ዋንጫ ዓለም 2026

ኤርትራ

ኢትዮጵያ

ሱዳን

ማእከላይ ምብራቕ

ሳይንስን ጥዕናን

ኣመና ፍቱዋት

ዜና

ቪድዮ

ተዓዘቡ

ራድዮ

ስምዑ

Tigrinya

ነዚ ሰሙን ዝመረጽናልኩም 10 ኣሳእል እንስሳታት ዘገዳም እዘን ዝስዕባ’የን። ተዓደሙታ. . .

‘ሰማይ ሰማይሲ ይትረፍክን. . .’ 

ነዚ ሰሙን ብዝመረጽናልኩም ዓሰርተ ኣሳእል እንስሳታት ዘገዳም ተዛነዩታ. . .

‘ሕማቕ ምስ ዝጸልእ. . .’ - ኣዛነይቲ ኣሳእል እንስሳታት ዘገዳም

ንሎሚ ብኣምሳል እንስሳታትን ህይወትን ዘገዳም ዝተሰርሑ ኣሳእል ንዕድመኩም። ቢቢሲ ህይወት ዘገዳም፡ ተኸታተልቱ ህይወት ዘገዳም ዘርእዩ ኬካት ከካፍሉ ድሕሪ ምሕታቱ ካብ ኣንበብቲ ዝቐረቡ ኣሳእል ኬካት እዮም።

‘ምበላዕኽሞምዶ’ - ኣዛነይቲ ምስልታት ህይወት ዘገዳም 

እዚ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ንኽልተ መዓልታት ዝተኻየደ መቐጸልታ ናይቲ ቅድሚ ሓደ ሰሙን ኣብ ግብጺ ዝተኻየደ ስሉሳዊ ዘተ’ዩ። ኣብ መኽፈቲ እቲ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ዝተኻየደ ስሉሳዊ ዘተ፡ ኣምባሳደር ስለሺ በቐለ ነቶም ቅድሚ ሕጂ መዕለቢ ዘይተገብረሎም ጉዳያት መዕለቢ ክርከበሎም ተስፋ ከምዘለዎ ገሊጹ ነይሩ።

ኣብ ኣዲስ ኣበባ ክካየድ ዝቐነየ ስሉሳዊ ዘተ ዓቢይ ግድብ ህዳሰ ብዘይ ፍረ ተበቲኑ

ካብ ንሜሲ ዝወዳደር ተጻዋቲ ኩዕሶ ሊላ ክሳብ ዘምልስ ዓሳ፡ 10 ኣዛነይቲ ኣሳእል መሪጽናልኩም ኣለና። ተዓደሙ . . .

‘ካብ ሳዕሳዕካስ ተቆጻጸ’- መስሓቕ ኣሳእል እንስሳ ዘገዳም

ኣብ ኢትዮጵያ ዝርከቡ ክልተ ከባቢታት ብቅርስነት ከም ዝተመዝገቡ ውድም ትምህርቲ፡ ሳይንስን ባህልን ሕቡራት ሃገራት ወይ ዩኔስኮ ቅድሚ ሒደት መዓልታት ኣፍሊጡ’ዩ። ባህላዊ መልክዓ ምድሪ ጌዴኦን ሃገራዊ ፓርክ ኣኽራን ባሌን ከም ቅርሲ ዝተሰነዱ ዝተገልጸ ኣብ ሪያድ፡ ስዑዲ ዓረብ ካብ ዕለት 10 ጀሚሩ ክሳዕ 25 መስከረም እናተኻየደ ኣብ ዝርከብ መበል 45 ኣኼባ ኮሚተ ቅርስታት ዓለም’ዩ።

ኢትዮጵያ ዘመዝገበቶም ሓደስቲ ሓድግታት ዓለም እንታይ ዝሓዙ እዮም?

