آنچه گذشت؛ بشار اسد پس از فرار از دمشق به روسیه پناهنده شد
رسانههای روسیه به نقل از منابعی در کرملین میگویند مسکو به بشار اسد و خانوادهاش پناه داده و آنها اکنون در روسیه هستند. رویترز بر اساس اطلاعات وبسایت فلایترادار۲۴ گفته بود که هواپیمایی از لاذقیه به روسیه رفته است. امشب عباس عراقچی در واکنش به تحولات سوریه گفت که وظیفه اصلی بر عهده ارتش سوریه بود و «جمهوری اسلامی ایران اصولاً وظیفهای برای خود در این خصوص قائل نبود.» در دمشق مقررات منع رفتوآمد تا بامداد فردا به اجرا درآمده است.
خلاصه
پوشش آخرین تحولات سوریه پس از سقوط اسد در پخش زنده تلویزیونی بیبیسی فارسی
شورشیان سوری با قرائت بیانیهای در تلویزیون رسمی سوریه از «سرنگونی» بشار اسد خبر دادند
بنابر گزارشها بشار اسد با هواپیما سوریه را به مقصدی نامعلوم ترک کرد
شورشیان کنترل دمشق را هم در دست گرفتهاند
پوشش زنده
مخالفان مسلح بشار اسد، زندانیان را از زندان مخوف صیدنایا «آزاد کردند»
گزارش میشود که شورشیان در سوریه زندانیان را از زندان مخوف صیدنایا
آزاد کردهاند.
هزاران هوادار مخالفان در این زندان - که سازمان ملل زمانی
آن را «کشتارگاه انسان» توصیف کرده بود - شکنجه و اعدام شدند.
هیئت تحریر شام در کانال تلگرام خود نوشت که زندانیان آزاد
شدهاند و آن را «پایان عصر بیعدالتی» در صیدنایا توصیف کرد.
ویدئوهای تایید نشده که در شبکههای اجتماعی در گردش است
ظاهرا افرادی را درحال خروج از محوطه زندان نشان میدهد.
انجمن بازداشتیها و مفقودشدگان در زندان صیدنایا گفتند که
آزادشدگان به سوی منین، شهری در نزدیکی دمشق، میروند.
یک کارشناس خاورمیانه: به نظر میرسد این پایان ۵۴ سال سرکوبگری باشد
منبع تصویر، Reuters
ناتالیا هال، محقق ارشد در برنامه خاورمیانه در مرکز مطالعات
استراتژیک و بینالمللی است.
او در اشاره به خانواده اسد که از اوایل دهه ۱۹۷۰سر کار آمد به رادیو ۵ لایو بیبیسی
گفت که «واقعا به نظر میرسد
که در آخرین ساعات، شاید هم آخرین دقایق، ۵۴ سال سرکوبگری باشیم.»
هال اضافه کرد که به نظر میرسد بشار اسد رئیس جمهور سوریه
دمشق را ترک کرده است. همانطور که پیشتر نوشتیم رویترز پیشتر این خبر را گزارش کرد.
او میگوید که آنچه در این کشور درحال وقوع است برآیند رویدادهای
مختلف است که شامل این واقعیت میشود که متحدان اسد، از جمله ایران و روسیه، در اثر
سایر رویدادها «تضعیف شده و سرشان گرم سایر امور است.»
به علاوه ۹۰ درصد مردم سوریه زیر خط فقر زندگی میکنند و بسیاری در اردوگاههای
آوارگان بلاتکلیف هستند.
هال گفت: «فکر میکنم مردم خسته شده بودند.»
خبر فوری, نخستوزیر سوریه: آماده همکاری با هر رهبری که از سوی مردم انتخاب شده است هستیم
منبع تصویر، Syrian government
محمد جلالی، نخستوزیر سوریه سحرگاه روز یکشنبه و پس از ورود مخالفان و پیشروی در دمشق، آمادگی خود را برای همکاری با هر رهبری که منتخب مردم باشد، اعلام کرد.
آقای جلالی گفت: «من صبح یکشنبه در دفتر دولت خواهم بود و برای هر گونه مراحل تحویل آماده هستم.»
نخست وزیر سوریه همچنین بر «وحدت صفوف» در این کشور و «حفظ اموال عمومی» تاکید کرد.
