ኢትዮጵያ

ፖለቲካ

ሴቶች

ጤና

ስፖርት

ጥበብ

ቴክኖሎጂ

ምጣኔ ሃብት

ዜና

ቪዲዮ

ይመልከቱ

Radio

ያድምጡ

ከቅርብ ወራት ወዲህ በኦሮሞ ነጻነት ግንባር አመራር አባላት መካከል አለመግባባት እየታየ ሲሆን፤ በግንባሩ ውስጥ መከፋፈል እየተፈጠረ መሆኑን ከሁለት ወገን የሚወጡ መግለጫዎች እያመለከቱ ነው። በተለይ በሊቀመንበሩና በምክትል ሊቀመንበሩ በሚመሩ ወገኖች መካከል ያለው አለመግባባት አንደኛው ወገን ሌላኛውን ከግንባሩ እንዳገደ በመግለጽ ላይ ናቸው።

የአቶ ዳውድ መታገድን በተመለከተ ለምርጫ ቦርድ ደብዳቤ መግባቱ ተገለጸ

የድምጻዊ ሃጫሉ ሁንዴሳ ግድያ ዓመቱ ሊጠናቀቅ ሁለት ወራት ሲቀሩ የተከሰተ ቢሆንም ከቤተሰቦቹ ጀምሮ በሌሎች በርካ ግለሰቦች ህይወት ላይ ካስከተለው ከባድ ሐዘን በተጨማሪ በአገሪቱ የፖለቲካ መድረክ ላይ የፈጠረው ተጽዕኖ ጉልህ የሚባል ነው። ቢቢሲም ይህንን ጉልህ የዓመቱ አስደንጋጭ ክስተትን ሲዘክር ስለወጣቱ ድምጻዊ ሃጫሉ ብዙም ያልተነገሩ ጥቂት ነገሮችን ለመቃኘት ሞክሯል።

2012፡ ለብዙሃኑ ድምጻዊ ለሌሎች ደግሞ 'ዐይን' የነበረው ሃጫሉ

የግመሉን ስጋ ተመግበው ከታመሙ ሰዎች መካከል አንዷ መሆናቸውን የሚናገሩት ወ/ሮ ቦሪ ጃርሶ፤ ስጋውን አብስለው ቢመገቡም ለህመም መዳረጋቸውን ተናግረዋል።

በኦሮሚያ የታመመ ግመል ስጋ የበሉ ከ100 በላይ ሰዎች ታመሙ

በትናንትናው ዕለት የፌደራል የመጀመሪያ ደረጃ ፍርድ ቤት አራዳ ምድብ ችሎት ከተጠርጣሪዎች የቀረቡ የተለያዩ አቤቱታዎችን ሰምቶ ትዕዛዝ ሰጥቷል። እንዲሁም አንድ አቃቤ ሕግ ምስክርን በመስማት ቀሪ ምስክሮችን ለመስማት ቀጣይ ቀጠሮ ለነሐሴ 20፣ 2012 ዓ.ም በመያዝ ተጠናቅቋል።

ፍርድ ቤቱ የእነ አቶ ጃዋርን የባንክ ሒሳብ አለማገዱን ተናገረ

ከሰሞኑ በኦሮሚያ ክልል የተከሰተው አለመረጋጋት ለመቆጣጠር የተወሰደው እርምጃ ተመጣጣኝ መሆኑን የኦሮሚያ ክልል አስተዳደር እና ጸጥታ ቢሮ አስታወቀ።

የኦሮሚያ ፀጥታ ቢሮ የኢሰመኮን መግለጫ አስተባበለ

ትናንት ሐሙስ በፌደራል የመጀመረዒያ ደረጃ ፍርድ ቤት አራዳ ምድብ ችሎት እነ አቶ ጃዋር መሐመድ የቀረቡ ሲሆን ፖሊስም አቶ ጃዋር መሐመድ፣ አቶ በቀለ ገርባ ፣ አቶ ሃምዛ አዳነ (ቦረና) እና ሸምሰዲን ጣሃ የኮቪድ-19 ምርመራ ተደርጎላቸው ከቫይረሱ ነፃ መሆናቸውን የሚያሳይ የህክምና ማስረጃ አቅርቧል። አቶ ጃዋር በበኩላቸው አሁንም እያመማቸው መሆኑን በመግለጽ የግል ሀኪማቸው እንዲያክማቸው አቤቱታቸውን አቅርበው ተፈቅዶላቸዋል።