ንሎሚ ዝመረጽናልኩም ዓሰርተ ኣዛነይቲ ስእልታት እንስሳ ዘገዳም እነሆ ተዓደሙ።

‘. . . ንርስቲ ይዋግኣላ’ንስቲ!’ - ኣዛነይቲ ስእልታት እንስሳ ዘገዳም

ብዞም 10 ኣዛነይቲ ኣሳእል፡ ብዛዕባ መነባብሮ እንስሳታት ዘገዳም እናሓሰብና ድኻምና ኣፍኩስ ነብል።

‘ከተማ ይሓይሽ እንተበልናስ. . . ይገድድ’ - ኣዛነይቲ ኣሳእል እንስሳ ዘገዳም

ፍጻመታት እዚ ሰሙን ዝገልጹ 11 ስእልታት ተኣንገዱ።

ቀንዲ ፍጻመታት እዚ ቕነ ብስእሊ

ካብ ነዊሕ ግዜ ኣትሒዙ ተመራመርቲ፡ ደቂ-ሰባት እርጋን ንምምምካት ወይ ናብ መንእሰይነት ንምምላስ ዘኽእሎም ኣገባባት ብዝምልከት ዝተፈላለዩ መጽናዕትታት ከካይዱ ጸኒሖም እዮም። ዓለምና ድማ ኣብ ከምዚ ዝበሉ መርመራታት ዝሕግዙ ዝመስሉ ፍጡራት ኣለዋ።

ንዘልኣለም ክትነብሩ ምደለኹም’ዶ?

ነዚ ሰሙን ዝመረጽናልኩም 10 ስእልታት ተኣንገዱ!

መስሓቕ ኣሳእል እንስሳ ዘገዳም

ኣመሓዳሪ ክፈለ ግዝኣት ሃዋይ ጆሽ ግሪን “ካብ ኩልና ነዚ ዝተጸበዩ ኣይነበረን፡ ቀልጥፊካ ዘይድበስ ሓዘን’ዩ ኣጋጢሙና ዘሎ፡ ተፍትሽ ኣብ ዝካየደሉ ብዙሕ ዘሕዝን ነገር ገምዘጋጥም ፈሊጥና ተዳሊና ኣለና” ኢሉ።

ባርዕ ጫካ፡ መዓልታዊ ካብ 10 ክሳብ 20 ሬሳታት ይርከብ ኣሎ

ኣብ ጥቓ ላሃይና ናይ እትርከብ ከተማ ነባሪ ዝኾነ ኢመርሰን ቲመንስ፡ እታ ከተማ “ካብ ጫፍ ክሳዕ ጫፍ ብምልኣት እያ ዓንያ” ይብል። ንሱ ወሲኹ እታ ታሪኻዊት ከተማ ኣብ ሓደ መዓልቲ ካብ ዕምርቲ “ትሮፒካዊት ገነት ናብ ዓውደ ኲናት” ከምዝተቐየረት ይዛረብ። 

‘ኣብ ውሽጢ 24 ሰዓት ካብ ገነት ናብ ዓውደ ኲናት’ ዝተለወጠት ከተማ

ዘዛንዩ ስእልታትን ገለ ሓቅታትን ሓራምዝ ኣቕሪብናልኩም ኣለና።

ብስእልታት ዝተሰነዩ መዛነዪ ሓቅታት ሓራምዝ

ታሪኻዊት ከተማ ላሃይና ብሰንኪ ህቦብላ ንፋስ ዘስዓቦ ብርቱዕ ባርዕ ጫካ ከም ዝዓነወት ተፈሊጡ። 

ብርቱዕ ባርዕ ጫካ ታሪኻዊት ከተማ ኣዕንዩ

ንሎሚ ብዝመረጽናልኩም 10 መስሓቕ ስእልታት እንስሳ ዘገዳም ወዘቤት ተዛነዩታ!

