Bulchiinsa Kurisk keessatti 'kaayyoo keenya galmaan gahaa jirra' jedhe Zeleniskiin

Pireezidantiin Yukireen Volodimiir Zeleniskii humni waraanaa bulchiinsa Raashiyaa Kurisk keessa galuun ''kaayyoosaa galmaan gahaa jira'' jedhan. Raashiyaan buchiinsa Yukireen Pokroviskii fi naannoo san to'attee lola wayita cimsitetti, Zeleniskiin lafa Raashiyaa qabatan gadhiisuuf fedha akka hin qaben akeeke. Bulchiinsa Raashiyaa amma qabatanii jiran dirree lolarraa bilisa ta'e gochuu akka barbaadanis hime.

Guduunfaa

  • Israa'eliifi Hamaas wal himachuurratti fuulleeffatan, US ammoo waliigalteen dhukaasa dhaabuu akka milkaa'u dhiibbaa cimsiteetti
  • Ministirri dhimma alaa US Antonii Bilinkan erga waraanni Gaazaa eegalee yeroo sagalaffaaf garas imalaniiru
  • Lammiileen Raashiyaa waraana Yukireen daangaasaanii keessatti gaggeessaa jirtuun yaadda'an
  • Oppireeshiniin Yukireen gaggeessaa jirtu karoora Nato fi warra Lixaati- Raashiyaa
  • Waayit Haawus oppireeshinii Yukireen daangaa Raashiyaa ceetee raawwachaa jirtu keessaa harka hin qabu jedhe
  • Yukireen daangaa Raashiyaa keessatti iddoo buufata waraanaa banamchuu himte
  • Somaaliyaafi Masriin waliigaltee waraanaa mallatteessan
  • Hamaas marii waraana dhaabuurratti hin hirmaadhu jedhe
  • Yukireen Raashiyaa seentee waraana bannaan Puutin waan godhu wallaale- Baayidan
  • Tarkaanfiin Yukireen ija jabinaan fudhatte bu’aa buusaa jira – Hogganaa duraanii MI6
  • US ‘muddama Baha Giddu-galeessaa hir’isuuf’ kaayyoo qabaachuu himte
  • aashiyaan haleellan Yukireen itti hammaannan bulchiinsa Belgorood keessatti labsii yeroo muuddamaa labsite

Haguuggii Tamsaasa Kallattii

  1. Hakiimonni Indiyaa hojii dhaabanii mormiif bahan

    Mormii hakiimotaa Indiyaa

    Madda suuraa, Reuters

    Indiyaatti ajjeechaa dubartii hakiimarratti raawwateen dheekkamsi dhalate hammaatee, hakiimonni guutuu biyyattii hojii dhaabuun mormii dhageessisuutti jiru.

    Dubartiin hakiima taatee Lixa biyyattii Bengaal keessatti erga gudeedamtee booda ajjeefamuun erga mormii kaasee bubbuleera.

    Waldaan haakiimotaa biyyatti Sambata xiqqaa kana tajaajila fayyaa sardaan alatti guutuu biyyattiitti tajaajilli akka hin kennamne ibseera.

    Ajjeechaa dubartii hakiimaarrattu qaqqabe kanaan waldichi ''ajjeechaa gara-jabinaa sababa bakka nageenyi dubartootaa itti eegamu hanqatuuf'' mudate jedheera.

    Hakiimonni kun eegumsi dubartootaaf godhamu akka fooyya'u gaafataniiru. Warri dheekkaman hospitaalaa hakiimni kun itti ajjeefamte mancaasaniiru.

  2. US deeggarsa nageenyaa dabalataa Yukireenif kennuuf jirti

    Volodmir Zeleniskiifi Joo Baayidan

    Madda suuraa, Reuters

    US deeggarsa waraanaa dabalataa Yukireenif kennuuf akka jirtu ibsame.

    Mootummaan Yukireen akka beeksisetti, US guyyoota ittaan keessatti deeggarsa dabalataa hangam akka kennitu ifagooti.

    Gorsaa nageenya biyyaalessaa Waayit Haawus Joon Kirbii miidiyaatti akka himanitti deeggarsi US Yukireenif kennuuf jirtu yeroo gabaabaa keessatti ifa ta'a.

    Haa ta'u garuu maalummaa deeggarsa waraanaa US gochuuf jirtuu Joon Kirbii bal'inasaa hin ibsine.

    US deeggarsa kana Yukireenif gochuuf akka jirtu kan beeksifte, yeroo Yukireen daangaa Raashiyaa seentee waraana gaggeessaa jirtutti.

    Ajajaan Humna Waraanaa Yukireen Oleeksaandar Sireeyskii gita isaanii US kan ta'an Chaarlas Biroowun waliin haala lola Raashiyaa keessatti gaggeeffamaa jiruu mariyachuu ibsan.

