Uluslararası Ceza Mahkemesi Başsavcısı: Ukrayna bir suç mahalli
Uluslararası Ceza Mahkemesi (ICC) Başsavcısı Karim Khan, Ukrayna'nın Buça kentinde yaptığı ziyarette, ülkenin bir "suç mahalli" olduğunu söyledi. Gelişmeler canlı anlatım sayfamızda.
Canlı yayın
Ukraynalıların dörtte biri evlerini terk etti
Haber bilgisi
Yazan, Imogen Foulkes
Unvan, BBC News, Cenevre
Kaynak, EPA
Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği, 4 milon 19 binden fazla Ukraynalının komşu ülkelere göç ettiğini, 6 milyondan fazlasının da ülke içinde daha güvenli olduğunu düşündüğü yerlere göç ettiğini açıkladı.
Bu dai ülkenin toplam nüfusunun dörtte birinin evlerini terk ettiği anlamına geliyor.
Bu, İkinci Dünya Savaşı'ndan bu yana Avrupa'nın gördüğü en büyük mülteci krizi. Sadece Polonya'da 2,3 milyon Ukraynalı göçmen var.
Rusya, saldırılarını hafifletebileceğine dair açıklamalar yapsa da sivillerin yaşadığı bölgelere bombardıman devam ediyor. Bu devam ettikçe daha fazla Ukraynalı evlerini terk etmek zorunda kalabilir.
Savaş bitse bile çok fazla yerleşim yeri zarar gördü, evler yıkıldı. Böylesi insani krizlere çok çabuk çözüm bulunamıyor. Avrupa'nın birlikte hareket ederek gösterdiği cömertlik birkaç hafta değil, birkaç yılda sonuç verebilir.
Rusya, Ukrayna'nın doğusunda bombardımanı yoğunlaştırdı
Haber bilgisi
Yazan, Paul Kirby
Unvan, BBC News Online Avrupa editörü
Kaynak, Serhiy Haidai/Luhansk OVA
Son birkaç gündür Rusya güçlerini Ukrayna'nın doğusuna kaydırmaya başladı. İngiltere Savunma Bakanlığı'ndan istihbarat yetkilileri, bunun Rusya'nın kuzeydeki operasyonlarında zorlandığına dair "dile getirilmeyen bir kabul" olduğunu söylüyor.
Putin için güneyde daha fazla alanı kontrol etmek, doğudaki bölgeleri "özgürleştirme" iddiası kadar önemli. Doğu'daki iki bölgenin, Donetsk ve Luhansk'ın üçte biri zaten 2014'ten bu yana Rusya yanlısı ayrılıkçıların kontrolünde.
Şimdi Rusya ordusu kuzeydoğudaki Luhanks bölgesinde çatışmaları yoğunlaştırdı, ancak Donetsk'teki kontrolü zayıflıyor. Ukrayna ordusunun en iyi eğitimli birlikleri burada görev yapıyor.
Buradaki cephe hattında Rus güçler, batıya doğru saldırılarını yoğunlaştırdı.
Lunansk'taki yetkililer, son 24 saatte bölgedeki kasabalara 35'ten fazla füze saldırısı yapıldığını sölüyor. Sivillerin ikamet ettiği binaların da vurulduğu ve burada en az bir kişinin hayatını kaybettiği de belirtiliyor.
Ayrılıkçı grupların liderleri de Donetsk'te Ukrayna ordusunun top ateşinde bir sivilin öldüğünü savunuyor.
Putin: Mariupol teslim olursa bombardıman ancak o zaman biter
Kaynak, Getty Images
Ukrayna'nın güneyindeki liman kenti Mariupol'de, haftalardır yoğun Rusya bombardımanı altında ve şehirde birçok yapı yerle bir oldu. Şehirde on binlerce kişinin de mahsur kaldığı belirtiliyor.
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ve Fransız Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron'un telefon konuşmasında da bu konu gündeme geldi.
Kremlin'den yapılan açıklamada Putin'in Macron'a, "Mariupol'e bombardıman, ancak Ukrayna askerleri teslim olursa biter" dediği belirtildi.