እነ አቶ ጃዋር መሐመድ ከኮቪድ-19 ነጻ መሆናቸው ተገለፀ

ቢቢሲ ወደ ተለያዩ የኦሮሚያ ከተሞች በመደወል ሰኞ 11/12/2012 እና ማክሰኞ 12/12/2012 የነበሩ አለመረጋጋቶችን ከነዋሪዎች፣ ሆስፒታሎችና ፖሊስ ለማጣራት ባደረገው ሙከራ በሻሸመኔ፣ ሐረር፣ ድሬዳዋ፣ ጭሮ እና አወዳይ መጠነኛ ግርግር ተከስቶ በሰዎች ላይ ጉዳት መድረሱን እና ህይወት መጥፋቱን ተረድቷል። የኦሮሚያ ክልል ቃል አቀባይ በበኩላቸው በአርሲ እና ሐረርጌ ዞኖች ግጭት መከሰቱን ገልጸው፤ በሰው እና በንብረት ላይ ስለደረሰው የጉዳት መጠን ግን መረጃ እስካሁን እንደሌላቸው ተናግረዋል።

በኦሮሚያ እና ድሬዳዋ ባጋጠሙ ግጭቶች ቢያንስ አራት ሰዎች መገደላቸው ተነገረ

የኦሮሞ ነፃነት ግንባር (ኦነግ) ሊቀ መንበር አቶ ዳውድ ኢብሳ ትናንት ሰኞ በድርጅታቸው አመራሮች አዲስ አበባ ውስጥ ስለተሰጠው ጋዜጣዊ መግለጫ የሚያውቁት ነገር እንደሌለ ለቢቢሲ ተናገሩ። በግንባሩ ስም በወቅታዊ ጉዳዮች ላይ መግለጫ የሰጡት ከፍተኛ አመራሮች አቶ አራርሶ ቢቂላ ምክትል ሊቀመንበር፣ አቶ ቶሌራ አደባ ቃል አቀባይ እና አቶ ቀጀላ መርዳሳ በጋራ ሆነው ሲሆን ኦነግን የተመለከቱ ጉዳዮች ላይ ማብራሪያ ሰጥተዋል

“ስለመግለጫው አላውቅም፤ አላማውም ምን እንደሆነ አይገባኝም" አቶ ዳውድ ኢብሳ

በድሬዳዋ ከተማ አስተዳደር የጤና ባለሙያዎችና ድጋፍ ሰጪ ሰራተኞች በኮቪድ-19 መያዛቸው ሲረጋገጥ፤ በምሥራቅ ባሌ ጊኒር ወረዳ እና በከተማ በሚገኙ ሁለት ማረሚያ ቤቶች ከስድሳ በላይ ታራሚዎች በኮሮናቫይረስ ተይዘው ሆስፒታል መግባታቸውን ቢቢሲ አረጋግጧል። ቢቢሲ ከድሬዳዋ ከተማ ጤና ቢሮና ከምሥራቅ ባሌ ዞን ጤና ጽህፈት ቤት እንዳረጋገጠው በወረርሽኙ የተያዙት ሰዎች አስፈላጊውን የሕክምና ክትትልና ድጋፍ እንዲያገኙ እየተደረገ ነው።

በድሬዳዋ ከሃያ በላይ የጤና ባለሙያዎችና ድጋፍ ሰጪ ሰራተኞች በኮቪድ-19 ተያዙ

ከባለፈው ሳምንት ጀምሮ የኦሮሞ ነፃነት ግንባር (ኦነግ) ሊቀ-መንበር የሆኑት የአቶ ዳውድ ኢብሳ ቤት በፌደሬል ፖሊስ መከበቡንና ከቤታቸው መውጣትም ሆነ መግባት እንዳልቻሉ የፓርቲው ከፍተኛ አመራሮች መግለጻቸው ይታወሳል። ለሁለት ሳምንታት ያህል ከቤታቸው ሳይወጡና የሰልክ ግንኙነት ለማድረግ ሳይችሉ እንደቆዩ የሚናገሩት በአቶ ዳውድ ኢብሳ ከትናንት አርብ ጀምሮ ከቤታቸው መውጣት እንደቻሉ ለቢቢሲ ተናግረዋል።

አቶ ዳውድ ኢብሳ ስለቆዩበት ሁኔታና ስለድርጅታቸው ይናገራሉ

ድምጻዊ ሃጫሉ ሁንዴሳ በሰው እጅ መገደሉ ከተሰማ ጊዜ ጀምሮ የተለያዩ ነገሮች ተከስተዋል። ግድያውን ተከትሎ በነበረ አለመረጋጋት የተነሳ ኢንተርኔት በመላ አገሪቱ ለ23 ቀናት ያህል ተቋርጧል። ከ7000 በላይ ሰዎች ታስረዋል። ከአንድ ሺህ በላይ መኖሪያና ንግድ ቤቶች በእሳት ወድመዋል። ከ167 በላይ ሰዎች ደግሞ ሞተዋል። የሃጫሉን ህልፈት እና ተከትሎ የተከሰቱትን አበይት ጉዳዩች መለስ ብለን ቃኝተናል።

