چهره‌های کلیدی دولت پیشین افغانستان کجا هستند؟

منتشر شده در

علی آرش - بی‌بی‌سی

پس از تصرف افغانستان توسط طالبان، بسیاری از چهره‌های کلیدی و سیاستمداران افغان از این کشور خارج شدند و در حال حاضر در کشورهای مختلفی زندگی می‌کنند. این‌که برخی از این چهره‌ها در حال حاضر در کجا بسر می‌برند بیشتر در این گزارش بخوانید: 

محمداشرف غنی

محمداشرف غنی، رئیس جمهور پیشین افغانستان، در حال حاضر در امارات متحده عربی بسر می‌برد.

آقای غنی روز ۱۵ آگوست/۲۴ اسد/مرداد، با رسیدن طالبان به دروازه‌های کابل، کشور را زمانی به مقصدی اعلام نشده ترک کرد که طالبان با خروج کامل نیروهای خارجی در چند هفته تقریبا تمام افغانستان را تسخیر کرده بودند و بیشتر ولایات بدون درگیری تسلیم طالبان شدند.

با انتشار خبر فرار آقای غنی، طالبان وارد ارگ ریاست جمهوری شدند و دولت در عمل سقوط کرد. او چند روز بعد، در پیامی ویدیویی از امارات متحده عربی گفت که چون «توطئه جانی» در کمین او بود و برای جلوگیری از خون‌ریزی و فاجعه مجبور به ترک کشور شده است.

همچنین رئیس‌جمهور پیشین افغانستان در نخستین گفتگوی رسانه‌ای خود با بی بی سی پس از تسلط طالبان بر افغانستان گفت که فرار او از کشورش یک تصمیم ناگهانی بود و زمانی اتفاق افتاد که نیروهای امنیتی او در ارگ به او گفتند که دیگر قادر به محافظت او و پایتخت نیستند.

اقای غنی طی این یک سال گفتگوی محدودی با رسانه‌ها داشته و فقط در چند مورد خاص اعلامیه‌هایی در صفحات اجتماعی خود منتشر کرده است.

امرالله صالح

امرالله صالح، معاون اول رئیس جمهور پیشین افغانستان پس از سقوط این کشور بدست طالبان کمتر در رسانه‌ها حاضر شده و در مورد دلایل سقوط افغانستان اظهار نظر چندانی نکرده است.

آقای صالح بیشتر در شبکه‌های اجتماعی فعال است و بیشترین نوشته‌های او پیرامون جبهه مقاومت به رهبری احمد مسعود و اوضاع کنونی افغانستان می‌چرخد. گفته می‌شود که او در حال حاضر در تاجیکستان زندگی‌ می‌کند.

 سرور دانش

محمد سرور دانش، معاون دوم رئیس جمهور پیشین افغانستان، به تاریخ ۲۸ام اگست پیامی در صفحه رسمی فیسبوک خود نشر کرد و گفت که در ترکیه به سر می‌برد.

گفته شد که او در نخستین روزهای سقوط به همراه شماری دیگر از چهره‌های سیاسی از فرودگاه کابل به ترکیه پرواز کردند.

اما اوایل ماه جنوری رسانه‌های نیوزیلندی گزارش دادند که این کشور به او و ۱۳ عضو خانواده‌اش «پناهندگی» اعطا کرده است و آنها وارد این کشور شده‌اند.

آقای دانش نیز پس از سقوط افغانستان، گفتگو رسانه‌ای نداشته و همچنین در مورد ماجرای سقوط چیزی ننوشته است.

حامد کرزی

حامد کرزی، رئیس جمهوری پیشین از جمله چهره‌های سیاسی اند که بعد از فرار محمداشرف غنی همچنان در کشور باقی ماند و در حال حاضر در کابل زندگی می‌کند.

او با آنکه طی این مدت مصاحبه‌های رسانه‌ای زیادی داشته و همچنین با برخی از نمایندگان کشورهای خارجی نیز دیدار کرده اما سفر او به بیرون از افغانستان با محدودیت‌هایی همراه بوده است.

آقای کرزی در اوایل سال جاری میلادی گفته بود که از سفر به خارج منع شده است.

او پس از سقوط افغانستان هیچ سفر خارجی نداشته و اوایل ماه مه نیز گزارش شد که طالبان مانع سفر آقای کرزی، به امارات متحده عربی شده است. آقای کرزی قرار بود در مراسم تشییع جنازه شیخ خلیفه بن زاید آل نهیان، رئیس امارات متحده عربی شرکت کند.

 عبدالله عبدالله

عبدالله عبدالله، رئیس پیشین شورای عالی صلح افغانستان نیز در حال حاضر در کابل بسر می‌برد. او که بعد از سقوط حکومت پیشین در ۱۵ اوت/آگوست در کابل بود، اواخر ماه اپریل/آوریل از افغانستان خارج شد.

آقای عبدالله هدف از این سفر را دیدار خانواده‌اش در هند عنوان کرده بود. خانواده او در طول سال‌های گذشته در هند زندگی کرده است.

عبدالله عبدالله، به تاریخ یازدهم جون پس از یک سفر یک و نیم ماهه، به کابل بازگشت و پس از آن دیگر سفر خارجی نداشته است.

پیش از این گزارش‌هایی هم در خصوص حصر خانگی آقای عبدالله مطرح شده بود.

 همچنین فضل هادی مسلم‌یار، رئیس پیشین مجلس سنا و گلبدین حکمتیار، رهبر حزب اسلامی نیز در کابل بسر می‌برند.

