ዋንጫ ዓለም 2026

ኤርትራ

ኢትዮጵያ

ሱዳን

ማእከላይ ምብራቕ

ሳይንስን ጥዕናን

ኣመና ፍቱዋት

ዜና

ቪድዮ

ተዓዘቡ

ራድዮ

ስምዑ

ኣብታ ብደማዊ ኲናት ዝተሃሰየት ትግራይ በዓል ኣሸንዳ ድሕሪ ሰለስተ ዓመታት ብዝደመቐ ኩነታት ይኽበር ኣሎ። ንምዃኑ፡ ክብርታት እዚ በዓል እንታይ'ዮም? ደቂ ኣንስትዮኸ ብኸመይ የንጸባርቕኦ? ምስቲ በዓል ካብ ዝተሓሓዙ ክብርታት ገሊኦም ክንሕብረኩም። ምሁር ባህልን ስነ ቃልን ኣቶ ኣለማየሁ ሃፍቱ፡ ኣብ እዋን ኣሸንዳ ዝድረፉ ስነ ቃላት ባዕሎም፡ እታ ጓል ኣንስተይቲ ንሓዳር ዘይበቕዐት ምዃና ስለ ዝገልጹ ናይ ደናግል በዓል'ዩ ክበሃል ይከኣል ይብል።

ሸውዓተ ካብ ክብርታት ኣሸንዳ - ትግራይ

Tigrinya

ዝሓለፉ ክልተ ዓመታት ንደቂ ኣንስትዮ ትግራይ ኣዝየን በዳህቲ ዓመታት ነይረን፤ ብኣሽሓት ዝቑጸራ ኣዋልድን ደቂ ኣንስትዮን ግዳያት ጾታዊ ዓመጽን ግህሰትን ኰይነን እየን።
ኣብቲ ኣብ ሞንጐ ሓይልታት ትግራይን ሰራዊት ፌደራልን ዝተኻየደ ኲናት፡ ኣማኢት ኣሽሓት ሰባት ተቐቲሎም፣ ስድራቤታት ተፈላልዮም፣ ሚሊዮናት ካብ ቤት ንብረቶም ተመዛቢሎም ይርከቡ።

ድሕሪ ሰለስተ ዓመታት ዝኽበር ዘሎ ኣሸንዳ-እንታይ ይመስል?

ሰብ-ሰርሖ ብልሒ ሰብኣዊ ባህሪ ምስ ዝወሃቦም፡ ብተለምዶ እቲ ሮቦት ኣንስታዊ ባህርያት ክህልዎ ኢና ንመርጽ። ነዚ ገለ እከይ ምኽንያት ኣለዎ ድዩ?

ኣንስትዮ ሮቦት ዝበዝሓሉ እከይ ምኽንያት ኣሎ ድዩ?

እቲ ኣብ ሲድኒ ዝተኻየደ ናይ ፈጻመ ጸወታ፡ ደገፍቲ ሃገራዊት ጋንታ ዓዲ እንግሊዝ ጸወታ ተጀሚሩ ክሳብ ዝዛዘም ንደገፍቲ ሃገራዊት ጋንታ ስጳኛ ብምዕብላል ንሃገራዊት ጋንትኦም ብዘይ ብቒ’ዮም ደጊፎማ፡ ዋንጫ ዝተገዝሙ ግን ስጳኛውያን’ዮም ነይሮም፡ ኣብ ኵዕሶ እግሪ ዝብዝሐ ሼቶ ዘመዝገበ’ዩ ዝዕወት።

ስጳኛ ተዓዋቲት ዋንጫ ዓለም ደቂ ኣንስትዮ ኰይና

ኣብ ሻምፕዮን ኣትሌቲክስ ዓለም ትማሊ 13 ቀዳም 13 2015 ኣብ ቡዳፐስት ዝተኻየደ ውድድር 10 ሽሕ ሜትሮ ደቂ ኣንስትዮ፡ ኢትዮጵያውያን ኣትሌታት ካብ 1ይ ክሳብ 3ይ ደረጃ ዛዚመን።

ጉዳፍ ፀጋይ ወርቂ ክትዓትር ከላ፡ ኣትሌት ሲፈን 'ተደፊአ'የ ወዲቐ' ኢላ

እታ መንነታ ንምሕላው ስማ ዘይተገልጸ ግዳይ፡ ኣብ ወረዳ ሱሮ ደምቢ ሶሮ ኣብ ዝተባህለ ቁሸት ብ4 ሓምለ 2015 ምሸት ሰዓት 3፡00 (ኣቆጻጽራ ኢትዮጵያ) ምስ ካልእ ጓል ኣንስተይቲ ካብ ገዝኣ ድሕሪ ምውጻኣ እቲ ገበን ከም ዝተፈፀመ ዳኛ ንቢቢሲ ሓቢሩ።