Kouşmayla ilgili bilgi veren Fransız yetkililer ise, Rus liderin sivillerin şehirden tahliye edilmesi için yeni planları gözden geçirmeyi kabul ettiğini söyledi.
Fransa, Türkiye, Yunanistan ve birçok insani yardım kuruluşu, Putin'e şehirden sivillerin tahliyesi için çeşitli planlar sundu.
Elysee Sarayı yetkilileri, Putin'in Macron'a "bu yeni planı düşüneceğini söylediğini" açıkladı.
Askeri harcamaları artırma planı İtalya'da siyasi krize neden oldu
Kremlin Sözcüsü Peskov: Müzakerelerde henüz bir ilerleme sağlanmadı
Kaynak, Getty Images
Kremlin, Rusya'nın 'Ukrayna ile
müzakerelerde hiçbir ilerleme işareti görmediğini' söyledi.
Kremlin
sözcüsü Dmitri Peskov bugün gazetecilere yaptığı açıklamada, Rusya'nın Ukrayna
ile barış görüşmelerinin İstanbul'daki dünkü turunda "henüz bir ilerleme veya gerçekten umut verici bir gelişme olmadığını" söyledi.
Kiev'in taleplerini yazılı olarak
sunmasını Moskova’nın memnuniyetle karşıladığını belirten Peskov “Yapılacak çok
iş var” dedi.
Kiev ise "müzakerelerde kesinlikle ilerleme sağlandığını" açıkladı.
Ukraynalı müzakereciler dün İstanbul'daki
görüşmelerde, güvenlik garantileri karşılığında Ukrayna'nın askeri ittifaklara
katılmamasını veya askeri üslere ev sahipliği yapmamasını içeren tarafsızlık
statüsü önerdiklerini söylemişti.
Ukrayna'nın garantör olarak görmek istediği ülkeler arasında Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin Rusya dışındaki daimi üyelerinin (ABD, İngiltere, Fransa, Çin) yanı sıra Türkiye, Almanya, İsrail, İtalya, Polonya ve Kanada'nın da adı geçiyor.
Rusya tarafı ise "Karşılıklı güveni artırmak, daha kapsamlı müzakereler için gerekli koşulları oluşturmak ve anlaşma hedefine ulaşmak için Kiev ve Çernihiv bölgelerinde askeri operasyonların büyük oranda azaltılması" taahhüdünde bulunmuştu.
Müzakereciler Türkiye'deki
görüşmeler sonrasında gazetecilere verdiği demeçte, tekliflerin ilhak edilen
Kırım'ın statüsü hakkında 15 yıllık bir istişare sürecini de kapsayacağını ve
ancak tam bir ateşkes durumunda yürürlüğe girebileceğini söyledi.
“Kırım Rusya'nın bir parçası ve
tartışma konusu değil”
"Müzakerelerin sessizlik
içinde gerçekleşmesi gerektiğine inanıyoruz" diyen Peskov, Moskova’nın
yorum yapma konusunda dikkatli olduğunu, ancak baş Rus müzakerecinin daha sonra
açıklama yapacağını söyledi.
Peskov, Kırım'ın "Rusya'nın
bir parçası" olduğunu ve Rus anayasasının, herhangi bir Rus bölgesinin
kaderini başkalarıyla tartışmayı engellediğini de sözlerine ekledi.
Rusya 2014'te Kırım’ı ilhak
etmişti.
Mikolayiv Belediye Başkanı: Valilik binasına saldırıda 12 kişi öldü
Ukraynalı yetkililer, Ukrayna'nın
güneyindeki liman kenti Mikolayiv'de Ruslarındün bir hükümet binasına düzenlediği saldırıda 12 kişinin öldüğünü ve
30'a yakın kişinin de yaralandığını söyledi.
Mikolayiv Belediye Başkanı
Oleksandr Senkeviç BBC'ye yaptığı açıklamada, binada askeri personel
bulunmadığını belirtti ve "sadece korumalar vardı, diğerleri sadece ofis
çalışanlarıydı" dedi.
