Help / Taic

Facal Oirbh, BBC Radio nan Gàidheal, 15 Dùbhlachd 2009

Biadh

Uighean

Bha a mhàthair ag innse do Mhurchadh Moireach à Tàbost, Nis, nach fhaodadh tu idir, idir, uighean a bha air a bhith ann am picil Waterglass a bhruich. Dh' fheumadh tu a' fraighigeadh.

Fiadh

Bha na seann daoine a' cumail a-mach gu robh ugh a dheidheadh a bhreith ann an uisge, gu h-àraid ugh tunnaig a dheidheadh a bhreith ann an allt no ann an lòn, gun fheum.

'S e 'n t-adhbhar airson sin gu robh an t-slige a bh' air beagan na bu taine agus nam biodh salchar sam bith as an uisge gum biodh e buailteach faighinn dhan ugh 's cha chleachdadh iad idir e.

Poca buidhe / A' ghreallach

Nam b' ann air fiadh a bhiodh tu a' bruidhinn cha chleachdach tu duis no maodal, ach poca buidhe agus bhiodh iad a' dèanamh maragan air a' sin cuideachd.

Chante a' ghreallach ris a h-uile càil a bha am broinn an fhèidh.

Am facal glagan

Bha glagan ann am muilleann, leithid Muileann Gharraboist, ach a rèir Dhòmhnaill Eàirsidh Dòmhnallach, An t-Òban, sin a chante an Uibhist a Tuath ri boireannach, no duine sam bith nach cumadh am beul dùinte.

Am facal caoin

A' caoineadh
  • Rud a tha furasta ithe, feòil gu h-àraidh, tha e caoin.
  • Tha duine caoin solt, socair, sèimh.
  • Tha clachan caoin coltach ri clachan muile. Tha iad rudeigin sleamhainn, cruinn, gun oirean orra.
  • Ma tha thu a' caoin-bhruich rud, tha thu ga bhruich air a shocair.
  • Ma chanas tu "Tha mi caoin shuarach!" tha thu a' ciallachadh gu bheil thu coma co-dhiù, nach eil diù sam bith agad.
  • Ma tha thu a' caoineadh, tha thu a' gal.

Caoin air ascaoin

Chanadh tu caoin air ascaoin mu duine a chaidh troimh-a-chèile, fiù 's a chaidh às a' rian le fearg.

BBC © 2014 Chan eil uallach air a' BhBC airson na th' air làraich-lìn eile.

Gheibhear sealladh nas fheàrr den duilleig seo le sealladair lìn nas ùire agus na duilleagan stoidhle (CSS) air. Ged a chithear susbaint na làraich leis an t-sealladair lìn a th' agaibh, tha sinn a' moladh an dreach as ùire den bhathar-bhog ur sealladair a thoirt a-nuas, no ur duilleagan-stoidhle a chur air ma ghabhas sin dèanamh.