ኢትዮጵያ

ፖለቲካ

ሴቶች

ጤና

ስፖርት

ጥበብ

ቴክኖሎጂ

ምጣኔ ሃብት

ዜና

ቪዲዮ

ይመልከቱ

Radio

ያድምጡ

በትግራይ ክልል የተከሰተውን ወታደራዊ ግጭት ተከትሎ ወደ ኢትዮጵያ ግዛት ገብተው የነበሩት የኤርትራ ወታደሮች መውጣት መጀመራቸውን የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር ገለጸ። ሚኒስቴሩ ይህንን ያለው ባለፈው አርብ የቡድን ሰባት አገራት ትግራይ ውስጥ ያለውን ሁኔታ በተመለከተ ላወጡት መግለጫ በሰጠው ምላሽ ላይ ነው።

የኤርትራ ወታደሮች ከትግራይ መውጣት መጀመራቸው ተገለጸ

የኢትዮጵያ መንግሥት የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር ቃል አቀባይ ትናንት በሰጡት በጋዜጣዊ መግለጫ ላይ ስለኤርትራ የተናገርኩት ከአውዱ ውጪ ተወስዷል ሲሉ ተናገሩ።

'የተናገርኩት ከአውዱ ውጪ ተወስዷል' አምባሳደር ዲና ሙፍቲ

ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አህመድ ሐሙስ ከሰዓት በኋላ ተጉዘው አርብ ረፋድ ላይ ባጠናቀቁት ይፋዊ የሥራ ጉብኝታቸው ላይ ከፕሬዝዳንት ኢሳያስ አፈወርቂ ጋር ባደረጉት ውይይት የኤርትራ ሠራዊት ከትግራይ እንዲወጣ ከስምምነት ላይ መደረሱን ጽህፈት ቤታቸው ባወጣው መግለጫ አስታውቋል። ይህንንም ተከትሎ የኢትዮጵያ መከላከያ ሠራዊት የድንበር አካባቢዎቹን ተረክቦ ጥበቃውን ወዲያውኑ እንደሚጀምር ሁለቱ መሪዎች ከስምምነት ደርሰዋል።

ኤርትራ ሠራዊቷን ከኢትዮጵያ ግዛት ለማስወጣት ተስማማች

በጥቅምት ወር ማብቂያ ላይ የህወሓት ኃይሎች ባልተጠበቀ ሁኔታ የኢትዮጵያ መከላከያ ሠራዊትን የሠሜን ዕዝ ማጥቃታቸው በተሳሳተ ቀመር ላይ የተመሰረተና የግዴለሽነት እርምጃ መሆኑን ያመለከቱት ፕሬዝዳንት ኢሳያስ፤ በዚህ እርምጃቸውም የኢትዮጵያን ፌደራል መንግሥት የመጣልና በማስከተልም ኤርትራን የመውረር ዕቅድ ነበራቸው ሲሉ ከሰዋል።

ፕሬዝዳንት ኢሳያስ አፈወርቂ ምን አሉ?

የኢትዮጵያ መከላከያ ሠራዊት በትግራይ ክልል ከተሞች ላይ ልዩነት ባላደረገ መልኩ፣ በዘፈቀደ ድብደባ እንዳደረሰና ይህም የጦርነት ህግን የሚጥስ እንደሆነ ሂውማን ራይትስ ዋች በዛሬው እለት ባወጣው ሪፖርቱ አስታውቋል። ሪፖርቱ በተለይም ግጭቱ በተጀመረበት ወቅት በከባድ መሳሪያዎች ቤቶች፣ ሆስፒታሎችና፣ ትምህርት ቤቶች እንዲሁም የገበያ ቦታዎች ጥቃት ደርሶባቸዋል ብሏል።

በትግራይ ከተሞች ላይ በዘፈቀደ የጦር ድብደባ መፈፀሙን ሂውማን ራይትስ ዋች ገለፀ

በስቃይ እና መከራ የተሞላው የአስመላሽ ወልደ ሥላሴ ሕይወት እና አሁን ደሞ ሕልፈታቸው በኢትዮጵያው በሰሜን ትግራይ ተራሮች እየተካሄደ ያለው ግጭት ምን ያህል አስቀያሚ እንደሆነ ማሳያ ነው፡፡

የዓይነ ሥውሩ ፖለቲከኛ ሞት ስለ ኢትዮጵያው ግጭት ምን ይነግረናል?

