ዋንጫ ዓለም 2026

ኤርትራ

ኢትዮጵያ

ሱዳን

ማእከላይ ምብራቕ

ሳይንስን ጥዕናን

ኣመና ፍቱዋት

ዜና

ቪድዮ

ተዓዘቡ

ራድዮ

ስምዑ

Tigrinya

እቲ መግለጺ “ኣሜሪካ፡ ንቻይና ናይ ምዕጋት ፖሊሲኣ ንምሕያል ኣብ እትጽዕረሉ፡ ጻሕታሪ ዑደት እታ ኣፈ ጉባኤ ባይቶ ምስ ኵሉ ሓደገኛ ጫሌዳታቱ ኣዋዲዳ” ይብል።

ኤርትራ፡ ሱዳንን ዝምባብወን ንዑደት ናንሲ ፔሎሲ ናብ ታይዋን ኮኒነን

ኣብ ቀረባ ዓመታት፡ ታይዋን ኣብ ሞንጐ ኣመሪካን ቻይናን ዘሎ ወጥሪ ዝንጸባረቐላ ኰይና እያ።

ቻይና ንወተሃደራዊ ልምምድ ኣብ እትዳለወሉ፡ ታይዋን ሰራዊታ ኣብ ተጠንቀቕ ክጸንሕ ኣዚዛ

ታይዋን ርእሳ ምምሕዳራዊት ደሴት ኰይና፡ ቻይና ግን ከምዝተነጸለት ግዝኣታ'ያ ትቘጽራ። ፔሎሲ ናብታ ግዝኣት ዑደት ክትገብር እንተዀይና "ከቢድ ሳዕቤን" ከምዝህልዎ መንግስቲ ቻይና ኣጠንቂቝ'ሎ።

ፔሎሲ ናብ ታይዋን እንተበጺሓ፡ ቻይና ሓይላ ከተርኢ ክትፍትን'ያ - ኣሜሪካ

ታይዋን ግዝኣታ ከምዝዀነት እትገልፅ ቻይና፡ ፔሎሲ ናብታ ደሴት እንተበጺሓ "ከቢድ ሳዕቤናት" ከምዝህልዎ ክተጠንቅቕ ምፅንሓ ይፍለጥ።

ፔሎሲ፡ ጉዳይ ታይዋን ከየነጸረት ናይ እስያ ዑደታ ጀሚራ'ላ

ወሃቢት ቃል ቤት ምኽሪ ወከልቲ ህዝቢ ኣመሪካ ናንሲ ፔሎሲ፡ ኣብ ታይዋን ምብጻሕ ከምእተካይድ ሓበሬታታት ምውጸኦም ስዒቡ ኣብ መንጎ እተን ሃገራት ወጥሪ ወሲኹ ኣሎ።

መራሕቲ ኣመሪካን ቻይናን ኣብ ጉዳይ ታይዋን መጠንቀቕታ ተወሃሂቦም

ስቴፈን ሎቭግሮቭ፡ ተነሓናሕቲ ሓይልታት ኣብ እዋን ዝሑል ኲናት ብዝሓሸ ኵነታት ንሓድሕደን ተረዳዲአን ይኸዳ ነይረን፤ ሕጂ ግን ሰኣን ዝርርብ ግጉይ ውሳነታት ክገብራ እየን፡ ኢሉ።

ዓለም ኣብ እዋን ዝሑል ኲናት ውሕስቲ ነይራ - ስቴፈን ሎቭግሮቭ

ኣፈ ጉባኤ ባይቶ ወከልቲ ህዝቢ ኣሜሪካ፡ ናብ ታይዋን ምብጻሕ ክትገብር’ያ ዝብል ጽንጽንታ፡ ንቻይና ኣቘጢዑዋ'ሎ። እዚ ድማ ኣብ ልዕሊ መንግስቲ ኣሜሪካ ከቢድ ጂኦ-ፖለቲካዊ ጸቕጢ ፈጢሩ ኣሎ።

ፔሎሲ ናብ ታይዋን እንተገይሻ፡ ቻይና እንታይ ክትገብር ትኽእል?