‘. . . እንጀራና ሎሚ ሃበና’ - መስሓቕ ኣሳእል እንስሳ ዘገዳም ወዘቤት

ዓለምለኸ መዓልቲ ነብሪ፡ መስሓቕ ስእልታት ኣናብር ብምዕዳም ነኽብራ ኣለና። ገሊኦም ፍሽኽ ዘብሉ፡ ገሊኦም ዘገርሙ 10 ስእልታት ኣናብር መሪጽናልኩም ኣለና፡ ተዛነዩ። 

‘ዳጣዓመኒ’ዶ’ - መስሓቕ ስእልታት ኣናብር 

ካብተን ብሉጻት መስሓቕ ስእልታት እንስሳ ዘቤት 2023 እተን 13 መሪጽና ኣቕሪብናልኩም ኣለና።

‘ፈጣሪ ካብ ፈተውተይ ሓልወኒ...' - መስሓቕ ስእልታት እንስሳ ዘቤት

መብዛሕትኡ ሰብ፡ ኣብቲ ነዊሕ ካብ ግዜኡ ዘሕልፈሉ ገዛኡ ማዕረ ክንደይ ዝተበከለ ነገራት ኣብ ኣየር ይዘውር ከምዘሎ ኣይፍለጦን እዩ።

ኣትክልቲ፡ ኣየር ውሽጢ ገዛና ከጽርዩ ይኽእሉ ዶ?

ሕቡራት ሃገራት በታ ኣብ ቀይሕ ባሕሪ ዘይተጻረየ ነዳዲ ጽዒና ከተንሳፍፍ ዝጸንሐት መርከብ ክተስዕቦ እዝኽእል ከቢድ ከባቢያዊ ዕንወት ንምክልኻል ዝዓደጋ ዓባይ መርከብ፡ ብሰኑይ ናብ ወደብ ሑደይዳ የመን ምብጽሓ ተገሊጹ። 

ኣብ ቀይሕ ባሕሪ ከይፈስስ ተሰጊኡ ዝጸንሐ ነዳዲ እተግዕዝ መርከብ የመን በጺሓ

ንሎሚ ዝመረጽናልኩም 10 መስሓቕ ስእልታት እንስሳ ዘገዳም እዞም ዝስዕቡ እዮም። ተዛነዩ . . .

‘ጭርጭር ዓበደ’፡ መስሓቕ ስእልታት እንስሳ ዘገዳም

‘ዘ ቴሌግራፍ’ ዝተበሃለ ኣብ ለንደን ዝመደብሩ ትካል መራኸቢ ብዙሃን፡ ኣብ 2023 ኣብ ዓለምና ብሉጻት ዝተበሃላ ሃገራትን ከተማታትን ዝርዝር ኣቃሊሑ።

ብሉጻት ሃገራትን ከተማታትን ዓለም፤ ኢትዮጵያን ኤርትራንከ? 

ኣብ ገለ ከባብታት ግዝኣት ኩቤክ፡ ክሳብ ትማሊ ረቡዕ 115 ባርዕ ሓዊ ዝተልዓለ ዀይኑ፡ ኣብ ምጥፋእ ሓውን ማይ ኣብ ምንጻግን ዝተዋፈራ ሄሊኮፕተራት፡ ብሰንኪ እቲ ሓያል ትኪ ክንቀሳቐሳ ከምዘይከኣላ ተገሊፁ።

ትኪ ናይቲ ኣብ ካናዳ ዝተልዓለ ባርዕ ጫካ ኣውሮጳ በፂሑ

 ነቶም ዝተረፉ ኣዕዋፍ ንምድሓን ዝግበር ዘሎ ጻዕሪ ግን ሓድሽ ኣይኮነን። 
ኣብ 1960ታት፡ተጣበቕቲ ስነ ኣከባቢ፡  ንገለ ኣሽቱ  ደሴታት ካብ ኣናጹ ናጻ ክገብርወን ክኢሎም። 
ምምካት በላዕቲ እንስሳታት ግን ክሳብ ከባቢ 2010 ማሕበራዊ ተርእዮ ኣይነበረን።

ዕቃባ(ተፈጥሮኣዊት ዓለም)