Angelina Mukandutiye: Igihano cy'uyu mugore umwe gusa mu rubanza rw'iterabwoba cyakubwe kane

Mukandutiye Angeline aje kumva umwanzuro w'urukiko rw'ubujurire
Insiguro y'isanamu, Mukandutiye Angeline aje kumva umwanzuro w'urukiko rw'ubujurire
Yatangajwe

Mu 2021 Angeline Mukandutiye yari yakatiwe n'Urukiko rukuru gufungwa imyaka itanu nyuma yo kwemera icyaha cyo kuba mu mutwe w'iterabwoba, urukiko rw'ubujurire kuwa mbere rwakubye kane iki gihano.

Mukandutiye w'imyaka 70 niwe mugore wenyine wareganwaga n'abagabo 20 muri uru rubanza rw'iterabwoba, yari yemeye ko yashishikarije abakobwa bari impunzi muri DR Congo kwinjira mu barwanyi b'umutwe wa FLN.

Ibitero byiciwemo abantu umutwe wa MRCD-FLN wagabye ku Rwanda mu 2018 na 2019 nibyo uru rubanza rushingiyeho.

Urukiko rw'ubujurire rwavuze ko Urukiko rukuru rwagabanyirije ibihano Mukandutiye ruvuga ko bwari ubwa mbere akurikiranywe mu nkiko, "nyamara mu 2008 urukiko Gacaca rwa Rugenge muri Nyarugenge rwaramukatiye gufungwa burundu y'umwihariko".

Uru rukiko rwavuze ko rushingiye ku ngingo ya 52 y'igitabo cy'amategeko ahana cya 2018 ivuga ku byaha by'ubugome n'isubiracyaha "rwamukatiye igifungo cy'imyaka 20".

Mukandutiye yari yajuriye asaba kugabanyirizwa igihano kuko yemeye icyaha, agafaha urukingo gutanga amakuru kandi agasaba imbabazi.

Abandi benshi baregwaga muri uru rubanza ibihano bari bakatiwe n'urukiko rukuru byagumishijweho.

Ibihano bahawe n'Urukiko rw'Ubujurire n'ibyo bari bahawe n'Urukiko rukuru:

  • Paul Rusesabagina: Imyaka 25 - mbere yari yakatiwe 25
  • Mukandutiye Angelina: Imyaka 20 - mbere yari yakatiwe 5
  • Nizeyimana Marc: Imyaka 20 - mbere yari yakatiwe 20
  • Bizimana Cassien: Imyaka 20 - mbere yari yakatiwe 20
  • Ntibiramira Innocent: Imyaka 20 - mbere yari yakatiwe 20
  • Shabani Emmanuel: Imyaka 20 - mbere yari yakatiwe 20
  • Matakamba Jean Berchmans: Imyaka 20 - mbere yari yakatiwe 20
  • Byukusenge Jean Claude: Imyaka 20 - mbere yari yakatiwe 20
  • Nsabimana Jean Damascène: Imyaka 20 - mbere yari yakatiwe 20
  • Nsabimana Callixte Sankara: Imyaka 15 - mbere yari yakatiwe 20
  • Nikuzwe Siméon: Imyaka 10 - mbere yari yakatiwe 10
  • Nsengimana Herman: Imyaka 7 - mbere yari yakatiwe 5
  • Hakizimana Théogène: Imyaka 5 - mbere yari yakatiwe 5
  • Munyaneza Anastase: Imyaka 5 - mbere yari yakatiwe 5
  • Nsanzubukire Félicien: Imyaka 5 - mbere yari yakatiwe 5
  • Iyamuremye Emmanuel: Imyaka 5 - mbere yari yakatiwe 5
  • Kwitonda André: Imyaka 5 - mbere yari yakatiwe 5
  • Niyirora Marcel: Imyaka 5 - mbere yari yakatiwe 5
  • Nshimiyimana Emmanuel: Imyaka 3 - mbere yari yakatiwe 3
  • Ndagijimana Jean Chrétien: Imyaka 3 - mbere yari yakatiwe 3
  • Ntabanganyimana Joseph: Imyaka 3 - mbere yari yakatiwe 3
Abaregwa bagiye kumva umwanzuro w'urukiko rw'ubujurire kuwa mbere
Insiguro y'isanamu, Abaregwa bagiye kumva umwanzuro w'urukiko rw'ubujurire kuwa mbere

Abaregera indishyi nta kinini cyahinduwe

Abaregera indishyi barenga 90 izo bari bagenewe n'Urukiko rukuru zarekeweho, abandi zongerwaho amafaranga runaka.