    Deeggarsa meeshaalee waraanaa Yukireen ammatti hatattamaan barbaadu qondaala waraanaa Ameerikaaf ibsuu himan Oleeksaandar ergaa fuula Telegiraamii irratti barreessaniin.

  3. 'Yukireen meeshaalee waraanaa ani kenneefiin Raashiyaa keessatti haleellaa gaggeessuu dandeessi' - Kanaadaa

    Xayyaara waraanaa Kanaadaa

    Madda suuraa, Reuters

    Ibsa waa'ee suuraa, Kanaadan bara darbe taankiwwan Jarman omishte Li'oppard jedhaman yeroo Yukireenif kennitu

    Yukireen meeshaalee waraanaa Kanaadaa irraa argatte dorkaa malee Raashiyaa keessatti akka itti fayyadamtu Kanaadan hayyamuu beeksifte.

    Ministeerrii Ittisaa Kanaadaa akka beeksisetti Yukireen meeshaalee waraanaa deeggarsaan Kanaadaa irraa argattee daangaa Raashiyaa keessatti haleellaa gaggeessuf itti fayyadamuu ni dandeessi.

    Biyyoonnni lixaa hedduu meeshaalee waraanaa Yukireeniif kennan akka isheen daangaa Raashiyaa keessatti dhimma itti hin baanef dhorkaa kaa'aa turan.

    Haa ta'u garuu yeroo dhiyoo as Yukireen meeshaalee waraanaa kana akka fayyadamtuuf biyyoonni lixaa gariin hayyamaafii jiru.

    Kaan ammoo daangaa Raashiyaa fageenya murtaa'aa qofaarratti akka itti fayyadamtu hayyamaniif.

    Kanaadan garuu "dhorkaa tokko malee" akka fayyadamtuuf Yukireenif hayyamtee jirti.

    "Lammiilen Yukireen akkamitti daangaasaanii tikfachuu akka danda'an isaantu beeka, nuti ammoo isaan deeggaruuf duubatti hin jennu," jechuun ibsan dubbi himaa Ministeera Ittisaa Kanaada kan ta'an Andiree Anne Poolin.

    Erga Raashiyaan Yukireen irratti waraana bantee as Kanaadaan deeggarsa meeshaalee waraanaa dolaaraa biliyeena 4.5 Yukireenif arjoomtetti.

    Meeshaalen waraanaa Kanaadan Yukireenif arjoomte taankiwwan, diroonii, misaa'ela farra xayyaara waraanaa, midsaa'eloota, rasaasa gosa garaa garaafi konkolaatawwam waraanaa fa'a.

  4. Dhaabbileen siyaasaa mormituu Tigraay mootummaa hunda hammataan akka ijaaramu gaafatan

    Dhaabbilee mormituu Tigraay ibsa waloo kennan
    Ibsa waa'ee suuraa, Dhaabbileen siyaasaa mormituu Tigraay mootummaa hunda hammataan akka ijaaramu gaafatan

    Dhaabbilee siyaasaa mormituu Tigraay dhiibdee dhaaba TPLF keessatti dhalateen walqabatee mootummaan naannoo haaraan ''hunda hammataa ta'e'' akka ijaaramu gaafatan.

    Dhaabbileen Saalsaayi Wayyaanee, Wunat fi Baayitonaa jedhaman har'a magaalaa Maqalee keessatti ibsa waloo yoo kennan gaaffii kana gaafatan.

    Dhaabbileen sadan kun ibsa isaanii keessatti rakkoon ammaan tana naannicha yaaddessu ''dhibaawummaa sirni dhaleedha'' jedhan.

    ''Dhaabni siyasaa tokko yeroo dhukkubsatu mootummaa hin dhukkubsanne nu barbaachisa. Kunis kan ta'u mootummaan dhaabbilee hunda hammateefi uummata hirmaachisuu danda'u yoo ijaarameedha'' jedhan.

    Raakkoo TPLF keessatti dhalate kanaan ''dhibaawummaa barootaf tuulame'' jechuun ibsuun dhabichi ''ammas gateettii uummataarra taa'uun itti fufuuf qabsoo du'af jireenyaa gochaa jira'' jedhan.

    Waamichi paartilee kanaa kan dhagaahame aanga'oota TPLF gidduu walqoodinsi dhalatee korri waliigalaa hunduu irratti walii hin galle gaggeeffamaa wayita jiruttiidha.

    Korri kun aanga'oota olaanoo dhaabichaan qofa fudhatama kana dhabe osoo hin taane, Boordiin Filannoos ejjennoo amma gaggeeffamuu hin qabu jedhu qabateera.

