Muxuu waddankaan saaxiibka la ah Soomaaliya u diiday in uu ku biiro heshiiska Turkiga, Sacuudiga iyo Pakistan?

Iyadoo Heshiiska Difaaca ee Wadajirka ah ee Makka ee u dhexeeya Sacuudi Carabiya, Pakistan, iyo Turkiga, oo la saxiixay toddobaadkii hore, uu weli yahay arrin dood iyo dib u eegis u baahan, haddana dood ku saabsan saameynta iyo cabbirrada heshiiskan ayaa sidoo kale ka socota waddamada Carabta.

Sida laga soo xigtay warbixinta BBC Monitoring, macluumaad ayaa la daabacay tilmaamaya in Masar aysan hadda diyaar u ahayn inay ku biirto heshiiskan.

Wasiirka Arrimaha Dibadda ee Turkiga Hakan Fidan ayaa hore u sheegay in Masar ay ku biiri karto heshiiska marxalad dambe, sababtoo ah, sida uu sheegay, Qaahira waxaa loo arkaa "saaxiib dabiici ah" oo ka tirsan saddexda waddan.

Si kastaba ha ahaatee, wararku waxay tilmaamayaan in Qaahira ay ka walaacsan tahay in heshiiskan difaaca uu Masar galin karo iska hor imaad toos ah oo ay la gasho Xuutiyiinta Yemen iyo kooxaha u dhow Iiraan ee Ciraaq. Masar weli ma soo saarin war rasmi ah oo ku saabsan "Heshiiska Mecca."

Ra'iisul Wasaaraha Pakistan ​​Shehbaz Sharif, Madaxweynaha Turkiga Recep Tayyip Erdogan, iyo Amiirka Dhaxalka Boqortooyada Sacuudiga Maxamed bin Salman ayaa heshiiska ku saxiixay Makka Jimcihii, Luulyo 7.

Heshiisku wuxuu dhigayaa in "weerar kasta oo hubaysan oo ka dhan ah hal xubin loo tixgelin doono weerar ka dhan ah dhammaan xubnaha."

Ka dib markii uu saxiixay heshiiska, Recep Tayyip Erdogan wuxuu ku qoray X in heshiisku uusan ka dhan ahayn waddan kasta. Maalin ka dib, Wasiirka Arrimaha Dibadda ee Pakistan iyo Ra'iisul Wasaare Ku-xigeenka Ishaq Dar ayaa ku nuuxnuuxsaday: "Heshiiskani ma aha mid ka dhan ah waddan kasta waana mid si gaar ah oo difaac."

Wuxuu sidoo kale raaciyay: "Waddan kasta oo gobolka ku yaal oo u hoggaansama mabaadi'da aasaasiga ah ee heshiiskan, ixtiraamka labada dhinac, iskaashiga, iyo xallinta khilaafaadka iyada oo loo marayo hab nabadeed, wuxuu ku biiri karaa Heshiiska Makka."

'Qaahira hadda kama fekerayso inay ku biirto heshiiskan.'

Isla maalintii Wasiirka Arrimaha Dibadda Turkiga uu Masar ku martiqaaday inay ku biirto heshiiska, shabakadda Al-Carabi Al-Jadeed oo fadhigeedu yahay Ingiriiska isla markaana ay maalgeliso Qatar ayaa werisay, iyadoo soo xiganaysa ilo xog ogaal ah oo Masar ah, in "Qaahira hadda aysan ka fiirsanayn inay ku biirto heshiiskan difaaca."

Warbixintu waxay sheegaysaa in inkastoo Masar ay qiratay danaha ay la wadaagto dalalka Khaliijka Faaris, mas'uuliyiinta Masar waxay aaminsan yihiin in heshiiskan cusub uu dalka u horseedi karo iska hor imaad toos ah oo ay la galaan Xuutiyiinta Yemen iyo kooxaha u dhow Iiraan ee Ciraaq.