ንክልቲኦም መጽናዕቲታት ዘካየዱ ተመራመርቲ፡ እቲ መረዳእታ ፡ ሳርስ-ኮቭ-2 ኣብ መወዳእታ 2019 ኣብ ዕዳጋ ሁዋናን ይሽየጣ ኣብ ዝነበራ መጥበውቲ ከምዝነበረ ዘመላኽት እዩ ኢሎም፡፡

መበቈል ኮቪድ፡ ዕዳጋ ዉሃን ምዃኑ ዝሕብሩ መረዳእታታት ተረኺቦም

ቻይና ኣብ 2016 ኣብ ልዕሊ ደቂ ኣንስትዮ ዝወርድ በደላት፡ ገበን’ዩ ኢላ’ኳ እንተደንገገት፡ ኣብ ገጠራት ቻይና ግን ኣብ ልዕሊ ደቂ ኣንስትዮ ዝፍጸም በደላት ገና ብስፍሓት ይዝውተር ምህላው ይፍለጥ።

በዓልቲ ቤቱ ንዝነበረት 'ብሎገር'፡ ኣብ ቀጥታዊ ፈነወ እንከላ ብሓዊ ዘቃጸለ ቻይናዊ፡ ብሞት ተቐጺዑ

ባንክ ዓለም ብ2020 ዘውጽኦ ጸብጻብ እንተወሲድና፡ መንግስቲ 30.36 ቢሊዮን ዶላር ዕዳ ከም ዘለዎ የመልክት። ድሕሪ ክልተ ዓመታት ድማ፡ ኢትዮጵያ ካብ ውሽጢ ዓድን ወጻእን ዝወሰደቶ ልቓሕ 56.6 ቢሊዮን ዶላር ከም ዝበጽሐ ሚኒስተር ፋይናንስ ገሊጹ። እታ ሃገር ዘለዋ ዕዳ፡ ማዕረ ፍርቂ ዕብየት ሓፈሻዊ ምህርቲ ውሽጢ ዓዲ [ጂዲፒ] እታ ሃገር ስለ ዝዀነ፡ ኣለቃሕቲ ኣብ ዛዕባ ዕዳ እታ ሃገር ክዝትዩ ጀሚሮም ኣለው።

ኢትዮጵያ ዘለዋ ዕዳ ወጻኢ ክንደይ'ዩ? መን'ከ ይኸፍሎ?

ህንዲ ኣብ ዓመተ 2023 ብብዝሒ ህዝቢ ንቻይና ክትሓልፋ ምዃና ውድብ ሕቡራት ሃገራት ገሊፁ። 

ኢትዮጵያ ብዕብየት ብዝሒ ህዝቢ ዝለዓለ ትፅቢት ካብ ዝግበረለን 8 ሃገራት ዓለም ተሰሪዓ

እዋናዊ በረራታት ዝምልከት መረዳእታ ዝዝርግሑ መርበብ ሓበሬታታት ‘ራዳር 24’ን ‘ፍላይት ኣዋር’ን ነፈርቲ ኣብ ዓለም ለኸ መዕርፎ ነፈርቲ ቦሌ ክዓልባ ተፀጊመን ኣብ ሰማይ እናዘራ የርእዩ ኣለዉ።

ብሰንኪ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ዘሎ ግመ በረራታት ተኣጓጒሉ

ኣብዞም ቪድዮታት፡ ቻይናውያን ውልቀሰባት ምስ ኢትዮጵያውያን ደቂ ኣንስትዮ ብምዃን፡ ብቛንቋ ማንደሪን ዝተፈላለዩ ቃላት ደጊመን ክብላኦም ብምግባር፡ ንሶም ድማ መብርሂ ብምሃብን ሓሓሊፉ ኣካላተን ክተናኽፉወንን ይርኣዩ። ኣብዞም ምስልታት፡ ብቛንቋ ማንደሪን ዝበሃሉ ነገራት ኣብ በይጂን ዝርከብ ቤት ጽሕፈት ቢቢሲ ተርጒሙዎም ኣሎ።

ኣብ ማሕበራዊ መራኸቢታት ቻይና፡ ‘ሕሳር’ ተባሂለን ዝቐርባ ዘለዋ ኢትዮጵያውያን

መራሕቲ ሃገራት ‘G7’ ኣንጻር ውጥን ‘ቅናትን ጽርግያን’ ተበግሶ ቻይና ዝዓለመ፡ ንዝማዕበላ ሃገራት ዝቐንዐ 600 ቢልዮን ዶላር ምወላ ንምውዳብ መደብ ከምዘለዎም ተገሊጹ።

ሃገራት ጕጅለ-7፡ ውጥን ቻይና ንምህራም 600 ቢልዮን ዶላር ከውፍራ ይሕልና

ኣብ ማላዊ ኣብ ሓደ ገጠር: ሓደ ቻይናዊ ንቆልዑት ኣኪቡ ብቋንቋ ቻይና "ኣነ ጸሊም ጋኔን እየ፡ ናይ ምሕሳብ ዓቕመይ ድማ ድኹም'ዩ" ኢሉ እንዳተዛረበ እንከሎ፡ ስኢሉ ኣብ ማሕበራዊ ሚድያ ምስሓተሞ፡ ብዙሓት ተቖጢዖም። ኣፍሪካ ኣይ ብዛዕባ እቶም ቪድዮታት መርመራ ሰሪሕሎም'ሎ።

ቻይናዊ ዝዘርግሖ ንጸለምቲ ዘናሸወ ቪድዮ እንታይ'ዩ?

