اعتراض‌های ایران؛ آغاز سال نو و شعارهای ضدحکومتی

نوروز امسال در ایران متفاوت از سال‌های گذشته آغاز شد. لحظه تحویل سال ۱۴۰۲ خورشیدی با اعتراضات در شهرهای مختلف همراه بود؛ اعتراضاتی که از شهریورماه آغاز شده بود. تبریک‌های سال نوی بسیاری از شهروندان نیز آمیخته با آرزوهای سیاسی بود.

علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی ایران، در پیام نوروزی خود بدون اشاره به اعتراضات گسترده سال گذشته، تورم را «مشکل اصلی» عنوان کرد و شعار سال ۱۴۰۲ را «مهار تورم، رشد تولید» نام گذاری کرد. او که امروز سه‌شنبه، اول فروردین‌ سال ۱۴۰۲، به رسم سال‌های پیش از همه‌گیری ویروس کرونا در شهر مشهد و حرم امام هشتم شیعیان، سخنرانی می‌کرد، باز هم معترضان را «اغتشاش‌گر» نامید که «درصد خیلی اندکی از ملت ایران بودند؛ خیلی خیلی خیلی کم». او همچنین بار دیگر با نسبت دادن معترضان به «دشمن»، آنها را متهم کرد که از طرف کشورهای غربی حمایت تسلیحاتی، مالی و امنیتی شدند.

در آن سو اما بسیاری از پنجره خانه‌هایشان علیه حکومت و رهبر آن شعار دادند و شماری در خیابان‌ها تجمع کردند. خانواده‌های بسیاری از کشته‌شدگان هم بر سر مزار عزیزان‌شان، همراه با سایر شهروندان به استقبال نوروز رفتند.

در همین حال، تصاویری از مناطق کردنشین نشان می‌دهد که نیروهای حکومت از اولین ساعات سال نو برای سرکوب معترضان آماده بوده‌اند.

تصاویری نیز از به رگبار بستن افرادی که برای شرکت در مراسم نوروز جمع شده بودند، از سقز و مهاباد منتشر شده است.

شعارهای اعتراضی در شهرک اکباتان، شهرکی که از ابتدای اعتراض‌ها نقش پررنگی داشته، نیز همزمان با لحظه تحویل سال شدیده شد. تصاویری نیز از تجمع مردم در شهرهای اسدآباد همدان، پیرانشهر، سنندج، ایذه و بوکان منتشر شده است.

در تصاویری از بوکان، مادران داغدار کشته‌شدگان اعتراضات، دست در دست یکدیگر در کنار آتش نوروز، سرود انقلابی خواندند. و شعارهایی علیه حکومت سردادند.

تصاویر منتشر شده از مریوان از روز آخر سال، نشان می‌داد که مردم مشعل نوروزی برافروخته‌اند و شعار «ژن، ژیان، ئازادی» سر دادند.

نوروز در کردستان، بر اساس برخی روایات، روز «پیروزی کاوه آهنگر بر ضحاک» است.

امروز نیز گروهی از شهروندان در شهرهای مختلف برای گرامی‌داشت یاد کشته‌شدگان اعتراضات اخیر بر سر مزارشان جمع شدند.

بر اساس روایت یک شاهد عینی، امروز اول فروردین، پس از تجمع عده‌ای از مردم در بهشت زهرا و بر سر مزار حمیدرضا روحی، نیروهای امنیتی با شلیک هوایی جو را متشنج و دو نفر را نیز بازداشت کردند.

از نکات قابل توجه، هم از تصاویر منتشر شده از روزهای منتهی به نوروز و هم از تجمع‌هایی که در لحظه تحویل سال و روز بعد آن، سه شنبه ۱ فروردین، حضور زنان بسیاری است که حجاب اجباری بر سر ندارند.

همزمان شخصیت‌های مختلف در ایران و جهان هم پیام‌هایی را به مناسبت فرا رسیدن نوروز منتشر کردند.

نرگس محمدی که در زندان اوین است در پیامی گفت: «ما مردمیم و قدرت داریم. ما امروز همدیگر را داریم. افزونی قدرت ما، بی‌قدرتی حکومت و امید ما، یاس حکومت و زندگی ما، مرگ حکومت استبدادی است.»

رضا پهلوی، ولیعهد سابق ایران، نیز سال گذشته را «سال درخشش و سرافرازی ملت ایران» خواند و گفت مردم این کشور در سال گذشته «در مقابل یکی از ستمکارترین رژیم‌های تاریخ، حماسه‌ای به نام زن، به نام زندگی و به نام آزادی» آفریدند.

در کاخ سفید هم امسال مراسمی برای بزرگداشت نوروز انجام شد.

در این مراسم که به گفته جو بایدن بزرگترین مراسم نوروز در کاخ سفید تا کنون بود، رئيس جمهوری آمریکا و همسرش از مبارزات زنان در ایران حمایت کردند. آقای بایدن گفت آمریکا با زنان شجاع و شهروندان ایران که با عزم و اراده‌شان الهام‌بخش جهان شده‌اند حمایت می‌کند و حکومت ایران را مسئول حمله به مردم این کشور می‌داند.

آنتونی بلینکن، وزیر امور خارجه آمریکا هم با تبریک به تمام کسانی که این سنت دیرینه را به جشن می‌نشینند، نوروز را نماد تولد دوباره خوانده و آن را فرصتی برای توجه به آنچه در سال پیش گذشته دانسته است. آقای بلینکن گفته جشن گرفتن سال نو برای بسیاری از جمله مردم ایران که با سرکوب سنگین به دست حکومت ایران روبرو بوده‌اند به طور خاص دشوار بوده است.

به گفته وزیر امور خارجه آمریکا «بسیاری از خانواده‌ها امسال با جای خالی دوستان و خویشاوندانی روبرو بوده‌اند که به دست مقام‌های ایران کشته و یا بازداشت شده‌اند.»

یک مقام بریتانیایی نیز نوروز را تبریک گفت و از «سال سخت» ایران و افغانستان یاد کرد. لرد طارق احمد، مدیرکل خاورمیانه و سازمان ملل وزارت خارجه بریتانیا، در توییتی به زبان فارسی نوروز را تبریک گفته و از «سال سخت» ایران و افغانستان یاد کرده است.

او نوشته است: «نوروز بر همه آنهایی که این آیین باستانی را در سراسر جهان جشن می‌گیرند پیروز باد. امسال برای خیلی‌ها، از جمله دوستان ما در افغانستان و ایران سال سختی بود.»

لرد احمد در ادامه افزوده است که بریتانیا همچنان در کنار مردم این دو کشور خواهد ایستاد.

در عکسی که با این پیام منتشر کرده او در کنار سفره هفت سین در حال خواندن دیوان حافظ است.