የሃጫሉ ሁንዴሳ ግድያ፡ ከሰኞ ሰኔ 22/2012 እስከ ዛሬ ድረስ

የዕሁዱ ስብሰባና በኦነግ አመራር አባላት መካከል የተፈጠረው ተቃርኖ

የእሁዱ ስብሰባና በኦነግ አመራር አባላት መካከል የተፈጠረው ተቃርኖ

ከሳምንታት በፊት የተከሰተውን ያለመረጋጋት ተከትሎ በቁጥጥር ስር ከዋሉት ፖለቲከኞች መካከል የተወሰኑት ዛሬ ችሎት ፊት ቀርበዋል። በዚህም መሰረት ከኢዴፓ አቶ ልደቱ አያሌው ለመጀመሪያ ጊዜ በበቢሾፍቱ ከተማ በሚገኝ ፍርድ ቤት ሲቀርቡ የጤናቸው ጉዳይ ተነስቶ ነበር። የኦፌኮው አቶ በቀለ ገርባ ደግሞ ዛሬ የችሎት ቀጠሮ የነበራቸው ሲሆን ባለቤታቸው ለቢቢሲ እንደተናገሩት አቶ በቀለ ከቅዳሜ ጀምሮ ምግብ አልበላም ማለታቸውንና የባንክ አካውንታቸው መታገዱን ገልጸዋል።

የአቶ ልደቱ ጤና፣ የአቶ በቀለ የረሃብ አድማ እንዲሁም የአቶ ደጀኔ በኮሮና መያዝ

የኦሮሞ ነፃነት ግንባር (ኦነግ) ሊቀመንበር የሆኑት አቶ ዳውድ ኢብሳ ቤት በፌዴሬል ፖሊስ መከበቡን የፓርቲው ቢሮ ኃላፊ አቶ ገዳ ኦልጅራ ለቢቢሲ ተናግረዋል። ጨምረውም የጸጥታ ኃይሉ በግንበሩ ሊቀመንበር ቤት አካባቢ የተሰማራው ለደኅንነት ጥበቃ መሆኑን ከፖሊስ መስማታቸውን ቢናገሩም ወደ ውስጥ መግባትና መውጣት መከልከሉ ጥያቄ ፈጥሮባቸዋል።

በአቶ ዳውድ ኢብሳ ቤት አካባቢ እየተከናወነ ያለው ነገር ምንድን ነው?

ቢቢሲ ያነጋገራቸው በሻሸመኔ የሚኖሩ ግለሰቦች በከተማዋ በነበረ አለመረጋጋት የሥራ ቦታ፣ ፋብሪካ፣ ፎቅ፣ መኖሪያ ቤቶች መውደማቸውንና በርካታ ሰው የነበረውን ሁሉ በጥፋቱ አጥቶ ባዶ እጁን መቅረቱን ይገልፃሉ። የክልሉ ቃል አቀባይ አቶ ጌታቸው ባልቻ ለቢቢሲ እንደተናገሩት በክልሉ በተፈጸመው ውድመት ንብረታቸው ወድሞባቸው የመንግሥት እርዳታን የሚሹ ሰዎች ቁጥር ከ10 ሺህ በላይ እንደሚሆን አመልክተዋል።

በሻሸመኔ ቤት ንብረት የወደመባቸው በምን ሁኔታ ላይ ናቸው?

እንደ አባቴ በእኩልነት፣ በዲሞክራሲ፣ ሃሳብን በነጻነት በመግለጽን የማምን ሰው ነኝ። ሁሌም ኢፍታሃዊነትን፣ አድሏዊነትን የምጠላ፣ የምቃወም ሰው ነኝ" የምትለው ቦንቱ በቀለ፣ ምንም አይነት የፖለቲካ ተሳትፎ በየትኛውም ድርጅት ውስጥ እንደሌላት ለቢቢሲ ተናግራለች።

"የተቃዋሚ ፓርቲ አመራር ልጆች በመሆናችን ነው የታሰርነው" ቦንቱ በቀለ

የአቶ ጃዋር ጠበቆች አቤቱታና የዕለቱ የችሎት ውሎ

አቶ አብደላ ቲቤሶ ገፈርሳ ኖኖ የሚባል ቀበሌ እና ገፈርሳ ጉጄ የሚባሉት ቀበሌዎች ውስጥ ባጋጠመው የጎርፍ አደጋ እስካሁን የ9 ሰዎች አስክሬን መገኘቱንና የደረሱበት ያልታወቁ ሰዎች እየተፈለጉ መሆኑን ገለጸው፤ በንብረት ላይም ከፍተኛ ጉዳት መድረሱን አስታውቀዋል።