وی همچنین گفت: «سوریه برای همه مردم سوریه است، ما دست خود را به سوی همه شهروندان سوری دراز میکنیم و آماده هر نوع همکاری برای اداره امور کشور هستیم.»
دو افسر ارشد ارتش سوریه روز یکشنبه به رویترز گفتند که بشار اسد، رئیس جمهور سوریه، این کشور را با یک هواپیما به مقصد نامعلومی ترک کرده است.
ببینید: شادی مردم دمشق در خیابانها
توضیح ویدئو، شادی مردم در شهر دمشق پایتخت سوریه پس از پیشروی مخالفان بشار اسد
خبر فوری, شورشیان مسلح میگویند حکومت بشار اسد را «سرنگون» کردهاند
مخالفان مسلح دولت بشار اسد در بیانیهای اعلام کردند که حکومت خاندان اسد را در سوریه «ساقط» کردهاند.
در بیانیهای که از سوی شورشیان سوری در شبکههای خبری و خبرگزاریها منتشر شد آمده است که «مردم سوریه بشار اسد را سرنگون کردند.»
با وجود اعلام پیروزی مخالفان بشار اسد وضعیت در دمشق همچنان ناآرام و پیچیده است و پیش از این گزارشهایی از درگیری مسلحانه در شهر منتشر شده بود.
خبر فوری, مردم دمشق در مرکز شهر تجمع کردهاند
خبرگزاری رویترز گزارش کرده است که مردم دمشق در مرکز این شهر «برای پایکوبی» سقوط حکومت بشار اسد تجمع کردهاند.
شبکه تلویزیونی الجزیره نیز تصاویری از میدان اموی شهر دمشق را منتشر کرد که در آن مردم در حال بوق زدن در خودروهای خود هستند و نیروهای دولتی در آن دیده نمیشوند.
پیشتر خبرهایی از ورود نیروهای مسلح مخالف دولت آقای اسد به شهر دمشق بدون درگیری با نیروهای نظامی منتشر شده بود.
به گفته دیدهبان حقوق بشر سوریه صدها نیروی نظامی دولتی یونیفورم نظامی خود را درآورده و لباسهای غیرنظامی به تن کردهاند.
خبر فوری, خبرگزاری رویترز میگوید بشار اسد دمشق را «ترک کرده است»
خبرگزاری رویترز به نقل از دو مقام ارشد سوریه گزارش داده است که بشار
اسد رئیس جمهور سوریه دمشق را «به مقصد نامعلومی ترک کرده است.»
دیدبان حقوق بشر سوریه هم میگوید که یک هواپیمای خصوصی که فرودگاه
دمشق را ترک کرد، احتمالا حامل بشار اسد بوده است. براساس این گزارش نیروهای دولتی
در فرودگاه بعد از انجام پرواز این هواپیما مرخص شدند.
همزمان نیروهای شورشی میگویند درحال ورود به پایتخت سوریه
هستند.
شورشیان سوریه میگویند «کنترل» ساختمان رادیو تلویزیون دمشق را «به دست گرفتهاند»
گزارشها حاکی از آن است که نیروهای مخالف دولت بشار اسد توانستهاند «کنترل» ساختمان رادیو و تلویزیون را در شهر دمشق به دست بگیرند. اگرچه تلویزیون دولتی سوریه در حال حاضر در حال پخش برنامههای معمولی خود است.
پیش از این خبرگزاری رویترز به نقل از دو منبع مخالفان دولت بشار اسد گزارش کرده بود که آنها بدون «هیچ مقاومتی» از سوی ارتش یا استقرار نیروهای دولتی وارد دمشق شدهاند.
گزارشهایی هم از شنیدن صدای شدید تیراندازی در شهر دمشق منتشر شده بود.
خبر فوری, شورشیان میگویند درحال «ورود» به پایتخت سوریه هستند
شورشیان در کانال تلگرامی خود نوشتهاند که «ورود نیروهای
ما به دمشق، پایتخت، شروع شده است.»
شورشیان تحت هدایت «هیئت تحریر شام» از نزدیک به دو هفته
قبل طی عملیاتی کنترل شهرهای اصلی سوریه را به دست گرفتهاند.
معلوم نیست بشار اسد رئیس جمهور سوریه کجاست. دفتر او روز
شنبه گفت که او در دمشق مشغول کار است، اما کسی او را ندیده است.
