Imirwano 'ikomeye' hagati ya M23 na Wazalendo i Nyanzale 'yaguyemo abasivile'

Agace ka Nyanzale n'inkengero zaho habaye imirwano ku cyumweru

Ahavuye isanamu, MONUSCO

Insiguro y'isanamu, Agace ka Nyanzale n'inkengero zaho habaye imirwano ku cyumweru
Yatangajwe
Igihe co gusoma: iminota 3

Imirwano 'ikomeye' ku wa gatandatu no ku cyumweru yashyamiranyije inyeshyamba za M23 n'abarwanyi ba Wazalendo muri teritwari ya Rutsuru mu gace ka Nyanzale mu ntara ya Kivu ya Ruguru ituma hari abasivile bahasiga ubuzima abandi barahunga, nk'uko abo muri sosiyete sivile ya Rutshuru babivuga.

Iyo mirwano yatangiye kumvikana ku wa gatandatu ahitwa Kiyeye hagenzurwa na Wazalendo. Amasasu y'imbunda nini n'intoya yatumye abantu benshi baho bahungira muri 'centre' ya Nyanzale iri hafi yaho igenzurwa na M23, nk'uko Emile Kambele wo muri sosiyete sivile ya Rutshuru yabibwiye BBC ku cyumweru.

M23 yafashe centre ya Nyanzale n'inkengero zayo muri Werurwe umwaka ushize.

Ku cyumweru nyuma ya saa sita "imirwano ikomeye yakomereje i Nyanzale no mu nkengero zaho, twibaza ko ari Wazalendo na bo bari bateye", nk'uko Kambele abivuga.

Kambele yabwiye BBC Gahuzamiryango ko batazi neza imibare y'abantu bapfuye n'abavuye mu byabo bahunga iyi mirwano, gusa ko we yamenye "nibura abasivile batatu bapfuye" hafi ya Nyanzale.

Ibinyamakuru muri DR Congo bivuga ko mu bapfuye kubera imirwano yo ku cyumweru nimugoroba harimo umwana.

Radio Okapi iterwa inkunga na ONU ivuga ko umutwe wa Wazalendo witwa CMC wasohoye itangazo wamagana ibitero by'ibisasu bya M23 mu duce bagenzura dutuwe n'abaturage twa Nyarubande, Burambo, Muhanga, Kihondo-centre na Kiyeye byabaye ku wa gatandatu. Iryo tangazo rivuga ko abo barwanyi bazihimura vuba kuri ibyo bitero bya M23, nk'uko Radio Okapi ibivuga.

Imirwano yo ku cyumweru mu gace ka Nyanzale kagenzurwa na M23 ikekwaho ko ari igikorwa cyo kwihimura cya Wazalendo. Uruhande rwa M23 ntacyo rwatangaje kuri iyo mirwano kugeza ubu.

Nyanzale muri teritwari ya Rutshuru
Skip podcast promotion and continue reading
WhatsApp channel ya BBC Gahuza

Amakuru ya BBC Gahuza ako kanya kuri WhatsApp yawe

Kanda hano ujyeho

End of podcast promotion

Iyi mirwano irimo kuba mu gihe ibiganiro hagati y'umutwe wa M23 n'uruhande rwa leta byari biyobowe na Qatar mu murwa mukuru wayo Doha byabaye bihagaze.

Mu ntangiriro z'uku kwezi abari bahagarariye impande zombi mu biganiro i Doha baratashye, bajya kumvikana n'ababakuriye ku nyandiko y'ibanze y'amasezerano y'amahoro bahawe n'umuhuza (Qatar) mbere yo kugaruka ku meza y'ibiganiro, nk'uko ibiro ntaramakuru Reuters bibivuga.

Hagati aho, i Washington – umuhuza hagati ya leta y'u Rwanda n'iya DR Congo muri aya makimbirane - muri iki cyumweru biteganyijwe ko ba minisitiri w'ububanyi n'amahanga b'impande zombi basinya amasezerano y'amahoro, mbere y'uko azashyirwaho umukono n'abakuru b'ibihugu akabona gushyirwa mu ngiro.

Abasesenguzi batandukanye bavuga ko amasezerano ya Washington agamije kumvikanisha u Rwanda na DR Congo, mu gihe ikibazo cya M23 n'ibyo isaba bizarebwaho by'umwihariko n'amasezerano y'i Doha.

Mu mpera z'umwaka ushize, ikibazo cya M23 ni cyo cyatumye amasezerano y'amahoro y'i Luanda muri Angola hagati ya leta ya Kinshasa n'iya Kigali atagerwaho, nk'uko Perezida João wa Angola Lourenço yabitangaje.

Leta ya Kinshasa, ONU, n'ibihugu bimwe by'iburengerazuba bishinja u Rwanda guha M23 intwaro n'ingabo ibihumbi zo gufasha izi nyeshyamba. Ibyo leta ya Kigali ihakana.

Kigali, ONU, na bimwe mu bihugu by'iburengerazuba, na bo bashinja Kinshasa gukorana n'umutwe wa FDLR urwanya ubutegetsi bw'u Rwanda, ikavuga ko ari byo byatumye ifata "ingamba zo kwirinda". Kinshasa na yo ibi irabihakana.

Hagati aho, Perezida Félix Tshisekedi ku wa gatandatu yakiriye abahagarariye abasenyeri gatolika n'abaporotestanti bamugejejeho raporo yabo nyuma y'amezi atatu bahura n'abarebwa n'iki kibazo, barimo n'urugendo bakoreye i Goma bagahura n'abakuriye AFC/M23.

Ibikubiye muri raporo yabo ntabwo bizwi kugeza ubu, gusa kimwe mu byo bavuze mbere bifuza ni "ibiganiro bihuza Abanyecongo bose" mu gushaka igisubizo kirambye cy'amahoro.

Emile Kambele yabwiye BBC ati: "Twe ikiduhangayikishije ni uko mu gihe turimo kumva ko hirya no hino barimo gushaka amahoro, twebwe hano abantu bakomeje gupfa abandi bagahunga, bakava mu byabo".