ብሰንኪ ኮቪድ-19 ኣብ ቻይና፡  ኣብታ ናይ ተስላ ገዚፍ ፋብሪካ ዝርከበላ ሻንጋይ ሓዊሱ ፡ ዝተነበሩ ዕጽዋታት ፋብሪካታት ብኣግባቡ ከይሰርሑ ገይሩ እዩ፡፡

ሓደሽቲ ፋብሪካታት ተስላ ቢልዮናት ይኸስሩ ኣለዉ- ኢሎን መስክ


ቻይና፡ ነቲ ኣብ ቀርኒ ኣፍሪቃ ተፈጢሩ ዘሎ ዘይምርግጋእ፡ ጸጥታዊ ብድሆታትን ግጭታትን ንምፍታሕ ዝዓለመ ዋዕላ ሃገራት ናይቲ ዞባ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ኣካይዳ። 

ኣብቲ ባዕላ ዘስራሓቶ ህንጻ ሕብረት ኣፍሪቃ ካብ 20 ክሳብ 21 ሰነ ዝተጋብአ “ቀዳማይ ዋዕላ ሰናይ ምምሕዳርን ልምዓትን ቻይና-ቀርኒ ኣፍሪቃ” ዝተሰምየ ኣኼባ፡ ወከልቲ ቻይና፣ ኢትዮጵያ፣ ሱዳን፣ ኬንያ፣ ዩጋንዳ፣ ደቡብ ሱዳን፣ ጂቡቲን ሶማልያን ተሳቲፎም ነይሮም። 


ተበግሶ ቻይና ኣብ ምርግጋእ ቀርኒ ኣፍሪቃን ብልጫታቱን

ኣብቲ ቤት መግቢ ንግስቲ ኤልሳቤጥ፣ ቶም ክሩዝን ሪቻርድ ብራንሰን ሓዊሱ ልዕሊ 3 ሚልዮን ሰባት ከም ዝተገልገሉ ይእመን።

ግዙፍ ተንሳፋፊ ቤት መግቢ ሆንግ ኰንግ ጥሒሉ

ቻይና እትድግፎ፡ ዋዕላ ሰላምን ድሕነትን ቀርኒ ኣፍሪቃ ኣብ ኢትዮጵያ

ፖሊስ ቻይና፡ ነዚ ፆታዊ መጥቃዕቲ ፈፂሞም ኢሉ ዝጠርጠሮም  ትሽዓተ ሰባት ከምዝኣሰረ ኣፍሊጡ።

ኣብ ሓደ ቤት ብልዒ ዝተፈፀመ ጾታዊ መጥቃዕቲ ቁጥዐ ፈጢሩ

ሚኒስተር ምክልኻል ቻይና ወይ ፈንግሂ ኣብቲ ኣብ ሲንጋፖር ዝካየድ ዘሎ ዋዕላ ጸጥታ እስያ ምስ ኣመሪካዊ መዘንኡ ልሎይድ ኦስቲን ተዘራሪቡ ኣሎ፡፡

ንታይዋን ነጻ ሃገር ንምግባር ዝካየድ ፈተነ ኲናት ከልዕል ይኽእል እዩ - ቻይና

ቻይና፡ ልዕሊ 16 ሚኢታዊት ብዝሒ ዓለም ትሕዝ። ኣብ ውሽጢ 40 ዓመት ብዝሒ ህዝቢ እዛ ሃገር ካብ 660 ሚሊዮን ናብ 1.4 ቢሊዮን እኳ እንተዓበየ፡ ኣብዚ ዓመት ንፈለማ እዋን ምጉዳል ኣርእዩ።

ቻይና፡ ብሰንኪ ዋሕዲ ደቀንስትዮ ብዝሒ ህዝባ ይጐድል

ቻይና 30 ነፈርቲ ኲናት ናብ ክሊ ኣየራ ድሕሪ ምልኣኻ ተዋጋእቲ ነፈርታ  ከምዘዋፈረት ታይዋን ገሊጻ። እዚ ዝኸውን ዘሎ፡ ፕረዚድንት ኣሜሪካ ጆ ባይደን፡ ቻይና ንታይዋን ካብ ምውራር ክትቁጠብ ድሕሪ ምጥንቃቑ ድሕሪ ሒደት መዓልትታት እዩ። 

ቻይና 30 ነፈርቲ ብክሊ ምክልኻል ኣየር ታይዋን ኣብሪራ 

እቲ ቻይና ብምኽንያት ኮሮናቫይረስ ኣንቢራቶ ዘላ ዕጽዋ እውን ንምዝሕሓል ቁጠባ ዓለም ኣበርክቶ ክህልዎ ይኽእል እዩ ዝብል ሻቕሎት ፈጢሩ ኣሎ።