شما در حال مشاهده نسخه متنی وبسایت بیبیسی هستید که از داده کمتری استفاده میکند. نسخه اصلی وبسایت را که شامل تمام تصاویر و ویدیوهاست، مشاهده کنید.
بازگشت به وبسایت یا نسخه اصلی
اطلاعات بیشتر درباره نسخه لایت که برای مصرف کمتر حجم دادههاست
مناظره سوم انتخابات ۱۴۰۳؛ همه نامزدها وعده «احترام به زنان» و بهبود «فضای مجازی» میدهند
- مناظره سوم شش نامزد انتخابات ریاستجمهوری با پرسشهایی درباره مسائل زنان، حجاب، اینترنت و آزادیهای فرهنگی برگزار شد
- مسعود پزشکیان و مصطفی پورمحمدی مواضع مشابهی در مخالفت با برخورد پلیسی در تحمیل حجاب گرفتند
- سعید جلیلی بر فرصتهای بزرگ جهانی برای ایران و ظرفیتهای عمده رشد تاکید داشت
- علیرضا زاکانی دوباره به دولت حسن روحانی حمله کرد و آقایان پزشکیان و پورمحمدی را به آقای روحانی منتسب کرد. آقای زاکانی به آقای پزشکیان که تلویحا او را نامزدی «پوششی» توصیف کرد هم پاسخ تندی داد
- امیرحسین قاضیزاده هاشمی هم برخی از موارد فیلترینگ را «مردمآزاری» توصیف کرد
- محمدباقر قالیباف هم گفت با خلاصه شدن حجاب به پلیس و برخی «رفتارها» و همچنین با فیلترینگ مخالف است
سومین مناظره تلویزیونی انتخابات ایران در فضایی مشابه دو مناظره قبلی برگزار شد و شش نامزد مورد تایید شورای نگهبان دیدگاههای خود را درباره مسائل فرهنگی و اجتماعی، به ویژه حجاب و اینترنت بیان کردند.
به جز سعید جلیلی، که عموما با لحنی امیدوارانه بر کلیاتی در زمینه فرصتهای جهانی برای جهش ایران در زمینههای گوناگون تاکید داشت، دیگر نامزدها انتقادهایی را درباره چگونگی تحمیل حجاب یا محدودیت اینترنت بیان کردند.
از نکات قابل توجه این مناظره مجادلههای علیرضا زاکانی با مسعود پزشکیان و مصطفی پورمحمدی بود، که هر دوی آنها در واکنش به حملات آقای زاکانی نامزدی او در انتخابات را کماهمیت جلوه دادند.
مسعود پزشکیان در واکنش به یکی از نقدهای آقای زاکانی گفت «لازم نیست» پاسخی به او داده شود «چون معلوم نیست تا آخرش بخواهند بمانند.»
مصطفی پورمحمدی هم بدون نام بردن از آقای زاکانی گفت: «بعضی دوستان را نامزد جدی نمیدانم.»
در مقابل آقای زاکانی آقایان پزشکیان و پورمحمدی را متهم کرد که از طریق ستادهای انتخاباتیشان برای حمله به او هماهنگ کردهاند.
او در پاسخ به آقای پزشکیان که پرسید آیا واقعا نامزد انتخابات باقی میماند گفت: «حتما میمانم و نمیگذارم شما رئیس جمهور شوید.»
مجادله دیگری نیز بر سر «حجاببانها» در مترو میان آقایان زاکانی و پزشکیان در گرفت.
آقای پزشکیان به طعنه و در انتقاد از شعارهای دیگر نامزدها گفت: «ما همه مخالفیم با فیلترینگ اینترنت و ما همه طرفدار کرامت زنان هستیم، معلوم نیست چه کسانی این حجاببانها را میگذارند؟»
آقای زاکانی، که شهردار تهران است، این موضوع را حمله به خود تلقی کرد و به مسعود پزشکیان تاخت که بحث حجاببان را «به دروغ مطرح کرده است یا شوخی؟»
از دیگر نکات قابل توجه صحبتهای علیرضا زاکانی این بود که او در انتقاد از صحبتهای انتقادی پزشکیان و پورمحمدی گفت: «دوران آن گذشت که کسی عکس مار بکشد. مردم بصیرت دارند.»
اصطلاح «عکس مار میکشند» در مناظره جنجالی میرحسین موسوی با محمود احمدینژاد در انتخابات ۸۸ مشهور شده بود.
مسعود پزشکیان در مورد مساله حجاب اجباری از دیگر نامزدها انتقاد کرد که چه طور میگویند با برخورد پلیسی مخالفند و تاکید کرد که اساسا با هرگونه برخورد خشن و زورگویی مخالف است. او گفت مساله پوشش و حجاب با دستور و قانون حل نمیشود.
