය විශ්වවිද්යාලයේ පුරාවිද්යාව පිළිබඳ ජ්යෙෂ්ඨ මහාචාර්ය රාජ් සෝමදේව, යාපනය විශ්වවිද්යාලයේ අධිකරණ වෛද්ය විද්යාව පිළිබඳ විශේෂඥ වෛද්ය සෙල්ලයියා පිරනවන් ඇතුළු විශේෂඥයින් පිරිසක් සමූහ මිනී වළ සම්බන්ධයෙන් කැනීම් කටයුතු සිදු කරති.
සමූහ මිනී වළ තුළින් හමුවූ අස්ථි කොටස් හා සමූහ මිනී වළ තුළින් හමුවූ භාණ්ඩ යාපනය මහේස්ත්රාත් අධිකරණ නියෝග යටතේ, යාපනය විශ්වවිද්යාලයේ අධිකරණ වෛද්ය විද්යා පීඨයේ විශේෂඥ වෛද්ය සෙල්ලයියා පිරනවන් භාරයේ තබා ඇත.
මෙරටින් හමුවූ විශාලතම සමූහ මිනී වළ
උතුරු පළාතේ මේ දක්වා සමූහ මිනී වළවල් කිහිපයක කැණීම් කටයුතු සිදු කර තිබෙන අතර, අදාළ සමූහ මිනී වළවල් තුළින් හමුවූ අස්ථි කොටස් සම්බන්ධ විමසීමේදී චෙම්මනි සමූහ මිනිවළ තුළින් මේ දක්වා මිනිස් සිරුරු 467කට අදාළ අස්ථි කොටස් මතුවීම මගින් එය මෙරටින් හමුවූ විශාලතම සමූහ මිනී වළ බවට පත්ව තිබේ.
උතුරු පළාතෙන් මෑත ඉතිහාසයේ හමුවූ විශාලතම සමූහ මිනී වළ ලෙස මීට පෙර පැවතියේ මන්නාරම පැරණි ස.තො.ස. ගොඩනැගිල්ල පැවති ස්ථානයෙන් හමුවු සමූහ මිනී වළ ය.
ඉන් මිනිස් සිරුරු 342කට අදාළ අස්ථි කොටස් මතුව තිබිණි.
චෙම්මනි සුසාන භුමියේ මේ දක්වා කැණීම් කටයුතු
යාපනය, චෙම්මනි සිත්තුපාත්තු සුසාන භූමිය සංවර්ධනය කිරීමේ කටයුත්තකදී පළමු වරට මිනිස් අස්ථි කොටස් කිහිපයක් 2025 පෙබරවාරි මස 20 වන දා සංවර්ධන කටයුතු සිදුකළ පිරිසක් විසින් දැක තිබිණ.
අදාළ අස්ථි කොටස් දැක ගැනීමෙන් අනතුරුව සිදුවීම සම්බන්ධයෙන් යාපනය පොලිසිය දැනුවත් කිරීමට සංවර්ධන කටයුතු භාර නිලධාරීන් කටයුතු කර තිබිණි.
සමූහ මිනී වළ කැණීමේදී මේ දක්වා විවිධ භාණ්ඩ සැලකිය යුතු ගණනක් හමුවූ බවත්, ඒ අතර රබර්වලින් සකස් කරන ලද බෝනික්කෙකු, සපත්තු යුගලක්, කුඩා දරුවන් පළඳින වළලු යුගලක්, කුඩා දරුවන්ට කිරි පානයට ලබාදෙන කිරි බෝතලයක්, පාවහන් කොටසක්, මිනිස් ඇඳුම් කොටස් කිහිපයක් හා තවත් විවිධ ද්රව්ය කිහිපයක් වෙන් කර ගෙන ඇති බව නීතිඥ වී.කේ. නිරංජන් පැවසීය.
