ኢትዮጵያ

ፖለቲካ

ሴቶች

ጤና

ስፖርት

ጥበብ

ቴክኖሎጂ

ምጣኔ ሃብት

ዜና

ቪዲዮ

ይመልከቱ

Radio

ያድምጡ

ከኮቪድ-19 ወረርሽኝ ወዲህ በሚሊዮን የሚቆጠሩ ሕጻናት ሊሞቱ ይችላሉ። የሚሞቱት ታዲያ በኮሮናቫይረስ አይደለም። በሽታው ባመጣው ጣጣ እንጂ። በብዙ የዓለም ደሀ አገራት ኮቪድ-19 በደቀነው ስጋት የተነሳ ለሌሎች በሽታዎች ይሰጥ የነበረውን የክትባት መርሐ ግብርን አመሳቅቅሎታል፤ አደናቅፎታል። በትንሹ 68 አገራት ለሕጻናት ይሰጡት የነበረውን መደበኛ የክትባት መርሐግብራቸው በኮቪድ-19 ምክንያት እንደተቋረጠባቸው የዓለም ጤና ድርጅት አስታውቋል። አገራቱ የክትባት ዘመቻን እንዲያቋርጡ የተመከሩትም በዚህ የዓለም ጤና ድርጅት በራሱ ነው። ምክንያቱም የዘመቻ ክትባት የማኅበረሰብ ጥግግትን ይጨምራል፤ ይህ ደግሞ ለኮሮናቫይረስ ምቹ ሁኔታን ይፈጥራል በሚል ስጋት ነው።

በኮቪድ-19 ምክንያት በክትባቶች ስለተስጓጎሉ በቀን 6 ሺህ ሕጻናት ይሞታሉ

ሳይንቲስቶች ለኮሮናቫይረስ ክትባት ለማግኘት እየተረባረቡ መሆናቸውን የዓለም ጤና ድርጅት አስታውቋል። በመላው ዓለምም ከ70 በላይ የተመራማሪዎች ቡድን ጥረት እያደረገ ይገኛል። አንዳንዶቹ ሙከራቸውን ከእንስሳት ባለፈ በሰው ላይም አድርገው ውጤቱን እየጠበቁ ነው። ብዙ ተስፋ ሰጪ ሂደቶች መኖራቸውም ይነገራል።

የኮሮናቫይረስ ክትባትን መቼ እንጠብቅ?

ግዙፉ መድኃኒት አምራች አስትራዜኔካ ሁለት አዳዲስ ስምምነቶችን ተፈራርሟል፡፡ የእንግሊዙ አስትራዜኒካ በቅልጥፍና ያመርተዋል የተባለው ይህ የኮሮናቫይረስ ክትባት መድኃኒት በዋናነት እንዲደርስ የታሰበው ደግሞ መካከለኛና ዝቅተኛ ገቢ ላላቸው አገሮች ነው፡፡ የክትባት መድኃኒቱ በዚህ ዓመት መጨረሻ ይደርሳል ተብሎ በከፍተኛ ጉጉት እየተጠበቀ ነው፡፡

የኮቪድ-19 ክትባት ለድሃ አገራት እንዲደርስ የ2 ቢሊዮን ዶላር ስምምነት ተፈረመ

በኮሮናቫይረስ የተያዙ ሰዎች ቁጥር በከፍተኛ ሁኔታ ጭማሬ እያሳየ ባለባት ኢትዮጵያ በዛሬው ዕለት 86 ሰዎች በቫይረሱ መያዛቸውን ተከትሎ የህሙማኑን ቁጥር 2 ሺህ 20 አድርሶታል። በተጨማሪም ከዚህ ቀደም በኤካ ሆስፒታል ውስጥ በህክምና ላይ እያለች በሰላም የተገላገለችው እናትን ጨምሮ የሰባት ሰዎች ህይወት አልፏል።በአጠቃላይም ሃገሪቷ በቫይረሱ ያጣቻቸው ዜጎች ቁጥር 27 መድረሱን የጤና ሚኒስትርና የህብረተሰብ ጤና ተቋም በጋራ የሚያወጡት ዕለታዊ መግለጫ ጠቁሟል። ኮሮናቫይረስ ስርጭትን ለመግታት ሁሌም ቢሆን ከንክኪ በኋላ እጅን በሳሙና በሚገባ መታጠብ፣ በሚገኙበት ስፍራ ሁሉ አካላዊ ርቀትን መጠበቅ፣ እንዲሁም የአፍና አፍንጫ መሸፈኛ ማድረግ የእርስዎንም የሌሎችን ጤና ይጠብቃል።

በኢትዮጵያ በኮሮናቫይረስ የተያዙ ሰዎች ቁጥር ከሁለት ሺህ ሲሻገር ሰባት ሰዎች ሞቱ

በዓለም ዙሪያ ከ5 ሚሊዮን በላይ ሰዎችን ያጠቃውና ከ350 ሺህ በላይ ሰዎችን ደግሞ ለሞት የዳረገው ኮሮናቫይረስ እስካሆን ፍቱን የሆነ መድኃኒትም ሆነ መከላከያ ክትባት አልተገኘለትም።

ክትባት እንዴት ሊሰራ ይችላል?