    Dhaabbileen sadan dhibdeen aanga'oota TPLF gidduutti dhalate uummata naannichaa yaaddessuu himaniiru.

    ''Aangoof jecha atakaaroon Maqaleetti adeemaa jiru gara waraanaatti ce'ee gaaga'ama akka hin uumne'' uummatni yaaddoo keessa jira jedhaniiru dhaabbaileen sadan.

  5. 'Arsenaal jifataa tokko yoo dabalate waancaa argachuu mala'- Alen Shirer

    Alen Shireer

    Madda suuraa, Getty Images

    Arsenaal baroota darban lamaan hanga waancaatti dhiyaate yoo arginu tarii bara kana milkaahaa yaada jedhu nama keessa kaaha. Ammoo namni baayyeen wanti garee kana hanqatu tokko akka jiru amana.

    Xiinxalaan kubbaa miilaa, BBC gubbaattis barreessu Alan Shirer gareen kun jifaataa gaarii tokko mallatteesifatee jennaan waancicha nyaachuu malaa jedha.

    Gareen Mikeel Arteettaa bara darbe waancaa nyaachuuf fiixeerra gahee ture, ittisni isaas akka malee jabaa turee jedha. Taphoota 38 irratti goolii 29 qofa keessummeessuu yaadata. Inumaa bara kan ittisa lammii Xaaliyaan Rikaardoo Kalafiyoori dabalateera.

    Taphoota bara 2024 taphatan keessaa tokko qofa Astonviilaan injifataman. Innis balaa guddaa itti fide.

    Shireer akka jedhutti gareen Arsenaal kun taphattootaafi kaka'umsa gaarii qabaatus, nama akka gaariitti goolii lakkoofsisu hin qabu.

    Shaampiyoonaa ta'uuf garuu jifataa goolii lakkoofsisu tokko isaan barbaachisa jedhe.

    Taphni jalqabaa bara kanaa eegaluu dura miidiyaaleetti kan dubbate leenjisaa Mikeel Arteettaa waayee jifataa haaraa Arsenaaliif ni barbaachisa jedhuu yoo dubbatu, ''jifattoota ciccimoo duraanuu qabna'' jedhe.

    Taphattootnisaa qophii xumuranii hanga dorgommiin eegalu hawwiin eegaa jiru, haala gaariirra jirus jedhe

  6. 'Yoon pirezidaantii ta'e namoota seeran ala US keessaa jiraatan nan hari'a' - Tiraamp

    Deeggarstoota Tiraamp

    Madda suuraa, Getty Images

    Doonald Tiraamp filannoo Sadaasa dhufuun pirezidaantii ta'anii yoo filaman namoota hayyama jireenyaa hin qabdne heddu US keessaa akka hari'an dhaadatan.

    Tiraamp hanga namoota hari'anii ifatti dubbachuu baatanis ittaanaa pirezidaantii ta'uuf kaadhimamaa Tiraam kan ta'an JD Vaans garuu namoota miliyeena tokko Tiraamp hari'uu akka danda'an ibsan.

    JD Vaans kana kan dubbatan turtii ABC News waliin taasisaniin yoo ta'u, "Namoota miliyeena tokko irraa mee haa kaanu" jedhan.

    Tiraamp namoota seeran ala US keessa jiraatan heddu hari'uuf akka karoorfatanii jiran beeksisanis kana raawwachuuf bu'uura seeraa hin qaban kan jedhan hedduudha.

    Yeroo ammaa namoonni miliyeena 11 ta'an sanada seera qabeessaa osoo hin qabaatin US keessa jiraataa akka jiran ragaan Ministiira Nageenya Biyya Keessaa US ni agarsiisa.

    Namoonni kun hedduunsaanii waggoota dheeraf US keessa kan jiraataniidha. Akka seerri US jedhutti, namni seeran ala US keessa jiraatu osoo biyyaa hin baafamin dura dhiimisaa ilaalamuu qaba- mana murtiitti dhiyaachuu dabalate.

    Tiraamp namoota sanada seera qabeessa malee biyyattii keessa jiran heddu biyyaa baasuf dhaadatanis adeemsi seeraa wal-xaxaa ta'e isaan eeggata jedhame.

  7. Yukireen daangaa Raashiyaa seenuun Raashiyaan karaa nagaatti akka deebitu gochuu danda'aa?

    Taankii Yukireen

    Madda suuraa, Getty Images

    Yikireen bulchiinsa Raashiyaa kan taate Kursk keessatti duula banuunshee Raashiyaan waraana Yukireen keessatti gaggeessitu dhaabdee mariif akka teessu taasisa jedhan gorsaan Pirezidant Volodmiir Zeleniskii.

