Waukraine katika miji iliyokombolewa walivyoigeuka Urusi

Ndege mbili za kivita za Ukraine zinanguruma angani tunapotoka kwenye msitu mzito unaopita theluji na kuelekea kwenye makutano ya mji wa Lyman, katika eneo la Donbas, mashariki mwa Ukraine.

Ni karibu miezi minne tangu wanajeshi wa Urusi walazimishwe kurudi kutoka hapa, kusukumwa nyuma takriban kilomita 25 (kama maili 15) kuelekea mashariki.

Lakini kasi ya moto wa mizinga, karibu na mstari wa mbele, bado inasikika kila baada ya dakika chache, na mji huu kwa kiasi kikubwa ukiwa magofu, bado hauko salama kutokana na makombora ya Kirusi.

"Ninaishi kwenye orofa ya saba. Roketi iligonga orofa ya tano, mapema leo asubuhi, saa tano hivi. Lakini niko sawa," anasema Alexander Rogovitz, mfanyabiashara mstaafu mwenye umri wa miaka 73 na mkazi pekee aliyesalia wa nyumba kubwa,jengo la ghorofa kwenye ukingo wa mji.

Anainama kuwagawia paka wanane chakula kilichokaushwa, saba kati yao waliopotea, walioachwa na majirani sasa anawatunza.

Ustahimilivu huo, na roho yenye nguvu ya pamoja, inaonekana kuwa imeenea hapa, kati ya wale ambao wameshikilia theluji na vifusi.

Katika ua wa karibu, kando ya volkeno kubwa ya bomu, fundi wa reli mwenye umri wa miaka 45 anayeitwa Valeri Dmitrenko anashughulika na kupasua kuni ili kupasha joto chumba cha chini cha ardhi ambapo yeye na majirani 21 wamekuwa wakijihifadhi kwa muda wa miezi tisa iliyopita.

Lyman bado hana maji ya bomba au mfumo mkuu wa joto, mchana imekuwa kumekuwa kukitanda karibu na kuganda. "Tunaweza kufanya nini?" Valeri anapiga kelele, akipiga kichwa cha mbwa aliyepotea yeye na mke wake, Ira, hivi karibuni walipitisha na kumwita Princess Diana. Anapokuwa hajishughulishi na shoka lake, Valeri huwasaidia majirani kurekebisha milango na madirisha yaliyovunjika katika jengo lao la ghorofa lililoharibika vibaya.

Licha ya mapigano makali kuendelea huko Donbas, raia wanarudi kwenye miji iliyokombolewa ya Ukraine iliyo karibu na mstari wa mbele dhidi ya ushauri wa serikali za mitaa. Huko Lyman, iliyoharibiwa na vikosi vya Urusi mwaka jana, wakazi wapatao 13,000 wanaishi, kwa hatari, katika hali ngumu ya msimu wa baridi.

Vikosi vya Urusi vilipokaribia Lyman Juni mwaka jana, raia 41,000 walikimbia, na kuwaacha watu wapatao 10,000 nyuma. Wengi wa wale walikuwa wazee, au maskini au, kama Ira na Valeri, walikuwa na jamaa wagonjwa ambao walikataa kuondoka.

Kwa muda wa miezi minne iliyofuata, takribani watu 60 walijibana kwenye eneo la chini kwenye Barabara ya Reli. "Ilikuwa ngumu wakati fulani. Watu ni tofauti. Wengine walikua wakali hatujazoea kuishi pamoja hivi," anasema Ira.

Kuongezea mkazo huo ni ukweli kwamba, kwa hesabu ya Ira, karibu theluthi moja ya wale waliochagua kukaa kwenye eneo hilo walikuwa wakiunga mkono Urusi, wakitumaini kikamilifu kwamba Ukraine ingeshindwa vita.

"Ndio, kuna watu waliiunga mkono Urusi. Lakini waliondoka Ukraine ilipoanza kukomboa eneo. Walipohama wale wanaojiita watawala wa Urusi, walikwenda nao wakiwachukua watoto wao. Labda kwa sababu waliogopa kitakachowapata hapa. ," anaongeza Ira. Tarehe 3 Oktoba, Lyman alikombolewa na vikosi vya Ukraine na punde baadaye meya wa mji huo, Alexander Zhuravlov, alirejea kugundua kwamba "80%, labda 90%" ya majengo yalikuwa yameharibiwa au kuharibiwa.

Njia za reli zinazopita katikati mwa jiji bado ni wingi wa nyaya zilizokatika na njia zilizozuiwa. Katika miezi ya hivi karibuni, meya na timu yake wamefanikiwa kurejesha umeme katika sehemu kubwa ya mji na vijiji jirani.

Pensheni sasa inalipwa, kwa wakati, na baadhi ya maduka yamefunguliwa tena.

Serikali na vikundi vya misaada ya kibinadamu vimeleta majiko ya kuni na kusambaza magogo.

Kila siku kikundi kimoja cha misaada huleta mamia ya chakula cha mchana kilichojaa ili kusambaza bila malipo.

Kuna takriban watoto 700 wanaoishi Lyman na meya anakadiria kuwa wakazi wengine 3,000 wamerejea tangu mji huo ukombolewe. Lakini anawasihi waliobaki wakae pembeni. “Kwa sasa hatupendekezi watu warudi huku, badala yake wapo kwenye maeneo salama na mijini, hakuna makazi ya starehe kwa sasa, watu watakubalika katika mikoa mingine na watapatiwa huduma. pamoja na malazi na chakula," anasema, akiendesha gari hadi eneo la shambulio la kombora la wiki mbili ambalo lilipasua ukuta mzima kutoka kwa jengo la ghorofa tisa.

Meya anasema polisi wa eneo hilo bado wanashughulikia "wachache" wa wakazi wa Lyman wanaoshukiwa kufanya kazi kwa wavamizi wa Urusi. Lakini anaamini uzoefu wa mwaka uliopita umewashawishi wakazi wengi wanaounga mkono Urusi kubadili maoni yao. "Nadhani watu hao sasa wanaelewa kwamba walifanya makosa. Walipotoshwa na vyombo vya habari wakitazama propaganda za Kirusi kwenye televisheni kila usiku na kufikiria kuwa ni ukweli.

Walikuwa katika wachache, na tayari wamebadili mawazo yao. kuona kwamba ulimwengu huu wa Urusi sio ule ambao wangeongozwa kutarajia," anasema Zhuravlyov.

Mwanamke mwenye umri wa miaka 62 anayeitwa Valentina, akipanga foleni kutafuta chakula katika hospitali ya eneo hilo, anaonekana kuonesha mabadiliko hayo ya moyo, alipoulizwa kuhusu hali ya usalama huko Lyman tangu kukombolewa.

Katika miezi ya hivi karibuni, raia wanaoiunga mkono Urusi mara nyingi wamedokeza utii wao kwa kudokeza kwamba pande zote mbili zina hatia sawa ya kushambulia miji, na kwa hivyo haiwezekani kulaumu.

"Mashambulio ya mabomu hayajakoma. Makombora bado yanapiga mji. Hatujui ni nani anayefyatua risasi," anaanza. Lakini basi, bila kuchochewa, Valentina anabadilisha mawazo yake. "Nadhani lazima ni Warusi. Ndiyo, bila shaka," anasema, na kuongeza: "Sisi ni Waukraine. Huu ni mji wa Kiukreni. Maduka yapo wazi. Pensheni zetu zinakuja kwa wakati. Serikali haijatuacha. "