Siyaasad

Soomaali

Haween

Ciyaaro

Saynis iyo Caafimaad

Fan iyo Dhaqan

Muuqaal

Daawo

Raadiye

Maqal

Dhageyso

Somali

Heshiiskii is-afgarad ee badda ee dhex maray Itoobiya iyo Somaliland ayaa hadal-heyn badan ka dhex abuuray Geeska Afrika.

Maxaa laga ogyahay xiriirka soo jireenka ah ee Soomaaliya iyo Masar?

(Lafti Nagaa) - Naaneys caan baxday oo ka timid duco ay wafdigaan Itoobiyaan ka ah horay u mariyeen ayay dad badan ugu yeerayaan ninkaan ay hadal hayntiisu ka socoto baraha bulshada.  

Maxaa ka jira in ay kulmeen Laftagareen iyo ninkaan hadal haynta dhaliyay? 

Tan iyo intii uu soo baxay heshiiskii is-afgaradka ahaa ee kowdii bishan ku dhexmaray Addis Abab madaxwynaha Somaliland Muuse Biixi Cabdi iyo rai'sul wasaaraha Itoobiya Dr Abiy Axmed ayaa waxaa arrintan ka dhashay xiisad xooggan.


Afar jeer oo shalay u dambeysay oo Maraykanku si cad uga hadlay arrinta Itoobiya iyo Soomaaliya 

Xogtaan ayaa tibaaxeysa in ay xafiiska madaxweynaha Soomaaliya, Xasan Sheekh Maxamuud uu iska diiday codsigii ka soo gaaray dhinac xafiiska ra’iisul wasaaraha Itoobiya Abiy Ahmed. 

Maxaa ka jira in madaxweyne Xasan Sheekh uu diiday inuu la kulmo Abiy Ahmed?

Maanta waxaa magaalada Kampala ee caasimadda dalka Uganda ka furmay shirkii 42 aad ee aan caadi ahayn ee ay yeeshaan madaxda urur goboleedka IGAD. 

Maxaa ka soo baxay shirkii IGAD ee Kampala maanta ka furmay? 

Masar ayaa ku eedeysay Itoobiya in ay tahay 'ila ay ka timaado xasarada gobolka oo dhan'. 

Hadalo kulul oo ay is dhaafsadeen Masar, Itoobiya, Soomaaliya iyo Somaliland shirkii Jaamacadda carabta ee shalay kadib 

Haddaba waa kuma Obasanjo, maxaa laga aaminsan yahay, side bayse siyaasiyiinta Soomaalidu u arkaan mowqifka uu arrintan ka taagan yahay midowga Afrika.

Waa kuma ergayga Midowga Afrika ay u xil saartay inuu dhexdhexaadiyo Soomaaliya iyo Itoobiya, maxaase hor yaalla

Itoobiya ayaa sheegtay in qorsheyaal kale oo jadwalka ugu jiray iyo shirka oo degdeg ah awgeed aysan soo xaadiri karin, iyadoo madaxda kale ee lagu casuumay ay qaarkood gareen magaalada Kampala.

Maxaa laga filan karaa shirka aan caadiga ahayn ee IGAD kuna saabsan xiisadda Itoobiya iyo Soomaaliya

Heshiiskan is af-garad ayay dowladda fedraalka ee Soomaaliya ku tilmaamtay mid sharci daro ah oo ku xad gudbaya madaxbanaanida dhuleed ee Soomaaliya.


Faahfaahin dheeraad ah oo kasoo baxaysa diyaaradda Itoobiya ee ay dowladda Soomaaliya hawadeeda ka celisay

Itoobiya ayaa soo bandhigtay nooc cusub oo diyaaradaha dagaalka ah oo lagu farsameeyo Ruushka. 

Waxa ay tahay nooca cusub ee diyaarada halista ah ee dagaal ee ay Itoobiya soo bandhigtay iyo qiimaha lagu iibsan karo

Ilaa iyo hadda si rasmi ah looma shaacin xilliga ay magaalada Qaahira booqan doonaan madaxweynayaasha Eritrea iyo Soomaaliya iyo in ay si gaar ah u tagi doonaan iyo in kale.

