ኢትዮጵያ

ፖለቲካ

ሴቶች

ጤና

ስፖርት

ጥበብ

ቴክኖሎጂ

ምጣኔ ሃብት

ዜና

ቪዲዮ

ይመልከቱ

Radio

ያድምጡ

የህወሓት አማጺያን በያዟቸው የሠሜን ወሎና ዋግ ኸምራ ብሔረሰብ አስተዳደር አካባቢዎች ያሉ ነዋሪዎች ለከፋ ችግር መዳረጋቸውን የአካባቢው ተወላጆች ለቢቢሲ ተናገሩ። የአማራ ክልል የአደጋ መከላከልና ምግብ ዋስትና ኮሚሽን የህወሓት ኃይሎች በተቆጣጠሯቸው የሠሜን ወሎ እና የዋግ ኽምራ ብሔረሰብ አስተዳዳር አካባቢዎች መድረስ አለመቻሉን ነገር ግን የምግብ ዋስትና ችግር ሊኖር እንደሚችል ስጋት መኖሩን ለቢቢሲ ገልጿል።

የሠሜን ወሎና የዋግ ኸምራ ነዋሪዎች ለከፋ ችግር መጋለጣቸው ተነገረ

በሠሜን ኢትዮጵያ ትግራይ ውስጥ ተቀስቅሶ ወደ ሠሜን ወሎ ዞን የተለያዩ አካባቢዎች የተዛመተው ጦርነት በመቶ ሺዎች የሚቆጠሩ ነዋሪዎችን አካባቢያቸውን ለቀው እንዲሰደዱ አስገድዷቸዋል። ከዚህ በተጨማሪም በእነዚህ አካባቢዎች የቀሩ ነዋሪዎች ረሃብን ጨምሮ ለተለያዩ የጤናና የደኅንነት ችግሮች መጋለጣቸው እየተነገረ ነው። ነገር ግን በስፍራዎቹ የነበረው የስልክም ሆነ የኢንተርኔት አገልግሎት በመቋረጡ አሁን ያለውን ሁኔታ ለማወቅ አስቸጋሪ ሆኗል።

ጦርነት ያፈናቀላቸው የሠሜን ወሎ እናቶችና ህጻናት ፈተና

ድንበር የለሽ የሐኪሞች ቡድን (ኤምኤስኤፍ) በተጣለበት ዕገዳ መሠረት በተለያዩ የኢትዮጵያ ክፍሎች ውስጥ የሚያከናውናቸውን ሥራዎቹን ማቋረጡን አስታወቀ።

ድንበር የለሽ የሀኪሞች ቡድን በተለያዩ ክልሎች ውስጥ ሥራውን ማቋረጡን ገለጸ

በተለያዩ የኢትዮጵያ ክፍሎች እየተካሄዱ ባሉ ግጭቶች ምክንያት እየደረሰ ያለው ሰብዓዊ ቀውስ አሳስቦናል ያሉ 24 አገር በቀል የሲቪል ማኅበራት በግጭቶቹ ውስጥ ተሳትፎ ያላቸው አካላት በአዲሱ ዓመት ሰላም እንዲያወርዱ ጠየቁ።

ፖለቲከኞች በአዲሱ ዓመት ሰላም እንዲያሰፍኑ 24 የሲቪል ማኅበራት ጠየቁ

በአማራ ክልል ሰሜን ጎንደር ዞን በዳባት ወረዳ ጭና በሚባል አካባቢ የህወሓት ታጣቂዎች ከ120 በላይ ንፁሃን ሰዎችን መግደላቸውን ነዋሪዎችና የወረዳው አስተዳዳሪ ለቢቢሲ ተናገሩ። ግድያው የተፈጸመው አካባቢው በህወሓት ኃይሎች ቁጥጥር ስር በቆዩባቸው ቀናት ውስጥ መሆኑንና ሽማግሌዎች፣ ሴቶችና ህጻናት በተፈጸመባቸው ጥቃት መገደላቸውን ተናግረዋል።

