بحران مهاجران افغان در پاکستان؛ درگیری مرزی در اسپین بولدک و اظهارات تند وزیر دفاع طالبان

در پی تشدید اقدامات حکومت پاکستان علیه مهاجران بدون مدرک «قانونی» افغان در این کشور، گزارش‌ها حاکی از درگیری مرزی در گذرگاه اسپین بولدک-چمن میان نیروهای طالبان و مرزبانان پاکستانی است که گفته شده در دو طرف چند کشته و زخمی برجا گذاشته است. همزمان وزیر دفاع طالبان در اظهاراتی تند به تصمیم اخیر پاکستان درباره مهاجران افغان واکنش نشان داده است.

رسانه‌های داخلی افغانستان گزارش داده‌اند که در نتیجه تیراندازی نیروهای مرزی پاکستان در این گذرگاه سه غیرنظامی افغان از جمله دو کودک زخمی شده‌اند.

در عین حال رسانه‌های پاکستانی به نقل از ارتش این کشور گزارش داده‌اند که دو شهروند پاکستانی از جمله یک پسر ۱۲ ساله در نتیجه تیراندازی «بی‌دلیل و بی‌رویه» طالبان در گذرگاه مرزی بین دو کشور کشته شده‌اند و یک نفر دیگر زخمی شده‌اند.

گفته شده این درگیری بعد از ظهر روز چهارشنبه (۴ اکتبر) رخ داده است. مسئول رسانه‌ای طالبان در ولسوالی اسپین بولدک ولایت قندهار به رسانه‌ها گفته که وضعیت کودک مجروح «باثبات» است. عکس‌هایی از یک کودک پانسمان‌شده نیز در شبکه‌های اجتماعی دست به دست شده است.

دلیل این درگیری هنوز مشخص نیست و گزارش شده که این گذرگاه مرزی طبق معمول باز است.

حکومت پاکستان به همه مهاجران افغان که مدرک قانونی اقامت ندارند تا آغاز ماه نوامبر مهلت داده تا از این کشور خارج شوند. گفته شده شمار این مهاجران و پناهجویان به ۱.۷ میلیون نفر می‌رسد. طالبان این تصمیم را «غیرقابل قبول» خوانده است.

مقامات پاکستانی گفته‌اند که در مورد دلیل درگیری در مرز اسپین بولدک-چمن تحقیق می‌کند و از طالبان انتظار دارد که «بر نیروهای خود کنترل داشته باشد و نظم و انضباط را اعمال کند و برای جلوگیری از تکرار چنین حوادثی در آینده مسئولانه عمل کنند».

مسئولان طالبان به رسانه‌های محلی گفته‌اند تیراندازی در نخست از سوی پاکستانی‌ها آغاز شد.

وزیر دفاع طالبان: وحشت و ظلم علیه افغان‌ها قابل توجیه نیست

در همین حال، مقامات ارشد طالبان به اقدامات اخیر پاکستان علیه مهاجران افغان واکنش نشان داده‌اند.

در تازه‌ترین مورد، محمد یعقوب مجاهد، وزیر دفاع حکومت طالبان در یک سخنرانی گفت تصمیم اخیر پاکستان در این مورد را محکوم می‌کند. او این تصمیم را «غیرمنصفانه و غیرعادلانه» خواند.

وزیر دفاع طالبان گفت: «ما از مردم شریف و محترم پاکستان و از علما و سیاستمداران ارجمند آن‌ها خواهش می‌کنیم که از این اقدام مقام‌های شان که به این شکل با افغان‌ها وحشت و بربریت می‌کند، جلوگیری کنند. این کار روابط بین دو کشور را خراب می‌کند. امیدواریم تمام نهادهای بین‌المللی، سازمان ملل و کشورهایی که خود را حامی حقوق بشر می‌دانند به میدان بیایند و جلو این اقدام پاکستان را بگیرند. این اقدام ظلم، وحشت و بربریت علیه افغانستان است که به هیچ وجه قابل توجیه نیست و ما به طور جدی خواستار جلوگیری از آن هستیم.»

آقای مجاهد همچنین از سرمایه‌گذاران افغان مستقر در پاکستان خواست که سرمایه‌های خود را به افغانستان منتقل کنند و از سهمی که در اقتصاد پاکستان گرفتند فاصله بگیرند.

عفو بین‌الملل: اخراج اجباری مهاجران جان آن‌ها را به خطر می‌اندازد

در همین حال نهادهای مدافع حقوق بشر نیز به این تصمیم دولت پاکستان واکنش نشان داده‌اند.

عفو بین‌الملل که قبلاً گزارش مفصلی از آزار و اذیت مهاجران از سوی پلیس پاکستان منتشر کرده بود، در بیانیه‌ای تازه از پاکستان خواسته مهاجران و پناهجویان افغان را به اجبار اخراج نکند.

این سازمان گفته است دولت پاکستان باید به «حمایت تاریخی» خود از این پناهجویان ادامه دهد و اخراج اجباری آن‌ها به افغانستان «می‌تواند آن‌ها را در معرض خطر جدی قرار دهد».

نادیا رحمان، معاون موقت اداره منطقه‌ای سازمان عفو بین‌الملل در جنوب آسیا در این بیانیه گفته است: «افغان ها در پاکستان از آزار و شکنجه طالبان گریخته‌اند. آنها در شرایطی که برای ثبت نام به عنوان پناهنده در پاکستان باید فرآیندهای سختی را پشت سر بگذارند، زندگی بسیار پرمخاطره‌ای دارند. یا در فرآیندهای طولانی در انتظار انتقال به کشور دیگر گیر کرده‌اند. بازگشت اجباری به افغانستان می‌تواند آنها را در معرض خطر جدی قرار دهد.»

عفو بین‌الملل همچنین از اداره عالی سازمان ملل متحد برای پناهندگان (UNHCR) خواسته که ثبت نام و بررسی درخواست‌های افغان‌هایی که به دنبال حمایت بین‌المللی در پاکستان هستند، را تسریع کند.

عفو بین‌الملل افزوده است که جامعه بین‌المللی باید فوراً به وعده‌های اولیه خود مبنی بر حمایت از کسانی که از آزار و اذیت در افغانستان فرار می کنند، عمل کند.

در همین حال،‌ کمیسیون حقوق بشر پاکستان تصمیم اخیر این کشور علیه مهاجران افغان را «در تضاد با قوانین بین‌المللی حقوق بشر» توصیف کرده و خواستار لغو فوری آن شده است.