Rus güçlerinin o sırada binada
olmayan bölge valisi Vitaliy Kim'i hedef almayı amaçlamış olabileceğini
belirten Senkeviç, "(Valinin) medya faaliyetleri elbette Rus birliklerinin
moralini bozuyor, bu yüzden saldırının ona yönelik olduğunu düşünüyorum"
dedi.
Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenskiy'nin
danışmanı Ihor Zhovkva'ya göre, Rusya ve Ukrayna arasındaki müzakerelerde "kesinlikle ilerleme sağlandı".
Zhovkva, İstanbul'daki
görüşmelerde Rus tarafının ilk kez ültimatomlar verme ve kırmızı çizgilerinden söz
etmek yerine Ukrayna'yı dinlediğini söyledi.
BBC Radio 4’da konuşan danışman, Ukrayna’nın
doğusundaki Donetsk ve Luhansk bölgeleri sorulduğunda, ülkesinin "tek bir karış"
toprak vermeyeceğini söyledi.
Zhovkva, ayrıca, Rusya'nın bu
bölgelerdeki operasyonlarını azaltacağını söylemesine rağmen Rusya'nın Kiev'den
de Çernihiv'den de askerlerini çekmediğini söyledi.
Rusya-Ukrayna heyetleri İstanbul'da görüştü, Ukrayna Türkiye'nin garantör ülkeler arasında olmasını istedi
Rusya-Ukrayna görüşmelerinde Türkiye'nin rolü ne oldu?
BM: Savaş başından bu yana 4 milyon kişi Ukrayna'yı terk etti
Birleşmiş Milletler mülteci örgütü UNHCR, 24 Şubat'ta Rusya'nın Ukrayna'yı işgalinden bu yana 4 milyon 20 binden fazla insanın ülkeyi terk ettiğini açıkladı.
Bu Ukrayna nüfusunun yaklaşık 10'da birine denk düşüyor.
Kaynak, Getty Images
Roman Abramoviç: Öksüz bir çocuktan, milyarder oligarka
Çernihiv Valisi: Rusya'nın saldırılarında azalma yok
Ukrayna'nın kuzeyindeki Çernihiv
bölgesinin valisi, Moskova'nın buradaki askeri operasyonları azaltma taahhüdüne
rağmen, Rus saldırılarında bir düşüş görmediğini söyledi.
Chaus, Rus kuvvetlerinin
"Nijin şehrine havadan da olmak üzere saldırılar düzenlediğini ve bütün
gece Çernihiv şehrini vurduklarını" söyledi.
BBC bu iddiayı bağımsız kaynaklardan
doğrulayamadı.
Salı günü İstanbul’daki müzakerelerin
ardından Rusya, Çernihiv ve başkent Kiev çevresindeki askeri operasyonlarını
"büyük ölçüde azaltacağını" açıklamıştı.
İngiltere Savunma Bakanlığı: Rus birlikleri ikmal için Rusya ve Belarus’a dönüyor
İngiltere Savunma Bakanlığı, Ukrayna’da
ağır kayıplara uğrayan Rus birliklerinin yeniden organize olmak ve ikmal için
Belarus ve Rusya'ya dönmek zorunda kaldıklarını söyledi.
Bakanlığın son istihbarat
raporunda şu ifadelere yer verildi:
“Bu tür faaliyetler, Rusya'nın
zaten gergin olan lojistiği üzerinde daha fazla baskı oluşturuyor ve Rusya'nın
Ukrayna içindeki ileri bölgelerdeki birimlerini yeniden organize etmekte
yaşadığı zorlukları gösteriyor.”
“Rusya, karadaki manevra
kabiliyetindeki azalmayı büyük olasılıkla yoğun topçu ve füze saldırılarıyla
telafi etmeye devam edecek.”
"Rusya'nın Donetsk ve Luhansk'ta
bir taarruza odaklandığını açıklaması, muhtemelen birden fazla önemli ilerleme
eksenini sürdürmek için mücadele ettiğinin üstü kapalı bir itirafı."
Kaynak, EPA
Putin hedef mi değiştirdi, müzakerelerde beklentilerini elde etti mi?
Rusya, İstanbul’daki
müzakerelerden sonra başkent Kiev ve kuzeydeki Çernihiv şehri çevresindeki
askeri operasyonlarını azaltacağını söyledi.
