ዋንጫ ዓለም 2026

ኤርትራ

ኢትዮጵያ

ሱዳን

ማእከላይ ምብራቕ

ሳይንስን ጥዕናን

ኣመና ፍቱዋት

ዜና

ቪድዮ

ተዓዘቡ

ራድዮ

ስምዑ

ኣብ ቡዙሕ ጸብጻባት ማሕበራት ተጣበቕቲ ሰብኣዊ መሰላት፡ ጾታዊ ግህሰትን ዓመጽን ደቀንስትዮ ርኡይ ምዃኑ ይግለጽ እዩ። ግን ጾታዊ ግህሰትን ዓመጽን ማለት እንታይ ማለት እዩ ንምንታይ እዩ ዝገልጽ? ዝወዓላን ምሁራትን ርእይተኦም ኣካፊሎሙና ኣለው።

'ናብ ሃገራዊ ኣገልግሎት ክኸይድ ከለኹ ኣቦይ 'ዲያሪ' ገዚኡ ሂቡኒ'

እዛ ሕጂ ዘላ ኤርትራ "ጽላሎት እቲ ናይ ቀደም ምስላ እያ" ክብል ንዝገልጽ ምሁር ታሪኽን ተንታኒ ፖለቲካ ዞባ ምብራቕ ኣፍሪቃን ፕሮፌሰር ዓወት ተወልደ ወልደሚካኤል፤ ኤርትራ ከመይ ነይራ? እንታይ ትኸውን ኣላ? ዝብሉ ፖለቲካዊን ማሕበራውን ኩነታት ኣልዒሉ፡ ገለ መፍትሒታት ይሕብር።

ፕሮፌሰር ዓወት፡ "ኤርትራ ጽላሎት እቲ ናይ ቀደም ምስላ'ያ"

እዚ ሕጂ መበል 25 ዓመቱ ዘብዕል ዘሎ ሃገራዊ ኣገልግሎት ኤርትራ፡ ቅድሚ ናጽነት ብኤርትራውያን ሃገራውያን ግዱሳት ነብሲ ወከፍ ሰብ ዓዓቕሙ ከበርክት ዕድል ዘይወሃቦ ብምባል ከምዝጀመረ'ዩ ዝንገር። ቅድሚ ናጽነት ብዓቕሞም ዘበርከቱ እንታይ ይብሉ?

መንፈስ ሃገራዊ ኣገልግሎት ቅድሚ ናጽነት

ቀዳማይ ሚኒስትር ኣብይ ኣሕመድ ኣብ ጉዳይ ኢትዮ ኤርትራን፡ እዋናዊ ሃዋህው ፖለቲካ ኢትዮጵያን ኣድሂቦም ንዝቐረቡሎም ሕቶታት ምልሲ ሂቦም።

“ኤርትራ መገዲ ነፋሲት-ዛላምበሳ ካባና ብዝሐሸ መልክዑ ትሃንጽ ኣላ”

ኮሎኔል እዝራ ወልደገብርኤል ብ21 ሓምለ 2019 ምስ ጋዜጣ ሓዳስ ኤርትራ ኣብ ዝገበሮ ቃለ መሕትት ንሳዋ ከም መቐጸልታ ሳሕል ከምዝርእያ ብምግላጽ፡ ልዑላውነት ሃገር ኣውሒሶም ኣብ ልምዓትን ህንጸትን ዝወፈሩ መንእሰያት ከም ዘፍረየት ሓቢሩ።

"ሃገራዊ ኣገልግሎት ቀልጢፉ ዝውዳእ መሲሉና ነይሩ"

ገሊአን ስድራታት "ገድሊ 30 ዓመታት ዛዚምናስ ሕጂ ኸኣ ናብ በረኻን ታዕሊምን ክንከይድ። ሕጅስ እባ ደቅና ይእከሎም ብዝሓለፈ ይእከለና" ክብሉ እንከለዉ፤ ገሊኦም ከኣ፡ "ዋእ፡ ደቅና ዓበይቲ አሕዋቶም ተሰዊኦም ንዘምጽኡዋ ሃገር ተወፍዮም ይህነጹዋ እምበር፡ መን ደኣ ክሃንጸሎም" ዝብል ውዕዉዕ ክትዕ ነበረ።

"ሃገራዊ ኣገልግሎት ብግቡእ እንተዝመሓደር ቅያ ምተሰርሐ"

በለስ ናብ ዓዲ ኢሮብ ዝኣተወሉ ትውልዲ ከምዘቑጸረ ቢቢሲ ዘዘራረቦም ነበርቲ ወረዳ ኢሮብ ገሊጾም።

“[በለስ] ክመጽእ እንከሎ ዓሿኽ ኣይነበረን"