චෙම්මනි කැණීම්
යාපනය, චෙම්මනි සිත්තුපාත්තු සුසාන භූමිය සංවර්ධනය කිරීමේ කටයුත්තකදී එහි සේවයේ නිරත වූ පිරිසකට පළමු වරට මිනිස් අස්ථි කොටස් කිහිපයක් හමු විය.
යාපනය මහේස්ත්රාත් අධිකරණයේ නියෝග යටතේ පළමු අදියරේ කැණීම් කටයුතු ආරම්භ විය.
දිනය අවසන් වන විට මිනිස් හිස් කබල් දෙකක කොටස් මතු කර ගැනීමට හැකි වූ අතර, වර්ෂාව හේතුවෙන් පළමු අදියරේ කැණීම් කටයුතු තාවකාලිව නවතා දැමිණි.
සුසාන භූමියේ දෙවන අදියරේ කැණීම් ආරම්භ විය.
විශේෂඥ කමිටුව සිදු කළ කැණීම්වලින් තවත් අස්ථි කොටස් කිහිපයක් මතු කර ගැනිණි.
දෙවන අදියරේ කැණීම් කටයුතු අවසන් කළ අතර, මිනිස් සිරුරු 19කට අයත් අස්ථි කොටස් හමුවිය.
මිනිස් අස්ථි කොටස් සොයා ගැනීම ගැන සාධාරණ පරීක්ෂණයක් පවත්වන ලෙස ඉල්ලීම් කරමින් උතුරු නැගෙනහිර අතුරුදන්වූවන්ගේ සංගමය හා උතුරු පළාතේ සිවිල් සංවිධාන රැසක් තෙදින විරෝධතාවක් ආරම්භ කළේ ය.
ශ්රී ලංකාවේ නිල සංචාරයක් සඳහා පැමිණි එක්සත් ජාතීන්ගේ මානව හිමිකම් මහ කොමසාරිස් වෝල්කර් ටර්ක් මෙම සුසාන භුමියේ නිරීක්ෂණ චාරිකාවකට එක් විය.
තෙවන අදියරේ කැණීම් කටයුතු ආරම්භ විය.
- කාන්තාවකගේ යැයි සැක කෙරෙන අස්ථි කොටස් කිහිපයක් මතු කර ගත් අතර එම කාන්තාවගේ පපු ප්රදේශය ආසන්නයේ කුඩා දරුවෙකුගේ යැයි සැක කෙරෙන අස්ථි කොටස් කිහිපයක් තිබී හමු විය.
- පාසල් බෑගයක් සහ ඒ අසල කුඩා දරුවෙකුගේ මළ සිරුරකට අයත් බවට සැක කෙරෙන අස්ථි කොටස් කිහිපයක් තිබී හමුවිය.
- රබර් බෝනික්කෙකු, සපත්තු යුගලක්, කුඩා දරුවන් පළනඳින වළලු යුගලක්, මිනිස් ඇඳුම් කොටස් කිහිපයක් ද තිබී හමුවිය.
තුන්වන අදියරේ කැණීම් කටයුතු අවසන් වන විට මිනිස් සිරුරු 65ක අදාළ අස්ථි කොටස් මතු කර ගෙන තිබිණි.
චෙම්මනි සුසාන භූමියෙන් මතු වන අස්ථි කොටස් සම්බන්ධයෙන් යුක්තිය ඉටු කරන ලෙස ඉල්ලා කොළඹදී විරෝධතාවක් පැවැත්විණි.
සිව්වන අදියරේ කැණීම් කටයුතු ආරම්භ විය.
මිනිස් සිරුරු 85කට අදාළ අස්ථි කොටස් හමු වූ අතර ඇදුම් කොටසක්, කුඩා බෝතලයක් හා දරුවන්ගේ යැයි සැක කරන අස්ථි කොටස් කිහිපයක් ද හමු වූ බව කැණීම් කටයුතු නිරීක්ෂණය කරන අතුරුදන්වූවන් වෙනුවෙන් පෙනී සිටින නීතිඥ වී. නිරංජන් පැවසුවේ ය.