ደብረ ፅዮን ገብረ ሚካኤል (ዶ/ር) በትግራይ ላይ የተከሰተውን ወታደራዊ ግጭት ተከትሎ በተቋረጠው ድምፂ ወያነ ትግራይ የፌስቡክ ገፅ በቀጥታ ለ13 ደቂቃዎች በድምፅ ባስተላለፉት መልዕከት ክልሉ ላይ ደርሷል ስለተባሉ ውድመቶች፣ ቀጥሏል ስላሉት ትግል ሁኔታና እንዲሁም ለትግራይ ህዝብና ለአለም አቀፉ ማህበረሰብ ጥሪ አቅርበዋል።

የህወሃት ሊቀ መንበር ደብረፅዮን ገብረ ሚካኤል (ዶ/ር) ከሁለት ወራት በኋላ ምን አሉ?

አቶ ስብሃት ነጋና አቶ አባይ ወልዱን ጨምሮ ክሳቸው በሁለት መዝገብ የተያዘ ከአስራ አምስት በላይ የህወሓት አባላት በዛሬው ዕለት በፌደራል የመጀመሪያ ደረጃ ፍርድ ቤት አራዳ ምድብ ችሎት የቀረቡ ሲሆን፤ ፖሊስ ከሰባት ቀናት በፊት በጠየቀው ቀጠሮ መሰረት የደረሰበትን የምርመራ ሂደት ለችሎቱ አብራርቷል።

እነ አቶ ስብሐት ነጋ ፍርድ ቤት ቀረቡ

በግጭቱ በተጎዳችው ትግራይ ክልል እርዳታ ለማስገባት ፈቃድ መገኘቱንና ከኢትዮጵያ መንግሥት ጋርም ስምምነት መደረሱን የተባበሩት መንግሥታት ድርጅት ኃላፊ አስታውቀዋል።የተባበሩት መንግሥታት የፌደራል መንግሥት በሚቆጣጠራቸው የትግራይ ክልል ያለምንም እክል እርዳታ እንዲያቀርብ መስማማታቸውን የዜና ወኪሎች ሪፖርት አድርገዋል።

ትግራይ ውስጥ እርዳታ ለማቅረብ ከመንግሥት ጋር መስማማቱን ተመድ ገለፀ

በሁለቱ ኀይሎች መካከል ያለው የውጊያው ሌላ ገፅታ ደግሞ የአገር ውስጥ ግጭት ቢሆንም ጎረቤት አገር ኤርትራ በግጭቱ ውስጥ እጇን አስገብታለች መባሏና ያላት ሚና ጥያቄ ሆኗል።

በኢትዮጵያ የትግራይ ክልል ከተከሰተው ግጭት ጋር የኤርትራ ስም ለምን ይነሳል?

በፌደራል መንግሥትና በትግራይ ክልል ኃይሎች መካከል እየተደረገ ያለው ወታደራዊ ግጭት ሦስት ሳምንት ሊሆነው ተቃርቧል። መንግሥት ሕግ ማስከበር በሚለው ወታደራዊ እርምጃ ጋር ተያይዞ የሽምግልና ጥያቄዎች፣ በግጭቱ ስለተፈናቀሉ ሰዎች፣ ከማንነት ጋር የተያያዙ ናቸው የተባሉ እስሮችና ሌሎችም ጉዳዮች እየተነሱ ነው። የቢቢሲዋ ካትሪን ባይሩሃንጋ ከጠቅላይ ሚኒስትር ዐብይ አህመድ ከፍተኛ አማካሪ አቶ ማሞ ምህረቱ ጋር ባደረገችው ቆይታ በርካታ ጥያቄዎችን አንሰታላቸዋለች።

"ሕግ የማስከበር ዘመቻው የተራዘመው ለንፁሃን ዜጎች ቅድሚያ በመስጠታችን ነው" የጠቅላይ ሚኒስትሩ ከፍተኛ አማካሪ

የሆላንድ የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር በሄግ የሚገኘውን የኤርትራ ቆንሱላ ፅህፈት ቤት ኃላፊን አገደ።እግዱም የተላለፈው ቆንሱላው "ህጋዊ ባልሆነ መንገድ" ውጭ ከሚኖሩ ኤርትራውያን ገንዘብ እየሰበሰበ ነው የሚል ክስ ከቀረበበት በኋላ መሆኑንም የሆላንድ ሚዲያዎች ዘግበዋል።