'ሸኔ' ኢኺ ኢሉ ብምፍርራሕ ጓል ኣንስተይቲ ዝዓመጸ ፖሊስ ን7 ዓመት ተፈሪዱ

እቲ ክሲ እቶም መጻምዲ ድሕሪ ምፍልላዮም፡ ኮነ ኢሉ “ኣብ ቅድሚ ህዝቢ ከዋርዳ” ናይ ዕርቃን ስእልታታ ኣብ ኢንተርነት ከምዝዘርገሖም የመልክት።

ሕነ ንምፍዳይ ወሲባዊ ስእልታት ኣፍቃሪቱ ነበር ዝጠቀዐ ውልቀ ሰብ 1.2 ቢልዮን ዶላር ካሕሳ ክኸፍላ ተወሲኑ

ጓል 80 ዓመት ፓትሲ ግሪጎሪ ካብ ላንካሻየር፡ ምስ ካሮል-ኣን ክራውስ ኣብ ኮንዌይ ደቡብ ካሮላይና ንምርኻብ ኣስታት 4000 ማይልስ ተጓዒዛ።ፓትሲ፡ ምስ ካሮል-ኣን - ኣብ ተመሰሳሊ ደረጃ  ዕድመ ከም ዝርከባን፡ -ልክዕ ከምቲ ዝሓሰበታ ኰይና ከም ዝረኸበታን ገሊጻ።

ድሕሪ 70 ዓመታት ንፈለማ እዋን ብኣካል ዝተራኸባ ናይ ብርዒ መሓዙት 

ዝበዝሓ ኣዋልድን ደቂኣንስትዮን ኣብ ግዘ ወርሓዊ ፅግያት ንሓንሳብ ትጥቀመሉ መናፅህታት ወርሓዊ ፅግያት ንምርካብ ዓቕሚ ስለ ዘይብለን፡ ዝኣረገ ጨርቂ፣ ላስቲክ፣ ናይ ስሚንቶ ወረቐትን ዝደረቐ ቅራፍ ፕላንተይን (ሙዝ ዝመስል ተኽሊ) ከም ዝጥቀማ  ትገልፅ።

መናፅሂ ወርሓዊ ፅግያት-ሞዴስ ንምርካብ ፆታዊ ርክብ ክፍፅማ ዝግደዳ ደቂኣንስትዮ

ሓንቲ ካብ ተወዳደርቲ ኣብ ዝሃበቶ ርእይቶ "መሰለይ ዝተጋህሰ ኰይኑ ይስምዓኒ" ክትብል ሓቢራ።
"ኣእምሮኣዊ ጽልዋ ኣሕዲሩለይ። ክድቅስ እውን ይፅገም ነይረ" ክትብል ኣብ መጀመርታ ናይዚ ሰሙን ምስ ካልኦት ጥርዓን ዘቕረባ ብምዃን ንማዕከናት ዜና ገሊፃ። 

ኣብ ቅድሚ ተባዕትዮ ጥርሐን ክዀና ዝተሓተታ ተወዳደርቲ ፅባቐ 

ኣሲሳት ኦሾኣላ 5 ግዜ ብልጽቲ ተጻዋቲት ኩዕሶ እግሪ ደቂ ኣንስትዮ ኣፍሪቃ ተባሂላ ተመሪጻ እያ።

ካብ እምቢተኛ ጐርዞ ክሳብ ኮኾብ ተጻዋቲት ኩዕሶ እግሪ 

ጀርመናዊ ጋዜጣ ቢልድ ዘዘራረቦም ጐረባብቲ፡ በዓልቲ እንድኡ ክተእውይ ሰሚዖም ነቲ ውልቀሰብ’ኳ እንተሓተትዎ፡ ሕምምቲ መንሽሮ ከም ዝኾነትን “እቲ ሕማም ብዘስዓበላ ቃንዛ ተእውይ ከምዘላን” ከምዝነገሮም ሓቢሮም።

