شما در حال مشاهده نسخه متنی وبسایت بیبیسی هستید که از داده کمتری استفاده میکند. نسخه اصلی وبسایت را که شامل تمام تصاویر و ویدیوهاست، مشاهده کنید.
بازگشت به وبسایت یا نسخه اصلی
اطلاعات بیشتر درباره نسخه لایت که برای مصرف کمتر حجم دادههاست
واکنشهای گسترده به سرکوب اعتراض زنان در هرات؛ حضور زنان در شهر کاهش یافته
یک روز پس از سرکوب خونین اعتراض زنان در شهرک جبرئیل ولایت هرات، منابع به بیبیسی تأیید کردند که حضور زنان در شهر هرات همچنان کمرنگ است. برخی از شهروندان هرات در صحبت با بیبیسی گفتند که از روز شنبه به اینسو زنان زیادی در شهر و بازار هرات دیده نمیشوند.
چندین خانواده نیز در صحبت با بیبیسی گفتند تا نیاز مبرم نداشته باشند ترجیح میدهند از خانه بیرون نشوند. زیرا بیم آن میرود که در صورت بیرون شدن از سوی مأموران امر به معروف حکومت طالبان مورد بازجویی قرار گیرند.
در همین حال، سرکوب اعتراض هراتیان در واکنش به بازداشت «دهها زن»، با واکنش تند و گسترده حامیان حقوق بشر، نهادهای بینالمللی، سیاستمداران افغان در حکومت پیشین، فعالان حقوق زن و سازمانهای مخالف طالبان همراه شد؛ در حالی که شماری از حسابهای مربوط به حکومت طالبان از آن حمایت کردند.
سازمان عفو بینالملل «گشودن آتش بر معترضان در هرات را شدیدا نگرانکننده» خواند.
این سازمان در پیامی نوشت: «خبر آتش گشودن به معترضانی که بهگونه مسالمتآمیز اعتراض میکردند تشدیدی بر حمله بر حق اعتراض مسالمتآمیز آنها، آزادی بیان و حقوق زنان در افغانستان است.»
دیروز سهشنبه ۹ جون / ۱۹ جوزا دو منبع محلی به بیبیسی تأیید کردند که در جریان سرکوب معترضان زن در شهرک جبرییل هرات توسط نیروهای حکومت طالبان، «دو نفر یک کودک و یک زن کشته شدهاند» که اجسادشان به شفاخانه حوزوی هرات آورده شدهاست.
این منابع شمار زخمیان را دهها نفر گفتند.
نیروهای امنیتی حکومت طالبان دیروز تظاهرات زنان را با شلیک گلوله و لتوكوب متفرق کردند.
اما مقامهای حکومت طالبان سرکوب معترضان و شلیک بهسوی زنان را رد کردند.
ریچارد بنت گزارشگر ویژه سازمان ملل متحد در امور حقوق بشر افغانستان از «خبر استفاده از زور در برابر معترضان» در هرات نگران شده است.
او در پیامی میگوید که زمان آن رسیده است تا از تنشها کاسته شود، به حق آزادی بیان شهروندان بهویژه زنان و دختران احترام گذاشته شده و از آسیب رساندن به آنها جلوگیری شود.
او میگوید که کسانی که «مسئول خشونت هستند باید پاسخگو» باشند.
ریچارد لینزی فرستاده ویژه بریتانیا در امور افغانستان نیز نگرانیاش را از سرکوب اعتراض شهروندان هرات ابراز کرده است.
او خواهان کاهش تنشها، احترام به آزادی بیان و خواهان پاسخگو دانستن مسئولان این رویداد شده است.
هانا نیومن عضو پارلمان اروپا و از حامیان اصلی حقوق زنان افغانستان در این پارلمان، میگوید که «طالبان تغییر نکردهاند، اروپا باید از تظاهر به آن دست بکشد.»
او در حساب ایکس نوشته است: «هیچ مشروعیتی بدون پاسخگویی وجود ندارد، هیچ عادیسازی بدون رعایت حقوق بشر پذیرفتنی نیست و هیچ امتیاز سیاسی برای سرکوب نباید وجود داشته باشد.»
سیاستمداران و مقامهای مسئول حکومت پیشین نیز واکنشهایی به برخورد تند نیروهای طالبان با معترضان در هرات نشان دادهاند.
حامد کرزی رئیسجمهور پیشین افغانستان نگرانیاش را از برخورد نیروهای طالبان با معترضان ابراز کرده است. او گفته است که نیاز است تا با تمام مردم افغانستان به ویژه زنان، «به عزت و احترام برخورد شده و زمینه زندگی آرام و با وقار برای همه ایجاد شود.»
محمد اسماعیل خان از رهبران جهادی و از جمله مسئولان حکومت پیشین افغانستان خبر «بازداشت زنان هراتی و آزار و اذیت آنها» از سوی حکومت طالبان را «غیر قابل گذشت و تحمل» خوانده است.
او در پیامی در ایکس نوشته است:«متوصل شدن به آزار خواهران، وضع محدودیتهای سلیقهای و ناشیانه و بازی با حیثیت و عزت خانوادههای با کرامت شهر علم، فرهنگ و ادب، بیادبی به ساحت حرمت و حیثیت مردم غیور، شجاع و مقام هرات باستان است.»
