Maxay dadka jirka dhisa qaarkooda da'yaraan ugu dhintaan?

Horraantii bishan, Mileson Araujo ayaa soo dhigay sawir isagoo ku sugan goobta jimicsiga (gym-ka) sida uu caadada u ahayd. Sawirka ayaa muujinayay jirkiisa, kaas oo ka dhigay ciyaaryahan xirfadle ah oo ku takhasusay dhismaha jirka iyo qof saameyn ku leh dhanka faya-qabka, isagoo leh tobanaan kun oo taageerayaal ah.

Wuxuu xirnaa funaanad garan casaan ah, wuxuuna soo bandhigayay gacmihiisa waaweyn oo xooggan, isagoo u ekaa geesi wayn.

Saacado yar ka dib, ninkan u dhashay dalka Brazil oo 35 jir ahaa ayaa geeriyooday ka dib markii uu xanuunsaday isagoo ku sugan gurigiisa oo ku yaalla gobolka Bahia, ee waqooyi-bari Brazil.

Inkastoo aan weli la xaqiijin sababta rasmiga ah ee dhimashada Araujo, haddana wuxuu ka mid yahay jirdhisayaasha badan oo dhismaha jirka ku caan baxay oo si lama filaan ah u dhintay.

Dhammaadkii bishii May, Gabriel Ganli, oo ka mid ahaa jirdhisayaasha ee ugu caansan dalka Brazil, ayaa u dhintay wadne-xanuun lama filaan ah isagoo jira 22 sano. Sannadkii hore, laba ciyaaryahan oo kale oo u dhashay Brazil, da'dooduna ay ahayd 30 iyo 40 sano, ayaa u dhintay xanuunno la xiriira wadnaha; mid ka mid ah ayaa dhintay xilli uu ku jiray tartan.

Dhimashooyin la mid ah ayaa laga soo sheegay waddamo kale oo caalamka ah, oo uu ka mid yahay jirdhisaha Mareykanka ah ee Dallas McCarver, kaas oo geeriyooday sannadkii 2017-kii isagoo 26 jir ah, iyo Joe Lindner oo u dhashay Jarmalka, oo ahaa qof caan ku ah arrimaha jir-dhiska iyo caafimaadka, kaas oo geeriyooday sannadkii 2023-kii isagoo 30 jir ah.

Haddaba, maxay dadka qaarkood ee dhisa jirka—kuwaas oo u muuqda kuwo xooggan oo caafimaad qaba—si lama filaan ah ugu geeriyoodaan iyagoo da'doodu weli yar tahay?

Khataraha la xiriira dhismaha jirka ee heerka tartanka ayaa lagu iftiimiyay daraasad la sameeyay sanadkii 2025-kii. Daraasadda waxaa lagu sameeyay ku dhawaad ​​20,000 oo ruux oo heer hiwaayadeed iyo heer xirfadeed ah, kuwaas oo ka qaybqaatay tartamo ay soo qabanqaabisay hay'adda caalamiga ah ee maamusha ciyaartan intii u dhaxaysay sannadihii 2005 iyo 2020.

Daraasaddan, oo lagu daabacay Joornaalka Wadnaha ee Yurub, ayaa lagu ogaaday in xirfadlayaasha jirdhiska jirka ay shan jeer u badan tahay inayse lamafilaan ah u dhintaan gaar ahaan xaalad uu wadnuhu si lama filaan ah u joojiyo garaaca marka loo eego kuwa hiwaayadda ay ka tahay.

Dhimashada degdegga ah ee wadnaha waa wax caadi ah oo ku dhacda dadka da'da yar, kuwa caafimaadka qaba, waxaana badanaa lala xiriiriyaa cudurrada wadnaha iyo xididdada dhiigga ee hoose.

Daraasaddu waxay diiwaangelisay 121 dhimasho, kuwaas oo 46 ka mid ah ay ahaayeen dhimasho degdeg ah oo wadnaha ah.

Celceliska da'da dhimashada waxay ahayd 45 sano, laakiin jirdhisayaashu ay xirfada ka tahay, da'dani waxay ahayd 34.7 sano oo keliya.

Qoraaga hormuudka ka ah daraasadda, Dr. Marco Vecchio oo ka tirsan Jaamacadda Padua ee Talyaaniga, ayaa sheegay in dhowr arrimood ay gacan ka geysteen dhimashada jirdhisayaasha, oo ay ku jiraan "isticmaalka ballaaran" ee daawooyinka kor u qaada shaqadooda, miisaan dhimadda degdeg ah oo loogu tartamo iyo "tababarka xooggan oo adag oo joogto ah."

Daraasad kale oo ay sameeyeen cilmi-baarayaal reer Denmark ah, oo lagu daabacay joornaalka Circulation sanadkii 2025, ayaa lagu sameeyay 1,189 nin oo isticmaalay steroids waxayna barbar dhigeen ku dhawaad ​​60,000 oo rag ah oo ka tirsan dadweynaha guud muddo 11 sano ah.

Daraasaddu waxay ogaatay in dadka isticmaala steroid-ka ay ku dhawaad ​​sagaal jeer u badan tahay inay qaadaan cudurada wadnaha (kuwa daciifiya muruqa wadnaha). khatarta wadne xanuunkooda ayaa ka badan saddex jeer dadka kale.