    Yukireen daangaa Raashiyaa seentee haleellaa gaggeessuu duuba kan jirus Raashiyaa dirqisiisun gara marii nagaatti fiduu akka ta'e kaasu gorsaan pirezidaantii Yukireen kuni.

    "Yukireen daangaa Raashiyaa qabattee turuuf fedhii hin qabdu," jedhan Maayikaahiloo Podoliyaak ibsa miidiyaa hawaasaa irratti barreessaniin.

    Kurks seenun mootummaa Raashiyaa gara mariitti fiduuf dirqisuusuu qofa osoo hin taane, ilaalcha uummataallee jijjiiruf akka gargaaru ibsite Yukireen.

  8. Yuukireen Raashiyaa keessatti waraana itti fuftee jiraachuu himte

    Yuukireen Kuurishki keessatti waraanaa turuun yeroo loltoonni wal jajjabeessaa jiran

    Madda suuraa, Getty Images

    Ibsa waa'ee suuraa, Yuukireen Kuurishki keessatti waraanaa turuun yeroo loltoonni wal jajjabeessaa jiran

    Yuukireen erga Raashiyaa seenuun haleellaa bantee guyyoonni 11 taheera.

    Yuukireen daangaa Raashiyaa seenuun Kuurishki, Belgorood fi Biriyaanisk keessatti waraana gaggeessaa jirti.

    Yuukireen erga Raashiyaan waraana irratti bantee waggaa lamaa fi walakkkaa booda gara daangaa Raashiyaatti waraanicha deebisuun hammeessite.

  9. Haleellaa riqicha Kireemiyaa irratti qiyyeeffate qoladhe jette Raashiyaan

    Yuukireen saffisaan imaluu baattus Raashiyaa keessatti lola jabaa gaggeessaa jirti

    Madda suuraa, Getty Images

    Ibsa waa'ee suuraa, Yuukireen saffisaan imaluu baattus Raashiyaa keessatti lola jabaa gaggeessaa jirti

    Raashiyaan haleellaa riqicha Kireemiyaa irratti qiyyeefate qoladheera jette.

    Sirni ittisa qilleensarraa Raashiyaa haleellaa misaa'eloota Ameerikaatti hojjetaman 12'n riqicha Kireemiyaa irratti gaggeeffame qoladheera jette.

    Ministeerri Ittisaa raashiyaa ibsa baaseen misaa'elotta kannneen qolachuu ibse.

    Riqichi Kireemiyaa erga bara 2014 Raashiyaan Kireemiyaa, Yuukireen irraa foxxoqsuun ofitti dabaltee ajaja Putiniin kan ijaaramedha.

    Haleellaan riqicha kana irratti misaa'elaan yaalame misaa'eloota Ameerikaatti hojjetaman taaktikaal Misaa'el 12 ATACMS ejdhamniin akka tahe ibsameera.

    Misaa'eloonni hundinuu barbadaa'uus ibsan.

  10. Hoggantoonni uummata mufachiisuu amananii aangoo gadhiisuu qabu- Kumalaa Haayilee Gabrasillaasee

    Kumalaa Haayilee Gabrasillaasee

    Madda suuraa, EBC

    Atileetii gameessi duraanii Kumalaa Haayilee Gabrasillaasee gadi bu'uu qabxii olompikiif sababi ijoon hooggansa ta'uu eeruun hooggantoonni akka aangoo gadhiisan gaafateera.

    Akka Kumalaa Haayilee Gabrasillaasee jedhutti rakkoowwan yeroo dheeraaf osoo hin furamin turuun Itoophiyaan dorgommiiwwan olompikii sadi irratti meedaaliyaa worqee sadi qofa akka argattu taasisuun sadarkaashee gadi buuseera.

    Rakkoolee olompikii Paaris irratti qabxiin Itoophiyaa akka gadi bu'u taasisanii fi furmaati waaraa maa ta'uu akka qaburratti miidiyaa FM Addis 97.1 jedhamu waliin gaaffii fi deebii kan taasise Atileet Haayileen, qabxii argameen guddoo mufachuu ibse.

    Dorgommii olompikii lamarratti biyyasaaf worqii lama kan argamsiisee Atileet Kumalaa Haayilee Gabrasillaasee ''morkattoonni keenya ollaa keenya taa'anii dorgommiiwwan olompikii sadan darban irratti meedaaliyaa worqee 14 argataniiru. Nutimmoo amma olompikiin hirmaanaadha malee qabxii miti jedhamna,'' jedhe.

    ''Dorgomaa ispoortii tokko deemi mo'adhu jennee erguu keenya dura qaamni ergu haqa qabeessaa? jennee gaafachuu qabna,'' jedhe.

