Co powoduje cholerę i jak można się przed nią chronić?
Źródło zdjęcia, Getty Images
- Autor, Ghada Nassef
- Stanowisko, BBC World Service
- Data publikacji
- Czas czytania: 3 min
W niedzielę w Stargardzie zdiagnozowano u starszej kobiety cholerę, która została potwierdzona przez dwa niezależne laboratoria.
Jak podaje Polska Agencja Prasowa (PAP), kobieta miała m.in. ciężką biegunkę, odwodnienie i niewydolność nerek wymagającą dializ.
Ani pacjentka ani nikt z jej najbliższych nie przebywali za granicą i służby sanitarne szukają źródła zachorowania.
Według głównego inspektora sanitarnego dra Pawła Grzesiowskiego, cytowanego przez PAP, 26 osób, które miały bezpośredni kontakt z chorą – włączając personel medyczny – pozostaje na kwarantannie domowej. Pod nadzorem epidemiologicznym jest 85 osób.
Ostatni przypadek cholery w Polsce odnotowano w Świnoujściu w 2019 r.
Co powoduje cholerę?
Cholera to infekcja bakteryjna, która powoduje ciężką biegunkę i odwodnienie.
Jest to łatwo uleczalna choroba, ale nieleczona może doprowadzić do śmierci w ciągu kilku godzin.
Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) opisuje cholerę jako "chorobę ubóstwa", dotykającą ludzi z ograniczonym dostępem do bezpiecznej wody i podstawowych warunków sanitarnych.
Występuje głównie w Afryce, Azji i na Haiti.
WHO szacuje, że każdego roku na świecie odnotowuje się od 1,3 do 4 mln przypadków cholery i od 21,000 do 143,000 zgonów spowodowanych tą chorobą.
Zakażenie cholerą jest wywoływane przez bakterię o nazwie przecinkowiec cholery (łac. vibrio cholerae).
Bakteria ta wytwarza toksyny w jelicie cienkim, które powodują, że organizm wydziela ogromne ilości wody, co prowadzi do biegunki, a w ciężkich przypadkach do szybkiej utraty płynów i soli.
Objawy zwykle pojawiają się od 12 godzin do pięciu dni po zakażeniu.
WHO twierdzi jednak, że u ponad 80% zakażonych nie występują żadne objawy.
U mniejszości osób wykazujących objawy, zwykle 20-30%, w ciągu kilku dni rozwija się ostra wodnista biegunka z intensywnym odwodnieniem.
Nieleczona może prowadzić do śmierci.
Źródło zdjęcia, Getty Images
Jakie są objawy?
Objawy zakażenia cholerą mogą obejmować:
- Biegunkę, która jest wodnista i często ma blado-mleczny wygląd (opisywana jako "woda ryżowa")
- Nudności lub wymioty, które mogą trwać godzinami i są szczególnie częste we wczesnych stadiach choroby
- Ból brzucha
- Skurcze nóg
- Odwodnienie może pojawić się już w ciągu kilku godzin od wystąpienia objawów i mieć różne nasilenie – od łagodnego po bardzo poważne.
- Objawy odwodnienia obejmują: drażliwość, zmęczenie, zapadnięte oczy, suchość w ustach, silne pragnienie, suchą, pomarszczoną skórę, która wolno wraca do pierwotnego kształtu po naciśnięciu, małą ilość oddawanego moczu lub jego brak, niskie ciśnienie krwi i nieregularne bicie serca.
Odwodnienie może prowadzić do szybkiej utraty minerałów we krwi. Nazywa się to zaburzeniem gospodarki wodno-elektrolitowej.
Łagodna lub umiarkowana biegunka czasem sprawia, że cholera jest mylona z innymi chorobami.
Cholerę można zdiagnozować jedynie poprzez badania laboratoryjne.
Jak przenosi się cholera?
Cholera jest przenoszona, gdy ktoś pije wodę lub je żywność skażoną bakteriami przecinkowca cholery.
Pacjenci, u których nie występują objawy, stanowią duże ryzyko zakażenia dla innych, ponieważ mogą wydalać bakterie z kałem przez 1-10 dni po zakażeniu.
WHO ostrzega przed kontaktem z kałem lub wymiocinami osoby chorej na cholerę, a także z przedmiotami, które mogły zostać nimi skażone.
Organizacja przestrzega również przed niezabezpieczonym kontaktem z ciałem osoby zmarłej na cholerę.
Jak możesz się chronić?
Brytyjska służba zdrowia (NHS) udziela wskazówek, jak uniknąć zachorowania podczas podróży do rejonów, gdzie występuje cholera:
- Regularnie myj ręce wodą z mydłem, zwłaszcza po skorzystaniu z toalety i przed przygotowywaniem jedzenia lub przed posiłkiem.
- Pij tylko wodę z bezpiecznego źródła, w tym wodę butelkowaną lub przegotowaną wodę z kranu.
- Myj zęby butelkowaną lub przegotowaną wodą.
- Nie jedz surowych owoców i warzyw (w tym sałatek), które nie zostały umyte butelkowaną lub przegotowaną wodą i nie zostały samodzielnie przygotowane.
- Nie spożywaj skorupiaków i owoców morza.
- Nie dodawaj lodu do napojów.
- Jedz owoce i warzywa, które możesz samodzielnie obrać, takie jak banany, pomarańcze i awokado. Unikaj sałatek i owoców, których nie można obrać, takich jak winogrona i jagody.
Łatwo uleczalna choroba
Cholerę można łatwo leczyć poprzez szybkie zastosowanie doustnego roztworu nawadniającego (ORS).
WHO mówi, że ORS można otrzymać od pracowników służby zdrowia lub nawet przygotować w domu, mieszając litr bezpiecznej wody, sześć łyżeczek cukru i pół łyżeczki soli.
Dorośli mogą potrzebować do sześciu litrów ORS w pierwszym dniu leczenia umiarkowanego odwodnienia.
W ciężkich przypadkach pacjent może wymagać dodatkowego leczenia, w tym nawodnienia dożylnego.
Pacjentom podaje się również odpowiednie antybiotyki, aby skrócić czas trwania biegunki, zmniejszyć ilość potrzebnych płynów nawadniających oraz ograniczyć ilość i czas wydalania bakterii cholery wraz z kałem.
Większość osób szybko wraca do zdrowia po zarażeniu cholerą. Pacjenci są zwykle wypisywani z placówek medycznych w ciągu trzech dni.
Ten tekst został napisany i sprawdzony przez naszych dziennikarzy, używając przy tłumaczeniu narzędzi AI, jako część projektu pilotażowego.
Edycja: Nicole Frydrych i Magdalena Mis
