احتمال اعلام نتایج ابتدایی انتخابات افغانستان؛ عبدالله و شورای نامزدان: نتایج را نمی‌پذیریم

کمیسیون مستقل انتخابات افغانستان گفته بدون تکمیل روند بازشماری آرا در ۷ ولایت باقیمانده که معترضان مانع آن شدند، نتایج ابتدایی انتخابات ریاست جمهوری این کشور را در روزهای جاری اعلام خواهد کرد.

ذبیح سادات، یکی از سخنگویان کمیسیون مستقل انتخابات به بی‎بی‌سی گفت دبیرخانه کمیسیون گزارش نهایی از بازشماری آرای سایر ولایات را به اعضای کمیسیون برای تصمیم‌گیری سپرده است.

به گفته او، پس از این تصمیم نتایج ابتدایی انتخابات به زودترین فرصت اعلام خواهد شد.

روند بازشماری بیش از ۸ هزار محل رای‌دهی پس از یک وقفه پنج روزه در ۲۶ عقرب/آبان آغاز شده بود. این روند در ۲۷ ولایت تکمیل شده است اما معترضان در هفت ولایت مانع آغاز این روند شدند.

تیم ثبات و همگرایی که مخالف اصلی روند بازشماری آرا است، پیش از انجام این روند خواهان باطل شدن ۳۰۰ هزار رای است که به باور آنها نامعتبر است.

عبدالله عبدالله، رئیس اجرایی افغانستان و از نامزدان پیشتاز در انتخابات ریاست جمهوری که رهبری تیم ثبات و همگرایی را برعهده دارد امروز چهارشنبه ۲۰ قوس/آذر در صفحه فیسبوک خود نوشت: "اگر کمیسیون نتایج ابتدایی انتخابات را بدون رسیدگی به خواست‌های قانونی تیم‌های انتخاباتی اعلان کند، اعلان کمیسیون برای ما قابل قبول نبوده و در برابر آن بی تفاوت نخواهیم ماند."

کمیسیون مستقل انتخابات برای رفع بن‌بست انتخابات که آن را یک "سوء تفاهم" می‌خواند، تاکنون چند نشست مشورتی با نمایندگان ستادهای انتخاباتی راه‌اندازی کرده اما نتوانسته معترضان را قانع سازد. تیم دولت ساز به رهبری محمد اشرف غنی، رئیس جمهوری افغانستان و نامزد پیشتاز دیگر انتخابات در آخرین دور از این نشست‌ها خواهان اعلام هر چه سریعتر نتایج انتخابات شد.

حامیان تیم ثبات و همگرایی افزون بر ممانعت از بازشماری آرا در هفت ولایت؛ پنجشیر، فاریاب، جوزجان، سرپل، بغلان، تخار و بدخشان، در روزهای اخیر راهپیمایی‌های اعتراضی را در چندین ولایت افغانستان راه اندازی کردند.

شورای نامزدان انتخابات ریاست جمهوری نیز امروز یک نشست خبری راه اندازی کرده و بار دیگر اعلام کرد نتایج انتخابات را نمی‌پذیرند.

این شورا پیش از این نیز برای حل جنجال‌های انتخاباتی در این کشور، طرح ایجاد "حکومت مشارکت ملی" را پیشنهاد کرده بود؛ طرحی که دولت آن را "میان تهی" خواند.

حکیم تورسن، از اعضای این شورا می‌گوید: "طرح ما به خاطر نجات مردم افغانستان است... هر کدام ما ادعای ریاست جمهوری داشتیم وداریم اما ما به خاطر سلامت و نجات افغانستان از چنگ این دو تیم (دولت ساز و ثبات و همگرایی) که هر دو تقلب کرده و می‌خواهند کشور را به سوی بحران ببرند، این طرح را پیشنهاد کردیم."

انتخابات ریاست جمهوری افغانستان به تاریخ ششم میزان/مهر برگزار شد. قرار بود نتایج ابتدایی این انتخابات به تاریخ ۲۷ میزان/مهر اعلام شود اما به تاریخ ۲۳ عقرب/آبان به تعویق افتاد.

اختلافات و اعتراض‌ها بر روند بازشماری آرا که برای اعلام نتایج ابتدایی لازمی است، بار دیگر اعلام این نتایج را به تعویق انداخت. کمیسیون مستقل انتخابات هنوز تاریخ جدید را برای اعلام این نتایج اعلام نکرده است.

جنجال انتخابات بر سر کدام آرا است؟

۳۰۰هزار رای که تیم ثبات و همگرایی خواهان باطل شدن آن است، به اساس گفته‌های اعضای این تیم، شامل ۱۳۷ هزار رای قرنطین شده است که بدون اطلاع تیم‌های انتخاباتی وارد محاسبه نهایی آرای معتبرشده، بیش از صد هزار رای ثبت شده در خارج از زمان قانونی انتخابات (هفت صبح تا پنج بعد از ظهر ششم میزان/مهر) و بیش از پنجاه هزار رای ثبت شده با تصاویر تکراری یا عکس‌های گرفته شده از روی عکس می‌باشد.

کمیسیون انتخابات می‌گوید "اشتباه کارمندان و مشکلات تخنیکی" مهمترین دلایل این مشکلات بوده است. به گفته مسئولان این نهاد، تفاوت آرا در محاسبه نهایی به دلیل تفاوت در اطلاعات بیومتریک جمع‌آوری شده و شمار رای‌دهندگان ثبت شده در سیستم است و ناآشنایی با دستگاه بیومتریک، دلیل ثبت شدن آرا در خارج از زمان جریان برگزاری انتخابات بوده است.

اعضای کمیسیون انتخابات می‌گویند آنها شواهد و اسناد دیگر چون فورم‌های نتایج ثبت شده در محلات رای دهی، نبود شکایات و گزارش‌هایی از تقلب‌ها و حضور ناظران و شاهدان انتخاباتی، برای معتبر دانستن این آرا دارند.

اما اعضای تیم ثبات و همگرایی تاکید دارند که برای باطل شدن آرایی که به آن اعتراض دارند، مواد قانونی صریح وجود دارد اما برای معتبر دانستن آنها به دلیل مشکل فنی و خطای انسانی، هیچ چیزی در اسناد قانونی وجود ندارد.

همچنان شماری از ستادهای انتخاباتی و نهادهای ناظر انتخاباتی اعتراض شان را به بازشماری نزدیک به ۲۵۰۰ محل رای دهی اعلام کردند که به گفته آنها دستگاه‌های بیومتریک آنها و یا حافظه دستگاه‌های آنها تاکنون ناپدید است.

کمیسیون در پاسخ به این اعتراضات گفته تنها برای بررسی سرنوشت این آرا، آنها را شامل بازشماری کردند. این کمیسیون اعلام کرده که از مجموع ۱۱۹۰ محل از این محلات رای دهی که آرای‌شان تاکنون بررسی شده، آرای ۱۱۷۹ محل را باطل ساختند.