Rusya, işgalin ilk aşamasıyla
ilgili hedeflerini "genel olarak gerçekleştirdiğini" iddia etti. Bu
hedefleri, Ukrayna'nın muharebe potansiyelini önemli ölçüde azaltmak olarak tanımlamıştı.
Ancak Rus kuvvetleri Kırım'dan
Rusya sınırına kadar güney kıyısı boyunca bir kara koridoru oluşturmak amacıyla
doğuda ve güneyde savaşı sürdürüyor.
İşgalden bir ay sonra Rusya, Ukrayna'nın
doğu bölgeleri olan Luhansk ve Donetsk'e atıfla, ana hedefinin "Donbas'ın
kurtuluşu" olduğunu ilan etti.
Ancak, askeri hedeflerinin
ötesinde, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in daha geniş kapsamlı hedefi,
Ukrayna'nın gelecekteki tarafsızlığını sağlamak.
Ukrayna, Türkiye'deki
görüşmelerde sunulan barış planının bir parçası olarak, müttefiklerden güvenlik
garantileri karşılığında “tarafsızlığa hazır olduğunu” söyledi.
Rusya-Ukrayna heyetleri İstanbul'da görüştü, Ukrayna Türkiye'nin garantör ülkeler arasında olmasını istedi
Rusya-Ukrayna görüşmelerinde Türkiye'nin rolü ne oldu?
Kaynak, Getty Images
Ukrayna Genelkurmay Başkanlığı: Rusya'nın geri çekilme taahhüdü yanlış yönlendirme amaçlı
Ukrayna Silahlı Kuvvetleri
Genelkurmay Başkanlığı, Rusya'nın geri çekilme taahhüdünün yanlış yönlendirmek
için tasarlandığını söyledi.
Facebook'ta yayınlanan günlük bir
operasyonel güncellemede, genelkurmay, Rus birliklerinin hem Kiev'den hem de
Çernihiv'den uzaklaşmaya devam ettiğini söyledi. Rusya Donbas'ın doğusundaki
operasyonlara odaklanacağını açıklamıştı.
Ukrayna ordusu, geri çekilmelerin
yanıltma amaçlı olduğuna "muhtemelen bazı birliklerin rotasyonunu" içerdiğine
inanıyor.
Güncellemede ayrıca Rus
birliklerin doğudaki Donetsk bölgesi yakınlarında saldırıya devam ettiği
belirtildi.
ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon)
sözcüsü John Kirby de Rus birliklerinin şehirden uzaklaşmasına rağmen Kiev'e
yönelik tehdidin devam ettiğini söyledi.
Kaynak, Getty Images
Fotoğraf altı yazısı, Ukraynalı askerler, 28 Mart
Rusya'nın çekilme vaadine Zelenskiy ve Batı ne tepki verdi?
Salı günü İstanbul'da Rusya ile
Ukrayna arasında yürütülen barış görüşmelerinin ardından Ukrayna Devlet Başkanı
Volodimir Zelenskiy, Rusya'nın Kiev ve Çernihiv çevresindeki askeri
operasyonları azaltacağına dair vaadine tepki göstererek "Ukraynalılar saf
değil" dedi.
Zelenskiy, görüşmelerden gelen ilk
işaretlerin "olumlu" olduğunu ancak Rus mermilerinin patlamaya devam
ettiğini söyledi.
Diğer ülkeler de müzakerelerde
alınan kararlara temkinli tepki gösterdi.
ABD Başkanı Joe Biden, "Ne yaptıklarını
görene kadar hiçbir anlam yüklemem" dedi. ABD Dışişleri Bakanı Antony
Blinken, Rusya'nın söylediği ile yaptığının farklı olduğunu söyledi.
İngiltere, Fransa, Almanya ve
İtalya'dan liderler de Batı'yı Rusya'ya karşı gardını düşürmemeye çağırdı.