خبر فوری, رویترز: مخالفان بدون «هیچ مقاومتی» از سوی ارتش وارد دمشق شدند
خبرگزاری رویترز به نقل از دو منبع مخالفان دولت بشار اسد گزارش کرده است که آنها بدون «هیچ مقاومتی» از سوی ارتش یا استقرار نیروهای دولتی وارد دمشق شدهاند.
هیت تحریر شام نیز در کانال تلگرامی خود نوشت که «نیروهای ما ورود به دمشق را آغاز کردهاند.»
پیش از این گزارشهایی از شنیدن صدای شدید تیراندازی در شهر دمشق منتشر شده بود.
به گفته دیدهبان حقوق بشر سوریه صدها نیروی نظامی دولتی یونیفورم نظامی خود را درآورده و لباسهای غیرنظامی به تن کردهاند.
اوضاع سوریه از دید واشنگتن: انتظار سقوط دمشق میرود, هِلِنا هامفری، از واشنگتن گزارش میدهد:
سه مقام آمریکایی روز شنبه گفتند که از نگاه واشنگتن باید
منتظر سقوط دمشق بود.
اگر این اتفاق بیافتد، گام مهمی به سوی پایان سلطه خانواده
اسد خواهد بود که از سال ۱۹۷۱ در قدرت بوده است.
از حالا صحبت از مذاکراتی برای رسیدگی به این بحران درحال
تشدید است، از جمله تلاشی تحت هدایت سازمان ملل در ژنو – با این حال ممکن است سیر تحولات
در میدان نتیجه را زودتر از دیپلماسی دیکته کند.
دیدهبان حقوق بشر سوریه: نیروهای دولتی از فرودگاه دمشق عقبنشینی کردهاند
منبع تصویر، Getty Images
توضیح تصویر، عکس آرشیوی از فرودگاه بینالمللی دمشق
دیدهبان حقوق بشر سوریه که در لندن مستقر است گزارش کرده که به اعضا و افسران نیروهای مسلح سوریه «دستور» خروج از فرودگاه بینالمللی دمشق داده شده است.
این نهاد بدون ذکر جزییات بیشتر میگوید که این عقبنشینی پس از آن صورت گرفت که یک هواپیمای شخصی عصر شنبه فرودگاه دمشق را ترک کرد.
به گفته دیدهبان حقوق بشر سوریه صدها نیروی نظامی دولتی یونیفورم نظامی خود را درآورده و لباسهای غیرنظامی به تن کردهاند.
به گزارش رویترز، همزمان با پیشروی نیروهای مخالف به سمت شهر، صدای تیراندازی شدید در مرکز دمشق شنیده میشود.
ساکنان دمشق از شنیده شدن صدای تیراندازی خبر میدهند
گزارشهایی از درگیری در شهر دمشق بین نیروهای دولتی و مخالفان منتشر شده است.
این شهر از اواخر روز گذشته به محاصره نیروهای مخالف بشار اسد، رئیس جمهور سوریه در آمده است.
یکی از ساکنان دمشق به شبکه خبری سیانان گفت که جنگجویان شورشی در محله برزه هستند و درگیری و تیراندازی در آنجا در حال وقوع است.
این فرد گفته «برق قطع است و اینترنت بسیار ضعیف است، مردم در خانههای خود ماندهاند.»
خبرگزاری رویترز نیز میگوید با دو نفر صحبت کرده که صدای تیراندازی شدیدی را شنیدهاند، اگرچه هنوز مشخص نیست که این صدای تیراندازی از کجا میآید.
دستیار رهبر ایران پیش از پیشروی مخالفان به سوی دمشق با اسد دیدار کرد, بخش مونیتورینگ بیبیسی
علی لاریجانی، دستیار ارشد علی خامنهای
رهبر ایران، پیش از آنکه شورشیان به دمشق نزدیک شوند با بشار اسد رئیس جمهور سوریه
دیدار کرده بود تا درباره راههای «برقراری مجدد ثبات در منطقه» با او صحبت کند.
مقامهای
ایرانی تاکنون درباره گزارشها
از پیشروی شورشیان به سوی دمشق اظهار نظر نکردهاند،
اما شبکه دو تلویزیون دولتی ایران روز شنبه گزارش کوتاهی درباره سفر از پیش اعلام نشده لاریجانی
برای دیدار با اسد پخش کرد.