    ''Bulchiinsi haqa qabeessa hin taane ofitti amanamummaa fi qabxii dorgomtootaa irratti dhiibbaa guddaa qaba.''

    ''Koreen olompikii Itoophiyaa yeroo lama, sadi dhimma kanarratti mari'ataniiru, garuu hin milkoofne,'' jedhe Kumalaa Haayilee Gabrasillaasee.

    ''Amma Ashabbir Waldagoorgis irraa eegalee hoogganoonni jiran kan nuti irraa eegnu falmii osoo hin taane, uummata mufachiifneerra, sababa keenyatti biyyi qabxii dhabdeetti jedhanii aangoo akka gadhiisaniidha,'' jedhe Haayileen.

  11. Mootummaan Botiswaanaa badhaasa garee olompikiif kennamu uummatarraa gaafachuun dheekkamsa kaase

    Letsile Tebogo Botiswaanaaf meedaaliyaa worqee kan jalqabaa taate argamsiise

    Madda suuraa, AFP

    Ibsa waa'ee suuraa, Letsile Tebogo Botiswaanaaf meedaaliyaa worqee kan jalqabaa taate argamsiise

    Mootummaan Botistwaanaa atileetota dorgommii olompikii irratti meedaaliyaa worqee biyyattiif seena qabeessa ta'e argamsiisaniif badhaasa kennamu lammiileen biyyattii akka gumaachan gaafachuu hordofee uummanni komiisaa miidiyaa hawaasaarratti bal'inaan ibsataa jira.

    Mootummaan akka jedhutti gumaachi maallaqaa kun lammiileen kabaja atileetota maqaa biyyattii addunyaarratti waamsisaniif qaban akka mul'isaniif carraa kan kennuudha.

    Atileetota Botiswaanaa dorgommii Olompikii Paaris 2024 irratti hirmaatan keessaa Atileet Letsile Tebogo fiigicha meetira 200n meedaaliyaa worqee seenaa biyyattii keessatti kan jalqabaa ta'e argateera.

    Mootummaan atileetota kunneen badhaasuuf uummatarraa maallaqa gaafachuun gammachuun biyyattii guutuu akka hin taane sababa ta'eera.

    Uummanni gaaffii hedduu kaasaa jira. Mootummaan gibira uummanni kaffalurraa maaliif atileetota maqaa biyyattii waamsisan badhaasuu akka hin barbaanne gaafataa jiru.

    Morkattoota walii kan ta'an Itoophiyaafi Keeniyaa dabalatee biyyoonni Afrikaa kaan atileetota biyyasaaniif meedaaliyaa argamsiisan mana yookiin maallaqa badhaasaniiru.

    Lammiileen biyyattii maallaqa gumaachuudha morman malee atileetonni biyyasaaniif meedaaliyaa argamsiisan badhaafamuu akka qaban fedhii qabaachuu ibsaniiru.

    Atileet Tebego fiigicha meetira 200 sekondii 19.46 mo'achuun rikardii Afrikaa galmeesse.

    Biyyattiin fiigicha ulee wal harkaa fuuchuu meetira 400n meedaaliyaa meetii argatteetti.

  12. Dubartiin Raashiyaa $51 dhaabbata tola ooltummaa Yuukireeniif gumaachite hidhaan adabamate

    Kiseenaa Kareliinaa doolaara 51 dhaabbata tola ooltummaa Yuukireeniif gumaachuun himatamte

    Madda suuraa, Getty Images

    Ibsa waa'ee suuraa, Kiseenaa Kareliinaa doolaara 51 dhaabbata tola ooltummaa Yuukireeniif gumaachuun himatamte

    Dubartiin Raashiyaa doolaara 51 dhaabbata tola ooltummaa Yuukireeniif gumaachite biyya ganuun himatamtee hidhaa waggaa 12 irratti murtaa'e.

    Dubartiin kun Kiseenaa Kareliinaa jedhamti. Lammummaa Ameerikaa fi raashiyaa qabdi.

    Himanni irratti banamee dhimmi ishee dhaddacha cufaan ilaalamaa turee balleessaan irratti murame.

    Loos Anjeles jiraachaa kn turte yoo tahu, bara 2021 lammuummaa Ameerikaa argatte. Ji'a Amajjii darbe keessa maatii ishee Raashiyaa jiraatan dubbisuu deemtee to'annoo jala oolte.

    Maatiin ishee nananoo Yekaaterinbargi jedhamtu Moskoo irraa KM 1,600 fagaatu jiraatu.

    Dubartiin kun namoota waraana Raashiyaan miidhaman gargaaruuf akak oolu gumaachuu ishee himamus, abbaana alangaa garuu Yuukireen meeshaa waraanaa akka ittiin itattuuf gumaachite jedhee biyya ganuun himate.