ንሰበይቱ ን 12 ዓመት ኣብ ገዛ ኣሲሩ ዝተባህለ ሰብኣይ ተኣሲሩ

መንፈሳዊ ሕውየት ወይ ድማ ‘‘ቁርኣናዊ ሕውየት’’ ኣብ ሃገራት ዓረብን ተኸተልቲ እስልምና ሃገራን ልሙድ ተግባር እዩ፡፡ መብዛሕተአን ናብዞም ፈወስቲ ዝኸዳ ድማ ደቂ ኣንስትዮ እየን፤ ኣብ ነብሰን ዝሓደረ ርኩስ መንፈስ ወይ ‘‘ጅኒ’’ ብምብራር ጸገመን ክፈትሑለን ወይ ካብ ሕማም ክፍውሱወን ከምዝኽሉ ይኣምና፡፡

ብሽም ‘መንፈሳዊ ሕውየት’ ደቂ ኣንስትዮ ዝዕምጹ 'ፈለጥቲ'

ሊንዳ ካይሰዶ ሕማም መንሽሮ ተቓሊሳ እያ ክሳብ ኮኽብ ዋንጫ ዓለም ምዃን በጺሓ።

ሕማም መንሽሮ ተቓሊሳ ኮኸብ ዋንጫ ዓለም ዝዀነት መንእሰይ

ክኢላ ኩዕሶ እግሪ ቢቢሲ ስፖርት ሬቸል ብራውን-ፊኒስ ኣብዚ ውድድር ግምት ውጽኢት ክትህብ ጸኒሓ እያ፤ ካብ 48 ናይ ምድብ ጸወታታት ድማ 27 ብትኽክል ገሚታ ኣላ።
ሎሚ’ውን ጸወታታት ዙር 16 ኣመልኪታ ግምታ ኣተንቢሃ ኣላ። 

ዋንጫ ዓለም ደቂ ኣንስትዮ 2023፡ ትንበያ ጸወታታት ዙር 16 

ሕማም ልቢ ኣብ መላእ ዓለም እቲ ቀንዲ ጠንቂ ሞት ደቂ ኣንስትዮ እዩ።

ቀንዲ ጠንቂ ሞት ደቂ ኣንስትዮ እንታይ’ዩ?

ቀዳማይ ሚኒስተር ካናዳ ጃስቲን ትሩዶ ምስ በዓልቲ ቤቱ ተፋቲሑ

ኣብቲ ኣብ ዳርፉር ዝካየድ ዘሎ ግጭት ደቂ ኣንስትዮ ብሓይልታት ህጹጽ ደገፍ ከም ዝተዓመጻ ይገልጻ።

ብጕጅለ ዝተዓመጻን ዓሌታዊ ግፍዒ ዝወረደንን ደቀንስትዮ ሱዳን 

ንነፍሰጾራት ኣዴታት ምኽሪ ምሃብ ብኸመይ ብተሃዋሲ መገዲ ክንቀርቦ ንኽእል?

ንሓንቲ ነፍሰጾር ክንብሎም ዘይግቡኡ ነገራት 

ጓል 45 ዓመት ሲንጋፖራዊት ሳሪደዊ ጃማኒ፡ ኣብ 2018፡ 30 ግራም ሄሮይን ዝተባህለ መዐወኒ እጽ ክተዘዋውር ተረኺባ ብዝብል ክሲ ገበነኛ  ተባሂላ፡፡

ድሕሪ 20 ዓመት ንፈለማ እዋን ንጓል ኣንስተይቲ ብሞት ዝቐጽዐት ሃገር

ኣሊሻ ናቫሮ ኣብ 2019 ካብ ገዝኣ ወፂኣ ከይዳ ካብ ዝበሃል ጀሚሩ ናብ ኤፍ.ቢ.ኣይ ከምኡ ድማ ናብ ማእከል ዝጠፍኡን ንምዝመዛ ጉልበት ዝተቓልዑን ህጻናት ብኣሽሓት ዝግመቱ ሓበሬታታት ክቐርቡ ፀኒሖም’ዮም።

ንዓመታት ደሃይ ዘይነበራ ጓል ብኸመይ ስድራኣ ረኺባ?

ሱዳናዊት ዓረፋ ካብቲ ኲናት ዝካየደሉ ዘሎ ዳርፉር ናብ ቻድ ዝተሰደደት ኰይና ካብ 7 ደቃ እቶም ሰለስተ ተቐቲሎም። ነቶም ዝተቐተሉ ከይቀበረት ናብ ቻድ ክትኣቱ ክትብል ድማ ኣብ ወሰን ጽርግያ ካልእ ቈልዓ ሓሪሳ።

ሰለስተ ደቃ ዝተቐተልዋ ሱዳናዊት ኣደ

ኣብ መላእ ኣፍጋኒስታን ዝርከባ ትካላት ጸጕርን መመላኽዕን ብትእዛዝ ጣሊባን ኣብ ዝመጽእ ሰሙናት ክዕጸዋ እየን።