یک عضو مجلس ایران پیشتر به رسانهها
گفت که بازدید آقای لاریجانی از دمشق روز ۱۶ آذر - ۶ دسامبر - انجام شد. یعقوب رضازاده، عضو کمیسیون امنیت ملی و
سیاست خارجی مجلس، بدون ارائه جزئیات زیادی درباره این سفر فقط اظهار امیدواری
کرد که تلاشهای دیپلماتیک «به نتایج
رضایتبخشی منجر شود.»
یک گزارش دیگر در وبسایت تلویزیون انگلیسی زبان «پرس تیوی»
به نقل از یک منبع آگاه گفت که آقای لاریجانی پیام تهران را به اسد منتقل کرد.
اسرائیل به کاروان خودروهای «حزبالله» در جاده قصیر «حمله کرده» است
منابعی در ارتش سوریه به خبرگزاری رویترز گفتهاند که اسرائیل یک «کاروان زرهی حزبالله لبنان» را در مسیر حرکت به سمت شهر القصیر «بمباران کرده» است.
پیش از این خبرهایی مبنی بر اعزام «دو هزار» نیروی حزبالله به شهر قصیر سوریه منتشر شده بود.
ارتش سوریه روز یکشنبه گفت که گروه حزبالله لبنان کمی قبل از تصرف کامل شهر قصیر توسط نیروهای مخالف دولت، از این شهر به سمت مرز لبنان عقبنشینی کرده است.
براساس گزارش این منابع، دستکم ۱۵۰ خودرو زرهی و صدها جنگجوی حزبالله به صورت مرحلهای از شهر قصیر خارج شده است.
مخالفان بشار اسد میگویند «کنترل» شهر قصیر در نزدیکی مرز لبنان را به دست گرفتند
منبع تصویر، Getty Images
به گزارش بیبیسی عربی مخالفان مسلح دولت مرکزی سوریه گفتهاند که کنترل شهر قصیر را به دست گرفتهاند.
قصیر در ۳۲ کیلومتری جنوب شرقی حمص واقع شده و نزدیک به مرز سوریه با لبنان است.
از دو هفته پیش گروههای شورشی تحت هدایت هیئت تحریر شام با عملیاتی غافلگیرکننده توانستند کنترل چندین شهر عمده سوریه را به دست بگیرند و اکنون به حومه دمشق، پایتخت این کشور رسیدهاند.
تصرف حمص توسط شورشیان لحظهای مهم در عملیات تهاجمی آنها
علیه حکومت بشار اسد، رئیس جمهور سوریه است. آنها در حال قطع ارتباطات دمشق، پایگاه
قدرت اسد، از باقی کشور از جمله منطقه علوینشین در ساحل غربی هستند.
با پیشروی آنها از شمال، شرق و جنوب، دفاع از رژیم برای
نیروهای دولتی بسیار مشکل میشود. ارتش در سایر مناطق نتوانسته – و در برخی جاها
ظاهرا اراده آن را نداشته – که مانع شورشیان شود، به طوری که سربازان به دولت پشت کرده
یا پست خود را ترک کردهاند. با این حال هنوز نمیتوان با قطعیت گفت که شورشیان با
مقاومت جدی روبرو نخواهند شد.
پیشتر در یک حومه دمشق، تظاهرکنندگان مجسمه حافظ اسد، پدر
بشار اسد، را پایین کشیدند و آن را خرد کردند، جلوهای از نارضایتی که تا چند روز
پیش غیرقابل تصور بود. این یعنی امکان بروز ناآرامی در شهر هم وجود دارد.
حمص همچنین یک پیروزی نمادین است. این شهر در آغاز جنگ داخلی که در سال ۲۰۱۱ شروع شد پایگاه مخالفان بود، زمانی که اسد سرکوب تظاهرکنندگان مسالمت آمیز علیه حکومت خود را شروع کرد. بخشهایی از شهر برای سه سال تحت محاصره بود، تا اینکه دولت به عنوان بخشی از یک توافق با میانجیگری سازمان ملل در سال ۲۰۱۴ بر آن مسلط شد.
خیلیها از پایان حکومت بشار اسد ممکن است دیرتر یا زودتر اتفاق بیافتد خوشحال خواهند شد. اما این
سوال مطرح است که بعد چه خواهد شد.