Bamwe mu biciwe abantu babo, n'abakomerekeye muri ibi bitero ntibishimiye kuba uru rukiko rutabageneye indishyi basabaga ahubwo rukemeza iz'urukiko rwabanje.

Abaturage bo mu murenge wa Nyabimata bashimuswe na FLN bakaza kurekurwa, indishyi zingana na 300,000Frw kuri buri umwe bari bagenewe n'urukiko rukuru ntizahinduwe n'uru rukiko rw'ubujurire.

Indishyi za miliyoni 5Frw kuri buri umwe zari zagenewe Rugerinyange Dominique na Ntabareshya Dative kubera umwana wabo wiciwe muri ibi bitero nazo uru rukiko rwavuze ko "rusanga nta mpamvu ihari" yo kuzihindura.

Me Ndutiye Youssuf watwikiwe imodoka n'ibitero bya FLN mu ishyamba rya Nyungwe yari yagenewe indishyi za miliyoni 7Frw, uru rukiko rw'Ubujurire rwazizamuye zigera kuri miliyoni 14Frw.

Kayitesi Alice wasabaga indishyi za miliyoni 50 kuko yakomerekejwe n'ibitero bya FLN muri Nyungwe yagenewe indishyi za miliyoni 2Frw n'Urukiko rukuru izo ndishyi n'uru rukiko rwavuze ko nta mpamvu zatuma zihinduka.

Ibyaranze urubanza rwa Paul Rusesabagina

Mukandukiye ni inde?

Mu iburanisha mu 2021, Mukandutiye yavuze ko yari umwalimukazi kandi ko kuva mu 1986 - 1994 yari ushinzwe amashuri (inspectrice) muri Nyarugenge i Kigali, ko yabaye umugore wa mbere wahawe uwo mwanya mu Rwanda.

Mukandutiye yahunze u Rwanda mu 1994 ajya mu cyahoze ari Zaïre atatana n'umuryango we, ahunguka mu 1997 ajya iwabo mu majyaruguru y'u Rwanda.

Yavuze ko mu 1998 yongeye agahunga kuko intambara y'abacengezi irangiye "habayeho guhiga abahungutse bava muri Congo". Asubira kuba muri Rutshuru na Masisi muri DR Congo.

Angeline Mukandutiye ari kwerekana bamwe mu bo azi babanye muri Congo ubu bari kureganwa mu Rwanda

Ahavuye isanamu, Live event

Insiguro y'isanamu, Angeline Mukandutiye ari kwerekana bamwe mu bo azi babanye muri DR Congo bari kumwe mu rubanza

Abajijwe icyo yakoraga muri DR Congo yagize ati: "Nari impunzi isanzwe, nari njyenyine nirwanaho, iyo habaga agahenge nigishaga nk'abana n'abagore gusoma no kwandika."

Yavuze ko mu 2016 FDLR yacitsemo ibice kubera intego z'abayitegeka, hakavamo CNRD-Ubwiyunge ya Irategeka Wilson, waje kumuha umwanya wa komiseri w'iterambere n'umuryango, ibyo yavuze ko ari nka minisiteri.

Mukandutiye yavuze ko yasabye Wilson Irategeka na Gen. Jeva (amazina ye ni Antoine Hakizimana) wari 'chef d'État-Major' ko abakobwa bahabwa imyitozo ya gisirikare, abo bakabyemera.

Ati: "…[abakobwa] narabibashishikarije barabikunda, ntawagiyemo ku mbaraga... Nkora urutonde rw'ababishaka nduha ababishinzwe bakora 'recrutement'.

Ibitero bya gisirikare ku mitwe y'inyeshyamba muri Masisi (Kivu ya ruguru) byatumye Mukandutiye n'abo bari kumwe bahungira muri Kivu y'epfo, aho bafatiwe bakoherezwa mu Rwanda mu 2019.