የህወሓት አማጺያን በሰሜን ጎንደር ከ120 በላይ ሰዎች መግደላቸው ተነገረ

በአሁኑ ጊዜ በአማራ ክልል ስር በሚገኙት በሑመራ፣ አደባይ፣ እድሪስ፣ ቃፍታ ሑመራ ወረዳና ደጓጉም ቀበሌ በትግራይ ተወላጆች ላይ ያነጣጠረ ጾታዊ ጥቃት፣ ጅምላ እስራትና የመብት ጥሰቶች እየተፈጸመ ነው ሲሉ ተጎጂዎች ለቢቢሲ ተናገሩ።

"ልጆች ይዘን ዋሻ ውስጥ እየኖርን ነው" በሑመራና አካባቢው ያሉ የትግራይ ተወላጆች

በምዕራብ ጎጃም ዞን በምትገኘው ጎንጂ ቆለላ ወረዳ ውስጥ ለጥናት በሄዱ ተመራማሪዎች ላይ የደቦ ጥቃት በመፈጸም ህይወት ያጠፉና ጉዳት ያደረሱ ተከሳሾች ተፈረደባቸው።

ምዕራብ ጎጃም ውስጥ ተመራማሪዎችን በደቦ ጥቃት የገደሉ 32 ሰዎች ተፈረደባቸው

በአማራ ክልል ውስጥ በደቡብ ጎንደር ዞን ውስጥ የተለያዩ አካባቢዎችን ተቆጣጥሮ የነበረው የህወሓት ኃይል መጠነ ሰፊ ዘረፋ፣ የመሠረተ ልማት ውድመትና ጥቃት መፈጸሙ ተነገረ። ቢቢሲ ያናገራቸው የአካባቢው ነዋሪዎችና የዞኑ ብልፅግና ፓርቲ ጽህፈት ቤት ኃላፊ እንዳሉት አካባቢዎቹን ለመቆጠጠር በተደረገ ውጊያና ከዚያ በኋላ በነበሩ ጊዜያት በህወሓት ኃይሎች ሰዎች መገደላቸውን ተናግረዋል።

"ህወሓት በደቡብ ጎንደር መጠነ ሰፊ ዘረፋና ውድመት ፈጽሟል"

ጥቅምት 24/2013 ዓ.ም በሰሜን ኢትዮጵያ በትግራይ ክልል የተጀመረው ጦርነት ወደ ጎረቤት ክልሎች ተስፋፍቶ ቀጥሏል። የህወሓት አማጺያን ጦርነቱን ላለማቆም ከሚያነሷቸው ምክንያቶች መካከል አንዱ ጦርነቱ ከመጀመሩ በፊት በትግራይ ክልል ስር የነበሩት አንዳንድ አካባቢዎች በአማራ ኃይሎች ተይዘዋል የሚል ነው።

በአማራ እና በትግራይ መካከል ላለው የድንበር ችግር ምን መፍትሔ አለ?

በአማራ ክልል ደቡብ ጎንደር ዞን ውስጥ በምትገኘው በደብረታቦር ከተማ ላይ በተፈጸመ የከባድ መሣሪያ ጥቃት የአንድ ቤተሰብ አባላት የሆኑ አምስት ሰዎች መገደላቸው ተነገረ። የዞኑ አስተዳዳሪ አቶ ቀለመወርቅ ምህረቴ እንዳሉት ሐሙስ ዕለት ከሰዓት በኋላ ከህወሓት አማጺያን በተተኮሰ ከባድ መሳሪያ አምስት ንጹሃን ሰዎች ሕይወታቸው ሲያልፍ አንድ ህጻንን ጨምሮ ሁለት ሰዎች መቁሰላቸውን ለቢቢሲ ገልጸዋል።

