Жакынкы Чыгыш өлкөлөрү Ирандын кол салууларын айыптаган билдирүү таратышты

Түз алып баруу

Ирандагы соңку кырдаал

1. 3 март 2026МАГАТЭ Натанздагы өзөктүк объекттин имараттарына сокку урулганын тастыктады

   Атомдук энергия боюнча эл аралык агенттик (МАГАТЭ) Иранга жасалган акыркы соккулардын натыйжасында Натанз шаарындагы өзөктүк объекттин айрым имараттары жабыркаганын тастыктады.

   Агенттик алынган спутниктик сүрөттөрдү талдап чыгып, уранды байытуучу жер астындагы заводдун кире беришиндеги имараттар зыянга учураганын аныктады.

   Ошол эле учурда МАГАТЭ «радиациянын таралышы боюнча эч кандай кесепеттер күтүлбөйт» деп белгилейт.

   Агенттик Х тармагына жазгандай, заводдун өзүнө кошумча зыян келтирилген эмес. Натанздагы уранды байытуучу завод өткөн жылдын жай айларында Израил менен АКШ тарабынан жасалган мурунку соккулардын натыйжасында кыйла деңгээлде талкаланган болчу.

2. 3 март 2026Иранда Минаб шаарындагы мектепке жасалган соккудан каза болгондор жерге берилди

   Ирандын түштүгүндөгү Минаб шаарында жайгашкан кыздар мектебине жасалган соккунун кесепетинен каза болгондорду акыркы сапарга узатуу зыйнаты өттү.

   Бийликтердин маалыматы боюнча, «Шажара Тайиба» мектеби 28-февралда ракеталык аткылоого кабылган. Жергиликтүү прокурордун ырастоосунда, мектепте 168 адам каза болуп, 96сы жаракат алган. Анын айтымында, курман болгондордун көбү мектеп окуучулары болгон.

   Мектеп Ислам революциясынын сакчылар корпусунун (ИРСК) базасынын жанында жайгашкан, ал база мурда да соккуларга дуушар болгон. Би-Би-Си мектептеги жарылуунун кесепеттери тартылган видеолорду тастыктады. Бирок каза болгондордун так санын текшерүү мүмкүн эмес: Иран өлкөгө эл аралык ЖМК өкүлдөрүн киргизбей жатат.

   Бул окуя боюнча билдирүүлөргө жооп кайтарып, АКШнын мамлекеттик катчысы Марко Рубио: «Кошмо Штаттар эч качан мектепке атайылап сокку урбайт болчу», - деп билдирди. Израилдин аскерлери болсо мектептин жанында кандайдыр бир операциялар жүргүзүлгөнү тууралуу маалыматы жок экенин кабарлашты.

3. 3 март 2026Трамп: Бизде чексиз курал-жарактын кору бар

   АКШ президенти Дональд Трамп Truth Social социалдык тармагына “орто жана жогорку деңгээлдеги” ок-дарылардын көлөмү тууралуу жазып, согуш “бул запастарды колдонуу менен узак убакытка созулушу мүмкүн” деди.

   "Бизде куралдардын чексиз запасы бар. Америка Кошмо Штаттары толугу менен камсыздалган жана ЧОҢ ЖЕҢИШКЕ даяр!!!" – деп жазган ал Вашингтон убактысы боюнча түн жарымында.

   Соңку билдирүүлөрүндө ал мурунку президент Жо Байденди Украинага "эң заманбап" америкалык курал-жарактарды көп санда жеткирген деп айыптаган.

4. 3 март 2026Израил Тегеран менен Бейрутка сокку урууда

   Израилдин коргонуу армиясы (ЦАХАЛ) Ирандын борбору Тегеранга жана Ливандын борбору Бейрут шаарына сокку урганын ырастады. Расмий билдирүүдө учурда ЦАХАЛ Тегеран менен Бейруттагы аскердик объекттерге бир убакта максаттуу чабуулдарды жасап жатканы айтылат.

