ኢትዮጵያ

ፖለቲካ

ሴቶች

ጤና

ስፖርት

ጥበብ

ቴክኖሎጂ

ምጣኔ ሃብት

ዜና

ቪዲዮ

ይመልከቱ

Radio

ያድምጡ

Amharic

በሰሜን ኢትዮጵያ ላለው ችግር በአፍሪካ ኅብረት በኩል የሰላማዊ መፍትሔ አማራጮች እንዲታዩ ገዢው የብልጽግና ፓርቲ ውሳኔ ማሳለፉን የፓርቲው ከፍተኛ አመራሮች ተናገሩ። ብልጽግና ፓርቲ ባለፈው ሳምንት ማብቂያ፣ የሥራ አስፈጻሚና የማዕከላዊ ኮሚቴዎቹን ስብሰባ ማድረጉን ተከትሎ በተሰጠው መግለጫ በሰሜን ኢትዮጵያ ስላለው ጦርነት እና በሌሎች ወቅታዊ ጉዳዮች ላይ መክሮ ውሳኔ ማሳለፉ ተገልጿል።

ብልጽግና ከህወሓት ጋር ላለው ጦርነት ሰላማዊ መፍትሔ እንዲፈለግ ወሰነ 

በኅዳር ወር በሺዎች የሚቆጠሩ የትግራይ ተወላጆች የትግራይ እና የአፋር የድንበር ከተማ ከሆነችው አብአላ ታፍሰው ወደ ሰመራ መወሰዳቸውን ቢቢሲ ያነጋገራቸው ግለሰቦች ያስረዳሉ።ሮይተርስ በበኩሉ እነዚህ የትግራይ ተወላጆች ከአብአላ ከተወሰዱ በኋላ ሰመራ አቅራብያ በሚገኘው ሶሎዳ ኮሌጅ ግቢ ውስጥ መቀመጣቸውን ምንጮችን ጠቅሶ ዘግቧል።

በአፋር ማቆያ ውስጥ ያሉ የትግራይ ተወላጆች ሁኔታ አሳሳቢ መሆኑ ተነገረ

ሎሬት ፕሮፌሰር ምትኩ የመቀለ ዩኒቨርሲቲ መስራች እና የመጀመሪያው ፕሬዝደንት ናቸው። ፕሮፌሰሩ ባለፈው ሳምንት ዓለም አቀፍ የግብርና ሽልማት አግኝት ሎሬት ተብለዋል። ላለፉት ለ30 ዓመታት በኢትዮጵያ ከፍተኛ የትምህርት ተቋማት አስተዳደር እና የሰው ኃይል ግንባታ እንዲሁም በተፈጥሮ ሃብት እና የአፈር ልማት ከፍተኛ አስተዋጽኦ ያላቸው ፕሮፌሰር ምትኩ ማን ናቸው?

የምማረው ከገበሬ ነው የሚሉት ተመራማሪ ፕሮፌሰር ምትኩ ኃይለ

የኢትዮጵያ መንግሥት ለእርዳታ አቅርቦት ሥርጭት የሚውል በየወሩ ሁለት ሚሊዮን ሊትር ነዳጅ ወደ ትግራይ ክልል እንዲገባ መፍቀዱ ተነገረ። ይህ የተነገረው የጠቅላይ ሚኒስትሩ የብሔራዊ ደኅንነት አማካሪ የሆኑት አምባሳደር ሬድዋን ሁሴን ከዓለም ምግብ ፕሮግራም ዋና ዳይሬክተር ዴቪድ ቢዝሊ ሮም ውስጥ በተነጋገሩበት ወቅት መሆኑን የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር አስታውቋል። 

ሁለት ሚሊዮን ሊትር ነዳጅ ወደ ትግራይ እንዲገባ መንግሥት መፍቀዱ ተነገረ 

የትግራይ አርሶ አደሮች በዘርና ማዳበሪያ እጥረት የእርሻ ወቅት ሊያልፋቸው እንደሚችል ተገለጸ

በኢትዮጵያ ጉብኝት ያደረጉት የአውሮፓ ኅብረት ባለሥልጣን፣ መንግሥት በትግራይ ለአንድ ዓመት  ተቋርጠው የቆዩት መሠረታዊ አገልግሎቶች መልሰው እንዲጀመሩ ማድረግ አለበት አሉ። የአውሮፓ ኅብረት የቀውስ ጉዳዮች ኮሚሽነር ጃኔዝ ሌናርቺክ፣ በትግራይ ውስጥ “ለሕዝቡ መሠረታዊ አገልግሎቶች መመለስ አለባቸው” በማለት፣ ያለው አሳሳቢ ሁኔታ የእርዳታ ሠራተኞች አቅርቦታቸውን እንዲያፋጥኑ የሚጠይቅ ነው ብለዋል። 