ሃገራዊ ኣገልግሎት ኤርትራ፡ ነቲ ኣዋጅ ከመይ ገይርካ ናብ ተግባር ከም እተሰጋግሮ፡ ከመይ ገይርካ ከም እተመሓድሮ፡ መሰላት ተሳተፍቲ ሃገራዊ ኣገልግሎት እንታይ እዩ? መሰሎም እንተተጋሂሱ ኣበይ እዮም ይግባይ ዝብሉ? ነዚታት ዝቆጻጽር ምምሕደር ኣይነበረን።

"ሃገራዊ ኣገልግሎት ማሕበራዊ ውህደት ዝፈጥር ባይታ'ዩ"

ኣብ ኤርትራ፡ ብፍታዉ ይኹን ተገዲዱ ነብሲ ወከፍ ዜጋ ሃገራዊ ኣገልግሎት ክፍጽም ብኣዋጅ ዝተደንገገ ግዴታ እዩ። ሎሚ እምበኣር ተገዲዱ ናብ ሳዋ ብምኻድ መንፈሳዊ ኣገልግለቱ ዝተሰናኸለ ዲያቆን ተስፋጋብር ቀሺ ባህታ ተመኩሮኡ ከዘንቱ እዩ።

ሳዋ፡ 'ዝኾነ መንፈሳዊ ከም ጓል'ዩ ዝሕሎ'

ብመሰረት ኣዋጅ ሃገራዊ ኣገልግሎት ቁጽሪ 82/1995 መንግስቲ ኤርትራ ኣብ 23 ጥቅምቲ 1995፡ ዝኾነ ኣብ ክሊ ዕድመ 18 ክሳብ 40 ዝርከብ ኤርትራዊ [ንዝተመርዓዋን ንዝወለዳን ደቂ ኣንስትዮን ኣየጠቓልልን'ዩ]ንዓሰርተ ሸሞንተ ኣዋርሕ ንሃገር ከገልግል ከም ዘለዎ ይገልጽ።

ሃገራዊ ኣገልግሎት ብዓይኒ መንግስቲ ኤርትራ

ብፍላይ ኣብ ሓጋዝ ብኣማኢት ዝቑጸሩ ሰራዊት ምክልኻል ኣብቲ ጎደናታት ደድሕሪ ነብሶም ከድሕኑ ዝፍትኑ ዝነበሩ መንእሰያት እናጎየዩ በባትር ክኹብኩቡዎም ከምዝተራእዩ ንቢቢሲ ተዛሪቦም።

ኣብ ዝተፈለለየ ከባቢታት ኤርትራ ጽዑቕ ግፋ ከም ዘሎ ተገሊጹ

መገዲ ኣየር ኢትዮጵያ ድሕሪ 20 ዓመታት ንመጀመርታ ግዜ ናብ ከተማ ኣስመራ ዝገበሮ በረራ ትማሊ ረቡዕ ሓደ ዓመት መሊእዎ'ሎ።

ካብን ናብን ኣዲስ ኣበባ - ኣስመራ ኣብ ሓደ ዓመቱ

ክልቲኦም ወገናት 'ኣብ ክልተኣዊ ምትሕብባር ከምኡ'ውን ኣብ ዞባዊ ጉዳያትን ረብሓታተን' ክዘራረቡ ምዃኖም ኣቶ የማነ ኣብ ትዊተሩ ገሊጹ።

ቀዳማይ ሚኒስትር ኢትዮጵያ ኣስመራ ኣትዩ

ደቂ ኣንሰትዮ ስደተኛታት ንጾታዊ ጠለባተን ዘማልእ መንዲል ንጽህና ኮነ ካልእ ዝኾነ ዓይነት ሓገዛት ስለዘይረኽባን፡ እቲ ዓይኒ ምድሪ "ጽሬት ዘይብሉ ኣዝዩ ረሳሕን ጨናውን" ብምዃኑ የማርራ። ብፍላይ ጥኑሳትን ሓራሳትን ከኣ ብዝያዳ ከምዝሽገራን ንጾታዊ ግህሰትን ስነ-ኣእምሮኣዊ ጸገማትን ተቃሊዐን ከም ዝርከባን ይዛረባ።

ኤርትራውያን ስደተኛታት ኣብ ሸገረኣብ ‘ንሕማማት ተቓሊዕና’ ይብሉ

በዚ መሰረት ዳኒኤላ ክራቨዝ ንኩነታት ምግሃስ ሰብኣዊዊ መሰላት ኤርትራ ተኸታቲላ ኣብ ወርሒ ለካቲት 2020 ጸብጻብ ከተቕርብ ትጽቢት ይግበረላ።

መዝነት መርማሪት ጉዳያት ሰብኣዊ መሰላት ኤርትራ ንሓደ ዓመት ተናዊሑ

ወርሓተ ሓምለ ሰነ፡ ኣብ መስርሕ ዕርቀ ሰላም ኢትዮ ኤርትራ ብዙሕ ተዘካሪ ፍጻሜታት ሓቚፈን ኣለዋ። ክልትኤን ሃገራት ነቲ ዝነበረ ኩነተ ኣይሰላም-ኣይኲናት ንምፍታሕ ኣብ ስምምዕ በጺሐን።

ዓሚ ከምዚ እዋን - ቤትናን ጎደቦናን ከመይ ነበረ ሕጂኸ?