   Бул соккулар израилдик аскерлер Бейруттун түштүк чет жакаларынын жана ондогон айылдардын тургундарына тезинен эвакуациялануу тууралуу эскертүү бергенден көп өтпөй башталды. Израил тараптын маалыматы боюнча, чабуулдардын негизги бутасы Иран тарабынан колдоого алынган «Хезболла» тобуна таандык командалык борборлор жана курал-жарак кампалары болуп саналат.

5. 3 март 2026Ирандык ЖМКлар Бахрейндеги АКШнын авиабазасына сокку урулганын билдирүүдө

   Ирандын мамлекеттик жалпыга маалымдоо каражаттарынын билдирүүсүнө караганда, Тегеран Бахрейндеги АКШнын авиабазасына ракеталык сокку урду.

   Ислам революциясынын сакчылар корпусу менен байланышы бар Fars маалымат агенттиги жарыялаган видеодо ракеталардын толкуну алыскы буталарга тийип жатканын көрүүгө болот.

   Маалыматта Ислам революциясынын сакчылар корпусу дрондор жана ракеталар колдонулган сокку Бахрейндин Шейх-Иса районундагы авиабазанын командалык пунктунун жана штабынын имаратын талкалап, күйүүчү май бактарынын жарылуусуна алып келгени айтылат.

   АКШ азырынча бул чабуул тууралуу билдирүүлөргө комментарий бере элек.

   Буга чейин Бахрейндеги Американын аскер-деңиз базасынын үстүнөн түтүн көтөрүлүп жатканы байкалган.

   АКШнын Мамлекеттик департаменти өз жарандарына Бахрейнден, ошондой эле Жакынкы Чыгыштагы бир катар башка өлкөлөрдөн тез арада чыгып кетүүнү буйруду.

6. 3 март 2026Украинанын тышкы иштер министри: Эгер өлкөбүзгө Орусия тараптан сокку болбошуна кепилдик берилсе, Жакынкы Чыгышка адистерди жөнөтүүгө даярбыз

   Украинанын тышкы иштер министри Андрей Сибига Reuters агенттигине берген маегинде украиналык адистердин Перс булуңундагы араб мамлекеттерин Ирандын дрондорунан коргоого катышуу мүмкүнчүлүгү тууралуу айтып берди.

   Буга чейин Улуу Британиянын премьер-министри Кир Стармер Лондон өнөктөштөрүнө Ирандын чабуулдарынан коргонууга жардам берип эле койбостон, бул ишке украиналык эксперттерди да тарта турганын билдирген. Украина Орусия тарабынан Ирандын Shahed 131/136 прототибинин негизинде жасалган, кийинчерээк Орусия тарабынан кыйла өркүндөтүлгөн сокку уруучу дрондордун чабуулуна дайыма дуушар болуп келет.

   Reuters агенттигинин суроосуна жооп берип жатып, Сибига Украинанын бул учкучсуз аппараттарды зыянсыздандыруудагы натыйжалуулугу 90%га жетерин, буга жарым-жартылай өздөрүнүн коргоочу дрондорун чыгаруусу себеп болгонун белгиледи.

   “Биз бардык операторлорубузду жөнөтө албайбыз, бирок эгер өлкөбүзгө Орусия тараптан сокку урулбашына кепилдик берилсе, алардын бир бөлүгүн сөзсүз жөнөтө алабыз”, - деди украин министри.

7. 3 март 2026Иран Израилге ракеталарды атты

   Түндө Иран Израилдин бир нече аймагына ракеталарды учурду. Бул тууралуу Израилдин Коргонуу армиясы (ЦАХАЛ) билдирди. Тургундарга коопсуз жайларга жашынуу чакырыгы менен билдирүүлөр жөнөтүлгөн. ЦАХАЛдын маалымдашынча, абадан коргонуу системалары коркунучту татып түшүрүү үчүн иштеп жатат.