Rusya-Ukrayna heyetleri İstanbul'da görüştü, Ukrayna Türkiye'nin garantör ülkeler arasında olmasını istedi
Kaynak, EPA
Ukrayna Ordusu: Rus birliklerinin çekilmesi bir aldatmaca
Kaynak, Getty Images
Fotoğraf altı yazısı, Kiev'in doğusundaki Ukrayna birlikleri
Ukrayna Genelkurmayı, Rus birliklerinin çekilmesinin büyük ihtimalle bir aldatmaca olduğunu söyledi.
Facebook'ta paylaşılan günlük güncellemede, Rus birliklerinin Kiev ve Çernihiv'den uzaklaşmaya devam ettiği belirtildi. Rusya, operasyonların doğudaki Donbas bölgesine odaklanacağını açıklamıştı.
Ancak Ukrayna Genelkurmay Başkanlığı, çekilmelerin "büyük ihtimalle birlik rotasyonu" olduğunu ve Ukrayna Ordusu'nu nereye konuşlanacakları konusunda aldatmayı amaçladığını belirtti.
Amerikan Savunma Bakanlığı Pentagon Sözcüsü John Kirby de, Rus birliklerinin kentten uzaklaşmasına karşın, Kiev'e yönelik tehdidin devam ettiğini söylemişti.
Güncellemede ayrıca, Rus birliklerinin Donestk'te ateşe ve saldırılara devam ettiği vurgulandı.
Novokarlivka ve Luhivske'de Rus güçlerinin konumlarını güçlendirdikleri ve mayınlama yaptıkları ifade edildi.
Zelenskiy: Savaş bitene dek ambargoların kalkmasından bahsedilemez
Kaynak, Reuters
Ukrayna Cumhurbaşkanı, Vlolodimir Zelenskiy, İstanbul'daki barış görüşmelerinden gelen ilk sinyallerin "olumlu" olduğunu, ancak Rus mermilerinin patlama seslerini "boğmadığını" söyledi.
Zelenskiy, ülkesinin sadece müzakerelerden çıkacak somut sonuçlara güvenebileceğini vurguladı.
Zelenskiy ayrıca, Ukrayna'nın, hala daha fazla saldırı düzenleme potansiyeli olan Rus saldırısı karşısında "savunma uğraşlarını" azaltmayacağı vurguladı.
Ukrayna lideri, Rusya'nın Kiev yakınlarındaki operasyonlarını azaltma çağrısı konusunda ihtiyatlı oldunu söyledi ve "Durum daha kolaylaşmadı" dedi.
Zelenskiy, savaş sona erene kadar da Rusya'ya yönelik ambargoların kalkmasından "söz edilemeyeceğini" belirtti.
Ukrayna lideri "Bu savaş bitene dek, bizim olanı geri alana dek ambargo meselesi gündeme bile gelemez" diye konuştu.
Biden'dan İstanbul değerlendirmesi: Rusya'nın atacağı adımları göreceğiz
Kaynak, Getty Images
ABD Başkanı Joe Biden, İstanbul’da yapılan görüşmeler için temkinli bir değerlendirmede bulundu.
Biden, Kremlin’i işaret ederek, “Atacakları adımları görene dek, buna fazla bir anlam yüklemiyorum” dedi.
Biden ilk değerlendirmesinde şunları kaydetti:
“Önerdikleri şeyleri yapacaklar mı göreceğiz. NATO üyesi dört müttefikimizin liderleri ile bugün bir görüşme yaptım. Aramızda, (Rusya’nın) ne gibi bir öneri ile geleceklerini bekleme konusunda bir ortak anlayış var.”
Kremlin, müzakerelerin devamı için Kiev ve Çernihiv’de askeri faaliyetlerini azaltacağını açıklamıştı.
Türk tarafı, müzakerelerin başından bu yana en büyük ilerlemenin kaydedildiğini söylüyor.
Ukrayna tarafı ise iki liderin görüşmesi noktasında ilerleme sağlandığını kaydetti.
İstanbul’daki Rusya heyeti ise Ukrayna’nın tarafsızlık ve garantörlük dahil tekliflerinin Kremlin’de değerlendirileceğini açıkladı.
Ukrayna'dan savaşa destek anlamına gelen Z sembolünü yasaklama çağrısı
Ukrayna, işgale verilen desteğin simgesi olarak Rusya’da yayılan Z sembolünün yasaklanması ve suç kapsamına alınmasını istiyor.
