روابط کابل و اسلام‌آباد؛ طالبان می‌گوید از حکومت جدید پاکستان «توقعاتی» دارد

حکومت طالبان می‌گوید از دولت جدید پاکستان «توقع دارد» که در روند اخراج اجباری مهاجران افغان از این کشور «انعطاف» نشان دهد. ذبیح‌الله مجاهد، سخنگوی ارشد حکومت طالبان، به رادیوی دولتی افغانستان گفت که «ما از حکومت جدید این توقع را داریم که منافع مشترکی که افغانستان و پاکستان باهم دارند، مدنظر گرفته شود.»

او افزود که در موضوع مهاجران افغان باید «انعطاف و برخورد قانونی و اصولی» صورت بگیرد و از اخراج اجباری آن‌ها «خودداری شود.»

آقای مجاهد افزود که حکومت طالبان خواهان رونق تجارت و سهولت رفت‌و‌آمد میان دو کشور است و می‌خواهد که «روابط حسنه» با پاکستان داشته باشد و در این مورد جدی است.

پس از توافق دو حزب عمده پاکستان برای تشکیل حکومت ائتلافی، روز شنبه، آصف علی زرداری، از حزب مردم پاکستان، برای دومین بار به ریاست جمهوری رسید. شهباز شریف، از حزب مسلم‌لیگ، هم برای دومین بار نخست‌وزیر شد.

در دوره پیش از انتخابات سراسری، که انوارالحق کاکر، سرپرست نخست‌وزیری پاکستان را برعهده داشت، روابط کابل و اسلام آباد تیره شد.

در این دوره ۸ ماهه از آگوست/اوت ۲۰۲۳ تاکنون، بیش از نیم میلیون مهاجر افغان اخراج شده‌اند و گذرگاه‌های پرتردد میان دو کشور هم به‌ دلیل مقررات تازه ویزا چند بار مسدود شده‌اند. تاجران افغانستان می‌گویند این وضعیت به آن‌ها خسارت زیادی وارد کرده است.

در این دوره، آقای کاکر با شدتی‌ بی‌سابقه‌ حکومت طالبان را به پناه دادن به گروه جهادی «تحریک طالبان پاکستان» موسوم به «تی‌تی‌پی» متهم کرد و مقام‌های دیگر پاکستان هم گفتند که این گروه از پایگاه‌هایش در افغانستان برای انجام حمله به این کشور استفاده می‌کند.

مقام‌های حکومت طالبان بارها این موضوع را رد کرده‌اند اما اسلام آباد می‌گوید حملات شبه‌نظامیان در پاکستان از زمانی که طالبان افغانستان کنترل کابل را به دست گرفت، افزایش قابل توجهی داشته است و حدود ۶ هزار جنگجوی طالبان پاکستانی در افغانستان هستند.

رسانه‌ها در پاکستان می‌گویند نحوه برخورد با حکومت طالبان و به‌ویژه مشکل طالبان پاکستانی که به افغانستان رفته‌اند، از چالش‌های عمده حکومت جدید در اسلام‌ آباد است.

توقف اخراج اجباری مهاجران افغان از پاکستان

پیش از انتخابات، انوار الحق کاکر، نخست‌وزیر حکومت موقت، تصمیم گرفت یک میلیون مهاجر افغان فاقد اسناد قانونی را اخراج کند. بیش از نیم میلیون نفر تاکنون به افغانستان برگردانده شده‌اند و به بقیه هم تا ماه مارس مهلت داده شده است.

حالا حکومت طالبان در کابل امیدوار است که با تغییر دولت در اسلام آباد این روند متوقف شود.

سازمان‌های مدافع حقوق بشر و سازمان ملل گفته‌اند گزارش‌هایی دریافت کرده‌‌اند که نشان می‌دهد پناهندگان ثبت‌نام شده و حتی در مواردی افغان‌هایی که مدارک قانونی هم دارند، تحت فشار مجبور به ترک پاکستان شده‌اند.

فعالان حقوق بشر می‌گویند «هزاران پناهجو» که به پاکستان گریخته‌اند، از ترس بازگشت اجباری «مخفی شده‌اند».

مشکل تجارت و ترانزیت با پاکستان

تاجران افغان به بی‌بی‌سی گفتند که پس از اعمال محدودیت‌های تازه از طرف پاکستان، به مسیرهای جایگزین در ایران و آسیای میانه رو آورده‌اند.

وضع محدودیت‌های تازه، افزایش مالیه (تعرفه) ترانزیتی از طرف پاکستان و مسدود شدن گذرگاه‌های مرزی این کشور با افغانستان از دلایل این تحول تجارتی عنوان شده است.

حکومت موقت پاکستان به مرزنشینان دو کشور گفته بود که از این پس بدون داشتن پاسپورت و ویزا نمی‌توانند به دو طرف مرز رفت‌وآمد کنند.

در گذشته روزانه هزاران نفر در نزدیکی مرز تورخم و اسپین‌بولدک، بر اساس توافقات قبلی، بدون ویزا و پاسپورت و با داشتن شناسنامه، تردد می‌کردند و معاملات بازرگانی انجام می‌دادند.