ኣብ ቁጠባ ኣፍሪቃ ዝለዓለ ዓቕሚ ዘለዋ ናይጄርያ ንስምምዕ ነጻ ዞባ ንግዲ ኣፍሪቃ ፈሪማ። በዚ ከኣ ኤርትራ ነቲ ስምምዕ ዘይፈረመት እንኮ ኣፍሪቃዊት ሃገር ክትኸውን ኪኢላ።

ኤርትራ ንነጻ ዞባ ንግዲ ዘይፈረመት እንኮ ኣፍሪቃዊት ሃገር ኮይና

መንግስቲ ኤርትራ ብካቶሊካዊት ቤተክርስትያን ንዝመሓደራ 22 ትካላት ጥዕና ብምዕጻውን ንደናግል ካብ መንበሪ ኣባይተን ብምዝንባሉን ካብ ህዝብን ማሕበረ-ሰብ ዓለምን ኩነኔን ተቓውሞኦምን የጋጥሞ ኣሎ።

ኣብ ሮማ፡ ሰፊሕ ሰላማዊ ሰልፊ ኣንጻር መንግስቲ ኤርትራ ይካየድ ኣሎ

ኣብ ሰነ 2020 ኣብ ዝካየድ ፕረዚደንታውን ባይቶኣውን ምርጫ ኣሜሪካ ክሳተፉ ዝደልዩ ተወዳደርቲ ናይ ምረጹኒ ጎስጓስ ድሮ ጀሚሮም ኣለዉ፡ ካብዞም ናይ ምረጹኒ ጎስጓስ ዘካይዱ ዘለዉ ሓደ ኤርትራዊ ኣሜሪካዊ ይርከቦም።

ንኣባልነት ባይቶ ኣሜሪካ ዝወዳደር ኤርትራዊ ዓንዶም ገብረገርግስ

እቶም ኣባላት ጸጥታ ንብረት ናይቲ ቤተክርስትያን ብመኪና ጽዒኖም ከም ዝወሰድዎን፡ ናይቲ ቤተክርስትያን ጥረ ገንዘብ'ውን ከም ዝሃገርዎ እቲ ምንጪ ተዛሪቡ።

ኣብ ኤርትራ 'ኣዴታት ምስ ዝጠብዉ ህጻናት ደቀን ተኣሲረን'

ሎሚ ኣህጉራዊ መዓልቲ ማሕበር ባሕረኛታት እዩ።

ማሕበር ባሕረኛታት ኤርትራ መን'ዩ?

ብሪጋዴር ጀነራል ኣሳምነው ጽጌ ብሓይልታት ጸጥታ ኢትዮጵያ ከም ዝተቐትለ ሃገራዊ ተሌቪዥን ኢትዮጵያ ኢቢሲ ሓቢራ።

ብሪጋዴር ጀነራል ኣሳምነው ጽጌ ተቐቲሉ

ብቐዳም ኣብ ኣዲስ ኣበባ ብዓጃቢኡ ዝተቐተለ ኢታ ማጆር ሹም ሓይልታት ምክልኻል ኢትዮጵያ ጀነራል ሰዓረ መኮነን፡ ኣብ ዞባ ሰሜናዊ ምዕራብ ትግራይ ከተማ እንዳባጉና ዝርከቡ ስድራቤቱ፡ ጀነራል ሰዓረ ኣብ ትግራይ ክቕበር ከም ዝደልዩ ንቢቢሲ ሓቢሮም።

"ጀነራል ሰዓረ ኣብ ትግራይ'ዩ ዝቕበር" ስድራ ቤት

ብቀዳም 22 ሰነ 2019 ኣብ ርእሰ ከተማ ክልል ኣምሓራ ዝኮነት ከተማ ባህርዳር ብዝተኻየደ መጥቐቃዕቲ፡ በቲ መጥቓዕቲ ተወጊኡ ኣብ ሆስፒታል ክእለ ዝጸንሐ ኣኽባሪ ሕጊ እቲ ክልል ኣቶ ምግባሩ ከበደ ሎሚ ሞይቱ።

ስምምዕ ሰላም ኢትዮ - ኤርትራ