በአፍሪካ ውስጥ እስካሁን ድረስ የክትባቱ ሙከራ እየተካሄደ ያለው በደቡብ አፍሪካ ሲሆን ኬንያዊያንም ሙከራውን ለማድረግ እየተጠባበቁ ነበር።

የኦክስፎርድ ዩኒቨርስቲ የሰራው የኮቪድ-19 ክትባት ኬንያ ውስጥ ሊሞከር ነው

አፍሪካ ከኮሮናቫይረስ ክትባት ምርምር ራሷን እያገለለች ይመስላል። አፍሪካውያን የመድሃኒት መሞከሪያ አይሆኑም የሚለው ጠንካራ ተቃውሞ በአህጉሪቱ የሚካሄደውን የምርምር ሥራ ተጽእኖ እያደረገበት ይገኛል። በርግጥ በአፍሪካ ያልተሞከረ፣ አፍሪካውያን ያልተሳተፉበት የኮቪድ-19 ምርምር ውጤታማ ይሆናል?

የኮሮናቫይረስ ክትባት ቢገኝ አፍሪካ ከሃብታም አገራት እኩል ተጠቃሚ ትሆን ይሆን?

ከ140 በላይ የዓለም መሪዎች፣ ባለሙያዎችና ታዋቂ ሰዎች የኮሮናቫይረስ ክትባትና መድኃኒት ለሁሉም የዓለም ሕዝብ በነጻ እንዲቀርብ ጥያቄ አቀረቡ። ከዚህ ቀደም ባልታየ ሁኔታ እነዚህ ተሰሚነት ያላቸው ሰዎች በጋራ ባወጡት ደብዳቤ ላይ ማንም ከማንም ሳይለይ ወረርሽኙን ለመመርመር፣ ለመከላከልና ለማከም የሚያስፈልጉ መገልገያዎች ሲገኝ ለሁሉም በነጻ እንዲቀርብ ነው ጥያቄ ያቀረቡት።

የኮሮናቫይረስ ክትባት በነጻ እንዲቀርብ ግፊት እየተደረገ ነው

ኮሮናቫይረስን ይከላከላል የተባለለት ክትባት በስድስት ሬሰስ ማኩዌ በተሰኙ የዝንጀሮ ዝርያዎች ላይ ተሞክሮ ተስፋ ሰጪ ውጤት አሳይቷል። ክትባቱ በአሁኑ ወቅት በሰው ልጅ ላይ እየተሞከረ ይገኛል። ነገር ግን የሰው ልጅ ላይ ያለው ውጤታማነት ሙሉ በሙሉ አልተረጋገጠም። ስድስቱ ዝንጀሮዎቹ ሳርስ-ኮቭ-2 የተሰኘው ቫይረስ እንዲሰጣቸው ከተደረገ  በኋላ ክትባቱን እንዲወጉ ተደርገዋል። ዝንጀሮዎቹ ክትባቱ ከተሰጣቸው በኋላ ሳንባቸውና በመተንፈሻ አካላቸው ውስጥ ያለው ቫይረስ እየቀነሰ መጥቷል። ከአሜሪካ መንግሥት ብሔራዊ የጤና ኢንስቲትዩት እና የኦክስፎርድ ዩኒቨርሲቲ የተውጣጡ ባለሙያዎች ናቸው ዝንጀሮዎቹ ላይ ሙከራ እያደረጉ ያሉት። ጥናቱ በሌሎች ሳይንቲስቶች ታይቶ ገና መታተም ቢጠበቅበትም የለንደን ዩኒቨርሲቲው ፕሮፌሰር ስቴፈን ኢቫንስ ግን "በጣም አበረታችና ጥራቱን የጠበቀ" ሲሉ ክትባቱን ገልፀውታል። . . .

ዝንጀሮዎች ላይ የተሞከረው የኮሮናቫይረስ ክትባት ተስፋ ሰጪ ሆኖ ተገኝቷል

ለፈረንሳዩ ግዙፉ የመድኃኒት ኩባንያ ሳኖፊ፤ የኮቪድ-19 ክትባትን መስራት ከቻለ ለአሜሪካ ገበያ ቀድሞ መስጠት "ተቀባይነት እንደሌለው" የፈረንሳይ ሚኒስትር አስጠነቀቁ። በሳኖፊ ከፍተኛ የበላይ ኃላፊ ፓል ሁድሰን "የአሜሪካ መንግሥት ምርምሩ ላይ ቀድሞ ኢንቨስት በማድረጉ በብዛት ቀድሞ የማዘዝ መብት አለው" ብለው ነበር። በመላው ዓለም የሚገኙ በርካታ ቤተ ሙከራዎች ለኮቪድ-19 ክትባት ለማግኘት ምርምር እያደረጉ ቢሆንም ክትባቱን ለማምረት ግን ዓመታት ይወስዳል እየተባለ ነው። . . .