با این حال او بدون اشاره مستقیم به مساله حجاب اجباری مشکل را ترتیب زنان دانست.
او گفت: «باید آموزش را از مدرسه و مهدکودک شروع کنیم و باید نگاه برابر را آموزش بدهیم.» او اضافه کرد: «این دختران را ما تربیت کردیم، بیگانگان که تربیت نکردند.»
او در مورد سانسور اینترنتی گفت: «ما همه مخالفیم با فیلترینگ اینترنت و ما همه طرفدار کرامت زنان هستیم، چه کسانی حجاببانها را میگذارد؟»
با این حال او گفت البته «در بحرانهای خاص» میتوان دسترسی به اینترنت را محدود کرد.
آقای پزشکیان همچنین وعده داد که قوانین جهانی مالکیت معنوی را در ایران اجرایی کند. او بار دیگر مهاجرت نخبگان و هنرمندان را به عنوان یک مشکل مطرح کرد.
مصطفی پورمحمدی که همواره از چهرههای مهم جمهوری اسلامی بوده است از برخورد قهرآمیز با زنان انتقاد کرد.
او با اشاره به نقشهای امنیتی خود گفت: «من که در خشنترین نقشها مجبور بودم اشد علی الکفار باشم میگویم باید در برابر زنان خاکسار باشیم.»
مصطفی پورمحمدی گفت «پلیس عزیز» که مسئول امنیت است نباید درگیر «صحنههای تلخ» بشوند. او بدون اشاره مستقیم به اعتراضات گسترده ۱۴۰۱ در پی کشته شدن مهسا امینی در بازداشت گشت ارشاد، گفت: «چرا اینقدر کشیدیم و کشیدند که پاره شد؟ ادامه بدهیم؟»
او که زمانی عضو هیات مسئول اعدامهای ۱۳۶۷ (موسوم به هیات مرگ) و معاون وزارت اطلاعات بود خواهان اعتماد به شهروندان شد و گفت نباید با مردم «ستیز» کرد.
آقای پورمحمدی گفت: «بسیاری از مردم متدین حسرت حجاب نیمبند قبل پاییز ۱۴۰۱ را میکشند.»
سعید جلیلی صحبتهایش را با ستایش «نقش آفرینی زن مسلمان» آغاز کرد و گفت «دشمنان» بر موضوع زنان متمرکز شدهاند، چرا که میدانند مساله زنان یک نقطه قوت ایران است.
سعید جلیلی رهبران کشورهای غربی را به رفتار دوگانه در قبال نقض حقوق بشر در غزه و مسائل زنان در ایران متهم کرد.
او همچنین قاسم سلیمانی را ستایش کرد و گفت این فرمانده سپاه در راه دفاع از زنان و در مسیر مبارزه با تحجر کشته شده است.
آقای جلیلی از دولت ابراهیم رئیسی تمجید کرد که دسترسی به اینترنت را گسترش داده است و بسیاری از خانوارهای شهری به فیبر نوری دسترسی دارند. او همچنین گفت ۹۶ درصد روستاها هم اینترنت دارند.
علیرضا زاکانی در این مناظره گفت باید به حریم خصوصی شهروندان احترام گذاشته شود و مطلقا نباید در آن دخالت شود.
شهردار تهران گفت: «حجاب هم شرعی و هم قانونی است، اما مواجهه با بیحجابان جز با احترام میسر نیست.»
آقای زاکانی چند بار از «دوران سیاه دولت آقای روحانی» انتقاد کرد.
او گفت که «فیلترینگ» با «صیانت» متفاوت است و رفع فیلترینگ را به انتقال سرور پلتفرمها به ایران مشروط کرد.
آقای زاکانی هم مانند آقای جلیلی به مواجهه آمریکا با تیک تاک پرداخت.
او همچنین به مسعود پزشکیان تاخت که بحث حجاببان را به دروغ مطرح کرده است یا شوخی؟
امیرحسین قاضیزاده هاشمی از «نگاه سیاسی و انتخاباتی» به مساله زنان انتقاد کرد.
او جورجیا ملونی، نخستوزیر راستگرای ایتالیا، را برای شعار «خدا، میهن، خانواده» و سیاستهایش درباره خانواده ستایش کرد و گفت در کشورهای غربی هم نگاه به مساله زنان در حال تغییر است.
او خواهان آن شد که محیطهای ورزشی «سهگانه» ایجاد شود و علاوه بر محیطهای زنانه و مردانه، محیطهای «خانوادگی» نیز ایجاد شود.
او همچنین مدعی شد که «تحقیقات نشان میدهد همه زنان ما میخواهند دو بچه بیاورند.»
او گفت که بهترین مشاغل زنانه مشاغل اینترنتی هستند که زنان میتوانند همزمان به کارهای خانه برسند و کسبوکار آنلاینی هم داشته باشند.