    Hidhaan waggaa 12 irratti muramus ol iyyata fudhachuu akka dandeessus gabaafameera.

  13. Bunyaan Olompikii Paaris irratti warqee kan mo'atte Keelif, Elon Mask himatte

    Imaanee Keelif Elon Maskii fi JK Roowliingi irratti himata bante

    Madda suuraa, Getty Images

    Ibsa waa'ee suuraa, Imaanee Keelif Elon Maskii fi JK Roowliingi irratti himata bante

    Olompikii Paaris bara 2024 irratti dorgommii bunyaan medaaliyaa warqee kan mo'atte lammiin Aljeeriyaa Imane Keehliif qoccollaa saayiberiin tujaara addunyaa keessaa tokko kan tahe Elon Maaskiin himatte.

    Keehliif himata kana Faransaayitti kan bante yoo tahu, Elon Maski qofa osoo hin taane IJ Roowliingii irrattis himata wal fakkaataa bante.

    Dorgommii jalqabaa irratti morkattuu ishee lammii xaaliyaanii sekondii 46 keessatti mo'achuu hordofee dubbii ijoo taateetti.

    Dhaabbii qaama ishee ilaaluun namoonni hedduu miidiyaa hawwaasaa irratti yaada kennaa turan.

    Isaan keessaa abbaan qabeenyaa X fi Teslaa, Elon Maaski fi barreesituu beekamtuu Biriiten JK Roowliingi yaada namootaa Keehliif irratti xiyyeeffatu maxxansan.

    JK Roowliingi akkas jechuun maxxansite. Keehliif ''mataa dubartootaa keessa rukutuun gaafa isaanitti jaanja'u ilaaluun gammada,'' jette.

    Saala Keehliif [isa] jettee barreessuun akka dhiiraatti ibsite.

    Elon Maski ammoo yaada dorgomtuu bishaan daakaa Riiley gaanis jedhamtuu kan maxxanse yoo tahu, yaadichi akkas jedha:

    ''Dhiironni ispoortii dubartootaa keessa galuun dorgomuu hin qaba,'' kan jedhudha.

  14. Keeniyaan atileetota Paarisitti warqee injifatan shilingii miliyoona sadii badhaafte

    Feez Kipyeegooniifi Pirezidant Ruutoo

    Madda suuraa, William Samoei Ruto (FB)

    Pirezidantiin Keeniyaa Wiiliyaam Ruutoo atileetota biyyattii Olompikii Paaris irratti hirmaataniif bakka atileetotni hedduun irraa maddan magaalaa Eldoreetitti badhaasaafi beekamtii kennaniiru.

    Gareen Keeniyaa Paarisitti warqee afur dabalatee walumatti meedaaliyaa 11 injifachuun addunyaarraa sadarkaa 17ffaa qabachuun xumure.

    Pirezidant Ruutoon atileetota meedaaliyaa warqee afur fidaniif tokkoon tokkoon isaaniif badhaasa shilingii miiliyoona sadi sadii kennan. Birriitti yeroo jijjiiramu naannoo miilyoona 2.35 ta'a.

    Beetriis Chebeet dorgommii 10,000m fi 5,000m warqee lama injifatteef shilingii miiliyoona jaha argatteetti.

    Feet Kipyeegoon Warqee tokkoofi Meetii tokko injifachuu isheef miiliyoona shan argatteetti.

    Feez Kipyeegoon badhaasa yeroo fudhattu

    Madda suuraa, William Samoei Ruto (FB)

    Gama dhiiraan meedaaliyaa warqee 800m kan injifate Imaanu'eel Wanyoonyiis miliyoona sadii badhaafame.

    Mootummaan Keeniyaa atileetota lammaffaa bahaniifi shilingii miliyoona lama (birrii 1.56mln)kan sadaffaa bahaniif ammoo shillingii miliyoona tokko (birrii kuma 784) badhaase.

    Pirezidant Ruutoon Kamisa har'aa magaalaa Eldoreetitti garee atileetiksii kana waliin ciree nyaatan.

    Atileetota meedaaliya ainjifataniifi Pirezidant Ruutoo

    Madda suuraa, William Samoei Ruto (FB)

    Haasaa godhan keessatti ''dandeettiin qabdu ammayyuu hin baane. Argama shaampiyoonotaa ta'uun bu'aan argannu dabaluuf qaamolee kaan waliin taanee hojii hojjennu ni cimsina'' jedhan.

    Gareen Keeniyaa Olompikii Paarisirraa wayita deebi'u simannaan Buufata xiyyaaraatti godhameef ''kan gootaa'' miti jedhamuun qeeqni dhagaahameera. Atileetotni gariin bakkee kophaa dhaabtanii taaksii ittin qe'eetti galan eeggachaa turan jedhame.