የአውሮፓ ኅብረት በትግራይ መሠረታዊ አገልግሎቶች እንዲጀመሩ ጠየቀ

ከምወዳቸው ቤተሰቦቼና ከህዝቤ ተለይቼ ወደ ስደት እስከ አመራሁበት ወቅት በቁንጅና ውድድር፣ በዲዛይኒንግ፣ በዘፈን ክሊፖችና በተዋናይነት ሰርቻለሁ። መቀለ ውስጥም ባህላዊና ዘመናዊ አልባሳትን ዲዛይን አድርጌ የምሸጥበት የራሴ የንግድ ድርጅት ነበረኝ። ከዚህ ሁሉ በኋላ ራሴን ስደት ውስጥ ሳገኘው ጥሩ ስሜት አይሰማኝም። 


ዓለም አቀፍ ዕውቅና እና ሽልማት ያገኘችው ሞዴል ሰላማዊት ለምን ስደትን መረጠች?

የትግራይ ኃይሎች ከኢትዮጵያ መንግሥት ጋር ከ18 ወራት በላይ ሲያደርጉት የነበረውን ጦርነት ለማብቃት በኬንያ መንግሥት አሸማጋይነት በሚካሄድ ድርድር ላይ ለመሳተፍ ዝግጁ መሆናቸውን አስታወቁ። በህወሓት ሊቀመንበር እና በክልሉ ፕሬዝዳንት ደብረ ጽዮን ገብረ ሚካኤል ተፈርሞ የተሰራጨው ደብዳቤ የወጣው የኢትዮጵያ ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ ዐሕመድ በሕዝብ ተወካዮች ምክር ቤት ተገኝተው መንግሥታቸው ጦርነቱን በሰላም ለማብቃት ፍላጎት እንዳለው ካሳወቁ በኋላ ነው። 

የትግራይ ኃይሎች ለድርድር ዝግጁ መሆናቸውን ገለፁ

ትግራይ መቀለ ውስጥ አምስት የትግራይ ቲቪ ጋዜጠኞች ለሳምንታት በእስር ላይ መሆናቸው ባልደረቦቻቸው ለቢቢሲ ተናገሩ።

በትግራይ አምስት የክልሉ ቴሌቪዥን ጋዜጠኞች መታሰራቸው ተገለጸ

ታዋቂው ድምጻዊ ዳዊት ነጋ ትናንት እሁድ ሰኔ 5 ቀን 2014 ዓ.ም. አመሻሹ ላይ ከዚህ ዓለም በሞት መለየቱን የቅርብ ወዳዶቹና ዘመዶቹ ለቢቢሲ ገለጹ።

ታዋቂው የትግርኛ ድምፃዊ ዳዊት ነጋ ከዚህ ዓለም በሞት ተለየ

የኢትዮጵያን የርስ በርስ ጦርነት በሰላም ለመቋጨት በአፍሪካ ህብረት ጥላ ስር ለሚደረገው ሂደት ቁርጠኛ መሆኑን የኢትዮጵያ መንግሥት አስታወቀ። ሆኖም የሰላም ሂደቱ ውስብስብና ረጅም እንደሆነም የጠቅላይ ሚኒስትሩ ፕሬስ ሴክሬታሪ ቢልለኔ ስዩም ሰኞ እለት ለጋዜጠኞች ተናግረዋል።

ጦርነቱን በሰላም የመቋጨት ሂደት ውስብስብ መሆኑን መንግሥት አስታወቀ

መንግሥት በጀመረው በአገራዊ የምክክር መድረክ አካሄድ ላይ መሠረታዊ ቅሬታ አለን ያሉ 10 የሚደርሱ የተቃዋሚ የፖለቲካ ፓርቲዎች የጋራ የምክክር መድረክ አቋቋሙ። 