8. 3 март 2026АКШ: Оман булуңундагы Ирандын бардык согуштук кемелерин чөктүрүлдү

   АКШ Куралдуу Күчтөрүнүн Жакынкы Чыгыштагы Борбордук командачылыгы (CENTCOM) Американын Аскер-деңиз күчтөрү Оман булуңундагы Ирандын бардык согуштук кемелерин жок кылганын жарыялады.

   “Мындан эки күн мурун Иран режиминин Оман булуңунда 11 кемеси бар болчу, бүгүн алардын саны нөлгө барабар”, — деп айтылат командачылыктын X (мурдагы Twitter) баракчасындагы билдирүүсүндө.

   “Иран режими ондогон жылдар бою Оман булуңундагы эл аралык кеме каттамдарынын артынан түшүп, аларга кол салып келген. Ал заман өттү. Деңиздеги кеме каттамдарынын эркиндиги 80 жылдан ашык убакыттан бери Американын жана бүткүл дүйнөнүн экономикалык гүлдөп-өнүгүүсүнүн негизи болуп келген. Америкалык аскерлер аны коргоону уланта беришет”, — деп билдирди CENTCOM.

9. 3 март 2026Рубио: Иранга жасала турган эң катуу соккулар али алдыда

   АКШнын мамлекеттик катчысы Марко Рубио Иранды америкалык аскерлер тарабынан мындан да олуттуу соккулар күтүп жатканын эскертти.

   "Мен биздин тактикалык аракеттерибиздин деталдарын ачыктабайм, бирок америкалык аскерлер тарабынан жасала турган эң оор соккулар али алдыда. Кийинки этап Иран үчүн азыркыдан да катаал болот", - деди Рубио.

   Ал Ирандагы операция канча убакыт керек болсо, ошончо убакытка созуларын кошумчалады.

   "Биздин максаттарыбыз бар. Ошол максаттарга жетүү үчүн канча убакыт талап кылынса, биз муну ошончолук уланта беребиз" - деп билдирди Мамлекеттик департаменттин башчысы.

   "Бул операциянын максаты - алардын баллистикалык ракета тармагындагы потенциалын жок кылуу жана аны кайра калыбына келтире албай тургандай кылуу", - деп баса белгиледи Рубио.

10. 3 март 2026АКШнын Эр-Рияддагы элчилигине дрон тийди

    Сауд Арабиясынын Коргоо министрлиги АКШнын Эр-Рияддагы элчилигине эки учкучсуз учак чабуул жасаганын ырастады.

    Элчилик өзүнүн X баракчасында билдиргендей, чабуулдун кесепетинен "анча чоң эмес өрт" чыгып, имаратка "бир аз материалдык зыян" келтирилген.

    АКШнын Сауд Арабиядагы дипломатиялык өкүлчүлүгү Жидда, Эр-Рияд жана Дахран шаарларындагы жарандарына коопсуз жерлерде калуу зарылдыгы тууралуу эскертүү берип, аймактагы бардык аскердик объекттерге зарыл эмес сапарларды чектөө тууралуу билдирди.

11. 2 март 2026Каза болгон америкалык аскер кызматкерлеринин саны төрткө жетти

    Ирандын жооп кайтаруу соккулары учурунда оор жаракат алган америкалык аскер кызматкери каза болду. Бул тууралуу АКШ Куралдуу күчтөрүнүн Борбордук командачылыгы билдирди.

    Ушуну менен Иран менен согуш башталгандан бери жалпысынан төрт америкалык аскер кызматкери каза тапты.

12. 2 март 2026Саудия Арабиясындагы эң ири мунай иштетүүчү завод дрондун соккусунан кийин ишин токтотту

    ”Aramco” компаниясынын Рас-Таннурадагы мунай иштетүүчү заводу дрондун соккусунан улам ишин убактылуу токтотту. Бул тууралуу Associated Press агенттиги Саудия Арабиясынын мамлекеттик телеканалына таянуу менен билдирди.

