اخراج چهار کارمند سفارت ایران از باکو؛ بازداشت «۶ فرد مرتبط با دستگاه اطلاعاتی ایران» در جمهوری آذربایجان

جمهوری آذربایجان، چهار نفر از کارکنان سفارت ایران در باکو را اخراج کرده است.

وزارت خارجه جمهوری آذربایجان در خبرنامه ای نوشته که صبح امروز سفیر ایران در باکو را احضار کرده و تصمیم اخراج این چهار نفر را به اطلاع او رسانده. آنها عناصر نامطلوب توصیف شده اند.

جمهوری آذربایجان ساعاتی قبل از آن هم از بازداشت شش مرد به اتهام تلاش برای کودتای نظامی و ارتباط با دستگاه های اطلاعاتی ایران خبر داد.

در یک بیانیه مشترک که از سوی وزارت کشور و سرویس امنیتی جمهوری آذربایجان صادر شده آمده «این افراد از سوی سرویس‌های مخفی ایران برای بی‌ثبات کردن اوضاع در کشور استخدام شدند.»

در این بیانیه آمده که این شش نفر قصد داشتند از طریق «ناآرامی‌های مسلحانه» و اقدامات «خشونت‌بار» دولت جمهوری آذربایجان را سرنگون کند.

براساس این بیانیه این اسلامگرایان به دنبال ایجاد یک حکومت شرعی در جمهوری آذربایجان بوده و این گروه قصد داشته «جوخه مقاومت» را با هدف ایجاد یک حکومت شرعی از طریق ناآرامی‌های مسلحانه و سرنگونی خشونت‌آمیز قانون اساسی آذربایجان تشکیل دهد.

به گفته جمهوری آذربایجان این افراد متهم هستند که «می‌خواستند اسلام تندرو مورد نظر ایران را با دستوراتی که گرفته بودند تبلیغ کنند».

جمهوری آذربایجان می‌گوید به ۴ کارمند سفارت ایران ۴۸ ساعت فرصت داده شده تا باکو را ترک کنند و گفته شده که آذربایجان مراتب اعتراض و «نارضایتی شدید» خود را به سفیر ایران منتقل کرده و گفته شده که این چهار نفر به دلیل آنچه که «فعالیتهای مغایر با اصول دیپلماتیک» خوانده شده اخراج شده‌اند.

این تازه‌ترین دور تنش‌ها میان باکو و تهران است. روابط جمهوری اسلامی ایران و جمهوری آذربایجان پس درگیری‌های قره‌باغ، میان باکو و ایروان، تا حد زیادی تیر‌ه‌و‌تار شده بود اما پس از حمله به سفارت این کشور در تهران در ۷ بهمن ۱۴۰۱ روابط دو کشور دچار بحران شد.

در این روز یک فرد مسلح به سفارت جمهوری آذربایجان در تهران حمله کرد و مسئول حفاظت سفارت را کشت و دو مامور دیگر حفاظت را زخمی کرد.

رابطه دو کشور همسایه در پی این حمله به وخامت گرایید و جمهوری آذربایجان این حمله را اقدامی تروریستی خواند.

در هفته‌های اخیر نیز تنش‌ها میان دو کشور ادامه یافته. ابتدا کیومرث حیدری، فرمانده نیروی زمینی ارتش ایران دریک فیلم ویدیویی گفته بود «در قفقاز چندین موضوع بسیار حساس وجود دارد؛ یکی از آنها حضور عناصر رژیم صهیونیستی در داخل مرزهای این کشور است» و «ایران حضور عناصر صهیونیستی را در کشورهای منطقه تحمل نمی‌کند و با آن مقابله خواهد کرد.»

کیومرث حیدری همچنین گفته بود که «مشکل دیگر حضور تروریست‌های سوریه است که در جریان جنگ باکو و ارمنستان به منطقه دعوت شده‌اند» و «موضوع سوم، غیرقانونی بودن تغییرات مرزهای دولتی در منطقه است.»

پس از آن وزارت دفاع جمهوری آذربایجان در واکنش، اظهارات این مقام عالی‌رتبه نظامی ایران در استفاده باکو از اعضای گروه «دولت اسلامی» (داعش) برای جنگ قره‌باغ را «تهمت» خواند.

وزارت دفاع جمهوری آذربایجان در بیانیه‌اش نوشت که «این حرف کاملا بی‌پایه و غیرقابل قبول است. به طول کلی، هیچ عنصر خارجی در سرزمین آذربایجان حضور ندارد» و در ادامه اظهارات آقای حیدری را «آمیخته به تهمت و افترا» توصیف کرد.

در این بیانیه، که در سایت وزارت دفاع جمهوری آذربایجان منتشر شد، اظهارات مقام ایرانی «مضحک» خوانده شده و آمده بود «مایه ریشخند است، مقام نظامی ارشد کشوری که خود حامی تروریسم است و نامش در کشورهای مختلف با ترور گره خورده، چنین اتهاماتی علیه جمهوری آذربایجان مطرح می‌کند».

یک روز پس از آن در ۱۱ فروردین ایران مجددا ادعاهای خود علیه باکو را تکرار کرد و این بار ناصر کنعانی، سخنگوی وزارت خارجه ایران به سخنان وزیر خارجه اسرائیل در دیدار با همتای جمهوری آذربایجانی واکنش نشان داد و گفت تل‌آویو می‌خواهد از خاک جمهوری آذربایجان برای تهدیدِ امنیت ملی ایران استفاده کند.

آقای کنعانی تاکید کرد که تهران به آن‌چه توطئه اسرائیل از خاک جمهوری آذربایجان خوانده، بی‌تفاوت نخواهد ماند.

وی همچنین از اظهارات وزیر خارجه جمهوری آذربایجان در مورد «مرحله جدید شراکت استراتژیک» این کشور و اسرائیل انتقاد کرده و خواهان توضیح مقامات باکو در این ارتباط شد.

سخنان آقای کنعانی واکنشی است به اظهارات الی کوهن، وزیر خارجه اسرائیل، در دیدارش با جیجون بایراموف، وزیر خارجه جمهوری آذربایجان، در تل‌آویو که گفته بود دو کشور درک مشترکی از تهدیدهای ایران دارند. این دیدار در سفر آقای بایراموف به تل‌آویو برای افتتاح سفارت جمهوری آذربایجان صورت گرفت.

جمهوری آذربایجان در سال‌های اخیر روابط خود را با اسرائیل افزایش داده است و هفته گذشته سفارت خود را در تل‌آویو افتتاح کرد.

ایران چندین بار نگرانی خود را از حضور اسرائیل و فعالیت نظامی این کشور در خاک جمهوری آذربایجان اعلام کرده و آن را تهدیدی برای خود دانسته است.