10 የተቃዋሚ ፓርቲዎች የጋራ የምክክር መድረክ አቋቋሙ 

በአሁኑ ወቅት በተለያዩ የትግራይ አካባቢዎች በተለይ ትላልቅ በሚባሉት ከተሞች ውስጥ ከባድ የፀጥታ ስጋት አንዣቦ እንደሚገኝ ነዋሪዎች ይገልፃሉ። በተለይ በመቀለ የሚታዩ የሌብነትና የዘረፋ ወንጀሎች በርካታዎችን ያስጨነቀ ጉዳይ ሆኗል። በከተማዋ ውስጥ የሚፈጸም ዘረፋና ለዘረፋ ሲባል እስከ ግድያ የሚደርሱ ወንጀሎች እየተፈፀሙ እንደሆነ ይሰማል። በክልሉ ውስጥ ወራትን ካስቆጠሩት ሌሎች አሳሳቢ ጉዳዮች እኩል ይህ የተስፋፋው የወንጀል ድርጊት ነዋሪውን ስጋት ላይ ጥሎታል።  

ዝርፊያና ሌብነት ያስጨነቃቸው የትግራይ ከተሞች  

የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ-ክርስቲያን በሰሜኑ የእርስ በእስር ጦርነት ተሳታፊ የሆኑ አካላት ልዩነቶቻቸውን በንግግር እንዲፈቱ ለማስቻል የአስታራቂነት ሚናን ለመወጣት ጥያቄ ማቅረቧን አስታወቀች። ቅዱስ ሲኖዶሱ ላለፉት ሁለት ሳምንታት ሲያካሂድ የቆየውን መልዓተ ጉባኤ ካጠናቀቀ በኋላ ባወጣው መግለጫ ላይ “ለቤተ ክርስቲያኒቱ እና ለአገሪቱ የሚበጁ” ያላቸውን ውሳኔዎችን ማሳለፉን አሳውቋል። 

የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ቤተ-ክርስቲያን አስታራቂ ለመሆን ጥያቄ አቀረበች

በትግራይ ክልል መቀለ ከተማ ውስጥ የሚገኘው ዋነኛው ሪፈራል ሆስፒታል ዓይደር በገጠመው የግብአት ችግር ምክንያት ለታካሚዎች አግልግሎት ማቋረጡን ሜዲካል ዳይሬክተሩ ተናገሩ።

በመቀለ የሚገኘው ዓይደር ሪፈራል ሆስፒታል አገልግሎት መስጠት ማቆሙ ተነገረ 

የትግራይ ኃይሎች ባለፉት ሁለት ቀናት ከጎረቤት ኤርትራ ሠራዊት ጋር አዲስ ውጊያ መካሄዳቸውን አቶ ጌታቸው ረዳ ገለጹ። የኢትዮጵያ መንግሥት ቃል አቀባይ ለገሰ ቱሉ (ዶ/ር) ተካሄደ ስለተባለው ውጊያ መረጃው እንደሌላቸው ለቢቢሲ ገልጸው፣ ነገር ግን የኤርትራ ኃይሎች ጥቃት ሊፈጽሙ የሚችሉበት ሁኔታ የለም በማለት ክሱን ውድቅ አድርገውታል። 

ህወሓት ከኤርትራ ሠራዊት ጋር ውጊያ ማድረጉን ገለጸ   

ባለፈው ሰኔ ወር ላይ የትግራይ አማፂያን የመቀለ ከተማን እና አብዛኛውን የትግራይ አካባቢ ከተቆጣጠሩ በኋላ ትግራይ ላለፉት 11 ወራት ያህል የባንክ፣ የስልክና ሌሎች መሠረታዊ አግልግሎቶች እንደተቋረጡ ናቸው። በዚህም ምክንያት በችግር ውስጥ ላሉ ለቤተሰቦቻቸው ገንበዘብ መላክ የሚፈልጉ ሰዎች፣ ከሚልኩት ብር ወደ ግማሽ የሚጠጋውን ገንዘቡን ለሚያደርሱ ሰዎች ለመክፈል ተገደዋል።  

ገንዘባቸውን ገንዘብ በመክፈል የሚያገኙት የትግራይ ቤተሰቦች 

ኤርትራ ውስጥ የሰለጠኑ ቢያንስ 5 ሺህ የሶማሊያ ወታደሮች በቅርቡ ወደ አገራቸው እንደሚመለሱ ተሰናባቹ ፕሬዚዳንት ሞሐመድ አብዱላሂ ፋርማጆ አረጋገጡ።