    Заводдун иши токтотулганын Bloomberg жана Reuters сыяктуу бир катар башка агенттиктер да өздөрүнүн ишенимдүү булактарына таянып кабарлашууда.

    Reuters агенттигинин булагы билдиргендей, учурда ишканадагы абал көзөмөлгө алынды.

    Өлкөнүн коргоо министри “Аль-Арабия” телеканалына берген маалыматында эки дрон атып түшүрүлгөнүн, ал эми алардын калдыктарынын кулашы анча чоң эмес өрткө себеп болгонун айтты. Анын сөзүнө караганда, жабыркагандар жок.

13. 2 март 2026Кувейтте АКШнын үч учагы кулады

    АКШ Куралдуу күчтөрүнүн Борбордук командачылыгы (CENTCOM) 2-мартта билдиргендей, Кувейттин абадан коргонуу системалары АКШнын үч F-15E истребителин жаңылыштык менен атып түшүргөн. Экипаждын алты мүчөсүнүн тең коопсуз жерге эвакуацияланганы жана учурда алардын абалы туруктуу экени кабарланды.

    Окуянын себептери иликтенип жатканын CENTCOM кошумчалады.

    Буга чейин өрттөнүп жаткан учак жана парашют менен түшүп жаткан экипаж мүчөсү тартылган видео тарап, Кувейттин аскерлери Американын “бир нече” истребители кыйраганын билдиришкен.

14. 2 март 2026Катар иран дрондорунун чабуулунан кийин суюлтулган жаратылыш газын өндүрүүнү токтотту

    Катардын мамлекеттик Qatar Energy мунай-газ компаниясы эки негизги өнөр жай аймагында — Умм-Саид жана Рас-Лаффанда суюлтулган жаратылыш газын өндүрүүнү токтотту. Бул тууралуу AFP агенттиги компаниянын билдирүүсүнө таянып кабарлады.

    Буга чейин Катардын Коргоо министрлиги ирандык учкучсуз аппараттар Рас-Лаффандагы энергетикалык объектке жана Умм-Саиддеги инфраструктурага чабуул жасаганын билдирген.

    Катар — дүйнөдөгү суюлтулган жаратылыш газын эң ири жеткирүүчүлөрдүн бири. Bloomberg белгилегендей, Европа өлкөлөрүнүн ичинен Италия Катардын газына баарынан көп көз каранды. Орусиянын газынан баш тарткандан кийин бул өлкөгө келген импорттун 45% дал ушул Катарга туура келет.

15. 2 март 2026Оманда дрон танкерге тийди, АКШ жана союздаштары Ирандын аракетин “коркунучтуу эскалация” деп аташты

    Ирандын аракеттери - бул Жакынкы Чыгыштагы туруктуулукка коркунуч туудурган “коркунучтуу эскалация” деп айтылат АКШ жана анын Перс булуңундагы алты союздашынын биргелешкен билдирүүсүндө.

    “Жарандарга жана аскердик жаңжалга катышпаган мамлекеттерге кол салуу - бул кырдаалды туруксуздаштырган жоопкерчиликсиз аракет”, - деп айтылат документте.

    Араб тилиндеги билдирүүнү Кувейттин Тышкы иштер министрлиги жарыялады, ага АКШ менен Кувейттен тышкары Саудия Арабиясы, Бахрейн, Катар, Иордания жана БАЭ кол койгон.

    Ал ортодо Омандын мамлекеттик маалымат агенттиги билдиргендей, сокку уруучу учкучсуз аппарат Оман булуңунда, султанаттын борбору Маскаттын жанында мунай ташуучу танкерге чабуул жасаган. Танкер Маршалл аралдарынын желеги астында бараткан. Натыйжада моряктардын бири каза болгон. Оман тараптын маалыматына караганда, каза болгон жаран -Индиядан.