በሆላንድ የኤርትራ ቆንሱላ ፅህፈት ቤት ኃላፊ ታገዱ

በመቶ ሺዎች የሚሆኑ ስደተኞችን በመጠለያ ማዕከላት በምትቀበለው ኢትዮጵያ ወደ አገሪቷ የሚገቡ ኤርትራውያን ስደተኞች መድልዎ እየደረሰባቸው እንደሆነ ቅሬታቸውን አሰሙ።ኤርትራውያን ስደተኞቹ "ወታደሮችና የመንግሥት ሰራተኞች" ያልሆናችሁ ወደ ስደተኞች ካምፕ አትገቡም በሚል ተከልክለናልም እያሉ ነው።

በኢትዮጵያ ያሉ ኤርትራውያን ስደተኞች መድልዎ እየደረሰባቸው እንደሆነ ገለፁ

ድንበር የለሽ የጋዜጠኞች ቡድን (አርኤስኤፍ) የኤርትራው ፕሬዚዳንት ኢሳያስ አፈወርቂን በሰብዓዊነት ላይ በሚፈፀሙ ወንጀሎች ክሱን ስዊድን ለሚገኘው አቃቤ ህግ አቅርቧል። ከፕሬዚዳንት ኢሳያስ በተጨማሪ ሰባት ከፍተኛ ባለስልጣናትንም በሰብዓዊነት ላይ በሚፈፀሙ አለም አቀፍ ወንጀሎች ቡድኑ ወንጅሏቸዋል።

ፕሬዚዳንት ኢሳያስ 'በሰብዓዊነት ላይ በሚፈፀሙ ወንጀሎች' በስዊድን ክስ ቀረበባቸው

የኤርትራው ፕሬዚዳንት ኢሳያስ አፈወርቂ በኢትዮጵያ ያደረጓቸው ተደጋጋሚ የስራ ጉብኝቶች አገራቱ መተባበር የሚችሉባቸውን መስኮች ያሳየ መድረክ መሆኑን የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር ቃለ አቀባይ ዲና ሙፍቲ ገልፀዋል።

"የኢትዮጵያና የኤርትራ ህዝብ ዕጣፈንታ የተያያዘ ነው" አምባሳደር ዲና

አስራ ዘጠኝ አመታት በእስር ፣ አሁንም እየቆጠርን ነው። በጣም ከፍተኛ ህመም አለው" ይህንን የተናገረው በቅርቡ አለም አቀፉን የፔን ሽልማት የተጎናፀፈውና በእስር ላይ የሚገኘው ኤርትራዊው ጋዜጠኛ አማኑኤል አስራት ወንድም ዳንኤል ነው።

"19 ዓመታትን በእስር፣ አሁንም እየቆጠርን ነው" የፔን ተሸላሚው አማኑኤል ወንድም

የጠቅላይ ሚንስትር ዐብይ አሕመድ ወደ ሥልጣን መምጣትን ተከትሎ በኢትዮጵያና በኤርትራ መካከል ለሁለት አስርት ዓመታት ሰላምም ሆነ ጦርነተ የሌለበት ሁኔታ ተቀይሮ በአገራቱ መካከል ሰላም ሰፍኗል። የሰላም ስምምነቱን ተከትሎ የሁለቱ አገራት መሪዎች ባለፉት ሁለት ዓመታት ውስጥ ከአንዳቸው ወደ ሌላኛው አገር ለሥራ ጉብኝት ተደጋጋሚ ጉዞ አድርገዋል።