በደብረ ታቦር ከተማ በተፈጸመ የከባድ መሣሪያ ጥቃት 5 የአንድ ቤተሰብ አባላት ተገደሉ

የአማራ ክልል ምክትል ርዕሰ መስተዳድር ፋንታ ማንደፍሮ (ዶ/ር) ከቢቢሲ ጋር በወቅታዊ ጉዳዮች ዙሪያ ባደረጉት ቆይታ "ሕዝባችንን ከታወጀበት ጦርነት መከላከላችንን እንቀጥላለን። ያለን ብቸኛው አማራጭ እሱ ነው።" ሲሉ ተናግረዋል። ምክትል ርዕሰ መስተዳድሩ አክለውም ለአማራ ህዝብ ራሱን እንዲከላከል ጥሪ መቅረቡን አስታውሰው 'በሚሊዮኖች' የሚቆጠር ወጣት ጥሪውን ተቀብሎ እንደሚቀላል ያላቸውን ግምት ተናግረዋል።

"ሕዝባችንን ከታወጀበት ጦርነት መከላከላችንን እንቀጥላለን" የአማራ ክልል ም/ር መስተዳድር ፋንታ ማንደፍሮ (ዶ/ር)

ከአንድ ወር በፊት እንደገና በተቀሰቀሰው የራያ አካባቢ ግጭት ከባላ፣ ኮረም፣ አላማጣ፣ ዋጃ እና ጥሙጋ በርካታ ሰው ተፈናቅሎ ወልዲያ ከተማ ተጠልለው ነበር። ከሦስት ሳምንት በፊት ደግሞ ጦርነቱ ወደ ቆቦ ሲስፋፋ የቆቦ እና አካባቢው ነዋሪዎች 50 ኪሎ ሜትር በእግር ተጉዘው ወልዲያ ገብተዋል። በከተማው ከፍተኛ የሆነ ተፈናቃይ በመኖሩ ምግብ፣ መጠጥ እና መጠለያ እስከማጣት የደረሰ ችግር እንደነበር አዲሱ ይናገራል።

ከሰሜን ወሎ አካባቢዎች ተፈናቅለው ደሴ የገቡ ተፈናቃዮች ሁኔታ

የተባበሩት መንግሥታት የስደተኞች ድርጅት (ዩኤንኤችሲአር) በአማራ እና አፋር ክልሎች ያለው የሰዎች መፈናቀል አሳስቦኛል አለ። የተመድ የስደተኞች ከፍተኛ ኮሚሽን የአካባቢው ባለሥልጣናትን እንዲሁም የተባበሩት መንግሥታት ድርጅት የሰብዓዊ እርዳታ ማስተባበሪያ ቢሮ -ኦቻን ጠቅሶ ከአማራ ክልል 100 ሺህ እንዲሁም ከአፋር ክልል 70 ሺህ ሰዎች ከቀያቸው መፈናቀላቸውን ገልጿል።

የተባበሩት መንግሥታት ድርጅት በአማራ እና አፋር ክልሎች ያለው የሰዎች መፈናቀል አሳስቦኛል አለ

የአማራ ክልል ከትግራይ ጋር በሚዋሰንባቸው አካባቢዎች በተቀሰቀሰው ጦርነት ምክንያት ከሁለት መቶ ሺህ በላይ ሰዎች ከቀያቸው መፈናቀላቸውን ክልሉ አስታወቀ። የአማራ ክልል የመንግሥት ጉዳዮች ኮምዩኒኬሽን ኃላፊ አቶ ግዛቸው ሙሉነህ ለቢቢሲ እንደተናገሩት በተለያዩ አካባቢዎች የህወሓት ኃይሎች የሰነዘሩትን ጥቃት ተከትሎ በመቶ ሺዎች የሚቆጠሩ ሰዎች ለመፈናቀል የተዳረጉት።

በጦርነት ምክንያት በአማራ ክልል ከ200 ሺህ በላይ ሰዎች መፈናቀላቸው ተገለጸ

የአማራ ክልልን ከትግራይ ጋር በሚያዋስኑት አካባቢዎች በሦስት ግንባሮች ውጊያ እየተካሄደ መሆኑን የክልሉ ቃል አቀባይ አቶ ግዛቸው ሙሉነህ ገለጹ።