Bu sembol, Rus askeri araçları üzerlerine boyanmış beyaz Z işaretlerine dayanıyor.
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'i ve orduyu destekleyenler Z harfinin etrafında toplanıyor, savaş karşıtları ise Z'yi "yeni gamalı haça" benzetip eleştiriyor.
Gamalı Haçı yakından hatırlayan Almanya’nın bazı şehirleri Z sembolünü yasakladı.
Berlin, Bavyera ve Aşağı Saksonya eyaletlerinde, Z sembolünü destek amaçlı kullanınan biri 3 yıla kadar hapisle cezalandırılabilir.
Ülkenin içişleri bakanlığı da işgale destek sembolünün, kovuşturma konusu olabileceğini duyurdu.
Ukrayna Dışişleri Bakanı Dmitri Kuleba, Z sembolünün, savaş suçu, bombalanan şehirler anlamına geldiğini söyledi.
Litvanya da sembolü yasaklamayı değerlendiren ülkeler arasında bulunuyor.
Ukrayna müzakere heyeti başkanı Podolyak İstanbul'daki görüşmelerin ardından açıklama yaptı
Kaynak, Reuters
Ukrayna müzakere heyeti başkanı ve Devlet Başkanı Danışmanı Mihail Podolyak, İstanbul'daki görüşmelerin ardından açıklama yaptı.
Podolyak "İstanbul, Rusya Federasyonu'nun dikkate aldığı bazı önemli antlaşma noktalarını düzeltmeyi mümkün kıldı. Güvenlik Garantisi Antlaşması, aslında teoride değil de pratikte topraklarımızı ve egemenliğimizi korumak için etkili bir araç elde etmeyi içeriyor.
"Belirli yasal yükümlülükleri bulunan nükleer bileşenlere sahip olanlar da dahil olmak üzere önde gelen ordular, Ukrayna topraklarındaki herhangi bir çatışmaya müdahale etmek ve silah tedarik etmek için dünyada garantör ülkeler haline geliyor diyelim.
"Bu antlaşma, şu anki durumda etkili olmayan eski küresel güvenlik modelini tekrar gözden geçirmeye başlamaya ve daha verimli modellere geçmeye izin vermeli. Ukrayna kesinlikle, küresel güvenlik mimarisi reformunun başlatıcısı olarak güçlü görünüyor" dedi.
Podolyak, Ukrayna'nın, Kırım'ın ilhakı üzerindeki müzakerelerin 15 yıla yayılması hakkındaki önerisini de açıkladı. "Bu, Kırım konusunun müzakere gündemine dönmesi demek. Rusya önceden bunu kategorik olarak reddediyordu" dedi.
"Kırım meselesinde karşılıklı askeri gerginliğin tırmanmasının reddedilmesi, savaşın genel olarak durdurulmasının anahtarıdır" sözlerini ekledi.
Ukrayna'nın Yılan Adası'nda direnişiyle ünlenen sınır muhafızına ödül
Kaynak, ten.ua
Ukrayna'nın Yılan Adası'nın savunmasına katılan ve Rus muharebe gemisine karşı savaşmadan teslim olmayı reddeden Ukraynalı sınır muhafızı Roman Gribov'a "Çerkasi Liyakatı" unvanı verildi.
Bölgesel askeri yönetimin başkanı Igor Taburets'in açıklamasına göre Roman, "Rus gemisinin" hangi yöne gitmesi gerektiğini söyleyen ifadenin yazarı oldu.
Taburets, Telegram üzerinden: "Abartmadan söylüyorum, efsanevi askeri kahramanımızı anavatanımıza davet etmekten onur duydum. Roman, Yılan Adası'nın savunmasına katıldı. Çerkasi sakini, diğer kardeşleriyle birlikte tüm dünyaya Ukraynalıların direncini, gücünü yenilmez ruhunu gösterdi" diye yazdı.
Savaşın ilk esiri değişimi 24 Mart'ta gerçekleşti.
Her iki taraftan 10'ar asker ülkelerine döndü.