این شورش را گروهی اسلامگرا به نام هیئت تحریر
شام هدایت میکند. این گروه در القاعده ریشه دارد و برای سالها سعی داشته است خود
با برچسبی تازه به عنوان یک نیروی ملیگرا معرفی کند.
اما بسیاری هنوز قانع نشدهاند – آنها میگویند که این گروه همچنان
یک سازمان بسیار خشن است و نگران تحولات آینده هستند.
سوال عمده اکنون این است که بشار اسد چه خواهد کرد؟, لیز دوسِت، خبرنگار ارشد بینالمللی
گیر پدرسن، فرستاده ویژه سازمان ملل متحد در امور سوریه به بیبیسی گفته است که به باور او هنوز امکان یافتن راه حل برای حل بحران سوریه از طریق مذاکره وجود دارد، اما در عین حال هشدار داده است که این بحران ممکن است به طرز وحشتناکی به خطار رود.
او این اظهارات را پس از جلسهای با وزرای خارجه کشورهای عرب بیان کرده است. این وزیران برای دیدار با همتایان خود از ایران، ترکیه و روسیه - سه قدرت اصلی خارجی درگیر در سوریه - به پایتخت قطر، دوحه، سفر کرده بودند.
آقای پِدرسن فضای مذاکرات اضطراری درباره سوریه را «پر از نگرانی» توصیف کرد.
آقای پدرسن اما گفت که اجماعی وجود دارد مبنی بر اینکه هنوز شانسی برای یافتن یک راهحل از طریق مذاکره وجود دارد.
او اذعان کرد وضعیت «بالقوه پیچیده و بالقوه بسیار خطرناک است. اما همچنین بالقوه راهحلی نیز وجود دارد.»
وی افزود که کشورهای مختلف در تماس با نیروهای شورشی هستند تا ضرورت اجتناب از خونریزی و هرج و مرج را به آنها منتقل کنند.
منابع حاضر در این نشست میگویند سوال بزرگ اکنون این است که رئیسجمهور اسد چه خواهد کرد – آیا او تا آخر خواهد جنگید یا پیشنهادهای تعدادی از کشورها برای کمک به فرار او را خواهد پذیرفت؟
ناظران میگویند سرنوشت بشار اسد به زودی و درخاک سوریه رقم خواهد خورد, لیز دوست، بیبیسی
با نزدیکتر
شدن مخالفان دولت سوریه به پایتخت این کشور، دیپلماسی نیز فشار بیشتری را حس میکند.
در دوحه، پایتخت قطر، گفتگوهای اضطراری در حال انجام است. وزرای خارجه مصر، اردن و
عربستان سعودی به دوحه رفتهاند تا به همتایان ایرانی، ترک و روس خود بپیوندند و
درباره تحولات سوریه گفتگو کنند.
روسیه و ایران،
متحدان اصلی بشار اسد به همراه ترکیه که حامی کلیدی گروه های مخالف دولت سوریه است
در گفتوگوهای آستانه درباره آینده سوریه و راههای احتمالی پیش رو مذاکره میکنند.
تاکید مذاکرات تا این لحظه بر نیاز فوری به یک فرایند سیاسی بوده است. چیزی که بشار
اسد مدتها از پرداختن به آن پرهیز کرده.
گیر پدرسون، فرستاده ویژه سازمان ملل در امور سوریه نیز مشغول برگزاری جلسات
اضطراری بوده است.
با این حال بسیاری از ناظران بر این باورند که سرنوشت بشار اسد و دولتش به زودی و
در میدان نبرد داخل خاک این کشور رقم خواهد خورد.
شورشیان سوریه میگویند که کنترل کامل حمص را به دست گرفتند
حسن عبدالغنی از فرماندهان شورشیان در سوریه میگوید که نیروهای شورشی
شهر مرکزی حمص را «کاملا آزاد کردهاند.»
ابومحمد جولانی، رهبر شورشیان اسلامگرا، میگوید که این یک «لحظه تاریخی» است
و از جنگجویان خود خواست «به کسانی که سلاحها را زمین میگذارند» آسیب نرسانند.
ابومحمد جولانی رهبر این گروه در پستی در تلگرام نوشت: «ما در لحظات پایانی آزادسازی شهر حمص قرار داریم... رویدادی تاریخی که فاصله میان حق و ناحق را مشخص خواهد کرد.»