ትግራይና አማራ ክልሎች በሚዋሰኑባቸው አካባቢዎች ከባድ ውጊያ መካሄዱ ተነገረ

የኢትዮጵያ ሰብዓዊ መብቶች ጉባኤ (ኢሰመጉ) ጋዜጠኞች፣ የማኅበረሰብ አንቂዎች እንዲሁም ግለሰቦች ለእስራት እንደሚዳረጉና ታሳሪዎቹ የት እንዳሉ ለማወቅ ባለመቻሉ የሰብዓዊ መብት አያያዛቸውን መከታተል እንዳልቻለ አስታወቀ። "እስራት የተፈጸመባቸው ሰዎች ቤተሰቦች ታሳሪዎቹ የት እንዳሉ ለማወቅ እና ለመጠየቅ እንዳልቻሉ መረጃ አግኝተናል" ያለው ኢሰመጉ፤ ጉዳዮን በተመለከተ መንግሥት የመፍትሔ እርምጃ እንዲወስድ ከዚህ ቀደም ማሳሰቡን ጠቁሟል።

ኢሰመጉ እስረኞች የት እንዳሉ ባለመታወቁ የሰብዓዊ መብት አያያዛቸውን መከታተል እንዳልቻለ ገለጸ

ከእስር የተፈቱት ብርጋዴር ጄኔራል ተፈራ ማሞ የአማራ ክልል ልዩ ኃይል አዛዥ ሆነው ተሾሙ።

ብርጋዴር ጄኔራል ተፈራ ማሞ የአማራ ክልል ልዩ ኃይል አዛዥ ሆነው ተሾሙ

በማዕከላዊ ጎንደር ዞን ምስራቅ ደንቢያ ወረዳ 13 የሚደርሱ ሰዎችን አሳፍራ በጣና ኃይቅ በጉዞ ላይ በነበረችው አነስተኛ ጀልባ ሕይወታቸው ያለፉ የ7 ሰዎች አስክሬን መገኘቱ ተገለጸ።

13 ሰዎችን አሳፍራ ከተሰወረችው ጀልባ የ7ቱ ሰዎች አስክሬን መገኘቱ ተገለጸ

ጠቅላይ ሚንስትር ዐቢይ አህመድ "መንግሥት አስፈላጊውን ሁሉ በተገቢው መንገድ ያደርጋል" በማለት የትግራይ ኃይሎች ኮረም እና አላማጣን መያዛቸው ከተሰማ በኋላ ለመጀመሪያ ጊዜ የመንግሥታቸውን አቋም አሳወቁ። የትግራይ ኃይሎች አላማጣ እና ኮረምን በቁጥጥር ሥር ማዋላቸው ከተነገረ በኋላ ወልቃይት ጠገዴ ሰቲት ሁመራን በቁጥጥር ሥር ለማዋል ጥረት እያደረጉ መሆኑ የአማራ ክልል መንግሥት ባወጣው መግለጫ አመልክቷል።

ጠቅላይ ሚንስትሩ 'መንግሥት አስፈላጊውን ሁሉ በተገቢው መንገድ ያደርጋል' አሉ

የህወሓት ኃይሎች የይገባኛል ጥያቄ ከሚነሳባቸው አካባቢዎች መካከል ኮረም እና አላማጣን ጨምሮ በተለያዩ አካባቢዎች ወረራ መክፈታቸውን የአማራ ክልላዊ መንግሥት ገለጸ። ኮረምና አላማጣ በትግራይ ኃይሎች ቁጥጥር ስር መግባታቸው የተዘገበ ሲሆን፤ በተጨማሪም ወልቃይት ጠገዴ ሴቲት ሁመራን በኃይል ለመያዝ ጥረት እያደረጉ መሆናቸውን ሰኞ ምሽት ክልሉ ባወጣው መግለጫ አመልክቷል።