آقای قاضیزاده هاشمی از «محدودیتهای فکرنشده» در این خصوص انتقاد کرد و فیلتر شدن گوگل پلی را «مردم آزاری» دانست.
او مدعی شد که حکومت ایران «گفتمان مقاومت» را به دانشگاههای آمریکا و از جمله دانشگاه کلمبیا رسانده است و بنابراین میتواند فرهنگ و ادبیات فارسی را نیز در جهان مطرح کند.
محمدباقر قالیباف تاکید کرد که «برابری جنسیتی را قبول نداریم اما دنبال عدالت جنسیتی هستیم.»
رئیس مجلس شورای اسلامی با اشاره به قانون عفاف و حجاب گفت نمیتوان در این باره «بدون احترام و با تنش و با خشونت» برخورد کرد.
آقای قالیباف گفت اتفاقاتی که در جریان برخورد پلیسی با زنان رخ میدهد تلخ است و «حتما باید جلویشان را بگیریم.»
او همچنین به سابقه خود به عنوان فرمانده نیروی انتظامی اشاره کرد و گفت که زنان در دوره او درجهدار شدند.
او ادعا کرد که «با موضوع فیلترینگ مخالفم» اما افزود که مانند اعتراضات ۱۴۰۱ اولویتهای امنیتی میتواند فیلترینگ را مجاز کند.
محمدباقر قالیباف در عین حال بر «تکمیل شبکه ملی اطلاعات» تاکید کرد.
شبکه ملی اطلاعات، که به «اینترنت ملی» نیز مشهور است، شبکهای داخلی است که کاربران آن ضرورتا به اینترنت جهانی دسترسی نخواهند داشت.
او در تمجید از رهبر جمهوری اسلامی ایران گفت علی خامنهای به غیر از یک رهبر سیاسی، یک شخصیت فرهنگی برجسته است و از این نظر در جهان شناخته شده است.
آیا مورگان شوستر زن ایرانی را به دلیل محجبه بودن ستود؟
بخش راستیآزمایی بیبیسی
سعید جلیلی، در سومین مناظره تلویزیونی نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری، در بخشی که به مسائل زنان اختصاص داشت در دفاع از حجاب اجباری از مورگان شوستر مستشار آمریکایی نقل قولی مطرح کرد که گمراه کننده به نظر میرسید.
اقای شوستر که در سال ۱۹۱۱ به مدت هشت ماه به عنوان خزانهدار کل به استخدام دولت ایران درآمده بود، تجربه خود از این ماموریت را در کتاب «اختناق در ایران» شرح داده است.
سعید جلیلی در نقل قولی مستقیم از این کتاب گفت: «من وقتی عزم و نفوذ زنان مسلمان را به چشم میبینم آیا جا ندارد که بر عزت زن محجبه ایرانی درود بفرستیم؟»
این در حالی است که به نظر میرسد منظور نویسنده در استفاده از واژه «محجبه» نه در ستایش حجاب بلکه در توصیف محدودیتهای گریبانگیر زنان در ایران بوده است.
بخشهای بعدی این کتاب که آقای جلیلی به آن اشارهای نکرد این منظور نویسنده را بیشتر نمایان میکند.
مورگان شوستر در بخشی از روایت مبارزه زنان ایران برای آزادی در مقابل قرنها نظام مردسالار، به داستانی درباره «شایعات تن دادن مجلس به مطالبات روسها» اشاره میکند.
او مینویسد: «در روزهای تاریکی که شایعات زیادی درباره موضوع مجلس راجع به اولتیماتوم بر سر زبانها بود، زنان ایران با شور آزادیخواهی و عشق غیورانه خود به وطن، آخرین موانع جنسیتی را هم فروریختند و جلوههای خیره کنندهای از شهامت سیاسی خود به منصه ظهور رساندند.»
آقای شوستر در ادامه مینویسد: «آیا جا ندارد که بر عزت زن محجب ایرانی درود بفرستیم؟ زنی که همچنان اسیر سنتهای دست و پا گیر است. زنی که هنوز بازیچهی میل و هوس مردان است. زنی که از همهی فرصتهای تحصیلِ متناسب با آرمانهای امروزی محروم است. زنی که هنوز پاییده میشود و تودهنی میخورد و رانده میشود. با اینهمه، از جام آزادیخواهی سیر مینوشد و سهم خود را به وطنش ادا میکند و با حسادت مادرانه، خادمانش را میپاید و حتی در لحظه ناگوار فاجعه خود را نمیبازد، لحظهای که دل مردان از ترس فلجکنندهی زندان و شکنجه و گلوله و طنابی که گریبانگیر دلیرترین مردان وطن شده بود میلرزید.»
* عکسهای استفاده شده در گرافیکها از آژانس عکس اروپا و رویترز