«آیا ناکامورا»؛ تنش فرهنگی در آستانه المپیک پاریس، بعد از حمله راست افراطی به خواننده فرانسوی

منتشر شده در

می‌گویند آهنگ‌های او بیش از هر خواننده زن فرانسوی دیگری در سرتاسر جهان شنیده شده، اما آیا «آیا ناکامورا» انتخاب مناسبی برای المپیک پاریس است؟

ایده اجرای این خواننده ۲۸ ساله فرانسوی در مراسم افتتاح المپیک -که گفته می‌شود از طرف امانوئل مکرون رئیس جمهور فرانسه مطرح شده- جنجالی بزرگ بر سر هویت و زبان فرانسوی به پا کرده است.

در یک سو هواداران او قرار دارند که می‌گویند گزینه‌ای بهتر از او برای نمایش پویایی فرهنگ مدرن و زبان فرانسوی وجود ندارد، و معتقدند که فرهنگ کشورشان با تنوع اجتماعی به اوج می‌رسد.

در سوی دیگر منتقدان هستند که می‌گویند موسیقی ناکامورا بیش از آن که نماینده فرانسه باشد وامدار آفریقا و آمریکا است، و معتقدند استفاده او از زبان فرانسه تنها به کم‌ارج کردن این زبان منجر شده است.

دعوت از او برای اجرا در مراسم المپیک هنوز قطعی نشده اما بعد از آن که نام این خواننده را در تجمع انتخاباتی حزب راست افراطی رکونکت (فتح مجدد) هو کردند، این بحث به شبکه‌های اجتماعی راه پیدا کرد.

یک گروه کوچک راست افراطی دیگر به نام «بومی‌ها» هم تصویری از اعضای خود را در شبکه‌های اجتماعی منتشر کرد که تابلویی با این نوشته در دست داشتند: «به هیچ وجه آیا. اینجا پاریس است، نه بازاری در باماکو (پایتخت کشور آفریقایی مالی).»

این پست واکنش ناکامورا را در پی داشت که در شبکه اجتماعی ایکس (توییتر سابق) نوشت: «ممکن است نژادپرست باشید، ولی کر نیستید. همین است که آزارتان می‌دهد. من موضوع اول بحث‌های کشور هستم، اما آیا به شما بدهکارم؟ به هیچ وجه.»

وزیران، خوانندگان دیگر و سازمان‌دهندگان المپیک به دفاع از ناکامورا شتافته‌اند و مخالفانش را به نپذیرفتن او به دلیل تبار خارجی‌اش متهم کرده‌اند.

ناکامورا سال ۱۹۹۵ با نام اصلی آیا دانیوکو در باماکو به دنیا آمد. خانواده او «گریو» بودند، از قصه‌گوها و خنیاگران سنتی. آنها چند سال بعد به منطقه مهاجرنشین اولنه-سو-بوآ در پاریس مهاجرت کردند و او همان جا به مدرسه رفت.

نامش را با الهام از یکی از شخصیت‌های سریال تلویزیونی «قهرمان‌ها» به ناکامورا تغییر داد و سال ۲۰۱۴ کار حرفه‌ای خوانندگی را آغاز کرد. با انتشار چهار آلبوم و تعدادی تک‌آهنگ، از او به عنوان یکی از مهم‌ترین چهره‌های صحنه موسیقی فرانسه نام برده می‌شود.

از همه مهم‌تر این که آهنگ‌های ناکامورا خارج از فرانسه هم فروش بسیار خوبی دارد. در حالی که بسیاری از خوانندگان فرانسوی،‌ از هر سبکی، در طول سال‌ها فعالیت خود تنها با مخاطبان فرانسوی‌زبان ارتباط برقرار کرده‌اند، آیا ناکامورا توانسته با گذر از مرزهای جهانی به موفقیتی کم‌سابقه دست پیدا کند.

از دید امانوئل مکرون، رئیس جمهوری فرانسه، همین موضوع قوی‌ترین استدلال برای دعوت از او برای اجرا در المپیک است.

بر اساس گزارش‌های تایید نشده ناکامورا احتمالا تصنیفی از ادیت پیاف، خواننده برجسته و درگذشته فرانسوی را در مراسم افتتاح المپیک اجرا خواهد کرد. در این صورت او نسخه‌ای به‌روزشده از یک آهنگ کلاسیک فرانسوی را در مقابل مخاطب مدرن و جهانی از نژادها و ملیت‌های مختلف اجرا می‌کند.

اما جالب اینجاست که اکثریت جامعه فرانسه با این کار مخالف هستند.

نتایج یک نظرسنجی بعد از انتشار اخبار مربوط به احتمال اجرای ناکامورا در المپیک، نشان داد با وجود آن که ۸۰ درصد شرکت‌کنندگان او را می‌شناختند، اما تنها ۳۰ درصد از آنها نظر مساعدی نسبت به او داشتند.

۷۳ درصد از کسانی که با موسیقی او آشنا بودند، گفتند که از آهنگ‌های او خوششان نمی‌آید و ۶۳ درصد هم معتقد بودند که او نباید در افتتاحیه المپیک اجرا کند.

یکی از صریح‌ترین انتقادها از طرف ماریون مارشال از حزب رکونکت مطرح شد که گفت: «او را دوست داشته باشید یا نه، واقعیت این است که این خواننده به زبان فرانسوی نمی‌خواند.»

خانم مارشال در یک گفت‌وگوی تلویزیونی گفت که دعوت از ناکامورا -اگر صحت داشته باشد- تصمیمی سیاسی است. «آنها عمدا تصمیم گرفته‌اند که فرانسه‌ای چند فرهنگی را به نمایش بگذارند… [اما آیا ناکامورا] نماینده زبان فرانسوی نیست.»

او به عنوان شاهدی برای این ادعا، بخش‌هایی از ترانه «جاجا»، محبوب‌ترین آهنگ ناکامورا را در آن برنامه خواند، آهنگی که ویدیو کلیپ آن صدها میلیون بار دیده شده است.

متن این آهنگ درباره مردی است که اطلاعات کذب درباره زندگی جنسی خواننده منتشر می‌کند. در بخشی از ترانه گروه همسرایان به زبان فرانسوی می‌خوانند: «Y a pas moyen, Djadja. J'suis pas ta catin, Djadja, genre, en catchana baby, tu dead ç».

که ترجمه آن چیزی شبیه این است: «به هیچ وجه، پسره دروغ‌گو. من فاحشه تو نیستم، مثل آن دختره [یک ارجاع جنسی]، خسته نباشی!»

البته که چندان متن فاخری ندارد، و شاید به همین دلیل است که ظاهرا اکثریت مردم جامعه فرانسه در این موضوع با نظر خانم مارشال هم‌نظرند که ناکامورا نماینده و پرچم‌دار مناسبی برای فرهنگ و زبان فرانسوی نیست.

در مقابل عده‌ای می‌گویند ناکامورا قرار نیست آهنگ‌های خودش را بخواند بلکه تصنیفی از ادیت پیاف را اجرا می‌کند.

و از آن مهم‌تر این واقعیت است که ناکامورا در فرانسه به موفقیت رسیده که نشانه‌ای مثبت از ادغام او در جامعه فرانسوی است، و هم‌زمان روی جوانان سرتاسر جهان هم تاثیرگذار بوده است.

زبان او ممکن است با بدعت و نوآوری همراه باشد اما پیش از هر چیز، زبان فرانسوی است.