Sida laga soo xigtay ilo xog ogaal ah, mid ka mid ah walaacyada ugu waaweyn ee Qaahira waa xaaladda Yemen iyo Badda Cas, maadaama ku biirista isbahaysiga noocaas ah ay Masar gelin karto dagaal kasta oo milatari oo dhexmara Sacuudi Carabiya iyo Xuutiyiinta Yemen.

Masar waxay sidoo kale ka baqaysaa in ku biirista heshiiska ay wiiqayso mowqifkeeda dhexdhexaadiye goboleed, mowqif u oggolaanaya Qaahira inay la falgasho dhammaan dhinacyada ku lugta leh khilaafaadka gobolka.

Shakiga Masar

Warbaahinta Qadar ayaa hore u sheegtay in Masar iyo Imaaraadka Carabta ay ka labalabayeen inay ku biiraan isbahaysiga ciidamada badda ee uu hoggaamiyo Sacuudiga, inkastoo Riyad ay dadaal badan ku bixisay sidii ay Qahira ugu qancin lahayd.

Sida ku cad warbixintan, Masar diyaar uma aha inay iska hor imaad toos ah la gasho Xuutiyiinta Yemen ama Iiraan.

Dhanka kale, shabakadda wararka ee "Youm 7" ayaa hore u qortay, iyadoo soo xiganaysa ilo xog ogaal ah, in hay'adaha mas'uulka ka ah Masar ay dib u eegis ku sameynayaan oo ay dhammaystirayaan habraacyada lagama maarmaanka u ah ku biirista isbahaysiga, iyagoo ku nuuxnuuxsaday baahida loo qabo in la helo oggolaanshaha baarlamaanka ka hor go'aan kasta oo kama dambays ah.

Ilo wareedka ayaa intaa ku daray in Qaahira ay ku dadaalayso inay hubiso in tallaabo kasta oo mustaqbalka ah ay si buuxda ula jaanqaadayso dastuurka, sharciyada qaranka, danaha Masar, iyo shuruudaha hay'adaha dalka.

Maxay yiraahdaan falanqeeyayaasha Masar?

Kanaalka wararka ee dowladda Masar ee Cairo News ayaa si ballaaran u tebiyay Heshiiskii Makka, iyadoo dhanka kalena falanqeeyayaal u dhow mucaaradka ay su'aal ka keeneen sababta aysan Masar ugu biirin isbahaysigaas.

Falanqeeyaha siyaasadda Mohammed Abbas ayaa ku tilmaamay tallaabada aysan Masar ugu biirin isbahaysiga mid "macquul ah" marka loo eego xaaladda hadda jirta.

Dhanka kale, Momin Ashraf oo ah khabiir dhanka difaaca ah oo fadhigiisu yahay Turkiga, ayaa dhacdadan ku tilmaamay "guuldarro diblomaasiyadeed oo cad."

Muhammad Shahud, oo ah weriye fadhigiisu yahay Mareykanka, ayaa bartiisa Facebook-ga ku qoray in maqnaanshaha Masar ee xafladda saxiixa aysan ka dhignayn in mustaqbalka in dalku ku biir heshiiskaas ay tahay wax aan suurtagal ahayn.

Yahya al-Jabali, oo ah qoraa iyo falanqeeye, ayaa heshiiska ku tilmaamay "dhacdo taariikhi ah iyo isbahaysi cusub" kaas oo uu sheegay inuu "beddeli doono dheellitirka awoodda Bariga Dhexe, fariintiisuna aysan ku koobnayn gobolka oo kaliya, balse ay gaarayso caalamka oo dhan."

Si ka duwan taas, Abdel Moneim Mahmoud, oo ah weriye u dhashay Masar kuna sugan UK, ayaa shaki ka muujiyay waxtarka dhabta ah ee isbahaysigan iyo awoodda uu u leeyahay inuu sii jiro mustaqbalka fog.

Falanqeeyaha siyaasadda Abdu Fayed ayaa sidoo kale hoos u dhigay muhiimadda heshiiska, isagoo ku tilmaamay "isku-day ay Sacuudi Carabiya ku doonayso inay ku xakameyso Iiraan."