በቡራዩ በጎርፍ አደጋ 9 ሰዎች ሲሞቱ የደረሱበት ያልታወቁ እየተፈለጉ ነው

ድምጻዊ ሃጫሉ ሁንዴሳን ግድያ ውስጥ እጃቸው አለበት ተብለው የተጠረጠሩ ሦስት ሰዎች መለያታቸውንና ሁለቱ በቁጥጥር ስር እንደዋሉ የፌደራል ጠቅላይ ዐቃቤ ሕግ ይፋ አደረገ። የአገሪቱ ጠቅላይ አቃቤ ዐቃቤ ሕግ ወይዘሮ አዳነች አቤቤ በአገር ውስጥ ቴሌቪዥኖች ላይ በድንገት ቀርበው እንዳስታወቁት በግድያው ላይ በቀጥታ እጃቸው አለበት ያሏቸውን የሦስት ሰዎች ማንነትና ከግድያ ጀርባ አለ የተባለውን ቡድንም ገልጸዋል።

በሃጫሉ ሁንዴሳ ግድያ በቀጥታ ተሳትፈዋል የተባሉ ግለሰቦችና ቡድን ይፋ ተደረጉ

በኦሮምኛ ሙዚቃ አዋቂዎችም ዘንድ ድምጻዊ ሃጫሉ የዚህ ዘመን አሊ ቢራ ነው፤ ለሚቀጥሉት አስርት አመታት ከአሊ ቢራ ተቀብሎ ወደሚቀጥለው ትውልድ የሚያስተላልፍ ነው ሲሉ ይገልጹታል።

“የኔና የሃጫሉ ነፍሳችን አንድ ናት” ድምጻዊ አሊ ቢራ

በጠቅላይ ሚኒስትር ጽህፈት ቤት በሚኒስቴር ማዕረግ የዲሞክራሲ ግንባታ ሚኒስትር የሆኑት አቶ ዛዲግ አብርሃ በወቅታዊ ጉዳዮች ላይ ከቢበሲ ጋር በነበራቸው ቆይታ መንግሥት ከእርሱ ሃሳብ ጋር የማይስማሙትን እያሰረ እንዳልሆነ ተናገሩ።

"ከመረጃ ፍሰት ይልቅ የሕዝባችንን ህይወት ማዳንን ቅድሚያ ሰጥተናል" ዛዲግ አብርሃ

ከድምጻ ሃጫሉ ግድያ እንዲሁም በኋላ እንደ አዲስ ባገረሸው አለመረጋጋት ህወሃትን የሚወነጅሉ መግለጫዎች በተደጋጋሚ ሲቀርቡ ተሰምቷል። ህውሃትም ባወጣው መግለጫ ተጠያቂውን “የአራት ኪሎው መንግሥት” አድርጎ፣ ህዝቡን ለየትኛውም ወሳኝ ፍልሚያ በተጠንቀቅ እንዲቆም ጥሪ አስተላልፏል።

በሃጫሉ ግድያ የተቀሰቀሰው ውዝግብና የህወሓት ምላሽ

የድምፃዊ ሃጫሉ ሁንዴሳን ግድያን ተከትሎ በአዲስ አበባ እና በተለያዩ የኦሮሚያ ክልል ከተሞች ሁከቶች ተከስተው ነበር። በዚህም የጸጥታ ኃይሎችን ጨምሮ የበርካታ ሰዎች ሕይወት አልፏል። አሁን መጠኑ በውል ያልታወቁ ንብረትም ወድሟል። አለመረጋጋቱ ክፉኛ ካናወጣቸው የኦሮሚያ ክልል ከተሞች መካከል ከአዲስ አበባ 165 ኪሎ ሜትር ገደማ ርቃ የምትገኘው የባቱ (ዝዋይ) ከተማ አንዷ ናት።

“ከቀን ሥራ ጀምሬ ለ30 ዓመታት ያፈራሁት ንብረት ነው የወደመብኝ” የባቱ ነዋሪ

ጠቅላይ ሚንስትር ዐብይና ፖለቲከኛው ጃዋር የወደፊቷን ኢትዮጵያን በተመለከተ ያላቸው ራዕይ የተለያየ ይመስላል። ጠቅላይ ሚንስትሩ ስልጣን ሲይዙ በብሔር መስመሮች የተከፋፈለችውን ኢትዮጵያ ለማዋሃድና ዴሞክራሲ ለማስፈን ቃል መግባታቸው ይታወሳል።

የኦሮሞ ህዝብ