    Саудия Арабиясында учкучсуз аппараттардын чабуулунан кийин дүйнөдөгү эң ири ишканалардын бири - Рас-Таннура мунай иштетүүчү заводу ишин убактылуу токтотту.

    Кувейтте дрон АКШ элчилигинин имараттар комплексине тийгенин New York Times гезити америкалык булактарга таянуу менен билдирди. Элчиликтин аймагындагы түтүн сүрөттөрдө да көрүнүп турат.

    Катардын Коргоо министрлиги өлкөдөгү энергетикалык объекттерге ирандык дрондор чабуул жасаганын жарыялап, жабыркагандар жоктугун кабарлады.

    Кипрдин бийлиги Британиянын Акротири аскердик базасына түнү менен учкучсуз аппарат чабуул жасаганын билдирди. Дүйшөмбү күнү түштө базада кайрадан кооптуу абал жарыяланды. База тарапка багыт алган эки дрон жок кылынганын жергиликтүү бийлик билдирди.

    Бахрейндин портунда белгисиз снаряддар тийгендиктен кемеде өрт башталып, жабыркагандар жок экенин Британиянын деңиз соода уюму кабарлады.

16. 2 март 2026Жакынкы Чыгыштагы акыркы кырдаал

    2-мартта АКШ менен Израилдин Иранга жасаган аба соккуларынан кийин Жакынкы Чыгышта кырдаалдын кескин курчуп кеткенине үч күн болду. Иран Израилге жана Перс булуңундагы өлкөлөргө чабуулун улантууда, Израил менен АКШ да Иранды бомбалап жатат.

    Аба соккулары уланып, аймагы да кеңейип баратат. Өткөн түнү Ливандагы Иран бийлиги менен санаалаш "Хезболла" аскердик уюму Израил жана АКШ агрессиясына каршы туруштук берүү жүйөсү менен Израилдин Хайфа шаарына ракеталарын атты. Израил буга жооп катары Ливандын түштүк аймактарына жана баш калаасы Бейрутка соккуларын баштады. Учурда бул соккулардан кеминде 31 адам каза тапканын Ливан саламаттыкты сактоо министрлиги кабарлады.

    28-февралда Тегерандагы резиденциясына жасалган чабуулдан Ирандын жогорку лидери Аятолла Али Хаменеи каза тапты. Аны менен кошо 40тан ашык жогорку даражалуу чиновник набыт болгону кабарланды. Өлкөдө 40 күндүк аза күтүү жарыяланды.

    Акыркы маалыматтар боюнча, Ирандын Минаб шаарындагы кыздар мектебине жасалган соккудан 165 окуучу кыз мерт кетти. Иран Кызыл жарым ай коомунун соңку маалыматына ылайык, өлкөдө аба соккуларынан кеминде 555 киши каза тапты.

    Чабуулдарга жооп катары Тегеран АКШ менен Израилге "кыйратуучу сокку" урууну убадалап, аймактагы мамлекеттерде жайгашкан америкалык 27 аскер базага жана "Авраам Линкольн" кемесине чабуул койду. АКШнын Куралдуу күчтөрүнүн борбордук командачылыгы Иран ракеталары кемеге жетпегенин жана анын операцияда катышуусу уланарын билдиришти.

    Ирандык дрондор менен ракеталар Израилден сырткары БАЭ, Кувейт, Бахрейн, Катар, Ирак жана Иорданиядагы бир катар стратегиялык объектилерге зыян келтирди. Бул кагылышууларда Израилде 9 киши, БАЭ жана Кувейтте 4 киши набыт болсо, Пентагон өзүнүн үч аскери каза болгонун тастыктады.

    28-февралда АКШ менен Израил Ирандын он ири шаарына, анын ичинде Тегеран, Табриз жана Исфаханга аба соккуларын жасап баштаган. АКШ президенти Дональд Трамп бул аракет Ирандын өзөктүк программасынан жана алыс аралыкка учуучу ракеталарынан келип чыккан коркунучтарды жоюу максатында болгонун жарыялаган. Израилдин коргоо министри Исраэль Кац да бул операция Израилдин коопсуздугун алдын алуу максатында башталганын билдирген.