او افزود که «عزت مردم ما خط قرمز ماست و سکوب در برابر ستم بر زنان، خیانت به هویت والای این سرزمین» است.
«تاریخ به یاد خواهد سپرد»
شماری زیادی از مقامهای زن در حکومت پیشین افغانستان نیز، در جمع منتقدان این برخورد طالبان دیده میشوند.
مریم سلیمانخیل، عضو پارلمان افغانستان در حکومت پیشین، میگوید که زنان افغانستان بهتنهایی در مقابل ذهنیت مسلح ایستادهاند، تاریخ به یاد خواهد سپرد.
او در ایکس نوشت:«پس از پنج سال شایعهپراکنی و ادعاییکه طالبان امنیت و ثبات آورده، زنان افغان هنوز هم نمیتوانند بدون رویارویی با شلیک گلوله اعتراض کنند.»
فوزیه کوفی عضو دیگر پارلمان افغانستان در حکومت پیشین میگوید که زندگی برای افغانها در سایه ظلم و ستم طالبان خیلی دشوار شده است.
ظریفه غفاری شهردار میدانشهر در حکومت پشین افغانستان از ادغام مردان در اعتراض زنان استقبال کرده است.
او گفته است که پس از پنج سال خاموشی حضور مردان در جادههای هرات نمادی از امید است و به دیگران انگیزه میدهد.
شورای علمای شیعه افغانستان نیز با انتشار بیانیهای تأکید کرده است که با توجه به «ماهیت اسلامی کشور و نبود سابقه تقابل مذهبی در افغانستان، حفظ وحدت، پرهیز از تنش و مدیریت مسالمتآمیز چنین رویدادها از اهمیت ویژه برخوردار است.»
گروههای مخالف حکومت طالبان مانند جبهه مقاومت ملی و جبهه آزادی افغانستان سرکوب اعتراض زنان در هرات را نکوهش کرده و گفته اند که این «اعمال نباید بی پاسخ بماند».
برخی از چهرههای سیاسی پاکستان نیز از برخورد نیروهای طالبان در برابر معترضان غیر مسلح انتقاد کرده اند. فواد احمد حسین چاودری از سیاستمداران پاکستانی، از رهبران جهان میخواهد تا با زنان افغان بیایستند و وظیفه انسانی شان را در راستای دفاع از حقوق زنان ایفا کنند.
«مبارزه شما مبارزه ماست»
شماری از زنان فعال و حامی حقوق نیز در کنار نهادهای حامی حقوق بشر از سرکوب اعتراض زنان هراتی انتقاد کردهاند.
زنان معترض از زمان بازداشت زنان به اتهام رعایت نکردن حجاب مدنظر طالبان، با نشر ویدیویهای اعتراضی کارزاری راه انداختهاند.
این زنان با انتقاد از سرکوب اعتراضها و بازداشت زنان بدلیل رعایت نکردن پوشش دلخواه طالبان، از جهان خواستهاند تا با زنان افغانستان بایستند.
شبکهای موسوم به «شبکه عدالت زنان افغانستان» نوشته است که «صدای زنان هرات خاموش شدنی نیست، ما در همبستگی با زنان هرات میایستیم، مبارزه آنها مبارزه ماست.»
زرمینه پریانی از زنان معترضی که تجربه زندان طالبان را داشته، نیز نوشته است:«جهان مردم افغانستان را به چنگال یک گروه تروریستی سپرده است.»
میترا مهران از فعالان حقوق زن و از منتقدان حکومت طالبان نوشته است:«این نقضها ادامه دارند چرا که طالبان همچنان از مصونیت از مجازات برخوردارند.»
خانم مهران روز دوشنبه ۸ جون ۲۰۲۶ گزارشی از وضعیت حقوق بشری افغانستان در نشست شورای امنیت ملل متحد ارائه کرده و بر ضرورت مشارکت کامل، معنیدار و امن زنان در تمامی روندهای تحت رهبری ملل متحد تأکید کرد.
«صدا و صورت زن عورت است»
ریاست اطلاعات و فرهنگ حکومت طالبان در شهر هرات با نشر مادهای از جریده رسمی حکومت طالبان، در مورد حجاب گفته است که «ستر تمام بدن زنان لازم است.»
در این ماده از جریده رسمی آمده است که «صدای زنان (بلند خواندن آهنگها، نعتها و قرائتها) عورت است و زنان مکلف اند بدن و روی شان را از نامحرمان پنهان کنند.»
بازنشر این ماده نشان میدهد که مقامهای طالبان در هرات محدودیت پوشش به زنان را تشدید بخشیدهاند.
در برخی از ویدیوهایی که از سوی این ریاست در صفحات اجتماعی نشر شده، نیز دیده میشود که شماری از شهروندان هرات بر اهمیت «حجاب اسلامی» تأکید میکنند.
مشخص نیست که این ویدیوها در چه شرایطی ثبت شده است.
در این ویدیوها شماری از «عالمان دینی و بزرگان قومی» نیز دیده میشوند که از پوشش مورد نظر حکومت طالبان برای زنان حمایت میکنند.
در یکی از این ویدیوها معاون شورای علمای اهل تشیع ولایت هرات میگوید که «اعتراض زنان در شهر جبرئیل را محکوم کرد» و آن را «غیر قابل قبول» دانست.