የኢትዮ-ኤርትራ ስምምነትና የፕሬዝደንት ኢሳያስ ጉዞዎች

ጠቅላይ ሚኒስትር ዐብይ ወደ ስልጣን መጥተው በአገራቱ መካከል ሰላም ከወረደ በኋላ የኤርትራው ፕሬዚዳንት ኢሳይያስ አፈወርቂ ቢያንስ ለአራት ጊዜያት ያህል ወደ ኢትዯጵያ በመምጣት ይፋዊ ጉብኝት አድርገዋል። እነዚህ ጉብኝቶች በተካሄዱባቸው ጊዜያት ሁሉ መሪዎቹ በሁለቱ አገራት መካከል ያለውን የሁለትዮሽ ግንኙነት በሚመለከቱ ጉዳዮች ላይ እንደሚያተኩሩ ከመግለጽ ውጪ ዝርዝር መረጃዎች እስካሁን አልተሰጠም።

የኢትዮጵያና የኤርትራ መሪዎች ጉብኝቶች ምን ፋይዳ አላቸው?

ሰላምም ጦርነትም በሌለበት ሁኔታ ለዓመታት የዘለቁት ኢትዮጵያ እና ኤርትራ ድንበራቸውን ሲከፍቱ ቤተሰብ፣ ዘመዳሞች፣ ጓደኛሞችም ዳግመኛ ለመተያየት በቅተዋል።

"ቀብር ከሩቁ እናይ ነበር" የኢትዮጵያና የኤርትራ ድንበር ነዋሪዎች ታሪክ

ዛሬ የካቲት 11፣ 2012 ዓ. ም. ህወሓት የትጥቅ ትግል የጀመረበት 45ኛ ዓመት ክብረ በዓል በትግራይ በደማቅ ሁኔታ በመከበር ላይ ነው። የደርግን ሥርዓት ገርስሶ ሥልጣን ከተቆጣጠረ ከሦስት አስርት ዓመታት በኋላ ከማዕከላዊ መንግሥት ሥልጣንም ገሸሽ ተደርጎ ክልሉን እያስተዳደረ ይገኛል። ለመሆኑ ህወሓት ከዬት ተነስቶ የት ደረሰ? በስልጣን ላይ በነበረበት ወቅት ያደረጋቸው አስተዋፅኦዎች ምንድን ናቸው? ስህተቶቹስ ምን ይመስላሉ? በጨረፍታ እንመለከተዋለን።

ከማዕከላዊ ስልጣን የተገፋው ህወሓት ከዬት ወደዬት?

የኢትዮ ኤርትራ ጦርነት ሲቀሰቀስ ከአገር የወጡት ኤርትራዊት ከሃያ ዓመታት በኋላ ቤታቸውን በአደራ ከሰጧቸው ጎረቤታቸው ተረክበዋል።

ከ20 ዓመት በኋላ የኤርትራዊቷን ቤት ያስረከቡት ኢትዮጵያዊቷ

የቀድሞ የኢትዮጵያ የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር አቶ ስዩም መስፍን እና የቀድሞ የትግራይ ፕሬዚዳንት አቶ ፀጋይ በርኸ የኤርትራው ፕሬዚዳንት ኢሳይያስ ኣፈወርቂ በኢትዮጵያ ጉዳይ ጣልቃ መግባታቸውን የሚቃወም ንግግር አድርገዋል።

የህወሓት ነባር ባለስልጣናት ኢሳያስ በኢትዮጵያ ጉዳይ ጣልቃ መግባታቸውን እንቃወማለን አሉ

የምፅዋና የአሰብ ወደቦች የሚሰጡትን አገልግሎት የማሻሻል ስራዎች እየሰሩ እንደሆነ ፕሬዚዳንት ኢሳያስ አፈወርቁ በትናንትናው ዕለት ተናግረዋል።ፕሬዚዳንቱ ይህንን የተናገሩት ከኃገሪትዋ ውስጣዊ ጉዳዮች ጋር በተያያዘ በትናንትናው ከመንግስት መገናኛ ብዙኃን ጋር ባደረጉት ቆይታ ነው።

''የአሰብና ምፅዋ ወደቦችን አገልግሎት ለማሻሻል እየሰራን ነው'' ፕሬዚዳንት ኢሳያስ

ፕሬዝዳንት ኢሳያስ በሰጡት ቃለ ምልልስ የመጀመሪያ ክፍል ላይ ሰፊ ጊዜ ሰጥተው በኢትዮጵያና በኤርትራ መካከል ስላለው ግንኙነት ማብራሪያ ሰጥተዋል።

የኢትዮ-ኤርትራ የሠላም ስምምነት