በኤርትራ የሰለጠኑ ከ5 ሺህ በላይ የሶማሊያ ወታደሮች ወደ አገራቸው የመመለሳቸው ጉዳይ

በትግራይ አመራሮች ምህረት ተደርጎላቸው ተለቀዋል ከተባሉት የጦር ምርኮኞች መካከል አብዛኛዎቹ ባለፈው ዓመት ሰኔ ወር ላይ "ሰራዊቱ ትግራይን ለቆ በወጣበት ወቅት ታግተው የቀሩ የሰራዊቱ የቤተሰብ አባላት" እንደሆኑ መንግሥት ገለጸ። የትግራይ አመራሮች በሰሜን ኢትዮጵያ ጦርነት የተማረኩ 4 ሺህ 208 የመከላከያ ሰራዊት አባላት የጦር ምርኮኞችን እንደለቀቁ አስታውቀዋል።

ከትግራይ የተለቀቁት የጦር ምርኮኞች እንዳልሆኑ መንግሥት አስታወቀ

በአማራ ክልል የሚገኙ 10 ዩኒቨርሲቲዎች የትግራይ ኃይሎች ወደ በክልሉ በቆዩባቸው ጊዜያት አደረሱት ያሉትን የጥናት ውጤት ባለፈው ሳምንት መጨረሻ ላይ ይፋ አድርገዋል። ሪፖርቱ የትግራይ ኃይሎች የክልሉን የተወሰኑ አካባቢዎች ተቆጣጥረው በነበሩበት ወቅት ወደ 7000 የሚጠጉ ሰላማዊ ሰዎችን ገድለዋል ይላል። የህወሓት ወታደሮች ካለፈው ዓመት ሰኔ ወር መጨረሻ ጀምሮ ወደ አማራ ክልል መግባት የጀመሩ ሲሆን ሰባት ዞኖችን ተቆጣጥረው ቆይተዋል።

በህወሓት ተይዘው በነበሩ የአማራ አካባቢዎች የተሰራው ጥናት ምን ይዟል?

በትግራይ ክልል የማህበራዊ አገልግሎቶች [ስልክ፣ ኢንተርኔት እና ሌሎች] በመቋረጣቸው ምክንያት በርካታ በውጪ አገራት የሚኖሩ የክልሉ ተወላጆች ለከፍተኛ ችግር መጋለጣቸው ይናገራሉ።

በሰሜን ኢትዮጵያ ሰላም ተመልሶ ቤተሰቦቻቸውን ማግኘት የሚናፍቁት የትግራይ ዳያስፖራዎች

በትግራይ ክልልና በፌደራል መንግሥት ኃይሎች መካከል ውጥረት እየጨመረ መምጣቱ እንዲሁም አልፎ አልፎም ግጭቶች ሪፖርት መደረጋቸው እንዳሳሰበው የኢትዮጵያ ሰብዓዊ መብት ኮሚሽን (ኢሰመኮ) ገለጸ።

ኢሰመኮ በሰሜን ኢትዮጵያ ውጥረት እየጨመረ መምጣቱ እንዳሳሰበው ገለጸ

የመንግሥት ኃይል በተለያዩ የኦሮሚያ ክልል አካባቢዎች በሚንቀሳቀሰው ታጣቂ ቡድን ላይ የተጠናከረ ወታደራዊ እርምጃ እየወሰደ መሆኑን የመንግሥት ኮሚኒኬሽን አገልግሎት አስታወቀ።

መንግሥት በኦሮሚያ ባለው ታጣቂ ቡድን ላይ ጠንካራ ወታደራዊ እርምጃ እየወሰደ መሆኑን ገለጸ

የአማራ ክልል የፀጥታ ምክር ቤት ከህወሓት በኩል ሊሰነዘር ይችላል ላለው ወረራ የክልሉ የፀጥታ መዋቅር ዝግጁ እንዲሆን ትዕዛዝ አስተላለፈ። ምክር ቤቱ በመግለጫው በክልሉ ያለው ሰላምና ፀጥታ ሁኔታ መገምገሙን አስታውቆ፣ ህወሓት "በየቀኑ የጦርነት ነጋሪት እየጎሰመ የትግራይን ሕዝብ ለጦርነት እያነሳሳ በአማራ ክልል ላይ ዳግም ጦርነት አውጇል" ብሏል።