  15. Humni qilleensaa Yukireen diroonota Raashiyaa 29 halkan edaa rukutanii kuffisuu beeksisan

    Daangaa Raashiyaatti diroonii Yuukireen gadhiifte

    Madda suuraa, Getty Images

    Diroononni Raashiyaa kun naannolee Yuukireen saddeet haleeluurratti kan xiyyeeffatan. ta'uu humni qilleensaa biyyattii kan beeksise yoo ta’u, haleellaa raawwatameen namni tokko ajjeefamuun, namoonni 13 biroo madaa’aniiru.

    Raashiyaan wayita haleellaa bante sanatti misaayiloota kh- 59 jedhaman dhukaasuu qondaalonni Yuukireen himaniiru.

    Bulchitoonni Kiyiiv, Poltavaa fi Kirovohirad akka jedhanitti haleellaa sanaan namni madaa’e hin jiru.

    Kibba naannoo Miyikolayiv keessatti diroononni shan, Kersoon keessattimmooo diroononni saddeet dhahamanii kufan.

  16. Siidaan atileetota Keeniyaaf magaalaa Eldoreetitti tolfame ''qaaneessaadha'' jedhamee diigame

    Qondaaloonni biyyattii siidaan sun eenyuuf akka tolfame hin ibsine

    Madda suuraa, Cyrus Sholim

    Ibsa waa'ee suuraa, Qondaaloonni biyyattii siidaan sun eenyuuf akka tolfame hin ibsine

    Qondaalonni Keeniyaa magaalaa Eldoreet jedhamutti siidaa ateeltoota sadiif hojjatame ‘’qaanessaafi kan hin madaalle’’ jedhamee garmalee qeeqamnaan diigan.

    Siidaan kun Kamisa har'aa otoo hin eebbifamiin dura mul’achuu hordofuun sirnaan hin hojjatamne jedhamuun qeeqa kaase.

    Jiraattoonni naannichaa fi lammileen Keeniyaa biroo toora intarneetirratti siidaan sun atileetoota bakka bu’a jedhame hojjatame hin fakkaatu jedhan.

    Eldoreet akkuma Boqojjii Itoophiyaatti bakka atileetoonni Keeniyaa sadarkaa addunyaatti beekaman danuun keessaa bahani. Bakki kun wirtuu sulula qinxaamaa guddicha Baha Afrikaa keessatti argama.

    Siidaan atileetoota qeeqa kaase kun halkan diigame.

    Magaalaattiin torbaan kana keessa siidaa atileetootaa qeeqa kaase kana dabalatee hojiiwwan aartii biroos agarsiisaaf dhiyeessite.

    Haa ta’u malee hojiiwwan aartii dhiyaatan battalumatti qeeqa hawaasaa bal’aa kaasan.

    Lammiin Keenyaa siidaa atileetii Keeniyaa M 1500 rikaardii addunyaa qabdu Feeyiz Kipiyegoon ta’uu hin oolle jedhamee shakkamu miidiyaa hawaasaarratti qoode ''gahumsa akka biyyatti qabnu agarsiisa’’ jedhe. Namni biraan garuu miidiyaa hawaasaa X gubbaattii siidaan sun Kipiyegoon fakkaa jechuun kabaja ishee dhorkuudha jedhee qeeqe.

  17. Yukireen waraana Raashiyaa keessatti itti jirtuuf meeshaa waraanaa UK fayyadamuu ni dandeessi-Ministira Ittisaa

    Loltuu Ykireen meeshaa waraanaa qabatee jiru

    Madda suuraa, BBC/ Source: Saab, Getty Images

    Humnoonni waraanaa Yukireen waraana daangaa Raashiyaa keessatti gaggeessaa jiraniif meeshaa waraanaa Biriitish fayyadamuun ofirraa ittisuu danda’u jedhe Miniteerri Ittisaa UK.

    Dubbi-himaan Humna Ittisaa akka jedhetti, Yukireen “haleellaa seeraan alaa Raashiyaan irratti bante ofirraa qolachuudhaaf mirga ifa ta’e qabdi”.

    “Yeroo kenninutti meeshaan kun akkaataa seera idil-addunyaatiin faayidaarra akka oolu ifa gooneerra,” jedhan.

    Haata’u malee, misaa’elii fagaatee deemu fayyadamuu UKn hin hayyamtu.

    Meeshaaleen waraanaa UK kanneen akka farra misaa’elii taankii, konkolaataa siilaa, meeshaaleen dhukaafaman dirree waraanaa Raashiyaa keessatti fayyadamuun ni hayyamama.

