فعالان خواستار ازسرگیری روند انتقال افغان‌های واجد شرایط پناهندگی به آمریکا شدند

پروازهای جابجایی متقاضیان ویزای مهاجرتی ويژه آمریکا (اس‌آی‌وی) از افغانستان به مراکز رسیدگی به درخواست‌های پناهندگی در قطر و سایر کشورها بیش از یک ماه است که به حالت تعلیق درآمده است و مشخص نیست چه‌زمانی از سر گرفته می‌شود. فعالان امور مهاجرتی اکنون خواستار ازسرگیری این برنامه شده‌اند.

از زمانی که طالبان قدرت را حدود دو سال قبل به دست گرفتند این عملیات انتقال افراد افغان‌هایی که با آمریکا همکاری کرده‌اند، در مراحل مختلف صورت می‌گرفت.

دولت آمریکا با استفاده از هواپیماهای نظامی ده‌ها هزار افغان را در میانه هرج و مرج سقوط کابل در آگوست/اوت ۲۰۲‍۱ از افغانستان خارج کرد.

در پی آن، اکثر افغان‌های متقاضی پناهندگی با پروازهای تجاری چارتر از فرودگاه کابل تحت کنترل طالبان به خارج منتقل شدند.

سخنگوی وزارت امور خارجه آمریکا تایید کرده است که پروازهای جابجایی «از اواسط ژوئن/جون متوقف شده است» اما به دلیل حساسیت عملیاتی جزئیات بیشتری ارائه نکرد.

او اما گفت: «امیدواریم این پروازها به زودی از سر گرفته شود.»

صدای آمریکا در گزارشی به نقل از منبعی گفته که طالبان این پروازها را به دلیل «اختلافات داخلی» به حالت تعلیق درآورده است. سخنگوی طالبان اما گفته از اعمال محدودیت در این پروازها اطلاعاتی ندارد.

صدای آمریکا به نقل از منبع دیگری گفته که آمریکا این پروازها را به دلیل نگرانی از اینکه رهبری طالبان از پروازهای چارترشده توسط شرکت‌های افغان سود می‌برد و این احتمالاً تحریم‌های اقتصادی آمریکا علیه طالبان را نقض می‌کند، متوقف کرده است.

در ماه‌های اخیر شمار زیادی از افغان‌هایی که با فرار از افغانستان و به امید گرفتن پناهندگی به کشورهای اروپایی و آمریکا به پاکستان مهاجرت کرده‌اند، بارها دست به تجمعات اعتراض زدند.

آن‌ها سازمان ملل و آمریکا را متهم به سهل‌انگاری کرده گفتند که در شرایط ناگوار و در سردرگمی به‌سر می‌برند.

دو روز قبل گروهی از پناهجویان افغان در پاکستان، در یک تجمع اعتراضی، سازمان ملل را متهم کرده‌اند که سهل‌انگاری این نهاد در رسیدگی به درخواست‌های پناهندگی و انتقال آن‌ها به کشورهای سوم، منجر شده که حتی برخی از پناهجویان «اقدام به خودکشی‌» کنند.

درخواست‌ها برای ازسرگیری

در حالی که آمریکا در افغانستان حضور دیپلماتیک ندارد و تا حد زیادی تعامل با مقامات طالبان را محدود کرده است، فعالان می‌گویند اکنون زمان پایان دادن به برنامه اسکان مجدد نیست.

شاون ون‌دایور، رئیس اتحادیه متشکل از سازمان‌های حامی ماجران افغان به صدای آمریکا گفته است: «هرگونه تلاش آمریکا برای اجرای تعهداتش در قبال همکاران و متحدانش نباید متوقف شود.»

وزارت خارجه آمریکا گفته است در دو سال گذشته حدود ۱۵۲ هزار افغان برای برنامه «ویزای مهاجرتی ویژه» آمریکا درخواست داده‌اند.

گفته شده که شمار درنظرگرفته شده برای این نوع ویزا تنها ۱۷ هزار نفر است که از این میان باید انتخاب شوند. برخی قانون‌گذاران آمریکا پیشنهاد اضافه شدن ۲۰ هزار ویزای مهاجرتی ویژه بیشتر برای افغان‌ها تا سال ۲۰۲۹ را داده‌اند.

گروه‌های فعال حقوق بشر طالبان را به هدف قرار دادن نیروهای دولتی سابق افغانستان و افرادی که در گذشته برای آمریکا کار می‌کردند، متهم کرده‌اند، اتهامی که طالبان آن را رد کرده و می‌گویند این گروه «عفو عمومی» اعلام کرده است.

برخی از نهادهای فعال حامی مهاجران افغان در آمریکا می‌گویند که به طالبان اعتماد ندارند.

کریس پردی، مدیر نهادی موسوم به «وی‌ای‌آی‌او» در آمریکا به صدای آمریکا گفته است:‌ « فقط به این دلیل که کسی با موفقیت به مدت دو سال مخفی شده است، به این معنی نیست که باید زندگی خود را تحت ترس بگذراند.»

منتقدان همچنین شاکی‌اند که این برنامه به سرعت یا کارآمدی کافی برای انتقال افغان‌های آسیب‌پذیر به آمریکا انجام نمی شود.

مقام‌های دولت آمریکا گفته‌اند که متعهد هستند تمام تلاش ممکن برای جابجایی افغان‌های واجد شرایط ویزای مهاجرتی ویژه را انجام دهند. سخنگوی وزارت خارجه آمریکا گفته بسیاری از عواملی که باعث کندی این روند شده خارج از کنترل دولت آمریکا است.