Xiisadda Itoobiya iyo Soomaaliya: Shirarka ay ku baaqeen IGAD iyo Jaamacadda Carabta 

Waxa uu mar ahaa dal leh xeeb dhan 250 mayl, hadda ma leh wax bad iyo deked ah, isaga oo ku tiirsan dalkii qabsaday dekedahiisa

Sida dalkan ku waayay baddiisa oo dhan, heshiiskii qarsoodida ahaa iyo go'aankii garsooraha Soomaaliga ah 

Qaar kamid ah oo aan la xariirnay ayaa sheegay in ay soo wajahday cabsi ku aadan amnigooda. 

Faahfaahinta gabar dhallinyaro oo ka soo jeeda Itoobiya oo lagu dilay magaalada Dhuusamareeb 

Inkasta oo Somaliland ay ku dhawaaqday inay ka go'day Soomaaliya sannadkii 1991-kii, haddana ma jiro waddan aan Itoobiya ahayn oo weli sheegay inuu aqoonsanayo.

Jabhadda OLF ee dagaalka kula jirta Raysal wasaare Abiy oo ka hadashay heshiiska Itoobiya iyo Somaliland 

Hadalka Abiy ayaa kor u qaaday cabsida laga qabo in Itoobiya ay isku daydo inay xoog ku gaarto hadafkeeda ah helitanka badda .

Muxuu heshiiska Itoobiya iyo Somaliland arrin weyn uga noqday Geeska Afrika?

Shirkan ayaa imaanaya todobaad un kadib markii Somaliland oo  gooni isu taag ku dhawaaqsay in ka badan 30 sano ka hor  ay oggolaatay in Itoobiya bad kiro ah laga siiyo badda cas 

Muxuu yahay kulanka dhexmaray taliyaasha milatariga Somaliland iyo Itoobiya ee ka dhacay Adis Ababa? 

Waxa la sheegay in Lughaya ay ku aasanyihiin ceelal shidaal, isla markaana shidaalku uu kamid yahay waxyaabaha uu deegaanku ku caanka yahay.

Maxaan ka naqaannaa deegaanka Lughaya ee la sheegay in dhul badeed ku yalla la siiyay Itoobiya

Qiyaastii 346 qof oo Soomaali ay ku jireen ayaa naftooda ku waayay shilkii diyaaradihii 737 Max ee ku burburay dalalka Itoobiya iyo Indonesia.

Maxaa laga yaqaannaa diyaaradaha Boeing 737 Max iyo shilalkii ba’naa ee ay sababeen?

Heshiiskii Pretoria kadib, qaar ka mid ah taliyayaasha sare ee ciidamada labada dal ayaa sheegaya inay la dagaallameen kooxda TPLF iyagoo ah hal dhinac.

Xaggee ku dambeeyay xiriirka madaxweynaha Eritrea iyo ra’iisul wasaaraha Itoobiya?

Sharciga oo ka kooban 7 qodob waxaa ugu muhiimsan qodobkiisa 1aad oo ah kan lagu burriyey heshiiska, soona koobay nuxurka oo dhan.

Faahfaahinta dhinaca sharciga ay dawladda federaalka ku burrisay heshiiskii Itoobiya iyo Somaliland

Jabuuti waxay ka mid ahayd waddama aadka looga dhuursugayay inay arrintan ka hadlaan.

Sida ay Jabuuti uga hadashay heshiiskii is-afgaradka ee Itoobiya iyo Somaliland

Inkastoo aan la ogayn tirada rasmiga ah ee ciidanka badda ee Itoobiya, misna waxaa la aaminsan yahay inay isku dayeyso sidii ay saameyn dhanka awoodda ah ugu yeelan lahayd xeebaha gobolka


Taariikhda iyo awoodda ciidanka badda ee Itoobiya

Soomaaliya ayaa waxaa haatan ciidamo cusub oo badeed usoo tababartay dowladda Eritrea, kuwaas oo sanadkii hore ee 2023 lagu soo celiyay gudaha dalka.


Soomaaliya ma leedahay Ciidan badeed oo hor istaaga doonista Itoobiya ee badda?

Heshiiskii is-afgarad ee dhex maray Itoobiya iyo jamhuuriyadda gooni isutaageeda ku dhawaaqday ee Somaliland, waxa uu dhaliyey hadal hayn iyo su’aalo, waxaase jira su’aale kale oo aan weli laga jawaabin kuwaas oo ku saabsan, dawladaha daneeya siyaasadda Soomaaliya qaarkoodna ay saaxiibaha yihiin ee an weli ka hadlin arrinkan iyo waxa ay noqon karto sababtu.