    Misaa’eliin Storm Shadow UK jedhamu fageenyatti dhukaafamu garuu daangaa Yukireen keessatti qofa hojiirra ooluu qaba

  18. Marii nagaa Sudaan Jiniivaatti gaggeeffamaa jirurratti qaamoleen wal waraanan hin argamiin hafan

    Lammile Sudaan waraana baqqachaa jiran

    Madda suuraa, AFP

    Waraana Sudaan ji’oota 16 itti fufee gaggeefamu dhaabsisuudhaaf mariin nagaa magaalaa guddoo Siwiizarlaand-Jiniivaatti jalqabamus qaamoleen wal waraanaa jiran lachuu hin argamiin hafan.

    Gahee walitti araarsuu qabattee kan jirtu Ameeikaan, qaamoleen wal lolan argamuu baatanis gaaga’amni hamaa Sudaan keessa jiruuf wanti danda’ame akka taasifamuuf xiyyeeffannaan itti kennamee mariin itti fufa jette.

    Walwaraansa Sudaan keessaatiin ajajaan waraanaa jeneaal Abdel Fattaah Al Buraaniifi hogganaan humna addaa (RSF) Jeneraal Mahaammed Hamdaan Daggaloo (Heemitii) gidduuti falmii gaggeeffamuun lammileen Sudaan kumaan lakkaa’aman yoo ajjeefaman, jiraattonni miliyoona 10 ta’an ammoo qe’ee isaaniirraa buqqa’aniiru.

    Waraanni Sudaan keessatti gaggeeffamaa jiru “balaa beelaa addunyaa keenyarratti hamaadha” jedhamu qaqqabsiisuu dhaabbanni Biyyoota Gamtoomanii (UN) ibseera.

    Ajajaan waraanaa biyyattii maricharratti akka hin argamne guyyoota dura kan beeksise yoo ta’u, humni addaa garuu sa'atii dhumaarratti gara Siwiizerlaand akka deeman beeksisanillee osoo hin argamiin hafaniiru.

    Humni waraanaa Al Buraan humni addaa (RSF) Saa’ud Arabiyaatti kan irratti waliif galame osoo hojiirra hin olchiin marii kanarratti akka hin argamne beeksisuu hordofee, yaada marii waraana dhaabuu abdii kutachiiseera.

    Humni addaa (RSF) hidhattoota naannoo manneen jireenyaa namoota nagaafi dhaabbileen ummataa kessaa akka ba’aniif irratti waliigalame hin kabajne jechuun humni waaraanaa komateera.

  19. Nannoo Amaaratti hojjataan dhabbata tola-ooltummaa tokko hidhattootan butamee ajjeefame

  20. Hamaas marii waraana dhaabuurratti hin hirmaadhu jedhe

    Gaazaa bakka barbadaa'e

    Madda suuraa, EPA

    Marii waraana dhaabuu magaala guddoo Kaatar kan taate Dohaatti gaggeeffamurratti Hamas akka hin hirmaanne qondaalli olaanan Hamaas BBCtti hime.

    Hamaas marii kanarratti hirmaachuu dhiisuf sababni inni dhiyeesse marichi roodmaappii kanaan dura pirezidaantin Ameerikaa Joo Baayidan kaa'aniin kan gaggeeffamu miti jedhe.

    Akka qondaalli Hamaas kun jedhutti Israa'el gaaffii dabalataa dhiyeessun maricha wal-xaxaa gootetti.

    Ministiirri Muummee Israa'el Beeniyaamin Netaaniyaahuu gamasaanin himannaa Hamaas dhara jechuun inumaayyuu Hamaastu gaaffiisaa yeroo yeroon jijjiiree maricha rakkisaa godhe jedhu.

    Qondaalli Hamaas Ismaa'el Haniyyaa Iraanitti ajjeefamuunsaa ammoo mariin waraana Gaazaa dhaabuu akka gufatuuf sababa ta'a jedhamee sodaatamaa ture.

    Israa'elifi Hamaas akka walii galan milkeessun haleellaa Iraan Israa'el irratti fudhachuu maltu hambisuu akka danda'u US ni amanti.

    Hamaas marii Kaataritti har'aa kaasee gaggeeffamuuf jedhurratti akka hin hirmaanne beeksisus US, Kaatarifi Masiriin marichi itti fufu yaada qabu.

    Baha giddu galeessatti waraanni akka hin babal'anneef dhiibbaa dippilomasii cimsaa jirta. Ministirri Dhimma Alaa US Antoonii Bilinkan Kataarif Masirii waliin mariyachuun mariin kun itti fufuu akka qabuufi Baha Giddu Galeessatti waraanni akka hin babal'anne qaamni kamuu akka deeggaru dubbatan.