කැණීම්වලින් තවත් මිනිස් සිරුරු තුනකට අදාළ අස්ථි කොටස් හමු වී ඇති අතර ඒ අනුව මේ වන විට මිනිස් සිරුරු 88කට අදාළ අස්ථි කොටස් හමු වී තිබේ.
මිනිස් සිරුරු සංඛ්යාව 104ක් දක්වා ඉහළට.
මිනිස් සිරුරු සංඛ්යාව 130ක් දක්වා ඉහළට. අධිකරණයෙන් කළ ඉල්ලීමක් අනුව හමුවූ මිනිස් අස්ථි නොවන අනෙකුත් ද්රව්ය අගෝස්තු 5 වන දා හදුනා ගැනීම සඳහා මහජන ප්රදර්ශනයට තැබීමට අවසර ලැබීම.
ශ්රී ජයවර්ධනපුර විශ්ව විද්යාලයේ තාක්ෂණික පීඨයේ විශේෂඥ කණ්ඩායමක් විසින් චෙම්මනි මිනිස් අස්ථි කොටස් හමුවූ භූමිය ස්කෑන් පරීක්ෂාවට ලක් කෙරේ.
කැණීම් තාවකාලිකව නතර කෙරුණු අතර කැණීම් අවසන් වන විට මිනිස් සිරුරු 147කට අදාළ අස්ථි කොටස් සොයා ගැනිණි. මීළඟ අදියර අගෝස්තු 22 වන දා නැවත ආරම්භ කිරීමට නියමිත ය.
කැණීම් කටයුතු අවම වශයෙන් තවත් සති 8ක පමණ කාලයක් සිදුකළ යුතු බවට විශේෂඥයින් අධිකරණයෙන් ඉල්ලා සිටීම සහ ස්කෑන් වාර්තාව හා කැණීම් කටයුතු පිළිබඳ විමර්ශන වාර්තා අධිකරණය වෙත ඉදිරිපත් කිරීම
පස්වන අදියරේ කැණීම් ඇරඹේ.
හමුවූ මිනිස් සිරුරු ගණන 166ක් දක්වා ඉහළට.
චෙම්මනි සමූහ සුසානය සම්බන්ධයෙන් අපරාධ පරීක්ෂණයක් සිදු කරන ලෙස ශ්රී ලංකා මානව හිමිකම් කොමිෂන් සභාව විසින් නිර්දේශ 16ක් ඇතුළත් වාර්තාවක් නිකුත් කරන ලදී.
සමූහ සුසානයේ පස්වන අදියරේ කැණීම් අවසන් කෙරිණි. මෙම අදියර අවසන් වන විට මිනිස් සිරුරු 240කට අදාළ අස්ථි කොටස් සොයා ගැනිණි.
හයවන අදියරේ කැණීම් ඇරඹේ.
කැණීම් තුළින් මිනිස් සිරුරු 360කට අදාළ අස්ථි කොටස් හඳුනාගෙන තිබූ අතර, එයින් මිනිස් සිරුරු 351කට අදාළ අස්ථි කොටස් ගොඩගැනීම සිදු කළේ ය.
මේ දක්වා මිනිස් සිරුරු 414 කට අදාළව අස්ථි කොටස් මතුකරගෙන තිබේ
යුරෝපා සංගමයේ තානාපති, ජර්මනියෝ තානාපති, ප්රංශයේ තානාපති, ඉතාලියේ තානාපති, නෙදර්ලන්තයේ තානාපති ඇතුළු යුරෝපා සංගමයේ නියෝජිතයින් පිරිසක් ජූලි 22 චෙම්මනි සමූහ මිනිවළ නිරීක්ෂණයට එක්ව සිටියහ. සමූහ මිනිවළ තුළින් මේ දක්වා මිනිස් සිරුරු 467කට අදාළව අස්ථි කොටස් මතුකරගෙන ඇති අතර, එයින් මිනිස් සිරුරු 444කට අදාළ අස්ථි කොටස් ගොඩගෙන තිබේ.