 حمدالله محب

حمدالله محب، مشاور امنیت ملی افغانستان همراه با اشرف غنی در روز سقوط کابل، پانزدهم آگوست/اوت سال ۲۰۲۱، با هلیکوپتر از افغانستان فرار کرد.

او در حال حاضر در لندن زندگی می‌‌کند و اخیرا در گفتگو با بی بی سی گفته بود که در حال صحبت با دوستانش است تا از آنچه که در افغانستان گذشته است، «درس بیاموزیم». 

او در طی یک سال گذشته گفتگوی رسانه‌ای زیادی داشته اما خبر سخنرانی او در اواسط ماه مه در انجمن اکسفورد واکنش‌برانگیز شد و اعتراضات زیادی در پی داشت.

همچنین در اواخر ماه جون رسانه‌ها گزارش دادند که آقای محب که برای حضور در یک رویداد رسانه‌ای وارد فرودگاه استانبول شده بود، اجازه خروج از این فرودگاه را نیافت.

بسم الله محمدی

بسم الله محمدی، وزیر دفاع پیشین، نیز پس از سقوط افغانستان بدست طالبان از کشور خارج شد و گفته می‌شود که در حال حاضر در تاجیکستان بسر می‌برد.

او در چهل روز پایانی پیش از سقوط وزیر دفاع شده بود در اوایل ماه جنوری با انتشار  مطلبی در روزنامه هشت صبح چاپ کابل درباره سقوط نظام جمهوری در پانزدهم آگوست نوشت و گفت:«از قصد فرار رئیس جمهور چیزی نمی‌دانستم.»

اما، اشرف غنی در مصاحبه با بی‌بی‌سی گفت: «بسم‌الله خان به من زنگ زد و گفت که همه چیز از هم فرو پاشیده است. این زمانی بود که من می‌خواستم به وزارت دفاع بروم. ۲۵ دقیقه منتظر بودم، ولی خودروها نیامدند.»

 احمدضیا سراج

احمدضیا سراج، رئیس پیشین امنیت ملی افغانستان در گفتگویی با بی بی سی گفته که او در زمان فرار اشرف غنی در دفتر کارش بود که از خروج اقای غنی آگاه شد. او گفت که یک شب را در فرودگاه کابل گذراند و به تاریخ ۱۶ام اگست توسط هواپیمای ترکیش‌ایزلاینز از کشور خارج شد و به ترکیه رفت و از آنجا وارد بریتانیا شد.

گفته می‌شود او در حال حاضر در لندن زندگی‌ می‌کند.

 حنیف اتمر

محمد حنیف اتمر، وزیر خارجه پیشین افغانستان نیز پس از سقوط نظام از این کشور خارج شد و گفته می‌شود در حال حاضر در ترکیه زندگی می‌کند. در یک سال گذشته تلاش او برای تغییر نماینده افغانستان در سازمان ملل خبر ساز شد.

او می‌خواست که محمد ولی نعیمی را به عنوان جانشین غلام‌ محمد اسحاق‌زی، نماینده پیشین افغانستان در این نهاد، معرفی کند که اعتراض نصیر احمد فایق را در پی داشت.

آقای فایق پس از کناره‌گیری آقای اسحاق‌زی به عنوان جانشین او از سوی سازمان ملل پذیرفته شده بود.

 احمد مسعود

در کنار چهره‌های دولت پیشین افغانستان یکی از کسانی که در یک سال اخیر به دلیل فعالیت‌اش خبرساز شد احمد مسعود بود.

احمد مسعود، فرزند احمدشاه مسعود، پس از سقوط کشور ابتدا به پنجشیر رفت و «مقاومت دوم» علیه طالبان را موسوم به جبهه مقاومت ملی افغانستان ایجاد کرد. او در حال حاضر در تاجیکستان زندگی‌کند.

در این مدت، جبهه مقاومت توانسته که ادعای موفقیت طالبان در تامین امنیت در سراسر افغانستان را با سازماندهی حملات در بعضی از نقاط این کشور از جمله در پنجشیر و اندراب به چالش بکشد. 

احمد مسعود، که این جبهه را از بیرون از افغانستان رهبری می‌کند، می‌گوید که دستاورد جبهه مقاومت در حدود یک سال گذشته، بیشتر از آن بوده که انتظارش می‌رفت.

سایر چهره‌ها کجا هستند؟

برخی دیگر از چهره‌های سیاسی نیز پس از سقوط نظام از افغانستان خارج شدند و در حال حاضر در کشورهای مختلف زندگی‌ می‌کنند.

تعداد زیادی از سیاست‌مداران و اعضای دولت پیشین از جمله عبدالرشید دوستم، معاون اول سابق رئیس جمهور و محمد محقق رهبر حزب وحدت اسلامی در ترکیه بسر می‌برند.

همین‌طور عبدرب رسول سیاف، رهبر حزب اتحاد اسلام، صلاح‌الدین ربانی رهبر جمعیت اسلامی، محمدکریم خلیلی، معاون پیشین رئیس جمهور، میر رحمان رحمانی، رئیس پیشین پارلمان در ترکیه هستند

محمدیونس قانونی در لندن زندگی‌ می‌کند و عطامحمد نور، والی پیشین بلخ در امارات/ترکیه بسر می‌برد.

همچنین خالد پاینده، وزیر اسبق مالیه در آمریکا است. نمایندگان پارلمان هم در کشورهای مختلف بسر می‌برند و اخیرا برخی از آن‌ها دوباره به کابل برگشتند.