    Учурда аймактагы абал өтө кооптуу бойдон калууда. Көптөгөн авиакомпаниялар каттамдарын токтотсо, Иран дүйнөлүк мунай экспортунун негизги жолу болгон Ормуз кысыгын жаап салды. Бул мунайдын кескин кымбатташына алып барат деген чочулоолор айтылууда. Анын үстүнө, Ирандын 2-марттагы дрон соккусунан кийин Сауд Арабиянын "Aramco" компаниясына таандык мунай иштетүүчү завод ишин токтоткону маалым болду.

17. 2 март 2026ТИМ Жакынкы Чыгыштагы кыргызстандыктарды расмий маалыматка гана ишенүүгө чакырды

    Кыргызстандын Тышкы иштер министрлиги Жакынкы Чыгыштагы кырдаалга байланыштуу билдирүү таратты.

    Министрлик учурдагы окуяларга байланыштуу Бириккен Араб Эмираттарында жүргөн Кыргызстан жарандарын тынчтыкты жана коопсуздук чараларын сактоого чакырды.

    Маалыматта Бириккен Араб Эмираттарынын жергиликтүү бийлик органдарынын расмий билдирүүлөрүнө көз салып, ишенимдүү маалыматка гана таянуу керектиги айтылат. Текшерилбеген маалыматты таратпоо өтүнчүн билдирген.

    Ошондой эле министрлик БАЭ компетенттүү органдары тарабынан жарандарды мейманканаларда кошумча акы төлөбөстөн убактылуу жайгаштырууну узартуу, каттамдардын жокко чыгарылышына же жылдырылышына байланыштуу чыгарып жибербөө чечими кабыл алынганын кабарлаган.

    "Буга байланыштуу Кыргызстан жарандарына мейманканаларда калуу жана бийлик органдарынын расмий сунуштарын күтүү, Кыргызстандын чет өлкөдөгү мекемелери, туроператорлор, авиакомпаниялар жана мейманканалардын администрациясы менен туруктуу байланышта болуу сунушталат",- деп айтылат маалыматта.

18. 2 март 2026Кыргызстандын Коопсуздук кеңеши Жакынкы Чыгыштагы кырдаалга байланыштуу жыйын өткөрдү

    Кыргызстандын Коопсуздук кеңешинин катчысы Адилет Орозбеков Жакынкы Чыгыштагы кырдаалга байланыштуу укук коргоо, күч түзүмдөрүнүн жана башка тармактык ведомстволордун жетекчилери менен ыкчам кеңешме өткөрдү. Бул тууралуу президенттин аппаратынын маалыматтык саясат бөлүмү билдирди.

    Маалыматка караганда, талкуунун жүрүшүндө мамлекеттик органдардын өз ара аракеттенүүсүнүн актуалдуу маселелери, анын ичинде согуш аракеттери жүрүп жаткан аймакта калган Кыргызстандын жарандарынын абалы талкууланды.

    Адилет Орозбеков алардын коопсуздугун камсыз кылуу жана мекенине кайтаруу үчүн чукул чараларды көрүү зарылдыгын белгиледи.

    Коопсуздук кеңешинин катчысы ошондой эле кырдаал турукташканга чейин Жакынкы Чыгыштагы кырдаалга күнү-түнү тынымсыз мониторинг жүргүзүүнү тапшырды.

    Тышкы иштер министрлигине тобокелдик зонасында жүргөн Кыргызстан жарандарынын абалын жана санын тактоо, ошондой эле аларды коопсуз жерлерге убактылуу жайгаштыруу, зарыл болгон учурда чыр-чатак аймагынан чукул эвакуациялоо маселелерин иштеп чыгуу тапшырылды.