Marka laga soo tago dhibaatooyinka kale ee caafimaad ee ragga, sida tirada shahwada oo hooseysa iyo cillad kacsiga ah, steroid-ka anabolic-ka wuxuu kicin karaa cadaadiska dhiigga, wuxuu dedejin karaa ururinta dufanka iyo huurada xididdada dhiigga, wuxuuna sababi karaa isbeddello ku yimaada qaab-dhismeedka wadnaha laftiisa.

Dhab ahaantii, daraasad lagu sameeyay Joornaalka Wadnaha ee Yurub, cilmi-baarayaashu waxay sameeyeen baaritaano dhimashada ka dib.

Xaalado badan, baaritaannadani waxay muujiyeen wadno weynan. dhagyaraha bidix, oo ah qolka ugu weyn ee wadnaha ee bamgareeya dhiigga, ballaarashadiisu waxay kordhin kartaa khatarta garaaca wadnaha oo aan joogto ahayn iyo wadne istaag.

Natiijooyinka baaritaanka meydka jirka da'da yar ayaa badanaa muujiyay wadnaha oo waynaada.

Mid ka mid ah kiisaska ugu caansan, waa nin Mareykan ah oo dhisa jirka oo lagu magacababo Dallas McCarver, oo ka mid ahaa xiddigaha ugu waaweyn ee ciyaaraha jirdhiska oo geeriyooday sanadkii 2017 isagoo 26 jir ah. Baaritaannada dhimashada kadib ayaa muujiyay in wadnihiisu uu culeyskiisu ahaa 833 garaam (1.8 rodol); taasoo ka badan laba jibaar miisaanka lagu qiyaasay wadnaha caadiga ah ee ragga.

Daraasad la sameeyay 2022 oo xogta laga soo dheegtay baaritaannada dhimashada kadib ee jirdhisayaashii reer Mareykan ayaa lagu ogaaday in wadnahooda, celcelis ahaan, uu ka culus badan yahay 74 boqolkiiba dadka caadiga ah iyo in dhumucda derbiyada dhagyaraha bidix ay ka weyn tahay 125 boqolkiiba kuwa dadka caadiga ah.

Dhowr xaaladood, ciyaartoyda da'doodu tahay 20-meeyada waxaa la ogaaday inay leeyihiin wadnayaal waaweyn, ballaarinta muruqa wadnaha oo daran, iyo cudur halbowlaha wadnaha ku dhaca.

Qof 24-jir ah oo jir dhise ah ayaa in ka badan 75 boqolkiiba xirmeen halbowlayaasha ugu muhiimsan ee wadnihiisa, inkastoo uusan lahayn taariikh qoys oo cudurka wadnaha ah.

Dhakhtarka ku takhasusay hoormoonka iyo daawada isboortiga Clayton Macedo ayaa leh:

"Wadnuhu waa muruq sida muruq kasta oo kale oo jirka ah. Had iyo jeer waxaan dhahaa marka aan eego biceps-ka bukaanka, waxaan fikrad ka heli karaa cabbirka wadnahooda, sababtoo ah wadnuhu sidoo kale wuu la koraa muruqyada kale ee jirka."

Ma jirto hab ammaan ah oo loo isticmaalo daawooyinka 'anabolic steroids'-ka.

Rodrigo Gois oo hore u ahaa jir-dhise ayaa BBC News Brazil u sheegay inuu si dabiici ah u tartamay ilaa uu ka gaaray 30 sano, laakiin ka dib uu go'aansaday inuu bilaabo steroids isagoo booqanaya dhakhtar.

"Wareeg" waa muddo badanaa socota dhowr toddobaad, taas oo dadka isticmaala ay qaataan steroids anabolic ka dibna ay joojiyaan qaadashada si ay jirka u siiyaan fursad uu ku soo kabsado.

"Saamaynteedaa jirka waa mid cajiib ah," ayuu yiri Gois. "Waxaad si dhakhso badan u korisaa jirka si ka badan sida aad si dabiici ah u kori lahayd. jirkaagu wuxuu u muuqdaa mid caato ah, muruqyadaaduna si dhakhso ah ayay u soo kabtaan. Taasi waa sababta ay aad ugu xiiso badan tahay."

In kasta oo Gois uu sheegayo inuu qaaday tallaabooyin taxaddar leh isagoo la kaashanaya dhakhtar, haddana wuxuu la kulmay waxyeellooyin dhinaca caafimaadka ah, oo ay ka mid yihiin timo-daadasho, walwal, hurdo-la'aan, iyo dhidid badan oo habeenkii ah.

Wuxuuse sheegayaa in waxyeellada ugu daran ay ahayd mid dhinaca maskaxda ah.

"Weligay kuma qanacsanayn arrinta cirbadaha la isku duro," ayuu yiri. "Dareen ahaan, waxaan u ekaa qof daroogo qabatimay. Way adag tahay in la yiraahdo, laakiin waxaan dareemayay inaan samaynayo wax qaldan."

Gois ayaa hadda wada olole ka dhan ah isticmaalka xad-dhaafka ah ee dawooyinka 'steroids'-ka.

"Ma jirto hab ammaan ah oo loo isticmaali karo 'anabolic steroids'-ka," ayuu yiri. "Dhakhaatiirtu waxay kaliya wax ka qaban karaan waxyeellada dhacday, laakiin waxyeelladu way sii jiri doontaa."