ፈረንሳይ ክትባቱን ለአሜሪካ ቀድማ ለመሸጥ ፍላጎት የላትም

የአሜሪካው ውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ማይክ ፓምፔዮ አገራቸው ዩናይትድ ስቴትስ ከህንድ ጋር በመሆን ለኮሮናቫይረስ የሚሆን ክትባት በማዘጋጀት ላይ መሆኗን አሳውቀዋል። ህንድና አሜሪካ ለ30 ዓመታት ያክል መድኃኒትና ክትባት በጋራ ሲያመርቱ ከርመዋል። የወባ መድኃኒት፣ ታይፎይድ ክኒን፣ ኢንፍኡዌንዛና የቲቢ በሽታን የሚያክሙ መድኃኒቶችን በጋር አምርተዋል። የወባ ክትባት ለማዘጋጀትም በጋራ እየሠሩ ነው። . . .

የኮሮናቫይረስ ክትባትን በማግኘት ህንድ የዓለምን ሕዝብ ትታደግ ይሆን?

የሁለቱ ፈረንሳውያን ዶክተሮች አስተያየት በአፍሪካውያን ዘንድ ቁጣንና ስጋትን አጭሯል። የዓለም ጤና ድርጅት ኃላፊም ቁጣ የተመላበት ምላሽ አሰምተዋል።

"አፍሪካ ለማንኛውም ክትባት መሞከሪያ አትሆንም" ዶ/ር ቴድሮስ አድሃኖም

የኮሮናቫይረስ መድኃኒትን ለማግኘት ሳይንቲስቶች ምን ያህል ተቃርበዋል?

ኮሮናቫይረስ፡ አውስትራሊያ የኮሮናቫይረስ ክትባት ሙከራ ልታደርግ ጫፍ ደርሳለች

አውስትራሊያ የኮሮናቫይረስ ክትባት ሙከራ ልታደርግ ጫፍ ደርሳለች

ቫይረሱ ከሌሊት ወፍ ወደ ሌላ እንስሳ፤ ከዚያም ወደ ሰው ተሸጋግሯል የሚል ሰፊ ግምት አለ። በዚህ ሂደት ግን አስቸጋሪውና ፈጣን መልስ የሚሻው ጥያቄ በሰው እና በሌሊት ወፍ መካከል ቫይረሱን የሚያሸጋግረው እንስሳ ማን ነው የሚለው ነው?

ስለኮሮናቫይረስ እስካሁን ያላወቅናቸው ዘጠኝ ነገሮች

ኮሮናቫይረስ፡ የኮሮናቫይረስ መድሃኒትን ወይም ክትባቱን ለማግኘት ሳይንቲስቶች ምን ያክል ተቃርበዋል?

ለኮሮናቫይረስ መድሃኒትን ወይም ክትባት ለማግኘት ምን ያህል ተቃርበናል?

የኮሮናቫይረስ ወረርሽኝ ቆሞ ህይወት ወደነበረበት የሚመለሰው መቼ ነው? ብዙዎች በአእምሯቸው የሚያውጠነጥኑት ነገር ነው።

የኮሮናቫይረስ ወረርሽኝ መቼ ይቆማል?

የአውስትራሊያ ተመራማሪዎች ሰውነታችን ራሱን ከኮሮናቫይረስ ለመከላከል አራት ዓይነት የመከላከያ ሕዋሶች እንደሚጠቀም መለየታቸውን ገለፁ።

ተመራማሪዎች ሰውነታችን የኮሮናቫይረስን የሚከላከልበትን መንገድ መለየት ቻሉ

አራት አሜሪካውያን የኮሮናቫይረስ ክትባት ሙከራ ላይ ለመሳተፍ ፈቃደኛ በመሆናቸው ሲያትል በሚገኘው የምርምር ማዕከል ውስጥ ክትባቱ ተሰጥቷቸዋል።

አሜሪካ የኮሮናቫይረስ ክትባት ሙከራ ጀመረች

የኮሮናቫይረስ ክትባትን ለማግኘት ሳይንቲስቶች ጥረት እያደረጉ ነው

30ዎቹ ወረዳዎች በኦሮሚያ፣ በአማራ፣ በደቡብ ብሔር ብሔረሰቦችና ሕዝቦች፣ በአፋር፣ በሶማሊ እና በትግራይ ክልሎች እንደሚገኙ የኢትዮጵያ ሕብረተሰብ ጤና ኢንስቲትዩት አስታወቀ።

በ30 የኢትዮጵያ ወረዳዎች የኩፍኝ ወረርሽኝ መከሰቱ ተገለፀ

ተስፋ የተጣለበት የኤችአይቪ ክትባት ሳይሳካ ቀረ

በዲሞክራቲክ ሪፐብሊክ ኮንጎ እኤአ በ2019 ብቻ 310 ሺህ በኩፍኝ መያዛቸው የተጠረጠሩ ሰዎች መመዝገባቸውን የዓለም ጤና ድርጅት አስታውቋል።

ከ6ሺህ ሰዎች በላይ የሞቱበት የኩፍን ወረርሽኝ

በኩፍኝ ምክንያት የሚሞቱ ሰዎች ቁጥር እየጨመረ ነው